VI SA/Wa 707/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Marcinkowska Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Danuta Szydłowska Protokolant Anna Mruk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 lipca 2007 r. sprawy ze skargi R. M. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną bojową, gazową, sportową 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu 3. zasądza od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego R. M. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2007r. nr [...] Komendant Główny Policji utrzymał w mocy trzy decyzje Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. z dnia [...] grudnia 2006r. cofające R. M. pozwolenia na broń palną bojową, gazową i sportową. Do wydania tej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym. R. M. były wojskowy, funkcjonariusz Policji, będący biegłym sądowym i rzeczoznawcą samochodowym na mocy decyzji z dnia [...] grudnia 1992r. nr [...] wydanej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w T. uzyskał zezwolenie na posiadanie broni palnej sportowej, na mocy decyzji z dnia [...] lutego 1994r. Nr [...] wydanej przez Komendanta Wojewódzkiego Policji w T. uzyskał zezwolenie na posiadanie broni palnej krótkiej typu wojskowego, a na mocy decyzji z dnia [...]września 1994r. nr [...] uzyskał zezwolenie na posiadanie broni palnej gazowej do ochrony osobistej. W lutym 2006 r. Komendant Wojewódzki Policji w R. powziął wiadomość, że przeciwko R. M. toczy się postępowanie karne. W aktach sprawy znajduje się kopia postanowienia z dnia [...] lutego 2006r., sygn. akt [...] wydanego przez Prokuratora Prokuratury Rejonowej P. S. delegowanego do Prokuratury Okręgowej w L. o przedstawieniu R. M. sześciu zarzutów. Zarzuty dotyczą przestępstw z art.258 § 1 kk /udział w zorganizowanej grupie przestępczej/ oraz 271 § 1 i § 3 kk poświadczenie nieprawdy w dokumencie/, a z ich treści wynika, że R. M. zarzucono, iż będąc rzeczoznawcą samochodowym uprawnionym do wystawiania dokumentów pięciokrotnie poświadczał nieprawdę, co do okoliczności mających znaczenie prawne, co do pięciu nieokreślonych z numeru rejestracyjnego samochodów w zamian za przyjęcie korzyści majątkowej od R. L. i w ten sposób brał udział w zorganizowanej grupie przestępczej dokonującej różnych przestępstw związanych z pojazdami. Zarzuty te były uzupełnione postanowieniami z dnia [...] marca 2006r. i [...] sierpnia 2006r., których kopie znajdują się w aktach sprawy. Dnia [...] września 2006r. Komendant Wojewódzki Policji w R. wszczął trzy postępowania w sprawie cofnięcia R. M. posiadanych przez niego pozwoleń na broń, a postanowieniem z dnia [...] września 2006r. wezwał R. M. do złożenia do depozytu posiadanej broni. Broń ta znajdowała się już w tym czasie w depozycie dowodów rzeczowych Prokuratury Rejonowej w S. w związku z prowadzonym postępowaniem o kradzież dwóch sztuk broni na szkodę R. M. i nie była w posiadaniu strony. Dnia [...] grudnia 2006r. Komendant Wojewódzki Policji w R. wydał trzy decyzje o jednakowych numerach: decyzją nr [...] cofnął R. M. pozwolenie na broń palną bojową do ochrony osobistej, decyzją nr [...] cofnął R. M. pozwolenie na broń sportową i decyzją nr [...] cofnął R. M. pozwolenie na broń palną gazową do ochrony osobistej. Jako podstawę prawną wszystkich decyzji wskazał art.18 ust.1 p.2 w związku z art.15 ust.1 p.6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525, tekst jednolity z późn. zm., dalej zwana ustawą o broni i amunicji) oraz art. 104 § 1 i 268a KPA. W jednobrzmiących uzasadnieniach wszystkich trzech decyzji wskazał, że powziął informację o przedstawieniu R. M. zarzutów popełnienia przestępstw z art. 258 § 1 kk i 271 § 1 i § 3 kk w związku z art.65 kk, a to powoduje, że R. M. należy do grupy osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Biorąc pod uwagę charakter zarzutów popełnienia przestępstw przeciwko porządkowi publicznemu i wiarygodności dokumentów, świadczący o lekceważącym stosunku do porządku prawnego, R. M. nie daje gwarancji zgodnego z przeznaczeniem używania broni. Od powyższych decyzji R. M. odwołał się do Komendanta Głównego Policji trzema jednobrzmiącymi pismami z dnia [...] grudnia 2006r. Zarzucił brak obiektywizmu i nadinterpretację ustawy o broni i amunicji. Wskazał, że w związku z faktem, że broń jest zabezpieczona na potrzeby postępowania karnego dotyczącego kradzieży na jego szkodę, nie posiada jej i nie stwarza zagrożenia użycia broni niezgodnie z prawem. Wskazał, że jako były policjant ponad 15 lat miał dostęp do broni palnej i nie stwarzał zagrożenia jej użycia sprzecznego z prawem. Podkreślił, że zarzucane mu czyny nie mieszczą się w katalogu przestępstw wskazanych w ustawie o broni i amunicji. Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. nr [...] Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a KPA oraz art. 18 ust.1 pkt. 2 w związku z art.15 ust.1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji, po rozpatrzeniu odwołań R. M., utrzymał w mocy zaskarżone decyzje. W uzasadnieniu cytując treść art. 18 ust. 1 pkt. 2 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wskazał, że przedmiotem postępowania jest uprawnienie do posiadania broni, a obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego istnieje i odnosi się do osoby posiadającej pozwolenie na broń, nawet jeżeli osoba ta faktycznie bronią nie dysponuje, stąd nie ma znaczenia okoliczność, że broń znajduje się w depozycie. Katalog przestępstw wymienionych w art.15 ust.1 p.6 ustawy o broni i amunicji nie jest zamknięty i każde postępowanie karne toczące się przeciwko uprawnionemu do posiadania broni powinno być brane pod uwagę, a do organów Policji należy ocena, czy samo prowadzenie postępowania karnego uzasadnia obawę niezgodnego z prawem użycia broni. W ocenie organu rodzaj zarzuconego stronie czynu i całokształt okoliczności należy zaliczyć do przesłanek określonych w art.15 ust.1 p.6 ustawy o broni i amunicji. Postawione skarżącemu zarzuty popełnienia umyślnego przestępstwa udziału w zorganizowanej grupie przestępczej oraz poświadczenia nieprawdy w celu osiągnięcia korzyści majątkowej powodują, że nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji, dotyczących bezpiecznego posiadania i używania broni. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożył na powyższą decyzję R. M.. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzających ją decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w R. z dnia [...] grudnia 2006 r. i o zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucał, że całe postępowanie było tendencyjne, gdyż skarżący był policjantem i postępowanie karne było spowodowane jego roszczeniami w innych sprawach. Wskazał, że co do jego osoby nie ma uzasadnionej obawy, o której mowa w art.15 ustawy o broni i amunicji, a podstawą cofnięcia pozwolenia na broń jest właśnie ta obawa nie zaś samo prowadzenie przeciwko uprawnionemu postępowania karnego. Zagrożenie musi być ze strony "posiadacza broni", a nie "posiadacza pozwolenia na broń". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W uzasadnieniu w pełni podtrzymał stanowisko prezentowane w decyzji z dnia [...] lutego 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./, dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Kontrolując w powyższy sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenie prawa, zatem skarga zasługuje na uwzględnienie. Jest niesporne, że przeciwko skarżącemu R. M. w dacie wydawania decyzji przez organy obu instancji toczyło się postępowanie karne o popełnienie szeregu czynów z stypizowanych w Kodeksie Karnym jako przestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu /258 kk/ i przestępstwa przeciwko ochronie informacji /271 kk/. W dacie wydania decyzji II instancji, po roku prowadzenia wskazanego postępowania karnego nie wyszło ono poza fazę wstępną tj. postanowienie o przedstawienie zarzutów. Zarzuty te są bardzo ogólnikowe, dotyczą zdarzeń sprzed 7 lat i opierają się na zeznaniach R. L.. Jest to okoliczność stanu faktycznego, która może mieć znaczenie przy ocenie zasadności cofnięcia pozwolenia na broń. Zgodnie z treścią art. 18 ust. 1 pkt. 2 w związku z art. 15 ust.1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do kręgu osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec, których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. W ocenie Sądu użycie słów "w szczególności" poprzedzających wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich obawa sprzecznego z prawem użycia broni istnieje. Co do innych osób organ musi szczegółowo zanalizować i uzasadnić swoją obawę, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt, że przeciwko uprawnionemu do posiadania broni toczy się jakiekolwiek postępowanie karne nie uzasadnia automatycznego wniosku, że osoba ta, jako niewiarygodna, stwarza zagrożenie. Organ musi wykazać dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji, co do konkretnej osoby takie zagrożenie istnieje. Na konieczność takiego rozumienia omawianego przepisu prawa wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 28 kwietnia 2004r. /sygn.akt. III S.A. 2258/02, Lex 158939/wyjaśniając, że "Przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można się powoływać jedynie na fakt skazania wyrokiem skazującym, w takich przypadkach niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został skazany i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które pozwalałoby na zaistnienie obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego". Stanowisko takie potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 15 grudnia 2006r. /sygn. Akt II OSK 88/06, niepublikowany/, w którym wyjaśnił, że "Dla cofnięcia pozwolenia na broń osobie skazanej za to przestępstwo /przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji/ nie wystarczy sam fakt jednorazowego skazania bez ustalenia okoliczności czynu i cech osobowych skazanego." Podkreślić należy, że oba cytowane orzeczenia zapadły w sytuacji, kiedy w stosunku do uprawnionego zapadł już wyrok skazujący za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust.1 p.6 ustawy o broni i amunicji. W ocenie Sądu w sytuacji, kiedy dopiero toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa nie wymienionego w art. 15 ust.1 p.6 ustawy o broni i amunicji, a wina uprawnionego do broni nie została jeszcze potwierdzona wyrokiem skazującym, szczególnie uzasadniona jest ostrożność w wyciąganiu wniosków z samego faktu prowadzenia postępowania karnego. Wskazać należy, że pogląd odmienny i wprowadzenie w tej kwestii automatyzmu, jak to uczynił organ w sprawie niniejszej, prowadziłby pozbawienia strony uprawnienia do posiadania broni, w sytuacji gdy obowiązuje co do niej domniemanie niewinności, a popełnienie czynów karalnych nie zostało potwierdzone wyrokiem. W sprawach takich organ musi więc przeprowadzić pełne postępowanie dowodowe i wykazać, że co do strony z uwagi na całokształt okoliczności, w tym fakt prowadzenia postępowania karnego, istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Zaznaczyć należ, że zanim organ ustali, że obawa, którą powziął jest rzeczywiście uzasadniona, może dla ochrony bezpieczeństwa publicznego, skorzystać z uprawnienia przewidzianego art.19 ust.1 ustawy o broni i amunicji, odebrać broń uprawnionemu i przekazać ją do depozytu. Jest to rozwiązanie tymczasowe, zabezpieczające interes publiczny, a jednocześnie odwracalne w sytuacji, kiedy obawy organu się nie potwierdzą, w szczególności w prowadzonym postępowaniu karnym zapadnie wyrok uniewinniający. Cofnięcie pozwolenia na broń stwarza skutek nieodwracalny, w tym znaczeniu, że w sytuacji uniewinnienia i wyjaśnienia, że obawy organu były nieuzasadnione uprawniony może, co najwyżej wystąpić o wydanie nowego pozwolenia na broń. W ocenie Sądu takie rozwiązanie nie było wolą ustawodawcy, który wyraźnie wskazał, że tylko istnienie uzasadnionej obawy użycia broni w interesie sprzecznym z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym, a nie samo prowadzenie postępowania karnego może być przyczyną cofnięcia pozwolenia na broń. W sprawie niniejszej organ nie przeprowadził właściwie żadnego postępowania dowodowego, nie zażądał opinii o uprawnionym z właściwego związku sportowego ani z miejsca zamieszkania, nie rozważył dotychczasowego sposobu życia i zachowania uprawnionego oraz jego kontaktu z bronią. Jest to tym bardziej niewłaściwe, że z akt broni wynika nieskazitelna wcześniej sylwetka uprawnionego - wieloletniego wojskowego, policjanta, biegłego sądowego i rzeczoznawcy samochodowego. Są to okoliczności, które w żadnym razie nie powinny być przez organ pominięte przy ocenie, czy co do skarżącego istnieje uzasadniona obawa sprzecznego z prawem użycia broni. W ocenie Sądu błędem organu było także pominięcie okoliczności, że broń pozostaje w depozycie i skarżący nie może się nią posłużyć. Ta okoliczność jest istotna w kontekście ustawowego obowiązku wykazania istnienia ze strony skarżącego uzasadnionej obawy niezgodnego z prawem użycia broni, bowiem w rzeczywistości dopóki broń jest w depozycie, użycie jej przez skarżącego w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego nie jest możliwe. Zważywszy powyższe Sąd uznał, że organ nie zbadał sprawy należycie, nie rozważył wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art.7 kpa, 77 § 1 kpa i nie poczynił wszechstronnych ustaleń faktycznych, które powinny być podstawą prawidłowego rozstrzygnięcia zgodnie z wymogami art.80 kpa, a wniosek, że skarżący stwarza zagrożenie dla bezpieczeństwa i porządku publicznego - wyciągnął przedwcześnie. W tym stanie rzeczy Sąd uchylił zaskarżoną decyzję jako wydaną z naruszeniem prawa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ biorąc pod uwagę wywody Sądu uzupełni postępowanie dowodowe, rozważy wszechstronnie wszystkie okoliczności i na ich podstawie podejmie rozstrzygnięcie zgodne z wymogami art.18 ust.1 p.2 w związku z art.15 ust.1 p.6 ustawy o broni i amunicji. Biorąc pod uwagę powyższe Sąd działając na podstawie art 145 § 1 p.1 lit.c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. O niewykonywaniu uchylonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art. 152 p.p.s.a O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. i 205 § 1 p.p.s.a. i zasądził kwotę 200 zł z tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.