VI SA/Wa 68/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Danuta Szydłowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant ref. staż. Agata Rosiak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 kwietnia 2019 r. sprawy ze skargi A. F. na decyzję Ministra Infrastruktury i Budownictwa z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rejestracji niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego oraz ustalenie opłaty za jego używanie 1. uchyla zaskarżoną decyzję 2. zasądza od Ministra Infrastruktury i Budownictwa na rzecz A. F. kwotę 100 zł (sto) tytułem zwrotu kosztów postępowania Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2017 r. nr [...] Minister Infrastruktury i Budownictwa na podstawie art. 5 ust. 1 i 3 oraz art. 7 ust. 7 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych (Dz. U. z 2014 r. poz. 1204, z późn. zm.) oraz art. 138 § 1 pkt 1 kpa, po rozpatrzeniu odwołania A. F.(skarżącej w niniejszej sprawie utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Centrum Obsługi Finansowej Poczty Polskiej S. A. z dnia [...] października 2017 r. nr [...] nakazującej rejestrację jednego niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego oraz ustalającej opłatę za używanie jednego niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego w kwocie 681 (sześćset osiemdziesiąt jeden) złotych. W uzasadnieniu decyzji organ wyjaśnił, że w dniu 7 marca 2017 r. przeprowadzona została kontrola wykonania obowiązku rejestracji odbiorników radiofonicznych i telewizyjnych w lokalu pod adresem: ul. [...],[...][...], zajmowanym przez A. F. prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą A. Kontrola została przeprowadzona w obecności pracownika – W. A. W trakcie kontroli w lokalu ujawniono jeden odbiornik telewizyjny marki S. oraz jeden odbiornik radiofoniczny marki A. Odbiornik telewizyjny podczas kontroli był uruchomiony i odbierał program telewizyjny TV-POLSAT, a odbiornik radiofoniczny był uszkodzony. Do odbiornika telewizyjnego doprowadzony był dekoder. Stwierdzony okres używania odbiornika w tym lokalu wynosił sześć miesięcy, co zostało ustalone na podstawie ustnego oświadczenia W.A. Protokół z kontroli został bez zastrzeżeń podpisany przez kontrolerów oraz W. A. Pismem z dnia 14 września 2017 r. organ I instancji zawiadomił Stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika. Jednocześnie poinformował Stronę o prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Do pisma organ załączył kserokopię protokołu z przeprowadzanej kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV. Po przeprowadzeniu postępowania, w dniu 20 października 2017 r. organ l instancji wydał decyzję nakazującą skarżącej rejestrację jednego niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego oraz ustalającą opłatę za używanie jednego niezarejestrowanego odbiornika telewizyjnego w kwocie 681 złotych. Rozstrzygnięcie to zostało wydane na podstawie protokołu z przeprowadzonej kontroli wykonania obowiązku rejestracji odbiorników RTV. W odwołaniu od decyzji organu I instancji Strona podniosła, że w kontrolowanym lokalu nie ma żadnego odbiornika RTV, a znajduje się komputer z małym monitorem marki SAMSUNG.  Korespondencja informująca stronę o prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem decyzji przez organ II instancji została zwrócona z adnotacją zwrot nie podjęto w terminie. Organ uznał, że strona mając możliwość wypowiedzenia się, nie przedstawiła na tę okoliczność żadnej dokumentacji, przed wydaniem decyzji w przedmiotowej sprawie. Organ podkreślił, że zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. Zgodnie z art. 2 ust. 3 tej ustawy obowiązek uiszczenia opłaty abonamentowej powstaje z pierwszym dniem miesiąca następującego po miesiącu, w którym dokonano rejestracji odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego. W wyniku przeprowadzonego postępowania organ ustalił, że Strona była posiadaczem i użytkownikiem wskazanego powyżej odbiornika i do dnia wydania niniejszej decyzji nie dopełniła obowiązku jego rejestracji. Zgodnie z art. 7 ust. 6 ustawy z dnia 21 kwietnia 2005 r. o opłatach abonamentowych w przypadku stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego kierownik jednostki operatora wyznaczonego nakazuje rejestracje odbiornika oraz ustala opłatę za używanie niezarejestrowanego odbiornika radiofonicznego lub telewizyjnego, o której mowa w art. 5 ust. 3. Opłata jest, zatem pobierana w wysokości stanowiącej trzydziestokrotność miesięcznej opłaty abonamentowej obowiązującej w dniu stwierdzenia używania niezarejestrowanego odbiornika, i wynosi 681 złotych. Organ odnosząc się do twierdzeń Strony zawartych w odwołaniu wskazał, że charakteru odbiorników nie mają odtwarzacze audio i odtwarzacze wideo, pozwalające na odtworzenie nagranej wcześniej audycji lub filmu, a także telewizor nie podłączony trwale ani czasowo do żadnej instalacji umożliwiającej odbiór programu, pełniący rolę monitora lub wykorzystywany wyłącznie do celów produkcyjnych. Charakteru odbiornika nie mają również urządzenia wielofunkcyjne, jak: komputery, telefony komórkowe itp., ponieważ ich głównym przeznaczeniem nie jest odbiór programów radiowych i telewizyjnych. Natomiast odbiorniki radiofoniczne i telewizyjne technicznie dostosowane do odbioru programu, podlegają zarejestrowaniu w celu pobierania opłaty abonamentowej za ich używanie. Organ zaznaczył, że w protokole z kontroli odnotowano, iż do odbiornika telewizyjnego doprowadzony jest dekoder. Biorąc pod uwagę powyższe oraz fakt, że Strona nie przedstawiła na tą okoliczność żadnych dowodów, twierdzenia te uznał za gołosłowne. Zdaniem organu gdyby rzeczywiście w kontrolowanym lokalu odbiór programu odbywałby się za pomocą komputera, to uczestniczący w kontroli pracownik strony zwróciłby na to uwagę kontrolującym i wówczas odpowiedni zapis znalazłby się w protokole z przeprowadzonej kontroli. W związku z powyższym w ocenie organu II instancji zarzuty zawarte w odwołaniu w tym zakresie stanowią próbę odwrócenia niekorzystnych dla Strony skutków, jakie wywołały ustalenia dokonane podczas kontroli, a decyzja wydana przez organ I instancji odpowiada prawu. W skardze do Sądu na powyższą decyzję Skarżąca wskazała, że osoby przeprowadzające kontrole w jej lokalu nie mają żadnego dowodu, który potwierdzałby, że skarżąca umieściła odbiornik TV w sklepiku mającym 20 m2 w którym nie ma gdzie wetknąć palca. Jedynie na zapleczu za regałem skarżąca wcisnęła komputer z monitorem marki SAMSUNG, na dowód czego dołączyła zdjęcia sklepiku i monitora. Radio AIWA natomiast to stary odtwarzacz kaset, które stoi bezużyteczne. Skarżąca nie rozumie, dlaczego organy wydające decyzję wierzą protokołowi dwóch pań, które nie za bardzo wiedzą co to jest dekoder, a co router, co to jest monitor, a co telewizor, ale chcą się wykazać. Do skargi skarżąca dołączyła oświadczenie byłej pracownicy W. A., która oświadczyła, że podpisała protokół bo tak trzeba było i do końca nie wiedziała, czy w sklepie jest telewizor czy też monitor komputerowy. Ponadto skarżąca dołączyła oświadczenie klientów sklepu, którzy oświadczyli, że nigdy nie widzieli w sklepie telewizora, ani nie słyszeli radia. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie oraz podtrzymał w całości dotychczasową argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarga jest uzasadniona, gdyż zaskarżona decyzja została wydana z istotnym naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Należy wskazać, iż zgodnie z art. 2 ust. 2 ustawy o opłatach abonamentowych, domniemywa się, że osoba, która posiada odbiornik radiofoniczny lub telewizyjny w stanie umożliwiającym natychmiastowy odbiór programu, używa tego odbiornika. W świetle powyższego unormowania, zdolność do natychmiastowego odbioru programu przez odbiornik jest równoznaczna ze stwierdzeniem, iż odbiornik jest używany, a to z kolei prowadzi do wniosku, że posiadacz jest obowiązany do wniesienia opłaty abonamentowej za jego używanie. Opłatę tę uiszcza się za każdy odbiornik - z wyjątkiem przypadków określonych w art. 2 ust. 5. Powyższy przepis, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, nie uchybia podstawowej zasadzie postępowania administracyjnego, jaką jest zasada prawdy materialnej i związany z tą zasadą obowiązek podejmowania wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 k.p.a.) jak i nie niweluje obowiązku wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.). W przedmiotowej sprawie kontrolerzy weszli w posiadanie informacji dotyczących odbiornika telewizyjnego oraz radiowego i ich gotowości do natychmiastowego odbioru programu w oparciu o oświadczenie W.A. pracownika Skarżącej, które zostało w toku postępowania zanegowane przez stronę postępowania. Należy w podkreślić, że osoba podpisująca protokół nie była upoważniona do jego podpisania. Obligowało to osoby kontrolujące do większej wnikliwości przy ustalaniu stanu faktycznego w niniejszej sprawie. Zdaniem sądu, oparcie się w całości na ustaleniach kontrolnych oraz domniemaniach prawnych było w tej sytuacji niewłaściwe i stanowiło naruszenie zasad postępowania administracyjnego: art. 7, 77 § 1 i 8 k.p.a. - zasad dowodzenia, prawdy obiektywnej, oraz zaufania do organów administracyjnych. Przede wszystkim organ niezasadnie przyjął jako "koronny dowód" w sprawie protokół kontroli, który wobec późniejszego zanegowania jego treści przez skarżącą, nie mógł stanowić pełnoprawnego środka dowodowego jako dokument urzędowy (art. 76 § 1 k.p.a.). Należy przy tym mieć na uwadze, iż nawet prawidłowe sporządzenie dokumentu urzędowego nie wyłącza możliwości przeprowadzenia dowodu przeciwko jego treści (§ 3 powołanego artykułu). Skarżąca jest osobą prowadzącą drogerię, w której sprzedaż prowadzi zatrudniony pracownik. W odwołaniu od decyzji organu I instancji Skarżąca podnosiła, że w sklepie nie ma żadnego odbiornika RTV, lecz jest komputer z monitorem. Wskazała, że jak ekspedientka nie miała nic do zrobienia to mogła sobie obejrzeć coś z Internetu, a w chwili kontroli tak właśnie było. Skarżąca podkreśliła, że zatrudniona wówczas osoba nie odróżniała telewizji od Internetu i dlatego mogła podać błędne informacje do protokołu. Ze zdjęć lokalu dołączonych przez Skarżącą do skargi nie wynika, żeby mógł być tam umieszczony odbiornik telewizyjny. Zdjęcia te potwierdzają natomiast fakt zainstalowania komputera z monitorem marki Samsung. Zdaniem Sądu, mając na uwadze powyższe okoliczności, organ przed wydaniem decyzji w trybie odwoławczym winien we własnym zakresie, ewentualnie uchylając decyzję organu I instancji w trybie art. 138 § 2 k.p.a., przeprowadzić postępowanie dowodowe, w szczególności przesłuchując skarżącą na okoliczność faktycznego posiadania przez nią odbiornika telewizyjnego w dacie kontroli. Niepodjęcie przez organ odwoławczy czynności zmierzających do należytego wyjaśnienia sprawy w przedstawionym wyżej zakresie, a mającym istotne znaczenie dla jej rozstrzygnięcia, stanowiło naruszenie przepisów prawa procesowego, co w konsekwencji obligowało Sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji. Z powyższych względów Sąd działając na podstawie art. 145 § 1 pkt1 lit. c p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję zaś o kosztach po myśli art. 200 p.p.s.a.