VI SA/Wa 730/05
WyrokWSA w Warszawie2005-11-15
Skład orzekający: Jolanta Królikowska-Przewłoka, Izabela Głowacka-Klimas, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy usługa pomocy drogowej świadczona przez pojazd specjalny (pomoc drogowa) polegająca na przewozie uszkodzonego pojazdu stanowi transport drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym i wymaga posiadania licencji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przewóz uszkodzonego pojazdu przez pojazd specjalny pomocy drogowej stanowi transport drogowy w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym. Definicja pojazdu specjalnego z prawa o ruchu drogowym nie obejmuje przewożonego uszkodzonego pojazdu jako "rzeczy związanej z wykonywaniem specjalnej funkcji na drodze". W związku z tym, wykonywanie takiej usługi wymaga posiadania licencji, a jej brak stanowi naruszenie przepisów.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na R. S. karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, za nieuiszczenie opłaty za przejazd po drogach krajowych oraz za nieokazanie wykresówek. Skarżący R. S. twierdził, że kontrolowany pojazd jest pojazdem specjalnym pomocy drogowej i nie podlega przepisom ustawy o transporcie drogowym. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, uznając, że przewóz uszkodzonego pojazdu stanowi transport drogowy. Skarżący wniósł skargę do WSA, podtrzymując swoje stanowisko.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę R. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka (spr.) Sędziowie WSA Izabela Głowacka-Klimas asesor WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Aleksandra Borowiec-Krawczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2005 r. sprawy ze skargi R. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...]lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenie kar pieniężnych oddala skargę
Decyzją z dnia [...].09.2004r. nr [...][...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na R. S. karę pieniężną w łącznej kwocie 11.600 zł, w tym 8.000zł za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, 3.000zł za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, 600 zł za nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, podczas kontroli drogowej – za każdą wykresówkę. Podstawę prawną decyzji stanowiły przepisy art. 92 ust.1, art. 92 ust. 1 pkt 6 i art. 93 ust. 1 ustawy z dnia 6.09.2001r o transporcie drogowym /Dz. U. Nr 125, poz. 1371 ze zm./ Powyższe naruszenia zostały stwierdzone w czasie przeprowadzonej w dniu [...].07.2004r. na drodze krajowej nr [...]kontroli pojazdu marki [...][...]o nr rej. [...]. Ustalenie organu, iż w dowodzie rejestracyjnym pojazdu, który w dniu kontroli przewoził z W. do S. inny pojazd, znajduje się wpis "samochód specjalny pomoc drogowa". Taki wpis nie jest jednak zdaniem organu elementem kwalifikującym pojazd do grupy pojazdów specjalnych, a zatem wykonywany przejazd podlega przepisom o transporcie drogowym.
W odwołaniu od tej decyzji R. S. podniósł, że kontrolowany pojazd – jako pojazd specjalny pomocy drogowej nie podlega przepisom powołanej ustawy. Decyzją z dnia [...].02.2005r. nr [...]wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 5 ust. 1, art.42 ust. 1, art. 87 ust. 1, art. 92 ust. 1, art. 92 ust. 4 i lp. 1.1.1., lp. 1.4.1., lp. 1.11.11. ust 1 lit. B powołanej ustawy, § 4 ust. 1 i 2 oraz § 5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14.12.2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych /Dz. U. Nr 150, poz. 1684 ze z./, art. 15 ust. 7 rozporządzenia Rady /EWG/ Nr 3821/85 z dnia 20.12.1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym /Dz. Urz. WE L 370 z 31.12.1985/ i art. 31 ustawy z dnia 16.04.2004r. o czasie pracy kierowców /Dz. U. Nr 92, poz. 879/ Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu podniesiono, iż pojazd pomocy drogowej, choćby był pojazdem specjalnym jest pojazdem samochodowym stosownie do definicji ustawy prawo o ruchu drogowym, a więc pojazdem silnikowym, którego konstrukcja umożliwia jazdę z prędkością przekraczającą 25 km/h zaś przepisy ustawy o transporcie drogowym regulują zasady wykonywania transportu drogowego i niezarobkowego przewozu drogowego definiując w art. 4 transport drogowy i niezarobkowy przewóz drogowy. Istotą transportu drogowego jest to, iż jest to działalność gospodarcza. Świadczenie usług transportowych wymaga zatem od przedsiębiorcy posiadania licencji. Wprawdzie zgodnie z załącznikiem II do rozporządzenia Rady /EWG/, każdy przewóz pojazdów, które są uszkodzone lub zepsute zwolniony jest z obowiązku uzyskania przez przedsiębiorcę licencji wspólnotowej, jednakże przepisy rozporządzenia mają zastosowanie tylko do międzynarodowego zarobkowego przewozu drogowego rzeczy w przejazdach dokonywanych na terenie wspólnoty. Zdaniem organu skarżący błędnie interpretuje art. 2 pkt 36 ustawy prawo o ruchu drogowym, twierdząc że pojazd jest "pojazdem specjalnym", co nie jest prawdą, bo przewożony takim pojazdem inny uszkodzony pojazd nie jest "rzeczą związaną z wykonywaniem specjalnej funkcji na drodze". W uzasadnieniu decyzji podniesiono nadto, iż charakter przejazdu nakłada obowiązek uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych zaś kontrolowany kierowca wyjaśnił, iż karty opłaty drogowej nie posiada. Kierowca nie okazał też do kontroli tarcz tachografu z bieżącego tygodnia i tarczy z ostatniego dnia tygodnia poprzedzającego, w którym to dniu prowadził pojazd, tj. nie okazał trzech wykresówek. W skardze na tą decyzję R. S. wniósł o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W uzasadnieniu podniósł, że w dniu kontroli nie był wykonywany transport drogowy rzeczy, tylko usługa pomocy drogowej udzielana klientowi na zlecenie firmy assistance i do tej usługi nie mają zastosowania przepisy ustawy o transporcie drogowym. Pojazd jest bowiem pojazdem specjalnym w rozumieniu przepisów ustawy prawo o ruchu drogowym. Skarżący odwołał się do rozporządzenia Rady /EWG/ nr 881/92 oraz do pism Ministra Infrastruktury z dnia [...].02.2002r., z dnia [...].01.2002r, z dnia [...].05.2002r. i opracowania rozpowszechnianego w 2004r. przez Wojewódzki Ośrodek Ruchu Drogowego w W. pt. "Kurs doszkalający kierowców wykonujących transport drogowy" uznając, iż zawarte w nich wyjaśnienia wskazują na to, że wykonując samochodem specjalnym usługę pomocy drogowej nie podlegał przepisom ustawy o transporcie drogowym. Podniósł nadto, iż art. 92 ust. 1 pkt 1 tej ustawy, wskazany w podstawie prawnej decyzji ma zastosowanie przy naruszeniu przepisów ustawy z dnia 28.10.2002r. o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych, co nie miało miejsca w zaistniałym stanie faktycznym.
W odpowiedzi na skargę Główny inspektor Transportu Drogowego wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 1§ 1 ustawy z dnia 25.07.2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle § 2 powołanego artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd dokonuje zatem kontroli aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem ich zgodności z prawem materialnym i procesowym nie zaś wg kryterium słuszności.
Badając skargę wg powyższych zasad Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Z ustaleń organu wynika, iż kontrolowany pojazd przewoził w dniu kontroli z W. do S. inny pojazd. Tą okoliczność skarżący przyznaje stwierdzając, iż przewożąc inny, uszkodzony pojazd wykonywał na zlecenie firmy assistance usługę pomocy drogowej. Ta usługa polegała jednak na przewozie rzeczy i w istocie była usługą przewozu rzeczy. Fakt, iż tą usługą był objęty przewóz uszkodzonego samochodu tej oceny nie zmienia. W dowodzie rejestracyjnym pojazdu wskazano, że jest to pojazd specjalny – pomoc drogowa. Jednakże z art. 2 pkt 36 ustawy prawo o ruchu drogowym wynika, że jest to pojazd samochodowy lub przyczepa przeznaczone do wykonywania specjalnej funkcji, która powoduje konieczność dostosowania nadwozia lub posiadania specjalnego wyposażenia w pojeździe mogą być przewożone osoby lub rzeczy związane z wykonywaniem tej funkcji na drodze. Natomiast przewożony takim pojazdem inny uszkodzony pojazd nie jest rzeczą związaną z wykonywaniem specjalnej funkcji na drodze. Wykonywany w dniu kontroli przewóz był zatem w rozumieniu art. 4 powołanej ustawy transportem drogowym, który stosownie do art. 5 powołanej ustawy wymagał licencji. W sprawie nie ma bowiem zastosowania rozporządzenie Rady /EWG/ Nr 881/92, bo wykonywany transport nie nosił cech międzynarodowego przewozu drogowego w rozumieniu cytowanego rozporządzenia. Taka licencja w sprawie bezspornie w dniu kontroli nie została okazana.
Wynikający z art. 42 ust 1 cytowanej ustawy obowiązek ponoszenia opłat za przejazd po drogach krajowych został określony w sposób podmiotowy. Z przepisu tego wynika bowiem, iż do uiszczenia takich opłat zobowiązani są przedsiębiorcy wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej transport drogowy. O istnieniu po stronie przedsiębiorcy obowiązku uiszczenia opłaty przesądza zatem fakt przejazdu po drodze krajowej noszący znamiona transportu drogowego. W tym stanie rzeczy na skarżącym spoczywał taki obowiązek uiszczenia takiej opłaty. Jej uiszczenie następuje, stosownie do powołanego w podstawie materialnoprawnej decyzji rozporządzenia Ministra Infrastruktury, przez nabycie karty opłaty, która podlega wypełnieniu. Prawidłowo wypełniona przed rozpoczęciem przejazdu karta opłaty stanowi dowód potwierdzający jej uiszczenie, który stosownie do art. 87 ust 1 powołanej ustawy kierowca obowiązany jest mieć przy sobie i okazywać do kontroli inspektorowi transportu drogowego.
Kierowca dowodu takiego, co również w sprawie bezsporne, jednak nie przedstawił. Kierowca nie okazał również 3 wykresówek z bieżącego tygodnia i z ostatniego dnia tygodnia poprzedniego ani też dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu, a obowiązek taki wynikał z art. 15 ust. 7 powołanego w decyzji rozporządzenia Rady (EWG).
W tym stanie rzeczy należy uznać, iż organ podjął zaskarżoną decyzję nie naruszając przepisów stanowiących jej materialno – prawną podstawę. W tej podstawie wbrew twierdzeniu skarżącego nie powołano przepisu art. 92 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy. Zatem zarzut, iż nie ma on zastosowania w sprawie, bo nie doszło do naruszenia przepisów ustawy z dnia 28.10.2002 r. o przewozie drogowym towarów niebezpiecznych, jest zarzutem bezprzedmiotowym.
W związku z odwołaniem się skarżącego do przedstawionych przez niego pism, wyjaśnień, interpretacji różnych organów i opracowań, wymaga podkreślenia okoliczność, iż nie są one źródłem obowiązującego prawa. Dokonywana przez Sąd kontrola zaskarżonej decyzji nie obejmuje zatem przedstawionego w nich punktu widzenia. Sąd, jak wyżej wskazano dokonuje tej kontroli pod względem zgodności z prawem (legalności). W tym jednak zakresie wadliwości zaskarżonej decyzji, jak z powyższego wynika, zarzucić, zdaniem Sądu, nie można.
Sąd, w takim stanie rzeczy uznał zatem, iż nie ma podstaw do uwzględnienia skargi i w konsekwencji orzekł na zasadzie art. 151 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło