VI SA/Wa 70/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA - Pamela Kuraś-Dębecka po rozpoznaniu w dniu 1 lipca 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku J. J. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi J. J. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej postanawia: zwolnić skarżącego od kosztów sądowych Skarżący – J. J. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego z naruszeniem przepisów. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VI z dnia 21 stycznia 2009 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 900 złotych, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu ww. zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. W terminie otwartym do opłacenia skargi skarżący złożył na urzędowym formularzu (PPF) wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. W uzasadnieniu skarżący podniósł, iż w związku z obecną sytuacją na rynku transportowym kwota 900 złotych stanowi dla niego duży uszczerbek w budżecie. Wskazał, że dochód, jaki przynosi jego firma, z ledwością wystarcza na opłaty związane z jej prowadzeniem i utrzymaniem pięcioosobowej rodziny. Żona skarżącego nie pracuje, a trzy córki są w wieku szkolnym. Podał, że jest zadłużony z tytułu opłat czynszu za mieszkanie, a w bieżących wydatkach na życie pomaga mu matka. W dalszej części wniosku skarżący wykazał, że małżonka jego jest bezrobotna, a na dzieci otrzymują zasiłek rodzinny w łącznej kwocie 280 złotych miesięcznie. Miesięczny dochód z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oszacował na kwotę 1.000 złotych. Dodał, że dochód ten nie jest stały. Jako jedyny składnik majątku wskazał mieszkanie komunalne o powierzchni 59,5 m kw. Pismem Sądu z dnia 6 kwietnia 2009 r. skarżący został wezwany do uzupełnienia powyższego wniosku, poprzez przedstawienie następujących dokumentów: wskazującego na wysokość dochodu osiągniętego z prowadzonej działalności gospodarczej w 2008 r.; odpisu z księgi przychodów i rozchodów na koniec marca 2009 r.; wyciągów z posiadanych rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy; dokumentu potwierdzającego fakt otrzymywania zasiłku rodzinnego; aktualnego zaświadczenia właściwego Urzędu Pracy o posiadaniu przez małżonkę statusu osoby bezrobotnej; wykazu koniecznych miesięcznych wydatków, ponoszonych przez skarżącego i osoby pozostające z nim we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z załączeniem dokumentów potwierdzających te dane. W odpowiedzi skarżący przy piśmie z dnia 22 kwietnia 2009 r. nadesłał oświadczenie, z którego wynika, iż jego żona nie jest zarejestrowana w Urzędzie Pracy, jak również nie wykonuje żadnej pracy zarobkowej (k. 30 akt). Przedstawił też bilans z działalności gospodarczej za rok 2008 r. (k. 32 akt), bilans za pierwszy kwartał 2009 r. (k. 31 akt) oraz wyciąg z rachunku bankowego za okres od 16 października 2008 r. do 7 kwietnia 2009 r. (k. 33 akt). Po rozpoznaniu ww. wniosku, referendarz sądowy postanowieniem z dnia 20 maja 2009 r. odmówił przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Uzasadnił to tym, że wnioskodawca nie wykazał w sposób zupełny swojej sytuacji majątkowej, co w konsekwencji uniemożliwiło uznanie, że skarżący, jako ubiegający się o przyznanie prawa pomocy wypełnia ustawowe przesłanki przyznania pomocy państwa. Z powyższym rozstrzygnięciem skarżący nie zgodził się i pismem z dnia 12 czerwca 2009 r. (k. 44 akt) wniósł od niego sprzeciw. W uzasadnieniu podniósł, że: sytuacja finansowa jego firmy ulegała dalszemu pogorszeniu; zadłużenie z tytułu niepłaconego czynszu za mieszkanie komunalne wynosi 10.000 złotych; miesięczne wydatki, na które składają się opłaty za energię elektryczną, gaz, usługi telekomunikacyjne i wyżywienie wynoszą 1200 złotych, a jego stan zdrowia uległ pogorszeniu, co przekłada się na zmniejszenie możliwości zarobkowych. Do sprzeciwu skarżący załączył: zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w K., z którego wynika, że jego żona nie figuruje w ewidencji osób bezrobotnych tegoż Urzędu oraz, że była ona zarejestrowana w okresie od września 2006 r. do sierpnia 2007 r. bez prawa do zasiłku; a także decyzję Prezydenta Miasta K., którą przyznano jego żonie w okresie od 1 listopada 2008 r. do 31 sierpnia 2009 r. zasiłki rodzinne na każdą z córek, w wysokościach od 64 do 68 złotych (łącznie 200 złotych miesięcznie) wraz z jednorazowymi dodatkami z tytułu rozpoczęcia roku szkolnego (łącznie 300 złotych) oraz dodatek z tytułu wychowania dziecka w rodzinie wielodzietnej na okres od 1 listopada 2008 r. do 31 sierpnia 2009 r. w kwocie 80 złotych miesięcznie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), cytowana dalej jako p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Określenie "gdy osoba ta wykaże" oznacza, że to na wnoszącym o przyznanie prawa pomocy spoczywa ciężar dowodu, iż znajduje się w sytuacji uprawniającej go do skorzystania z prawa pomocy. W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że rozstrzygnięcie Sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (tak J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz", Wydawnictwo LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504). Z dokumentów znajdujących się w aktach niniejszej sprawy wynika, że skarżący prowadzi działalność gospodarczą (transport międzynarodowy i krajowy). W roku ubiegłym – 2008, z tytułu tej działalności poniósł stratę w wysokości 37.665,46 złotych, przy przychodzie 641.804,03 złote i kosztach jego uzyskania 679.469,49 złotych. Podobnie w okresie od 1 stycznia 2009 r. do 31 marca 2009 r. – skarżący odnotował stratę - 32.817,53 złotych, osiągając przychód w wysokości 90.669,71 złotych i ponosząc koszty jego uzyskania - 123.487,24 złote. Z przedłożonego wyciągu z rachunku bankowego, obejmującego okres od października 2008 r. do kwietnia 2009 r. wynika, że skarżący nie ma na nim żadnego przepływu środków pieniężnych, tj. wpłat za wykonane usługi, przelewów wynagrodzeń dla pracowników czy zapłaty za wydatki związane z prowadzoną działalnością, poza realizacją tytułu wykonawczego na kwotę 2.722,55 złotych. Operacje na tym rachunku sprowadzały się do pobierania prowizji za jego prowadzenie oraz kapitalizacji odsetek. Skarżący udokumentował, iż korzysta z pomocy społecznej w formie zasiłków rodzinnych przyznanych na dzieci (decyzja Prezydenta Miasta K.), jak również nadesłał dokument (zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w K.) potwierdzający, iż jego małżonka nie jest zarejestrowana w tym Urzędzie jako bezrobotna. Nadto w sprzeciwie wskazał na wysokie – 10 000 złotych, zadłużenie z tytułu nieopłacanego czynszu za mieszkanie komunalne. W ocenie Sądu dokumenty przedłożone przez skarżącego potwierdzają, że jest on jedynym żywicielem pięcioosobowej rodziny, która na miesięczne utrzymanie ma 1000 złotych - z tytułu prowadzonej przez niego działalności gospodarczej oraz 280 złotych - z tytułu przyznanych na jego małoletnie dzieci zasiłków rodzinnych. Koszty miesięcznego utrzymania gospodarstwa domowego kształtują się na poziomie 1200 złotych, przy czym skarżący zalega z opłatami za czynsz mieszkania komunalnego w wysokości 10 000 złotych. Nadto prowadzona działalności gospodarcza skarżącego zarówno w ubiegłym, jaki i w bieżącym roku przynosi wysokie straty, utrzymujące się na poziomie 33 000 złotych. Sąd uznał w związku z powyższym, że skarżący wykazał w sposób dostateczny, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania (900 złotych wpisu od skargi) bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Mając na uwadze ww. dowody i okoliczności Sąd, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 260 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.