VI SA/Wa 691/08
WyrokWSA w Warszawie2008-06-20
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Jolanta Królikowska-Przewłoka, Izabela Głowacka-Klimas
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy prawomocne skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości (art. 178a § 2 k.k.) stanowi uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, skutkującą cofnięciem pozwolenia na broń na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że prawomocne skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, mimo iż nie jest to przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu w ścisłym tego słowa znaczeniu, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń. Dzieje się tak, ponieważ takie zachowanie świadczy o lekkomyślności i braku wyobraźni sprawcy co do następstw własnego postępowania, co może przekładać się na zagrożenie bezpieczeństwa innych osób i uzasadnia obawę użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zawiera otwarty katalog sytuacji, a ochrona życia i zdrowia człowieka jest dobrem publicznym.Stan faktyczny
Skarżący Z. S. posiadał pozwolenie na broń palną myśliwską. W związku z toczącym się przeciwko niemu postępowaniem karnym z art. 178a § 2 k.k. (prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości), organy Policji wszczęły z urzędu postępowanie administracyjne w celu cofnięcia mu pozwolenia. Pomimo argumentacji skarżącego, że nigdy nie używał broni pod wpływem alkoholu i że jego zachowanie nie zagrażało życiu, zdrowiu ani mieniu, Komendant Wojewódzki Policji, a następnie Komendant Główny Policji, cofnęli mu pozwolenie, uznając, że prawomocne skazanie za przestępstwo drogowe świadczy o braku nieskazitelnej postawy i rodzi uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Skarżący zaskarżył decyzję Komendanta Głównego Policji do WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] listopada 2007 r. cofającą Z. S. – dalej zwany skarżącym, pozwolenie na broń palną myśliwską. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 1980 r. zezwolono skarżącemu na posiadanie broni palnej myśliwskiej.
Pismem z dnia [...] stycznia 2007 r. Wydział Postępowań Administracyjnych KWP w [...], wskazując jako podstawę art. 61 § 1 i 4 k.p.a. poinformował skarżącego, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego zmierzającego do cofnięcia mu zezwolenia na broń palną myśliwską. Okolicznością uzasadniającą wszczęcie postępowania było ustalenie przez organ faktu, iż przeciwko skarżącemu toczy się w Sądzie Rejonowym [...] w C. postępowanie karne z art. 178a § 2 k.k. Skarżący został poinformowany o przysługującym mu prawie do czynnego udziału w postępowaniu administracyjnym.
Do akt sprawy dołączono m.in. opinię środowiskową o skarżącym, protokół z kontroli przechowywania broni, akt oskarżenia o popełnienie przestępstwa z art. 178a § 2 k.k. skierowany przez Komendę Powiatową Policji w C., przeciwko Z. S., prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w C. [...] z dnia [...] lutego 2007 r., z którego wynika, iż skarżący został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 178a § 2 k.k., informację z Krajowego Rejestru Karnego, opinię środowiskową z dnia [...] września 2007 r., z której wnika, iż skarżący popełnił szereg wykroczeń w ruchu drogowym polegających na kierowaniu pojazdem mechanicznym w stanie nietrzeźwości, opinię Polskiego Związku Łowieckiego Zarząd Okręgowy w [...] o skarżącym.
W toku postępowania skarżący nadesłał pisma z dnia [...] maja 2007 r. oraz [...] września 2007 r., w których wskazał, iż nigdy nie używał broni będąc pod wpływem alkoholu, przeszedł pozytywnie badania lekarskie i psychologiczne. Podniósł, iż w zaistniałym stanie faktycznym jego zachowanie nie zagrażało życiu, zdrowiu ani mieniu zaś jego zachowanie nie wypełnia dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 2 – 6 ustawy o broni i amunicji.
Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w [...] cofnął skarżącemu pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, wskazując jako podstawę prawną rozstrzygnięcia art. 18 ust.1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6, art. 20 ustawy o broni i amunicji (Dz. U. 2004 r. Nr 52, poz. 525 – dalej zwana ustawą o broni i amunicji) oraz 268a k.p.a.
W uzasadnieniu podniósł, że w sprawie niniejszej obawa użycia przez skarżącego broni niezgodnie przepisami prawa wynika z faktu skazania skarżącego prawomocnym wyrokiem za popełnienie przestępstwa z art. 178a k.k. Podkreślił, iż odpowiedzialność karna poniesiona przez stronę nie wyklucza odpowiedzialności administracyjnej. Podniósł, iż skarżący był wielokrotnie karany za prowadzenie pojazdów mechanicznych będąc w stanie po spożyciu alkoholu, co świadczy o jego lekceważącym stosunku do porządku prawnego. W ocenie organu zebrany materiał dowodowy w pełni uzasadnia zakwalifikowanie strony do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W konsekwencji zachodzi przesłanka cofnięcia pozwolenia na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Od powyższej decyzji pismem z dnia [...] grudnia 2007 r. skarżący odwołał się do Komendanta Głównego Policji. Podniósł, iż nigdy nie użył broni niezgodnie z jej przeznaczeniem. Wskazał, że przeszedł pozytywnie wszelkie wymagane przepisami badania łącznie z badaniami psychologicznymi. Zarzucił rozstrzygnięciu ogólnikowość oraz lakoniczność.
Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust.1 pkt 2 w związku z art.15 ust.1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ podkreślił, iż od posiadaczy broni wymaga się nieskazitelnej postawy, a strona dopuszczając się przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji takiej postawy nie wykazała. Dalej wywodził, że z dyspozycji art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji jednoznacznie wynika, iż organy Policji cofają pozwolenie jeżeli istnieją uzasadnione obawy użycia przez stronę broni w sposób określony w tym przepisie prawa. W ocenie organu prawo do posiadania broni jest uprawnieniem wyjątkowym, zatem osoba, która ubiega się o nie lub, tak jak strona, która już je uzyskała, musi wykazać się nieskazitelną postawą, która przejawia się przede wszystkim w przestrzeganiu przepisów prawa. Podkreślił, że z zapadłego wobec strony prawomocnego wyroku karnego wynika, iż swoim postępowaniem naruszyła ona porządek prawny, a zatem nie posiada nieskazitelnej opinii, jakiej wymagają organy Policji od osób posiadających pozwolenie na broń.
Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył na powyższą decyzję Z. S.. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podtrzymał prezentowaną w trakcie postępowania argumentację. Ponadto podniósł, iż organy Policji dokonują nadinterpretacji przepisów pisząc o " uzasadnionych obawach" oraz "utracie wiarygodności" bowiem fakt skazania za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości nie wystarczy do uznania, że wobec skarżącego taka uzasadniona obawa występuje. W ocenie skarżącego sam fakt skazania za powyższe przestępstwo nie świadczy, iż nie będzie on przestrzegał przepisów prawa w przyszłości. Podniósł, iż przestępstwo, za które został skazany nie należy do grupy przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu w pełni podtrzymał stanowisko prezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a.).
Kontrolując w powyższy sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji stanowi, że właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy. Stosownie natomiast do treści art. 15 ust. 1 pkt 6, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Sąd nie podzielił argumentacji skarżącego, że skoro jego zachowanie wyczerpujące znamiona czynów zabronionych z art. 178 a § 2 k.k. nie jest według systematyki przepisów kodeksu karnego przestępstwem przeciwko życiu, zdrowiu czy mieniu, to przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 nie znajduje do niego zastosowania. Zgodził się natomiast ze stanowiskiem organu, iż przepis ten wymienia tylko przykładowo - jako okoliczność budzącą uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego - prawomocne skazanie orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oraz toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W szczególności wskazuje na to użycie w tym przepisie sformułowania "w szczególności skazanym (...)". Wynika z niego, że katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty.
Przestępstwo objęte przepisem art. 178 a § 2 k.k., usytuowane jest wprawdzie w rozdziale XXI kodeksu karnego, zatytułowanym "Przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji", jednak, co podniósł organ przedmiotem ochrony poprzez tę normę jest życie i zdrowie człowieka. Ochrona życia i zdrowia człowieka leży w interesie publicznym. Stąd tego rodzaju zachowanie jak prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo ludzi, utratę mienia.
Należy przy tym podkreślić, na co zwrócono uwagę w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, iż skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo z art. 178 a § 2 kodeksu karnego nie tylko oznacza, że skarżący dopuścił się zachowania niezgodnego z obowiązującym prawem ale świadczy o braku odpowiedzialności, lekkomyślności i braku wyobraźni sprawcy takiego czynu co do następstw własnego zachowania. Nie ulega wątpliwości, że skala skutków, jakie bywają następstwem jej beztroskiego lekceważenia przenosi się bezpośrednio na zagrożenie bezpieczeństwa współuczestników ruchu drogowego, realne doznanie przez nich uszczerbku w zdrowiu i mieniu, a nawet utraty życia.
W tym stanie rzeczy dokonanej przez organ ocenie osoby skarżącego (w zakresie obawy, o której mowa w art. 15 ust. pkt 6 powołanej ustawy) nie można zarzucić dowolności.
Wbrew zarzutom skarżącego, organ odwoławczy w sposób logiczny i przekonywujący ocenił, że nieodpowiedzialne zachowanie osoby posiadającej pozwolenie na posiadanie broni świadczy o nieprzestrzeganiu podstawowych norm bezpieczeństwa w komunikacji i pozwala na dokonanie w zaskarżonych decyzjach oceny tego zachowania w zakresie obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Nawet bowiem jednorazowe zachowanie, ale świadczące o lekceważeniu normy zakazującej prowadzenia pojazdu pod wpływem alkoholu burzy całokształt dotychczasowych dobrych opinii środowiska, całokształt dotychczasowego postępowania, bowiem okoliczności tego zdarzenia potwierdzają istnienie obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Podnieść przy tym należy, że broń jest towarem szczególnie reglamentowanym przez to, że dostęp do jej posiadania ograniczony jest przepisami ustawy o broni i amunicji. Nie może bowiem stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie niewątpliwie występuje w przypadku posługiwania się bronią przez osobę, która ma nad nią ograniczoną kontrolę. Taką ograniczoną kontrolę miał nad swoim zachowaniem skarżący decydując o kierowaniu pojazdem w stanie nietrzeźwości.
Tym samym uzasadniona jest teza, że dopuszczenie się przez skarżącego prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym lub podobnym stanie może on korzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie używać jej z narażeniem życia i zdrowia innych osób, w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Miarą osobistej odpowiedzialności jest, by w takim stanie samochodu nie prowadzić. W przeciwnym razie odpowiedzialność ta jest podważona, co rozciąga się też na pozostałe działania skarżącego, w tym na ocenę, czy gwarantuje on prawidłowe i bezpieczne korzystanie z broni. Ponadto, co podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 14 stycznia 2003 r. sygn. akt III SA 1173/01 "nie może być realniej zarysowana obawa, że posiadacz broni palnej użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego niż skazujący wyrok sądowy i to niezależnie od wymiaru kary".
W konsekwencji, ustalenia dokonane na podstawie prawomocnego wyroku jaki zapadł w sprawie karnej w stosunku do skarżącego pozwalały organowi na uznanie, że jest on osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Stwierdzenie popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 k.k. było bowiem przesłanką do oceny osoby skarżącego w kontekście okoliczności składających się na bezpieczne posiadanie i korzystanie z broni. Stąd zaliczenie skarżącego do osób wskazanych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, musiało skutkować -zgodnie z dyspozycją art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy - cofnięciem pozwolenia na broń przez właściwy organ. Obowiązek taki nakłada bowiem na organ cyt. wyż. przepis art. 18 ust. 1 pkt 2, stanowiąc, iż "właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń(...)"
Trafność oceny zachowania skarżącego dokonanej przez organ, pod kątem wystąpienia przesłanki opisanej w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, potwierdza fakt, iż skarżący nie po raz pierwszy dopuścił się kierowania pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości. Takie zachowanie skarżącego nie może pozostać bez wpływu na ocenę, czy wobec niego istnieje obawa użycia broni w sposób sprzeczny z prawem. Wskazuje bowiem ono na to, iż skarżący nie jest osobą dającą rękojmię, iż swoim zachowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawnemu, co trafnie podniósł organ, taką rękojmię niweczy.
Organ, wbrew przekonaniu skarżącego, odniósł się do argumentacji dotyczącej między innymi pozytywnego postrzegania strony przez członków koła łowieckiego, braku interwencji policyjnych czy też informacji o nadużywaniu alkoholu tyle, że uznał, iż okoliczności powyższe nie eliminują faktu, że skarżący dopuścił się czynu przestępczego i to o znacznym stopniu szkodliwości, którego następstwa mogły mieć tragiczne skutki, a tym samym nie znoszą obawy użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Temu stanowisku organu nie można odmówić zasadności.
Mając na uwadze powyższe Sąd nie dopatrzył się naruszenia przez organ przepisów prawa materialnego w sposób mający wpływ na wynik sprawy, czy naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w sposób, który miałby istotny wpływ na wynik sprawy, a tylko takie okoliczności mogłyby w świetle art. 145 § 1 p.p.s.a. skutkować uwzględnieniem skargi.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji .
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło