VI SA/Wa 666/20
WyrokWSA w Warszawie2020-10-13
Skład orzekający: Sławomir Kozik, Aneta Lemiesz, Agnieszka Łąpieś - Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej prawidłowo uznał patent na wynalazek za nieważny z powodu braku nowości, opierając się na porównaniu z dokumentem D5 ujawniającym podobne rozwiązanie?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej prawidłowo stwierdził brak nowości wynalazku, ponieważ rozwiązanie ujawnione w dokumencie D5 posiadało wszystkie istotne cechy techniczne wskazane w zastrzeżeniu niezależnym spornego patentu. Dokument D5 został udostępniony publicznie przed datą zgłoszenia patentu, co wyklucza walor nowości wynalazku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi F. Sp. z o.o. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (UP) o unieważnieniu patentu na wynalazek. UP uznał patent za nieważny z powodu braku nowości, stwierdzając, że rozwiązanie ujawnione w dokumencie D5 jest identyczne z opatentowanym wynalazkiem. Skarżący zarzucił UP naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną ocenę nowości wynalazku i nierzetelne zebranie materiału dowodowego. Sąd oddalił skargę, uznając decyzję UP za prawidłową.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Protokolant spec. Jarosław Kielczyk po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 13 października 2020 r. sprawy ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...] w przedmiocie unieważnienia patentu na wynalazek oddala skargę
Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej (dalej: "UP") decyzją z [...] listopada 2019 r. nr [...] r., wydaną na podstawie art. 25 oraz art. 89 ust. 1 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1410, z późn. zm., dalej: "P.w.p."), a także art. 98 K.p.c. w zw. z art. 256 ust. 2 P.w.p., po rozpoznaniu na rozprawie 5 listopada 2019 r. sprawy z wniosku U. S.A. z siedzibą w Z.(dalej: "Wnioskodawca", "Uczestnik") o unieważnienie patentu na wynalazek pt. "[...]" o numerze Pat. [...] udzielonego na rzecz F. Sp. z o.o. z siedzibą w G. (dalej: "Uprawniony", "Skarżący"), orzekł o unieważnić ww. patent i przyznał Wnioskodawcy od Uprawnionego kwotę w wysokości 2600 zł.
W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, UP wyjaśnił, że 24 czerwca 2019 r. wpłynął wniosek Wnioskodawcy o unieważnienie patentu na wynalazek pt. "[...]" o numerze [...] B1 udzielonego na rzecz Uprawnionego, z pierwszeństwem od 19 lutego 2015 r.
Jako podstawę prawną swojego żądania Wnioskodawca wskazał art. 24, art. 25 i art. 26 P.w.p. podnosząc, że przedmiotowy wynalazek nie posiadał w dniu jego zgłoszenia do ochrony cech nowości oraz poziomu wynalazczego.
W uzasadnieniu interesu prawnego Wnioskodawca wskazał, że jest producentem i dostawcą maszyn i urządzeń dla przemysłu, w tym wciągników i zestawów transportowych dla podmiotów z branży górniczej, w tym kopalń węgla kamiennego. Jest więc konkurentem Uprawnionego w tej samej branży. Przeciwko Wnioskodawcy wysunięto roszczenia dotyczące naruszenia patentu [...]. Roszczenia zostały przedstawione w piśmie pełnomocnika Uprawnionego z 9 maja 2019 r. Wnioskodawca wskazał, że swój interes prawny do złożenia wniosku o unieważnienie wywodzi z w/w wezwania, i wynikającego z niego zagrożenia wszczęcia przez Uprawnionego z patentu [...] postępowania sądowego.
Na dowód braku nowości i/lub braku poziomu wynalazczego spornego wynalazku Wnioskodawca przedłożył następujące materiały dowodowe w postaci opisów patentowych i dokumentacji: a) D1 - [...] "[...]", b) D2 - [...] "[...]", c) D3 – [...] "[...]", d) D4 – [...] "Osprzęt transportowy, zwłaszcza do zestawów transportowych w podziemnych wyrobiskach górniczych", e) D5 - U.S.A. – [...] , f) D6 - [...].
Wnioskodawca po omówieniu spornego wynalazku uznał, że sporny wynalazek nie jest nowy w świetle wcześniejszego ujawnienia z dokumentu D5. Wnioskodawca przedstawił tabelę zawierającą zestawienie porównawcze cech wynalazku wg zastrzeżenia niezależnego nr 1 [...] i dokumentu D5. Wnioskodawca stwierdził, iż z powyższego zestawienia wynika, że dokument D5 jako całość ujawnia wszystkie istotne i konieczne cechy wskazane w zastrzeżeniu niezależnym nr 1 według patentu [...]. Wnioskodawca uznał, że sporny wynalazek nie jest więc nowy w świetle wcześniejszego ujawnienia z dokumentu D5.
Wnioskodawca podniósł także zarzut braku wymaganego poziomu wynalazczego spornego wynalazku. Jako najbliższy stan techniki dla spornego wynalazku wskazał dokumenty wymienione w opisie spornego wynalazku, tj. dokumenty D1 do D4 i przedstawił swoja argumentację.
W odpowiedzi na wniosek o unieważnienie patentu uprawniony uznał wniosek za bezzasadny i w obszernej argumentacji przedstawił swoje stanowisko.
UP dokładnie opisał przebieg postępowania, a następnie uznał, że interes prawny Wnioskodawcy w przedmiotowej sprawie nie budzi wątiwości. Organ wyjaśnił, że Wnioskodawca jest producentem i dostawcą maszyn i urządzeń dla przemysłu, w tym wciągników i zestawów transportowych dla podmiotów z branży górniczej, w tym kopalń węgla kamiennego. Pismem z dnia 9 maja 2019 r. Uprawniony wezwał Wnioskodawcę do zaniechania naruszania patentu na sporny wynalazek domagając się od niego m.in. wycofania z obrotu i zaprzestania korzystania przez jego kontrahentów wciągników i maszyn, w których zastosowano rozwiązanie chronione patentem, a także zaniechania wytwarzania, używania, oferowania, wprowadzania do obrotu lub importowania dla tych celów produktu będącego przedmiotem wynalazku. Wobec powyższego UP uznał, że patent na sporny wynalazek, który w ocenie Wnioskodawcy nie posiada zdolności patentowej uniemożliwia mu swobodne prowadzenie działalności gospodarczej, zagwarantowanej mu w art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców.
UP stwierdził następnie, że uznał za zasadny zarzut braku nowości spornego wynalazku. Organ stwierdził, że to zastrzeżenie niezależne wyznacza faktyczny zakres żądanej ochrony. Jeżeli ze stanu techniki znane jest rozwiązanie posiadające identyczne cechy jak w danym zastrzeżeniu niezależnym uznaje się, że całe rozwiązanie łącznie z cechami przedstawionymi w zastrzeżeniach zależnych nie jest nowe.
UP wskazał, że w przedmiotowej sprawie rozwiązanie zawiera 1 zastrzeżenie niezależne i 2 zastrzeżenia zależne. Zakres ochrony wynalazku dotyczący zestawu transportowego określony jest przez zastrzeżenie niezależne nr 1: "[...] jezdny, posadowiony na podwieszonym torze, zwłaszcza w podziemnych wyrobiskach zakładów górniczych, z możliwością manipulacyjnego sterowania nim poza strefą bezpośredniego za i rozładunku materiałów w zasobniku transportowym, składający się z wózków jezdnych posadowionych na torze podwieszonym i zawiesi, znamienny tym, że na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /1/ ma przytwierdzone do belki nośnej /2/ mechanizmu podnoszenia /3/ zawiesia /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/." Zdefiniowany w części nieznamiennej zastrzeżenia 1 (sporny) [...] został scharakteryzowany przez następującą cechę wymienioną w części znamiennej zastrzeżenia: "na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /1/ ma przytwierdzone do belki nośnej /2/ mechanizmu podnoszenia /3/ zawiesia /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/."
UP wyjaśnił, że dla wykazania braku nowości należy przeciwstawić wynalazkowi konkretne rozwiązanie o identycznych cechach. Dla udowodnienia braku nowości muszą być spełnione łącznie trzy następujące przesłanki: udostępnienie rozwiązania technicznego do wiadomości powszechnej, udostępnienie musi nastąpić w takim zakresie, aby dla znawcy danej dziedziny ujawnione zostały dostateczne dane do odtworzenia wynalazku i udostępnienie to musi nastąpić przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu.
UP wskazał, że w rozpatrywanej sprawie Wnioskodawca wskazał, że sporny wynalazek nie jest nowy w świetle dokumentu D5. tj. "[...]". Dokument D5 ujawnia informacje techniczne dotyczące belki transportowej [...]. Załączniki do wniosku o unieważnienie od nr 12 do 14 potwierdzają, że belka [...], której dotyczy dokument D5 została ujawniona publicznie, m.in. poprzez sprzedaż przed datą zgłoszenia wynalazku wg [...], tj. przed dniem 19 lutego 2015 r. Załącznik nr 12 stanowi Decyzja Prezesa WUG z [...] października 2012 r. o dopuszczeniu belki nośnej typu [...] do stosowania w podziemnych zakładach górniczych. Załącznik nr 13 stanowi wyciąg z umowy nr [...] z 10 września 2013 r. pomiędzy U.S.A. a K.S.A. (załącznik nr 2 do umowy [...]). Załącznik nr 14 stanowi Pismo K. S.A. z 8 lipca 2014 r. do U.S.A., w którym przedstawiono referencje dla belki transportowej[...].
Organ stwierdził, że decyzja Prezesa WUG z [...] października 2012 r. (zał. Nr. 12) dotycząca belki [...], w której to decyzji przywołano m.in. dokumentację techniczno-ruchową Nr [...] z sierpnia 2012 (zał. nr 10), która jest konieczna dla stosowania urządzenia w kopalniach podziemnych, jest dokumentem jawnym. Załącznikiem do ww. decyzji jest dokumentacja techniczno-ruchowa, która również posiada datę publikacji wcześniejszą niż data zgłoszenia spornego patentu, jest dokumentem jawnym dla każdego nabywcy i użytkownika belki [...]. Ponadto z załącznika 2 do umowy nr [...] z 10 września 2013 r. zawartej pomiędzy U.S.A. a K.S.A. wynika, że belka [...]była przedmiotem tej umowy, a z pisma K. S.A. z 8 lipca 2014 r. do U.S.A wynika, że umowa ta została zrealizowana przez K. S.A.
W świetle tych dokumentów UP uznał, że belka [...], której dotyczy dokument D5 została ujawniona publicznie, m.in. poprzez sprzedaż przed datą zgłoszenia wynalazku wg [...], tj. przed 19 lutego 2015 r.
UP uznał, że rozwiązanie ujawnione w dokumencie D5 oraz sporne rozwiązanie dotyczą tej samej dziedziny techniki. Dokument D5 przedstawia [...] i jako całość ujawnia wszystkie istotne cechy techniczne wskazane w zastrzeżeniu niezależnym 1 patentu Pat[...], co uzasadnia zarzut braku nowości rozwiązania.
Identyczność cech spornego wynalazku i przeciwstawionego rozwiązania ze stanu techniki D5, UP przedstawił w tabeli porównawczej, sporządzonej już we wniosku przez Wnioskodawcę:
|Cecha | [...] |D5 - [...] |
|A |[...] jezdny |TAK - strona 3 i 4, pkt. 2 i 3, rys. 3.1 |
|B |posadowiony na podwieszonym torze, |TAK - strona 3 i 4, pkt. 2 i 3, rys. 3.1 |
|C |składający się z wózków jezdnych posadowionych na |TAK - strona 3 i 4, pkt. 2 i 3, rys. 3.1 |
| |torze podwieszonym i zawiesi, | |
|D |na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /l/ ma |TAK - str. 21, pkt. 10.5, rys. 10.5.1 |
| |przytwierdzone do belki nośnej/2/ mechanizmu | |
| |podnoszenia /3/ zawiesia /4/ o stałej, ustalonej | |
| |wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika | |
| |transportowego /6/. | |
UP wyjaśnił następnie, że Uprawniony w swojej argumentacji odnosił się do funkcjonalności porównywanych rozwiązań nie odnosząc się do porównania cech technicznych jako takich definiujących sporny wynalazek (zastrzeżenie niezależne) i cech ujawnionych w dokumencie D5. Organ stwierdził, iż przyjęta metodologia oceny zarzutu braku nowości poprzez ocenę funkcjonalności jest nieprawidłowa, gdyż nie odnosi się do zakresu ochrony wyznaczonego przez cechy zastrzeżenia niezależnego nr 1 spornego wynalazku. Przy ocenie nowości istotne jest porównanie cech technicznych jako takich, a nie ich funkcjonalności. Zarzuty uprawnionego takie jak to, że przeciwstawione rozwiązanie wymaga znacznego zapasu wysokości pomiędzy dnem uniesionego kontenera a spągiem, który musi być większy od wysokości obracanego kontenera a także, że transportowany kontener jest umieszczony wysoko nad spągiem są bezzasadne, nie odpowiada to bowiem zakresowi ochrony.
Zdaniem UP kolejne argumenty Uprawnionego wskazujące na różnice funkcjonalne przeciwstawianych rozwiązań takie jak to, że istnieje możliwość zwiększania rozstawu haków nośnych w rozwiązaniu wg spornego patentu czy też to, że w rozwiązaniu Uprawnionego haki wciągników zaczepione są w dolnej części do uch wywrotowych kontenera, przez co przy obrocie kontenera nie powoduje się zmiany jego wysokości są również bezzasadne, ponieważ nie odnoszą się do zakresu ochrony wyznaczonego przez brzmienie zastrzeżenia niezależnego nr 1.
UP wyjaśnił, że przy analizowaniu nowości rozpatrywanego rozwiązania istotne jest literalne brzmienie cech technicznych zastrzeżenia niezależnego a cechy te, sformułowane dość ogólnie w pełni dopowiadają cechom spornego rozwiązania. Zdaniem organu, niewłaściwe jest wywodzenie cech spornego rozwiązania na podstawie opisu i rysunków. Zakres ochrony wyznaczają cechy wymienione w zastrzeżeniu niezależnym 1. Podnoszone przez Uprawnionego argumenty mówiące o tym, że rozwiązanie według spornego patentu posiada inne zalety i cechy funkcjonalne oraz w szczegółach różni się konstrukcyjnie od przeciwstawionego dokumentu nie mają swojego uzasadnienia. UP dodał, że opis i rysunki mogą służyć jedynie do wykładni zastrzeżeń patentowych. Nie oznacza to w żadnym wypadku przyznania pierwszeństwa opisowi i rysunkowi nad treścią zastrzeżeń. Zastrzeżenia muszą być uwzględniane i wykładane stosownie do swojej literalnej treści. Figury rysunku oraz informacje zawarte w opisie pełnią rolę pomocniczą a zakres żądanej ochrony musi jednoznacznie i precyzyjnie wynikać z treści zastrzeżeń patentowych a nie z rysunków i opisu.
UP stwierdził, że wszystkie cechy techniczne rozwiązania określone w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego 1 spornego patentu odpowiadają cechom technicznym zestawu transportowego ujawnionego w przeciwstawionym dokumencie D5, co skutkuje to tym, że postawiony zarzut braku nowości rozwiązania należy uznać za w pełni uzasadniony.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Skarżący, reprezentowany przez adwokata oraz rzecznika patentowego, zaskarżając decyzję UP z [...] listopada 2019 r. w całości, wniósł o jej uchylenie w całości oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy i naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy:
1) art. 7 oraz art. 77 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267 z późn. zm., dalej: "K.p.a."), poprzez brak dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, brak wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego w sprawie w wyniku czego doszło do nierzetelnej i błędnej analizy materiału dowodowego na okoliczność stwierdzenia, iż przedmiotowy wynalazek nie spełnia wymogu nowości, co miało istotny wpływ na wynik postępowania skutkujący wydaniem decyzji o unieważnieniu patentu numer Pat.[...],
2) art. 8 K.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania z naruszeniem zasad prawa procesowego oraz błędne stosowanie przepisów prawa materialnego oraz poprzez uwzględnienie wyłącznie interesu wnoszącego o unieważnienie patentu z jednoczesnym pominięciem argumentacji i twierdzeń Skarżącego,
3) art. 80 K.p.a., poprzez oparcie swojego rozstrzygnięcia na niekometnym materiale dowodowym, z pominięciem szeregu okoliczności, dowodów, wyjaśnień i argumentacji Skarżącego wskazanych w szczególności podczas rozprawy 5 listopada 2019 r.,
4) art. 107 § 3 K.p.a., polegające na zdawkowości uzasadnienia, oraz braku wyjaśnienia powodów uznania, iż przedmiotowy wynalazek nie jest nowy,
5) art. 25 P.w.p., poprzez jego błędną wykładnię, tj. dokonanie wadliwej oceny nowości przedmiotowego wynalazku, na który UP w procedurze badawczej przyznał patent numer Pat. [...].
W obszernym uzasadnieniu skargi Skarżący podniósł, że UP nie przedstawił pełnego i dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, ani nie przedstawił w sposób wyczerpujący rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
Zdaniem Skarżącego, UP podzielił jednostronne stanowisko Uczestnika postępowania, nie dokonując żadnej własnej analizy porównawczej rozwiązania z przywołanym dokumentem D5. Ograniczył się jedynie do przywołania tabeli Uczestnika postępowania, którą uznał za zobrazowanie identyczności cech spornego wynalazku i przeciwstawionego rozwiązania ze stanu techniki D5 nie wskazując porównania obu rozwiązań.
Skarżący wskazał następnie, że rozwiązanie ujawnione w dowodzie D5 na str. 21, na którą powołał się organ, stanowi zdjęcie w ujęciu aksonometrycznym z D5 - U.S.A - [...] [...] 2 - załącznik nr 10, nie wskazuje na szczegóły rozwiązania umożliwiającego rozładunek zawartości kontenera. Dokumentacja ta stanowi wewnętrzne opracowanie bez wskazania publicznego ujawnienia. Zdjęcie to nie wskazuje na istotne rozwiązania powodujące możliwość za i rozładunku kontenera. Rozwiązanie dotyczy belki nośnej o ustalonej długości rozpiętej pomiędzy dwoma wciągnikami. Z udziałem tej belki nośnej, opcjonalnie można zawiesić na niej kontener i nim manewrować w zakresie za i rozładunku. Na przywołanym przez organ rys. 10.5.1 str. 21 dowodu D5 nie są uwidocznione elementy konstrukcyjne, pozwalające dokonywać wskazanych czynności.
Skarżący podkreślił, że na rozprawie jednoznacznie wypowiedział się, że czynności nie podlegają ochronie lecz rozwiązania konstrukcyjne, które te czynności realizują i wskazał na odmienność tych rozwiązań. Nie znalazło to jednak odzwierciedlenia w protokole.
Skarżący dodał, że na stronie 21 przywołanej dokumentacji techniczno- ruchowej w punkcie 10.5 pt. Operacja rozładunku z użyciem cięgien wyładowczych, pod którym wskazano: "Belka nośna [...] może być wyposażona opcjonalnie w komet cięgien wyładowczych, które umożliwiają płynną ograniczającą niekontrolowane ruchy operację wyładowczą kontenerów niebędących na wyposażeniu belki, takich jak np. kontener K. lub innych przystosowanych do tego celu ładunków zwanych dalej jednostkami transportowymi nie wyposażonych w burty uchylne, wyposażonych natomiast w komet dodatkowych uch "wywrotowych" (rys. 10.5.1)". Zapis ten, jak wskazał Skarżący, wyraźnie wskazuje wyposażenie belki nośnej w dodatkowe cięgna wyładowcze. Jednak ich punkty zawieszenia na belce, na wskazanym rysunku (rys. 10.5.1) str. 21 dokumentacji techniczno-ruchowej belki nośnej [...], nie zostały uwidocznione. Punkty tego zawieszenia na belce nośnej [...] uwidocznione są na zaciemnionym rysunku 10.5.2 umieszczonym na stronie 22, który nie został przywołany w zaskarżonej decyzji. Właśnie te miejsca zawieszenia mają istotne znaczenie ze względu na ograniczenia manipulacyjne występujące w kopalniach jak również na bezpieczne manipulowanie kontenerami w kopalniach. Z zaciemnionego rysunku nie można wywieść jak zamocowane jest cięgło wyładowcze. Wskazane są jedynie dwa odnośniki "Ucho bloku przenośnego" oraz "Cięgło wyładowcze". Można jedynie powołać się na zapis z powołaniem się na rys. 10.5.2 str. 22 dowodu D5, że cięgno wyładowcze jest zamocowane do ucha bloku przenośnego czyli elementu, który nie występuje w przedmiotowym patencie. Blok przenośny jest umieszczony na końcach belki nośnej [...] i stanowi możliwość jego przemieszczania i posadowienia na odpowiednich czworokątnych wgłębieniach w części górnej na tej belce nośnej, dostosowując rozstaw cięgien wyładowczych do długoście kontenera. Uwidocznione jest to na rys. 3.1 str. 4 i zaciemnionym rys. 3.1.1 str. 6 dowodu D5. Taka regulacja na belce nośnej z blokiem przenośnym, która powoduje dostosowanie rozstawu cięgien wyładowczych do długości kontenera, nie występuje, jak podkreślił Skarżący, w przedmiotowym patencie. Występuje jedynie regulacja rozstawu wciągarek wskazując w zastrzeżeniu ich wzajemne zblokowanie, zaś cięgło regulacyjne uwidocznione zostało na rysunku, przy czym nie jest ono zastrzeżone gdyż taka regulacja rozstawu wciągarek jest znana z wcześniejszych patentów Skarżącego. Na przywołanej stronie 22 w ramce ze znakiem ostrzegawczym widnieje komunikat: "Długość cięgna powinna być dobrana w taki sposób aby jednostka transportowa w końcowej fazie obrotu oparła się o spąg wyrobiska, uniemożliwiając tym samym niekontrolowane ruchy jednostki mogące spowodować urazy osób obsługujących belkę". Zatem jest to cięgło regulowane w zakresie jego napięcia poprzez skracacz łańcucha, który nie występuje w przedmiotowym patencie. Komunikat ten wskazuje w jaki sposób następuje rozładunek jednostki transportowej (kontenera). Wskazuje również na rozładunek zapis na str. 21, wskazany przez Uprawnionego w odpowiedzi na wniosek o unieważnienie prawa na str. 8. Zapis ten to: "Zamontować cięgna wyładowcze do uch bloków przenośnych w taki sposób, aby hak cięgna zawisł swobodnie (rys. 10.5.2). Dostosować długość cięgna do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha" (rys. 10.5.1). Długość cięgna powinna umożliwiać obrót kontenera lub innego przystosowanego ładunku o kąt ok. 135° tuż nad spągiem wyrobiska, celem całkowitego opróżnienia jednostki transportowej."
Skarżący dodał, że nadto pod rys. 10.5.1 str. 21 dokumentacji techniczno-ruchowej belki nośnej [...] podano strzałki opuszczania i obrotu kontenera. Umieszczenie cięgien na belce nośnej [...] według wskazanej dokumentacji techniczno-ruchowej, umożliwiają określoną formę wyładowczą kontenera w taki sposób, że zawiesie manipulacyjne podnoszące i opuszczające kontener wyprowadzone jest z wciągnika w poziomie i poprzez koło łańcuchowe osadzone w bloku przenośnym, który posadowiony jest w czworokątne wybranie w części górnej belki nośnej [...], opuszczane jest w pionie i zaczepione hakiem w uchu, górnej środkowej części kontenera po obu stronach belki nośnej. Cięgło wyładowcze jednym końcem zaczepione jest w uchu bloku przenośnego posadowionego w czworokątnym wybraniu w części górnej belki nośnej [...], zaś drugim końcem w dolnej części kontenera i napinane jest po obu stronach równomiernie skracaczem łańcucha. Wyładunek odbywa się przez opuszczanie zawiesi manipulacyjnych z obu wciągników. Ta konstrukcja rozładunku kontenera przy użyciu belki nośnej [...] powoduje, że kontener musi być wysoko zawieszony w przestrzeni wyrobiska ażeby mógł nastąpić obrót kontenera poprzez jego opuszczanie przy stałym ustalonym napięciu spowodowanym przez skracacz łańcucha, cięgła wyładowczego zaczepionego w części dolnej kontenera. Te warunki wymagane przy takim opróżnianiu kontenera, gdzie występują ograniczenia obszaru w wyrobisku spowodowały, iż przedmiotowe rozwiązanie w zakresie rozładunku kontenera nie zdobyło uznania w kopalniach. Dlatego też wnioskodawca wykorzystał rozwiązanie Skarżącego.
Skarżący przytoczył następnie opis patentowy Pat. [...], który stanowi [...] jezdny z kontenerem trwale zawieszonym na zawiesiach o ustalonej wysokości, który jest znamienny tym, że na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku (1) ma przytwierdzone do belki nośnej (2) mechanizmu podnoszenia (3) zawiesia (4) o stałej, ustalonej wysokości haka (5) do zaczepu zasobnika transportowego (6).
Skarżący zaznaczył, że to stałe zaczepienie zasobnika transportowego (6) (kontenera) jest w niewielkiej odległości od spągu i umożliwia zarówno za jak rozładunek zasobnika transportowego (6) (kontenera). Rozwiązanie w dowodzie D5 wymaga opuszczenia kontenera przy załadunku zaś przy rozładunku kontener musi zostać podniesiony na wymaganą wysokość. Takie rozwiązanie opisane w dokumencie patentowym Pat. [...] uzyskało pozytywną ocenę w kopalniach. Jak podano w opisie patentowym Pat. [...] str. 2 "Utrzymanie zasobnika na stałej wysokości pozwala utrzymać stabilne położenie zasobnika i wyeliminować jego przechyły."
Skarżący podniósł następnie, że w odpowiedzi na wniosek o unieważnienie patentu wskazał odmienność rozwiązań, wykazując różnice konstrukcyjne. Nie mógł jednak dokonać analizy szczegółowych rozwiązań występujących w dowodzie D5 ze względu na brak ujawnienia tych szczegółów. Na przykład Rys. 10.5.2 rozmieszczenie uch bloków przenośnych str. 22 dokumentacji techniczno-ruchowej belki nośnej [...] jest zupełnie nieczytelny.
Skarżący odnosząc się do opisu w dziale 10.5 dowodu D5 "Operacja rozładunku z użyciem cięgien wyładowczych", wskazał, że ażeby dokonać rozładunku kontenera należy: 1) Zamontować cięgna wyładowcze do uch bloków przenośnych. W dowodzie D5 jednoznacznie nie wskazano, gdzie dokładnie zamontowano cięgna wyładowcze. Wskazano na zaciemniony rysunek (rys. 10.5.2), na którym umieszczono odniesienia "Ucho bloku przenośnego" - takie rozwiązanie nie występuje w patencie [...], oraz "Cięgło wyładowcze". Z zapisu na str. 21 dowodu D5 wynika, że należy: "Zamontować cięgna wyładowcze do uch bloków przenośnych". To nie jest uwidocznione na przywołanym zaciemnionym rys. 10.5.2 str. 22 dowodu D5. Można wskazać jedynie w wyniku analizy konstrukcyjnej z powołaniem się na str. 4 oraz 6 dowodu D5, i uznać podobieństwo do ucha bloku przenośnego z zaciemnionego rysunku 10.5.2 str. 22 dowodu D5, że jest to element przenośny na belce nośnej [...], na której w części górnej na obu końcach występują czworokątne rowki, w które wprowadzane są elementy przenośne z kołem łańcuchowym i hakiem. Zatem opuszczanie i wciąganie haka odbywa się poprzez koło łańcuchowe osadzone na elemencie przenośnym (str. 4). Takiego rozwiązania nie ma w przedmiotowym patencie Pat.[...]. Nie występuje w przedmiotowym patencie podnoszenie ani obracanie pojemnika na belce nośnej rozstawionej pomiędzy wciągnikami. Te czynności w przedmiotowym patencie realizowane są bezpośrednio przez wciągniki (3) poprzez odpowiednio zaczepione na nich cięgła wyładowcze stałe (4) i manipulacyjne (7). 2) Dostosować długość cięgna do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha", (rys. 10.5.1). Z przywołanego rysunku wynika, że cięgło wyładowcze zaczepione jest w części dolnej kontenera w uchu wywrotowym, natomiast nie jest wskazane jego zawieszenie na belce nośnej na rys. 10.5.1. Stwierdzić należy, że "skracacz łańcucha" w ogóle nie występuje w przedmiotowym patencie Pat. [...]. 3) Długość cięgna powinna umożliwiać obrót kontenera - taki warunek nie występuje w patencie Pat. [...]. 4) Zaczepić hak cięgna o ucho znajdujące się na tylnej ścianie jednostki transportowej w jej dolnej części po stronie przeciwnej do tej, na którą będzie opuszczany ładunek. To rozwiązanie wskazuje, że zaczepienie haka w części dolnej kontenera powoduje stałe zawieszenie dolnej części kontenera podczas jego opuszczania. Zatem na uchach górnych kontener jest opuszczany przy zablokowanym przez skracacz łańcucha stałym zaczepieniu jego części dolnej. Wskazują na to również strzałki na rys. 10.5.1 str. 21.
Jest to zatem, jak wskazał Skarżący, rozwiązanie odmienne od wskazanego w patencie Pat. [...], gdyż stałe zawiesie (4) wyprowadzone jest z belki nośnej (2) ale mechanizmu podnoszenia (3) i zaczepione hakiem (5) do zaczepu górnego umieszczonego po środku zasobnika transportowego (6) (kontenera). To zawiesie (4) ma ustaloną stałą wysokość służącą zarówno do jak i wyładunku zawartości i jest punktem obrotu zasobnika transportowego (6) (kontenera) spowodowanego przez podnoszenie zawiesia manipulacyjnego (7) (zawiesie mechanizmu podnoszenia (3)) o zmiennej wysokości podnoszenia, które jest zaczepione w części dolnej zasobnika transportowego (6) (kontenera). Rozwiązanie takie nie wymaga podnoszenia kontenera podczas jego rozładunku i nie wymaga zwiększonego pola obrotu, gdyż stałe zawieszenie kontenera jest na wysokości połowy szerokości kontenera co umożliwia również jego rozładunek.
Skarżący stwierdził zatem, że przywołana przez organ str. 21 z uwidocznionym na niej rys. 10.5.1 jako podstawa do uznania braku nowości patentu Pat. [...] w jego zastrzeżeniu 1, nie została należycie ujawniona w dowodzie D5. Zdaniem Skarżącego, stwierdzić jednak można, że wskazane na zaciemnionym rysunku elementy nie występują w zakresie zamontowania cięgna w przedmiotowym patencie Pat. [...].
Skarżący stwierdził, że brak wzięcia pod uwagę pełnej argumentacji Skarżącego, brak dokładnej jej analizy oraz bazowanie przez UP na nieczytelnych rysunkach w przedstawionym dokumencie D5, miało istotny wpływ na ocenę organu przy wydawaniu przedmiotowej decyzji. Brak zapisu w protokole ważnych dla sprawy argumentów Skarżącego, potwierdza niedokładne oraz niewyczerpujące zbadanie całego materiału, do którego zobowiązany był UP, co miało istotny wpływ na jego rozstrzygnięcie, którego skutkiem było wydanie zaskarżonej decyzji.
Zdaniem Skarżącego, UP uwzględnij wyłącznie interes Wnioskodawcy z jednoczesnym pominięciem argumentacji i twierdzeń Skarżącego wskazanych w piśmie procesowym oraz wypowiedzi na rozprawie z 5 listopada 2019 r.
Skarżący podkreślił, że wyjaśniał na rozprawie oraz w piśmie, że nie są te belki nośne tożsame. Sam zapis w zastrzeżeniu "belki nośnej (2) mechanizmu podnoszenia (3)" wskazuje, że jest to belka nośna mechanizmu podnoszenia (3), a belka nośna w dokumencie D5 na stronie 21, stanowi belkę rozpiętą między dwoma podnośnikami (mechanizmami podnoszenia), a wiec nie są to belki tożsame.
Zdaniem Skarżącego UP zdawkowo wskazał w uzasadnieniu, że wszystkie cechy rozwiązania określone w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego 1 spornego patentu odpowiadają cechom technicznym zestawu transportowego ujawnionego w przeciwstawionym dokumencie D5. W uzasadnieniu brakuje wskazania przez UP pełnej analizy dlaczego przyjął jedynie argumenty Wnioskodawcy, a nie wziął pod uwagę pełnej argumentacji Skarżącego, jak również nie poddał pełnej analizie całego dowodu D5, który nie stanowi jednoznacznego ujawnienia rozwiązania w odniesieniu do przedmiotowego rozwiązania według patentu Pat. [...].
Skarżący podkreślił, że sam Wnioskodawca uznał swoje rozwiązanie ujawnione w przeciwstawieniu dowód D5 jako mało funkcjonalne i rozpoczął produkcję nowego rozwiązania w oparciu o patent Pat. [...].
Skarżący nie zgodził się ze stanowiskiem UP, że różnice funkcjonalne przeciwstawionych rozwiązań takie jak to, że istnieje możliwość zwiększenia rozstawu haków nośnych w rozwiązaniu wg spornego patentu czy też to, że w rozwiązaniu uprawnionego haki wciągników zaczepione są w dolnej części do uch wywrotowych kontenera, przez co przy obrocie kontenera nie powoduje się zmiany jego wysokości są bezzasadne, ponieważ nie odnoszą się do zakresu ochrony wyznaczonego przez brzmienie zastrzeżenia niezależnego nr 1. Skarżący podkreślił, że rozwiązanie techniczne według wynalazku umożliwia za i rozładunku materiałów w zasobniku transportowym w podziemnych wyrobiskach zakładów górniczych, które to podziemne wyrobiska mają szczególne ograniczenie za i rozładunku. Dlatego to miejsce wymaga szczególnych rozwiązań, które muszą spełnić swoje funkcje w ograniczonej przestrzeni. Zastrzeżenia patentowe wskazują na konkretne rozwiązania techniczne, które pozwalają na korzystne manipulowanie za i rozładunku kontenera.
Skarżący wskazał, że w odpowiedzi na wniosek o unieważnienie patentu wskazywał na odmienność rozwiązań konstrukcyjnych w takim zakresie na ile zostały one ujawnione w rozwiązaniu w podstawowym przeciwstawionym dowodzie D5, który okazał się nieczytelny, zamazany w zakresie ważnych połączeń. Trudno zatem w tak nieczytelnym materiale doszukać się rozwiązań, które nie zostały uwidocznione, a stanowiły bardzo ważne okoliczności porównawcze jak rys. 10.5.2 str. 22 dokumentu D5, który miał wskazać na konkretne połączenie cięgła wyładowczego. Z tego zamazanego rysunku niewiele wynika i nie powinien być w ogóle poddany analizie porównawczej. UP, jak podniósł Skarżący, w wydanej decyzji, w ogóle nie przeanalizował tego rysunku, który miał wyjaśniać połączenie cięgła wyładowczego jako istotnego elementu rozładunku kontenera. Przywołano jedynie rys. 10.5.1 str. 21 dowodu D5, na którym nie ujawniono połączenia cięgła wyładowczego w belce nośnej [...].
Skarżący stwierdził, że rozwiązania zawarte w dowodzie D5 są odmienne od rozwiązania w patencie [...]. W przedmiotowym rozwiązaniu według patentu [...] nie występują takie elementy jak: a) Belka nośna [...] rozpięta między wciągnikami, b) Bloki przenośne, posadowione na końcach belki nośnej, c) Cięgna wyładowczych przytwierdzonych do uch bloków przenośnych, d) Cięgna o długości z możliwością jego dostosowania do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha" e) Skracacz łańcucha, f) Koła zębatego osadzonego w przenośnych blokach, które ukierunkowuje łańcuch podnośnika do pionowego zawieszenia kontenera. Skoro zatem te wymienione elementy nie występują w patencie [...], a wypełniają te same cele jak w patencie to na jakiej podstawie organ uznał tożsamość porównywalnych rozwiązań.
W odpowiedzi na skargę UP wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko i odnosząc się do wszystkich zarzutów Skarżącego.
Stanowisko w sprawie zajął również Uczestnik w piśmie z 15 lipca 2020 r., zgadzając się ze stanowiskiem i argumentacją UP.
Skarżący, w związku ze zdjęciem niniejszej sprawy z wokandy z posiedzenia jawnego ze względu na zagrożenie epidemiologiczne i rozpoznanie niniejszej sprawy na posiedzeniu niejawnym nadesłał dodatkowe pismo z 9 października 2020 r., zawierające dodatkową argumentację odnoszącą się do stanowiska organu przedstawionego w odpowiedzi na skargę.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa w sposób uzasadniający jej uchylenie.
Sąd w pierwszej kolejności stwierdza, że UP prawidłowo uznał, iż Wnioskodawca posiada, wymagany na podstawie art. 89 ust. 1 P.w.p., interes prawny wnosząc o unieważnienie przez UP patentu na sporny wynalazek. W świetle faktu, że Uprawniony, pismem z 9 maja 2019 r. wezwał Wnioskodawcę – który jest producentem i dostawcą maszyn i urządzeń dla przemysłu, w tym wciągników i zestawów transportowych dla podmiotów z branży górniczej, w tym kopalń węgla kamiennego – do zaniechania naruszania patentu na sporny wynalazek domagając się od niego m.in. wycofania z obrotu i zaprzestania korzystania przez jego kontrahentów wciągników i maszyn, w których zastosowano rozwiązanie chronione patentem, a także zaniechania wytwarzania, używania, oferowania, wprowadzania do obrotu lub importowania dla tych celów produktu będącego przedmiotem wynalazku, UP słusznie uznał, że patent na sporny wynalazek, który w ocenie Wnioskodawcy nie posiada zdolności patentowej, uniemożliwia mu swobodne prowadzenie działalności gospodarczej, zagwarantowanej mu w art. 20 i art. 22 Konstytucji RP oraz art. 2 ustawy Prawo przedsiębiorców.
W niniejszej sprawie zaskarżona jest decyzja UP w przedmiocie unieważnienia spornego patentu pt.: "[...]" o nr Pat. [...], ze względu na brak nowości rozwiązania wynikający z faktu, że rozwiązanie ujawnione w dokumencie D5 oraz sporne rozwiązanie dotyczą tej samej dziedziny techniki, a dokument D5 przedstawiający [...], jako całość ujawnia wszystkie istotne cechy techniczne wskazane w zastrzeżeniu niezależnym 1 patentu Pat [...].
Zgodnie z art. 24 P.w.p., patenty są udzielane - bez względu na dziedzinę techniki - na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania.
Jak wynika natomiast z art. 25 ust. 1, ust. 2 i ust. 3 P.w.p., wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki (ust. 1). Przez stan techniki rozumie się wszystko to, co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób (ust. 2). Za stanowiące część stanu techniki uważa się również informacje zawarte w zgłoszeniach wynalazków lub wzorów użytkowych, korzystających z wcześniejszego pierwszeństwa, nieudostępnione do wiadomości powszechnej, pod warunkiem ich ogłoszenia w sposób określony w ustawie (ust. 3).
Zgodnie natomiast z art. 63 ust. 2 P.w.p., zakres przedmiotowy patentu określają zastrzeżenia patentowe, zawarte w opisie patentowym. Opis wynalazku i rysunki mogą służyć do wykładni zastrzeżeń patentowych.
Rozwiązanie zatem stanowiące wynalazek jest nowe, jeżeli nie jest tożsame z innym rozwiązaniem występującym w stanie techniki. Aby natomiast wykazać brak nowości rozwiązania należy, jak wskazuje się w literaturze i w orzecznictwie, udowodnić spełnienie łącznie trzech przesłanek: 1) udostępnienie rozwiązania do wiadomości powszechnej, 2) udostępnienie musi nastąpić w takim zakresie, aby dla znawcy danej dziedziny ujawnione zostały dostateczne dane do stosowania wynalazku, 3) udostępnienie musi nastąpić przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu. Przy badaniu nowości rozwiązania kluczowe jest określenie stanu techniki. W przypadku wystąpienia w stanie techniki konkretnego, identycznego rozwiązania, względnie rozwiązania posiadającego identyczne cechy co zgłoszono rozwiązanie, wykluczony jest walor nowości tego rozwiązania. Jeżeli zatem rozwiązanie przeciwstawione zgłoszonemu wynalazkowi posiada te same elementy co zgłoszone rozwiązanie, wskazujące na identyczność tych rozwiązań, nie można mówić o nowości zgłoszonego rozwiązania.
W niniejszej sprawie Wnioskodawca przeciwstawił spornemu wynalazkowi rozwiązanie ujawnione w dokumencie D5 stanowiące belkę nośną [...] z hydrostatycznym napędem podnoszenia uznając, że zawiera ona identyczne rozwiązanie do spornego wynalazku. UP zgodził się z tym stanowiskiem Wnioskodawcy.
W ocenie Sądu, UP prawidłowo wykazał, że rozwiązanie zawarte w dokumencie D5 zostało udostępnione do wiadomości powszechnej przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, a więc przed data zgłoszenia spornego wynalazku, czyli przed 19 lutym 2015 r. Skarżący nie podjął pogłębionej polemiki z tym stanowiskiem UP.
Dokument D5 stanowi dokumentację techniczno-ruchową Belki nośnej [...] (instrukcję obsługi); [...] r., ujawniającą informacje techniczne dotyczące wskazanej belki nośnej. Wśród dowodów załączonych przez Wnioskodawcę do wniosku z 11 czerwca 2019 r. znajduje się Decyzja Prezesa WUG z [...] października 2012 r. o dopuszczeniu belki nośnej typu [...] do stosowania w podziemnych zakładach górniczych (załącznik nr 12). W decyzji tej jest przywołana ww. dokumentacja techniczno-ruchowa belki nośnej [...];z sierpnia 2012 r. i dokumentacja ta też stanowi załącznik do tej decyzji, jest więc dostępna dla każdego nabywcy i użytkownika belki [...]. Z dokumentacji tej wynika, że była już dostępna, a więc jawna przed datą zgłoszenia spornego wynalazku, czyli przed 19 lutym 2015 r. Wśród dowodów załączonych przez Wnioskodawcę do wniosku z 11 czerwca 2019 r. znajduje się również załącznik nr 2 do umowy [...] z 10 września 2013 r. zawartej pomiędzy U.S.A. a K.S.A. (załącznik nr 13). Z tego dokumentu wynika, że przedmiotem tej umowy była belka [...]. Wśród dowodów załączonych przez Wnioskodawcę do wniosku z 11 czerwca 2019 r. znajduje się także pismo K. S.A. z 8 lipca 2014 r. do U.S.A., w którym przedstawiono referencje dla belki transportowej [...] (załącznik nr 14), potwierdzające, że ww. umowa została zrealizowana przez K. S.A.
Powyższa dokumentacja w wystarczający sposób potwierdza publiczne ujawnienie rozwiązania w postaci belki nośnej [...], przed 19 lutego 2015 r., poprzez jej sprzedaż przed datą.
Skarżący nie zgadzając się ze stanowiskiem UP, że rozwiązanie wynikające z dokumentu D5 posiada wszystkie cechy techniczne, które zostały wymienione w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego spornego wynalazku, podnosi, że w rozwiązaniu według spornego patentu [...] nie występują takie elementy jak: a) belka nośna [...] rozpięta między wciągnikami, b) bloki przenośne, posadowione na końcach belki nośnej, c) cięgna wyładowczych przytwierdzone do uch bloków przenośnych, d) cięgna o długości z możliwością jego dostosowania do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha" e) skracacz łańcucha, f) koło zębate osadzone w przenośnych blokach, które ukierunkowuje łańcuch podnośnika do pionowego zawieszenia kontenera. Podnosi również, że w dokumencie D5 nie występują cechy techniczne występujące w zastrzeżeniu niezależnym spornego wynalazku: a) nie występują na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku zawiesia, o stałej ustalonej wysokości, b) nie występują zawiesia przytwierdzone do belki nośnej mechanizmu podnoszenia, c) nie występują zawiesia, o stałej ustalonej wysokości, na których zawieszony jest na stałej niezmiennej wysokości w niewielkim oddaleniu od spągu (podłoża w kopalni) kontener.
Skarżący wskazując na istotę odmienności porównywanych rozwiązań wskazuje, że wyładunek kontenera według rozwiązania w Pat. [...] następuje przy stałym zawieszaniu kontenera na zawiesiach stałych zawieszonych na belkach wciągników i zaczepionych w centralnych uchach górnych kontenera. To stałe zawieszenie występuje przy za i rozładunku kontenera. Obrót kontenera odbywa się wokół osi centralnych uch kontenera w wyniku podnoszenia cięgien wciągnika zaczepionych w części dolnej krawędzi kontenera w kierunku jego obrotu.
Wyładunek natomiast kontenera według rozwiązania z dokumentu D5 prowadzi się w pierwszej fazie przez podniesienie kontenera do wysokości umożliwiającej jego obrót, po czym następuje zaczepienie w części dolnej cięgieł wyładowczych po przeciwnej stronie obrotu kontenera, które zawieszone są w uchach bloków przenośnych umiejscowionych na belce nośnej rozstawionej między wciągnikami i dokonuje ich równomiernego napięcia poprzez skracacz łańcucha. Obrót kontenera wokół dolnej krawędzi kontenera odbywa się poprzez opuszczanie cięgien wciągnika zaczepionych w części górnej na centralnych uchach kontenera, które z wciągnika przechodzą przez koło łańcuchowe osadzone na bloku przenośnym umiejscowionym na belce nośnej rozstawionej między wciągnikami.
UP, zgadzając się natomiast ze stanowiskiem Wnioskodawcy, uznał, że wszystkie cechy techniczne wymienione w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego spornego wynalazku posiada rozwiązanie wynikające z dokumentu D5, a więc urządzenie w postaci belki nośnej [...]. UP wykazał to poprzez tabelaryczne zestawienie: cech technicznych wymienionych w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego spornego wynalazku i wskazania w którym miejscu dokumentu D5 występują te cechy.
Zgodnie z zakresem ochrony spornego wynalazku określonego przez zastrzeżenie niezależne nr 1, zastrzeżony jest: "[...] jezdny, posadowiony na podwieszonym torze, zwłaszcza w podziemnych wyrobiskach zakładów górniczych, z możliwością manipulacyjnego sterowania nim poza strefą bezpośredniego za- i rozładunku materiałów w zasobniku transportowym, składający się z wózków jezdnych posadowionych na torze podwieszonym i zawiesi, znamienny tym, że na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /1/ ma przytwierdzone do belki nośnej /2/ mechanizmu podnoszenia /3/ zawiesia /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/."
UP uznał, że elementy wynikające z części nieznamiennej zastrzeżenia 1 spornego rozwiązania, a więc, że rozwiązaniem jest A) [...] jezdny, B) posadowiony na podwieszonym torze, C) składający się z wózków jezdnych posadowionych na torze podwieszonym i zawiesi, wynika ze stron 3 i 4 dokumentu D5 z pkt 2 i 3 oraz rys. 3.1.
Na stronie 3 i 4 w pkt 2 znajduje się opis przeznaczenia i zakresu stosowania belki nośnej [...] przeznaczonej do transportowania po torach kolejek podwieszanych materiałów, części maszyn i urządzeń (ppkt 1). W ppkt 3 wskazane są warunki jakie musi spełniać tor jezdny kolejki. W ppk 7 wskazano, ze belkę nośną [...], można łączyć z kolejkami podwieszonymi, ciągnikami podwieszonymi itp. W pkt 3 zatytułowanym "Dane charakterystyczne", znajduje się rysunek przedstawiający "Ilustrację 3.1. Belka nośna [...].
W ocenie Sądu UP prawidłowo uznał, że ww. elementy wynikające z części nieznamiennej zastrzeżenia 1 spornego rozwiązania, wynikają również ze stron 3 i 4 dokumentu D5 z pkt 2 i 3 oraz rys. 3.1.
UP uznał następnie, że elementy wynikające z części znamiennej zastrzeżenia 1 spornego rozwiązania: "na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /1/ ma przytwierdzone do belki nośnej /2/ mechanizmu podnoszenia /3/ zawiesia /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/.", wynikają ze str. 21 dokumentu D5 z pkt 10.5 oraz rys. 10.5.1.
Na stronie 21 dokumentu D5 znajduje się w pkt 10.5. opis operacji rozładunku z użyciem cięgien wyładowczych oraz rys. 10.5.1. "Operacja rozładunku z wykorzystaniem cięgien wyładowczych". Z opisu operacji rozładunku z użyciem cięgien wyładowczych wynika, że: "Belka nośna [...] może być wyposażona opcjonalnie w komet cięgien wyładowczych, które umożliwiają płynną ograniczającą niekontrolowane ruchy operację wyładowczą kontenerów niebędących na wyposażeniu belki, takich jak np. kontener [...] lub innych przystosowanych do tego celu ładunków zwanych dalej jednostkami transportowymi nie wyposażonych w burty uchylne, wyposażonych natomiast w komet dodatkowych uch "wywrotowych" (rys. 10.5.1). Aby bezpiecznie opuścić ładunek z zastosowaniem cięgien wyładowczych, uprzednio zawieszonych pod Belką nośną [...], należy: 1. Zamontować cięgna wyładowcze do uch bloków przenośnych w taki sposób, aby hak cięgna zawisł swobodnie (rys. 10.5.2). 2. Dostosować długość cięgna do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha" (rys. 10.5.1). Długość cięgna powinna umożliwiać obrót kontenera lub innego przystosowanego ładunku o kąt ok. 135° tuż nad spągiem wyrobiska, celem całkowitego opróżnienia jednostki transportowej."
Podkreślenia w tym miejscu wymaga, że Sąd całkowicie zgadza się z UP, że ilustracja ze strony 21 zawierająca "Rys. 10.5.1. Operacja rozładunku z wykorzystaniem cięgien wyładowczych" i przedstawiająca przeciwstawione urządzenie Belkę nośną [...], jest czytelna i w taki też sposób wynikają z niej elementy konstrukcyjne odpowiadające elementom wymienionym w części znamiennej zastrzeżenia nr 1 spornego wynalazku.
Sąd zgadza się też z UP, że w sytuacji, gdy z dokumentu D5 wynika, że rozwiązanie w nim opisane posiada wszystkie cechy techniczne, które posiada sporne rozwiązanie wymienione w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego, wówczas oba rozwiązania należy uznać za tożsame w tym zakresie i nie jest istotne, że przeciwstawione rozwiązanie posiada liczne inne cechy, których nie posiada sporne rozwiązanie. Dlatego też liczne cech, wymieniane i dokładnie omawiane przez Skarżącego w skardze, które posiada przeciwstawione rozwiązanie, a których nie posiada sporne rozwiązanie, nie świadczy o braku tożsamości tych rozwiązań w zakresie zastrzeżonym spornym patentem.
Sąd nie zgadza się ze Skarżącym, że z dokumentu D5 nie wynikają cechy techniczne występujące w zastrzeżeniu niezależnym spornego wynalazku: a) nie występują na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku zawiesia, o stałej ustalonej wysokości, b) nie występują zawiesia przytwierdzone do belki nośnej mechanizmu podnoszenia, c) nie występują zawiesia, o stałej ustalonej wysokości, na których zawieszony jest na stałej niezmiennej wysokości w niewielkim oddaleniu od spągu (podłoża w kopalni) kontener. Analiza bowiem rysunku 10.5.1 ze strony 21 dokumentu D5 pozwala stwierdzić, że wszystkie te elementy posiada rozwiązanie uwidocznione na tym rysunku, przy czym rolę zawiesi ze spornego rozwiązania pełnią cięgła w rozwiązaniu przeciwstawionym.
Kluczową kwestią podnoszoną przez Skarżącego, jest brak jego zdaniem, występowania w przeciwstawionym rozwiązaniu "zawiesia /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/". Istotą spornego rozwiązania, jak wynika z wyjaśnień Skarżącego zawartych w skardze oraz w piśmie z 9 października 2020 r., która zdaniem Skarżącego nie występuje w przeciwstawionym rozwiązaniu, jest fakt, że zawiesia /4/ nie są cięgłami wyładowczymi, lecz są cięgłami o stałej ustalonej długości, utrzymującymi stałą wysokość zawieszonego na nim kontenera. Kontener zawieszony jest na stałej ustalonej wysokości przez punkty zaczepienia zawiesi /4/ do belek nośnych /2/ ale mechanizmu podnoszenia /3/ a hakiem /5/ zaczepionym do zasobnika transportowego /6/ (czyli kontenera). Kontener nie może być ani podnoszony ani opuszczany jak to występuje w dokumencie D5. Cięgła wyładowcze, manipulacyjne, które obracają kontener w celu jego rozładunku są zaczepione w części dolnej kontenera po jednej z wybranych stron bocznych i ciągnione są przez wciągniki (mechanizmami podnoszenia /3/) i stanowią element składowy wciągników. Sposób rozładunku wynika zatem, jak podkreśla Skarżący, z zastrzeżonej konstrukcji zestawu transportowego.
Należy jednak podkreślić, że ani z rysunku 10.5.1 ze strony 21 dokumentu D5, ani ze znajdującego się tam opisu, jak również z opisu znajdującego się na stronie 22 tego dokumentu, nie wynika, że cięgło z przeciwstawionego rozwiązania odpowiadające "zawiesi /4/ o stałej, ustalonej wysokości haka /5/ do zaczepu zasobnika transportowego /6/" nie posiada stałej długości podczas operacji za- i rozładunku. Zapisy na stronie 21 dokumentu D5 wskazują, że długość cięgna należy dostosować do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha", który istotnie nie występuje w spornym rozwiązaniu. Z zapisu na stronie 22 dokumentu D5, na który powołuje się Skarżący w skardze i w piśmie z 9 października 2020 r. wynika, że długość cięgna powinna być dobrana w taki sposób aby jednostka transportowa w końcowej fazie obrotu oparła się o spąg. Z zapisów tych wcale nie wynika, że w trakcie za- i rozładunku cięgło z przeciwstawionego rozwiązania, po dostosowaniu jego długości do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha", nie ma stałej długości. Również fakt, że "Belka nośna [...] może być wyposażona opcjonalnie w komet cięgien wyładowczych" (zapis z 21 strony dokumentu D5), nie wynika, że cięgło z przeciwstawionego rozwiązania, po dostosowaniu jego długości do warunków wyrobiska wykorzystując do tego celu "skracacz łańcucha", w trakcie za- i rozładunku nie ma stałej długości.
Z tych względów Sąd przyznał rację UP, że z dokumentu D5 wynikają wszystkie istotne cechy techniczne wskazane w zastrzeżeniu niezależnym 1 spornego patentu, co wyklucza przesłankę nowości spornego wynalazku i stanowi podstawę unieważnienia patentu. Nie można zatem uznać za zasadny zarzut skargi dotyczący naruszenia art. 25 P.w.p., poprzez jego błędną wykładnię, tj. dokonanie wadliwej oceny nowości przedmiotowego wynalazku.
Sąd całkowicie zgadza się ze stwierdzeniem UP zawartego w odpowiedzi na skargę, że cecha różniąca mocowanie cięgien w obu rozwiązaniach nie została określona w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego 1, wyznaczającego zakres żądanej ochrony ani też w części nieznamiennej tego zastrzeżenia, definiującej stan techniki dla zgłaszanego rozwiązania. Określono jedynie cechę mocowania zawiesia o stałej długości, która w obu rozwiązaniach jest identyczna. Sporne rozwiązanie nie dotyczy sposobu załadunku lub rozładunku zasobnika transportowego, w zastrzeżeniu niezależnym nie określono cech sposobu, wskazano zwięzłą i konkretną cechę techniczną w postaci "na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku ma przytwierdzone do belki nośnej mechanizmu podnoszenia zawiesia o stałej, ustalonej wysokości haka do zaczepu zasobnika transportowego." A tak określona cecha występuje w obu porównywanych rozwiązaniach, w obu rozwiązaniach zawiesie o stałej ustalonej wysokości haka jest przytwierdzone jednym końcem do belki nośnej, a drugim końcem do zaczepu zasobnika transportowego.
Nie mają w ocenie Sądu wpływu na rozstrzygnięcie sprawy argumenty Skarżącego odnoszące się do różnic dotyczących belki nośnej występującej w obu rozwiązaniach. W spornym rozwiązaniu mowa jest o belce nośnej w zastrzeżeniu niezależnym 1 w części znamiennej: "na każdym zblokowanym wzajemnie wciągniku /1/ ma przytwierdzone do belki nośnej /2/ (...)". Jest to cały zapis identyfikujący belkę nośną w spornym rozwiązaniu, w obu rozwiązaniach natomiast belka nośna pełni tę samą funkcję umożliwiającą zamocowanie do niej wciągarek i wózków jezdnych, dzięki czemu cały [...] może się przemieszczać po podwieszonym torze.
Nie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy zarzuty skargi dotyczące niezaprotokołowania przez UP wszystkich kwestii podnoszonych przez Skarżącego w trakcie rozprawy przed UP. Skarżący miał możliwość dopilnowania, aby protokół zawierał wszystkie istotne jego zdaniem stwierdzenia z rozprawy przed UP. Podnoszenie w skardze ww. zarzutów w sytuacji, gdy Skarżący nie wystąpił o uzupełnienie protokołu, nie może być skutecznym działaniem przed Sądem.
Niewątiwie występująca lakoniczność uzasadnienia zaskarżonej decyzji w części dotyczącej porównania cech technicznych porównywanych rozwiązań, sprowadzająca się w istocie rzeczy do przedstawienia wskazanej w części historycznej uzasadnienia tabeli, nie narusza przepisów postępowania w sposób który mógł mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dla Skarżącego bowiem będącego fachowcem w przedmiotowej dziedzinie techniki zapisy tabeli oraz motywy jakie przyświecały rozstrzygnięciu UP zawartemu w zaskarżonej decyzji, były zrozumiałe o czym świadczy obszerna i wnikliwa argumentacja zawarta w skardze oraz w piśmie z 9 października 2020 r. Dla Sądu pomocne były wyjaśnienia zawarte w odpowiedzi na skargę, jednak należy podkreślić, że w decyzji UP zawarł wszystkie istotne dla rozstrzygnięcia kwestie wskazując, które konkretne cechy spornego wynalazku wynikają z dokumentu D5 opisującego przeciwstawione rozwiązanie. Sama zatem zdawkowość uzasadnienia nie mogła być podstawą uwzględnienia skargi.
Nie można też zgodzić się z zarzutami Skarżącego, dotyczącymi braku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, nierzetelnej i błędnej analizy materiału dowodowego, oparcia rozstrzygnięcia na niekometnym materiale dowodowym, z pominięciem szeregu okoliczności, dowodów, wyjaśnień i argumentacji Skarżącego oraz uwzględnienia wyłącznie interesu wnoszącego o unieważnienie patentu z jednoczesnym pominięciem argumentacji i twierdzeń Skarżącego.
UP dokładnie wskazał i opisał, dowody które stanowiły podstawę rozstrzygnięcia, wykazujące brak waloru nowości spornego wynalazku ze względu na ujawnienie przed 19 lutego 2015 r. wszystkich jego istotnych cech technicznych. Przeczy to zarzutowi niewyjaśnienia dokładnego stanu faktycznego sprawy i braku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego oraz oparcia rozstrzygnięcia na niekometnym materiale dowodowym. Tabelaryczne zestawienie cech technicznych wymienionych w części znamiennej zastrzeżenia niezależnego spornego wynalazku i wskazania w którym miejscu dokumentu D5 występują te cechy, nie potwierdza słuszności zarzutu nierzetelnej i błędnej analizy materiału dowodowego, pominięcia szeregu okoliczności, dowodów, wyjaśnień i argumentacji Skarżącego, a także uwzględnienia wyłącznie interesu Wnioskodawcy z pominięciem argumentacji i twierdzeń Skarżącego. W tym zakresie uzasadnienie zaskarżonej decyzji jest zdawkowe i lakoniczne, jednak z przyczyn wskazanych powyżej nie może stanowić to podstawy do uwzględnienia skargi.
Z powyższych względów Sąd uznał, że niezasadne są również zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez UP przepisów postępowania tj. art. 7, art. 8, art. 77 § 1, art. 80 oraz art. 107 § 3 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Niniejsza sprawa została rozpoznana w trybie niejawnym. Zgodnie z art. 15zzs(4) ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r. poz. 374 ze zm., dalej: "ustawa o covid"), przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. Stosownie do treści rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 października 2020 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.U. z 2020 r., poz.1829) począwszy od 17 października 2020 r. miasto stołeczne Warszawa, będące siedzibą tut. Sądu, zostało objęte strefą czerwoną. W związku z tym, na podstawie zarządzenie nr 39 Prezesa NSA z dnia 16 października 2020 r. w sprawie odwołania rozpraw oraz wdrożenia w NSA działań profilaktycznych służących przeciwdziałaniu potencjalnemu zagrożeniu zakażenia wirusem SARS-CoV-2 w związku z objęciem Miasta Stołecznego Warszawy obszarem czerwonym ( § 1 w zw. z § 3 tego rozporządzenia), a także brak technicznych możliwości przeprowadzenia zdalnie rozprawy z udziałem stron – Sąd rozpoznał tę skargę na posiedzeniu niejawnym w trybie art. 15zzs4 ust. 3 ustawy o covid, co poprzedził odwołaniem wyznaczonego w tej sprawie posiedzenia jawnego.
Zastosowany tryb nie wpłynął na ograniczenie praw stron postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd bowiem w świetle art. 134 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 z późn. zm., dalej: "P.p.s.a."), rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Sąd rozpoznaje zatem sprawę całościowo badając w sposób zupełny legalność zaskarżonej decyzji, orzekając przy tym w składzie trzech sędziów podobnie jak na posiedzeniu jawnym.
W świetle powyższego, Sąd nie stwierdziwszy w niniejszej sprawie naruszenia przez UP przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, ani naruszenia przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, nie znajdując podstaw do uwzględnienia skargi, na podstawie art. 151 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło