VI SA/Wa 732/14
WyrokWSA w Warszawie2015-01-07
Skład orzekający: Izabela Głowacka-Klimas, Zbigniew Rudnicki, Urszula Wilk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił udzielenia patentu na wynalazek "Dopał" z powodu braku nowości oraz niewystarczającego ujawnienia istoty wynalazku w zakresie medium i sposobu jego podania?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy RP prawidłowo odmówił udzielenia patentu na wynalazek "Dopał". Wynalazek w zakresie silnika nie spełniał warunku nowości, ponieważ był znany ze stanu techniki. Ponadto, w zakresie medium i sposobu jego podania, dokumentacja zgłoszeniowa nie ujawniała w sposób wystarczający istoty wynalazku, co uniemożliwiało jego zastosowanie przez specjalistę bez dodatkowej inwencji twórczej. Zmiany wprowadzone po dacie ogłoszenia zgłoszenia nie mogły być uwzględnione.Stan faktyczny
Skarżący M. G. złożył skargę na decyzję Urzędu Patentowego RP odmawiającą udzielenia patentu na wynalazek "Dopał". Urząd Patentowy RP odmówił udzielenia patentu, wskazując na brak nowości wynalazku w zakresie silnika oraz niewystarczające ujawnienie istoty wynalazku w zakresie medium i sposobu jego podania. Skarżący kwestionował te ustalenia, argumentując, że jego wynalazek jest odmienny od znanych rozwiązań i może przynieść znaczące oszczędności paliwa.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Głowacka-Klimas (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Urszula Wilk Protokolant st. ref. Katarzyna Zielińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi M. G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] stycznia 2014 r. nr [...] w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek oddala skargę
Pismem z dnia [...] lutego 2014 r. M. G. (dalej skarżący), skierował do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej (dalej Urząd Patentowy RP, organ) z dnia
[...] stycznia 2014 r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję tego organu z dnia [...] lipca 2013 r. odmawiającą udzielenia patentu na wynalazek pt.: "Dopał".
Do wydania decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym.
W dniu [...] października 2008 r. wpłynęło do Urzędu Patentowego RP podanie skarżącego o udzielenie patentu na wynalazek pt. "Dopał". Organ w dniu [...] października 2008 r. wydał skarżącemu zaświadczenie potwierdzające powyższy fakt, informując, że zgłoszenie oznaczone zostało numerem [...].
Urząd Patentowy RP, zgodnie z art. 47 ust. 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. - Prawo własności przemysłowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.; dalej "p.w.p."), przesłał skarżącemu w dniu [...] stycznia 2009r. sprawozdanie o stanie techniki obejmujące wykaz publikacji, które będą brane pod uwagę przy ocenie przedmiotu zgłoszenia. Jak podał organ, wskazane w sprawozdaniu materiały stanowią wstępną ocenę przedmiotu zgłoszenia, pozwalającą zgłaszającemu na zorientowanie się co do szans uzyskania ochrony oraz podjęcie dalszych zamierzeń związanych z wykorzystaniem zgłoszonego rozwiązania.
Postanowieniem z [...] maja 2009 r. Urząd Patentowy wezwał skarżącego do nadesłania 2 egzemplarzy skrótu opisu wynalazku zgodnie z art. 31 ust.1 pkt.4 p.w.p., a także po trzy egzemplarze poprawionego zastrzeżenia patentowego i opisu wynalazku. Organ wyjaśnił w jaki sposób zgodnie z obowiązującymi przepisami dokumenty te maja wyglądać. Powyższe wezwanie zostało ponowione [...] października 2009 r. pod rygorem umorzenia postępowania.
Jak wynika z Karty Zgłoszenia wynalazku, wynalazek ten został ogłoszony w Biuletynie Urzędu Patentowego [...] kwietnia 2010 r. BUP 09/2010.
W piśmie z dnia [...] lutego 2013 r. organ zawiadomił skarżącego, że zebrane dowody i materiały, dotyczące ww. zgłoszenia, mogą świadczyć o istnieniu przeszkód do uzyskania patentu. Podał, że zgłoszenie nie spełnia wymogów przepisów art. 24 i art. 25 p.w.p. Organ wyjaśnił, że zakres żądanej ochrony określany jest poprzez zastrzeżenia patentowe, za pomocą podanych cech technicznych. Natomiast jak wynika z treści zastrzeżenia, na co zwrócił uwagę organ, zgłaszający chce ubiegać się o ochronę na sposób polegający na tym, że do cylindra dostarcza się po momencie zapłonu medium, w postaci wody, za pomocą dodatkowego zaworu. Taki sposób znany jest w stanie techniki z polskiego opisu patentowego nr [...], w którym to woda wtryśnięta po zapłonie zamienia się na parę wodną. Z kolei z polskiego opisu patentowego nr [...] znana jest budowa silnika, którego drugi wariant wykonania, ma dodatkowe zawory wtrysku wody umieszczone w bocznej ściance głowicy cylindra, powyżej denka tłoka. W konsekwencji organ wskazał, że zgłoszenie skarżącego nie nadaje się do ochrony zarówno w kategorii sposób jak i urządzenie, ponieważ jego przedmiot zgłoszenia nie spełnia warunku nowości określonego treścią art. 24 oraz art. 25 p.w.p.
W odpowiedzi na powyższe zawiadomienie organu skarżący w piśmie z dnia [...] marca 2013 r. wyjaśnił, że w jego zgłoszeniu silnik zasilany jest medium, którego głównym składnikiem jest woda. Skład medium, czyli wskazanie pozostałych jego składników oprócz wody oraz katalizatorów tych substancji nastąpi w oddzielnym zgłoszeniu patentowym. Co do budowy silnika, jak wskazał skarżący, trzeci zawór "winien się znajdować co najmniej 1/3 do 1/2 odległości od denka tłoka".
Po zapoznaniu się z ww. pismem skarżącego, Urząd Patentowy RP w kolejnym zawiadomieniu z dnia [...] kwietnia 2013 r. stwierdził, że zgłoszenie skarżącego nadal nie spełnia wymogów przepisów art. 24 i art. 25 oraz 33 ust. 3 p.w.p. Organ ponownie wyjaśnił, że zgodnie z art. 33 ust. 3 p.w.p. przedmiot zgłoszenia oraz zakres żądanej ochrony określany jest poprzez zastrzeżenia patentowe, za pomocą podanych cech technicznych. Jednocześnie organ podał, że skarżący chce ubiegać się o ochronę na trzy przedmioty, a mianowicie: silnik, medium oraz jego skład i sposób dostarczania medium.
Jak wskazał organ, zgodnie z opisem i zastrzeżeniem patentowym silnik stanowi dowolny silnik spalinowy, w którym trzeci zawór wtryskiwacz umieszczony jest ok. 1/3 do 1/2 odległości od denka tłoka w momencie zapłonu. Organ przypomniał, że taki silnik znany jest z polskiego opisu patentowego nr [...]. Według drugiego wariantu wykonania silnika, z tego przeciwstawionego opisu, dodatkowy wtryskiwacz wody jest umieszczony w bocznej ściance głowicy cylindra, mniej więcej w połowie pomiędzy denkiem tłoka a głowicą, w jego górnym punkcie, czyli w momencie zapłonu (tak samo jak na rysunku w przedmiotowym zgłoszeniu).
Natomiast odnośnie do medium i jego składu oraz sposobu dostarczenia medium, na skutek wyjaśnień skarżącego, organ stwierdził, że brak jest pełnego ujawnienia tych dwóch przedmiotów, wskazując jednocześnie, jakie cechy powinny charakteryzować rozwiązanie w każdej z tych kategorii. I tak, w ocenie organu, w przypadku medium, a więc mieszaniny, ocenie podlega jej skład, zaś z dokumentacji zgłoszeniowej wiadomo jedynie, że głównym składnikiem jest woda, natomiast nie są znane inne składniki, ich katalizatory oraz ich wzajemne proporcje czy ilości.
Z kolei w kategorii sposób postępowania ocenie merytorycznej podlegają czynności, stosowane substraty oraz warunki i parametry w jakich przeprowadzany jest dany proces. Jak wskazał organ, w zgłoszeniu skarżący ujawnia tylko, że do silnika spalinowego dodawane jest medium po momencie zapłonu. Z informacji tych również nie wynika jaki jest skład medium, ile go trzeba dodać, pod jakim ciśnieniem, w jakim stanie jest silnik (zimny czy rozgrzany) itp.
Mając na uwadze powyższe organ uznał, że specjalista, który chciałby skorzystać i wytworzyć takie medium lub dostarczyć je do silnika według przedstawionego sposobu, nie może oprzeć się tylko na informacjach zawartych w zgłoszeniu, ale musi użyć własnej inwencji twórczej.
Urząd wyjaśnił, że na stanowisko zgłaszającego odnośnie powyższych zarzutów organ oczekuje 1 miesiąc.
W piśmie z dnia [...] maja 2013 r. skarżący ponownie nie zgodził się ze stanowiskiem organu. Odniósł się do rozwiązania zawartego w przeciwstawionym opisie patentowym nr [...] i uznał, że nie rokuje ono efektywności pracy tego silnika. Następnie opisał działanie zgłoszonego przez siebie silnika oraz procesy w nim zachodzące i uzyskane efekty. Podsumowując tę część pisma dotyczącą budowy silnika i sposobu dostarczania medium skarżący stwierdził, że są one wynikiem prób i początkowych koncepcji. W dalszej części pisma wskazał, jakie parametry musi mieć zastosowana woda oraz określił zastosowane substancje działające jako katalizatory, które usprawniają pracę silnika.
Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. odmówił udzielenia patentu na wynalazek pt.: "Dopał". W uzasadnieniu wskazał, że jak wynika z treści zastrzeżenia, Zgłaszający w przedmiotowym zgłoszeniu chciał ubiegać się o ochroną na sposób polegający na tym, że do cylindra dostarcza się po momencie zapłonu medium, w postaci wody, za pomocą dodatkowego zaworu.
W uzasadnieniu wydanej decyzji, odnosząc się do treści art. 33 ust. 3 p.w.p., stwierdził, że przy ocenie merytorycznej zgłoszenia może brać pod uwagę tylko te cechy, które zostały ujawnione w dokumentach zgłoszeniowych, a nie w późniejszych pismach wyjaśniających. W związku z tym, jak podał organ, zgłoszony silnik charakteryzuje się tylko tym, że jest to dowolny silnik spalinowy, w którym trzeci zawór wtryskiwacz umieszczony jest ok. 1/3 do 1/2 odległości od denka tłoka w momencie zapłonu i taki silnik znany jest z polskiego opisu patentowego nr [...]. Co do medium organ stwierdził, że brak jest pełnego ujawnienia składu tej mieszaniny. Z kolei wobec sposób postępowania, polegającego na tym, że do silnika spalinowego dodawane jest medium po momencie zapłonu, organ podał, że z informacji tych również nie wynika jaki jest skład medium, ile go trzeba dodać, pod jakim ciśnieniem, w jakim stanie jest silnik.
Organ stwierdził, że specjalista, który chciałby skorzystać i wytworzyć takie medium lub zastosować taki sposób dostarczenia tego medium do silnika, nie może oprzeć się tylko na informacjach zawartych w zgłoszeniu, ale musi użyć własnej inwencji twórczej. W ocenie organu, takie przedstawienie wynalazków stanowi jedynie koncepcję do ich opracowania, na co zwraca uwagę sam skarżący.
Dodatkowo organ wskazał, że informacje i nowe cechy, które zgłaszający podaje w swoich pismach, zgodnie z art. 37 p.w.p. nie mogą być dodane do wniesionego zgłoszenia, ponieważ wykraczają poza to co zostało ujawnione w dniu dokonania tego zgłoszenia. Natomiast należy umieścić je w nowym zgłoszeniu, o którym, na co zwrócił uwagę organ, skarżący wspomniał w nadesłanych dokumentach.
Wobec powyższego, jak stwierdził Urząd Patentowy RP, zgłoszenie skarżącego nie nadaje się do ochrony, ponieważ jego przedmiot w kategorii urządzenie nie spełnia warunku nowości określonego w art. 24 oraz art. 25 p.w.p., natomiast w kategorii wytwór (mieszanina) oraz sposób postępowania obydwa te przedmioty zgłoszenia nie ujawniają rozwiązania zagadnienia technicznego i tym samym nie spełniają warunku określonego w art. 24 i art. 33 p.w.p.
W dniu [...] września 2013 r. skarżący złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazał w nim w szczególności, że jego zamiarem nie było zdyskredytowanie wynalazków nr [...] i nr [...], a jedynie dostrzeżenie możliwości ewentualnego usprawnienia tego rozwiązania. Zwrócił się do organu z prośbą o udzielenie kolejnej prolongaty czasowej i przesłanie ksero opisów ww. patentów, celem odniesienia się do nich.
Organ postanowieniem z dnia [...] października 2013 r. wezwał skarżącego do nadesłania uzasadnienia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Wskazując na treść art. 244 ust. 12 p.w.p. stwierdził, że złożony wniosek takiego uzasadnienia nie zawiera.
W piśmie z dnia [...] października 2013 r. skarżący zaprezentował argumentację, zgodnie z którą przedstawione przez organ opisy nr [...] oraz nr [...] nie mają żadnej relacji z wynalazkiem według zgłoszenia [...].
Skarżący dla zobrazowania swojego wniosku patentowego, w aspekcie przyjętego rozwiązania, wskazał, że podstawową okolicznością jest dostarczenie medium, którego zasadniczym składnikiem jest woda - po pełnym spaleniu paliwa, przed otwarciem zaworu wydechowego, w efekcie czego wykorzystuje się dotychczas utracone ciepło, które negatywnie wpływa na zjawisko określane jako "efekt cieplarniany".
Urząd Patentowy RP w piśmie z dnia [...] listopada 2013 r. wskazał na treść art. 24 p.w.p., w myśl którego patenty są udzielane wyłącznie na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania. Wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki. Wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy w sposób oczywisty ze stanu techniki.
Urząd Patentowy RP wskazał, że przez stan techniki rozumie się wszystko to co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu, zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób.
Jak podał organ, przyjęty w praktyce i orzecznictwie sposób uwzględniania stanu techniki polega na wybraniu jednego dokumentu najbliższego rozwiązaniu przedmiotowemu (lub kilku dokumentów, gdy przedmiotowe rozwiązanie ma charakter kilku rozwiązań cząstkowych) i rozpatrywaniu poziomu wynalazczego przedmiotowego rozwiązania w stosunku do tego dokumentu. Dopuszcza się zastosowanie kilku dokumentów przy ocenie poziomu wynalazczego każdego rozwiązania cząstkowego w przypadku prostego zastąpienia znanych środków technicznych w znanym rozwiązaniu ich ekwiwalentami (wstęp do rozdz. 3.1 i orzeczenie T 176/89 oraz orzeczenia T 745/92 i T 552/89 Komisji Odwoławczej EPO "Orzecznictwo Komi-Odwoławczych Europejskiego Urzędu Patentowego" (Część I - Zdolność patentowa) materiały i audia zeszyt 7, Polska Izba Rzeczników Patentowych , Warszawa 1998).
Biorąc powyższe pod uwagę Urząd Patentowy RP stwierdził, że zgodnie z art. 33 ust 3 p.w.p. przedmiot zgłoszenia oraz zakres żądanej ochrony określany jest poprzez zastrzeżenia patentowe za pomocą podanych cech technicznych. Zgodnie z art. 37 ust. 1 i ust. 2 p.w.p. zmiana zastrzeżeń patentowych w sposób rozszerzający pierwotny zakres żądanej ochrony może być dokonana tylko do czasu ogłoszenia o zgłoszeniu. Biorąc powyższe pod uwagę organ przy ocenie merytorycznej zgłoszenia może brać pod uwagę tylko cechy, które zostały ujawnione w dokumentach zgłoszeniowych, a nie w późniejszych pismach wyjaśniających nadesłanych po dacie ogłoszenia o zgłoszeniu.
Jak przypomniał organ, z dokumentów złożonych przez skarżącego przed datą ogłoszenia wynika, że zgłaszający chce się ubiegać o ochronę silnika, medium - jego składu oraz sposobu dostarczania medium. W przypadku medium ocenie podlega jej skład ujawniony pierwotnie. Z dokumentacji wynika, że głównym składnikiem jest woda. W przypadku sposobu dostarczania medium zgłaszający wskazał jedynie, że do silnika dodawane jest medium po momencie zapłonu. Jak podkreślił organ, taki sposób znany jest z polskiego opisu patentowego nr [...], w którym woda jest wtryskiwana po zapłonie. W przypadku silnika zgłaszający wskazał, że jest to silnik spalinowy, w którym trzeci zawór umieszczony jest ok. 1/3 do 1/2 odległości od denka tłoka w momencie zapłonu. Z kolei taki silnik znany jest z polskiego opisu nr [...], gdzie dodatkowy wtryskiwacz jest umieszczony w bocznej ściance głowicy cylindra, mniej więcej w połowie odległości pomiędzy denkiem tłoka a głowicą.
Zdaniem organu, zgłoszenie dokonane przez skarżącego nie nadaje się do ochrony, ponieważ jego przedmiot w kategorii urządzenie nie spełnia warunków określonych w art. 24 oraz art. 25 p.w.p., natomiast w kategorii wytwór (mieszanina) oraz sposób postępowania, obydwa te przedmioty zgłoszenia nie ujawniają w pełni rozwiązania zagadnienia technicznego i tym samym nie spełniają warunku określonego w art. 24 i art. 33 p.w.p.
W piśmie z dnia [...] grudnia 2013 r. skarżący stwierdził, że z otrzymanych od organu dokumentów dotyczących opisów patentowych (nr [...] i nr [...]) jednoznacznie wynika "inność wynalazku". Skarżący wskazał, że w jednym ze zgłoszeń rzecz dotyczy obniżenia azotanów i azotynów przy eksploatacji silników wysokoprężnych, a w drugim ze zgłoszeń chodziło o zamianę w instalacji C.O. wody na parę wodną. Stwierdził w związku z tym, że polemika w powyższym zakresie wydaje się całkowicie irracjonalna.
Urząd Patentowy RP decyzją z dnia [...] stycznia 2014 r., działając na podstawie art. 245 ust. 1 p.w.p., po ponownym rozpatrzeniu sprawy dotyczącej zgłoszenia wynalazku pt.: "Dopał", utrzymał w mocy decyzję wydaną w pierwszej instancji o odmowie udzielenia patentu na ww. wynalazek.
W uzasadnieniu wydanej decyzji organ wskazał, że argumenty wskazywane przez skarżącego w jego pismach, które nie aprobują decyzji z dnia [...] lipca 2013 r. nie przekonały organu by ten zmienił swoje stanowisko.
W konkluzji Urząd Patentowy RP stwierdził, że zarzuty o braku zdolności ochronnej przedmiotu zgłoszenia nr [...], określonego zastrzeżeniem patentowym, pozostają w mocy.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skardze z dnia [...] lutego 2014 r. skarżący wniósł o zobowiązanie organu rozpatrującego wniosek o udzielenie patentu do ponownego rozpatrzenia sprawy z uwzględnieniem następujących zastrzeżeń, a mianowicie, co do niezgodności zaskarżonej decyzji z art. 49 ust. 2 p.w.p. oraz art. 24 i art. 25 p.w.p. Nadto skarżący postawił zarzut rażącego naruszenia art. 35 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W uzasadnieniu skargi skarżący odniósł się do przeciwstawionego opisu patentowego nr [...] stwierdzając między innymi, że patent objęty tym numerem dotyczy stacjonarnego centralnego ogrzewania w suszarniach wyrobów ceramicznych, a "Dopał" to silnik. Podkreślił, że zgłoszony przez niego wynalazek to zmodyfikowany silnik spalinowo-parowy, zupełnie nie korespondujący do centralnego ogrzewania, jest to inna konstrukcja i inne zastosowanie.
Skarżący zajął również stanowisko wobec drugiego wynalazku (nr [...]), zarzucając organowi, że ten bądź nie rozumie tematu objętego ww. wynalazkiem, bądź przez ignorancję błędnie zinterpretował obniżenie wytwarzania tlenków azotu, kosztem utraty energii i dalej mocy poprzez obniżenie temperatury zapłonu paliwa. Podkreślił, że wynalazek pt.: "Dopał" dotyczy uzyskania większej energii i większej mocy poprzez wtrysk wody nie do mieszanki paliwowej, ale do gazów spalinowych, które swym ciśnieniem napędzają tłok w silniku, a dostarczona woda zamieniająca się w parę wodną pod dużym ciśnieniem czyni powtórną detonację wody i spalin, zwiększając moc silnika. W konsekwencji skarżący stwierdził, że różnica w obu wynalazkach jest znacząca.
Jak przyjął skarżący, niezrozumiałym i niezgodnym z duchem przepisów prawa jest, że Urząd Patentowy RP argumentuje odmowę wieloma nieistotnymi zastrzeżeniami, które nie powinny mieć żadnego wpływu na ogólną ocenę dotyczącą decyzji w sprawie wynalazku pt.: "Dopał". Wskazał, że w informatorze opublikowanym przez Urząd Patentowy RP, znajdują się wyraźne zalecenia by opis był w miarę prosty, bez niepotrzebnych udziwnień i bez niezrozumiałych określeń. W ocenie skarżącego, rzeczą naganną jest, w dobie poszukiwań ekologicznych rozwiązań, poszukiwań i wspierania przez rząd Rzeczypospolitej innowacyjności i nowoczesnych nowatorskich rozwiązań, by organ bez dostatecznej staranności torpedował wynalazek, który mógłby gospodarkę polską wzbogacić o atrakcyjny produkt - pojazd, którym można by zaoszczędzić od 30 do 70% paliwa.
W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy RP podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko, wnosząc o oddalenie skargi.
W dniu [...] grudnia 2014 r. do akt sprawy wpłynęło uzupełnienie skargi złożone przez pełnomocnika skarżącego, w którym to piśmie podkreślono ,że skarżący samodzielnie działał przed Urzędem Patentowy. Ponadto organowi zarzucono naruszenie art. 24 i 25 oraz 33 p.w.p.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych.
Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi).
Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania jest na skarga na decyzję Urzędu Patentowego RP w przedmiocie odmowy udzielenia patentu na wynalazek "Dopał".
Stosownie do art. 24 p.w.p. patenty są udzielane bez względu na dziedzinę techniki na wynalazki, które są nowe, posiadają poziom wynalazczy i nadają się do przemysłowego stosowania.
Jak wynika z treści pism Zgłaszającego złożonych przed datą ogłoszenia wynalazku oraz zastrzeżenia patentowego chce on ubiegać się o ochroną na trzy przedmioty, a mianowicie: silnik, medium oraz jego skład i sposób dostarczania medium.
Wynalazek uważa się za nowy, jeśli nie jest on częścią stanu techniki, przy czym przez stan techniczny rozumie się wszystko to co przed datą, według której oznacza się pierwszeństwo do uzyskania patentu zostało udostępnione do wiadomości powszechnej w formie pisemnego lub ustnego opisu, przez stosowanie, wystawienie lub ujawnienie w inny sposób.
Wynalazek uważa się za posiadający poziom wynalazczy, jeżeli wynalazek ten nie wynika dla znawcy w sposób oczywisty ze stanu techniki.
Kryteria określające jakie rozwiązania nie posiadają poziomu wynalazczego
to:
– rutynowe dostosowanie do danych warników znanego już w tej samej bądź podobnej dziedzinie rozwiązania (drobne udoskonalenia, przeniesienie);
– zastąpienie w rozwiązaniu znanego już środka technicznego innym również znanym równoważnikiem;
– proste wykorzystanie znanej już ogólnie zasady dla osiągnięcia w świetle tej zasady celu (analogii);
– zwyczajne połączenie kilku znanych rozwiązań, bądź nawet rozwiązanie dokonane wprost przez skojarzenie kilku takich rozwiązań.
Z przedłożonego przez skarżącego opisu wynalazku i zastrzeżeń patentowych, które są bardzo ogólne nie można wprost wywieść, czy rozwiązanie to jest rozwiązaniem nowym i nadającym się do zastosowania, a także istoty samego wynalazku w stosunku do medium oraz jego skład i sposób dostarczania medium.
W tym miejscu należy podkreślić, że Urząd Patentowy bada zdolność patentową wynalazku w oparciu o złożoną przez zgłaszającego dokumentację tj. podanie oraz dokumentację wynalazku, na którą składają się: opis, zastrzeżenia patentowe, skrót opisu i w razie potrzeby rysunki. Dokumentacja wynalazku ma ujawniać jego istotę przez co należy rozumieć przedstawienie wszystkich potrzebnych danych, które pozwoliłyby znawcy dane rozwiązanie stosować. Bez takiego ujawnienia patent nie może być udzielony.
Zgodnie z art. 33 ust 3 p.w.p przedmiot zgłoszenia oraz zakres żądanej ochrony określany jest poprzez zastrzeżenia patentowe za pomocą podanych cech technicznych. Zgodnie z art. 37 ust 1 i 2 p.w.p. zmiana zastrzeżeń patentowych w sposób rozszerzający pierwotny zakres żądanej ochrony może być dokonana tylko do czasu ogłoszenia o zgłoszeniu.
Biorąc powyższe pod uwagę Sad wskazuje, że Urząd przy ocenie merytorycznej zgłoszenia może brać pod uwagę tylko cechy które zostały ujawnione w dokumentach zgłoszeniowych, a nie w późniejszych pismach wyjaśniających nadesłanych po dacie ogłoszenia o zgłoszeniu. Jak wynika z Karty Zgłoszenia wynalazku. W ynalazek ten został ogłoszony w Biuletynie Urzędu Patentowego [...] kwietnia 2010 r. BUP 09/2010, tak wiec wszelkie modyfikacje zgłoszenia po tej dacie, jeżeli wykraczają poza cechy, które zostały ujawnione w dokumentach zgłoszeniowych są niedopuszczalne.
Zdaniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego słusznie Urząd Patentowy RP w swych decyzjach uznał, że zgłoszony wynalazek nie spełnia przesłanek określonych w art.24 i 25 p.w.p. w stosunku do silnika. Oceniając powyższy wynalazek w tym zakresie Urząd ustalił najbliższy stan techniki i przedstawił go w sprawozdaniu skarżącemu. Tak więc Urząd podał, że przedmiotowe zgłoszenie nie nadaje się do opatentowania, gdyż zastrzegane rozwiązanie w zakresie sposobu w którym woda wtryśnięta po zapłonie zamienia się w parę wodną znane jest z opisu patentowego nr [...] oraz znana jest z opisu patentowego nr [...] budowa silnika w którym zawory wtrysku wody są umieszczone w bocznej ściance głowicy cylindra, powyżej denka tłoka.
Zgodnie z opisem i zastrzeżeniem patentowym przedmiotowy silnik stanowi dowolny silnik spalinowy, w którym trzeci zawór wtryskiwacz umieszczony jest ok. 1/3 do 1/2 odległości od denka tłoka w momencie zapłonu. W piśmie z dnia [...].02.2013 r. Urząd wyjaśnił, że taki silnik znany jest z polskiego opisu patentowego nr [...]. Według drugiego wariantu wykonania silnika, z tego przeciwstawionego opisu, dodatkowy wtryskiwacz wody jest umieszczone w bocznej ściance głowicy cylindra, mniej więcej w połowie pomiędzy denkiem tłoka a głowicą, w jego górnym punkcie, czyli w momencie zapłonu (tak samo jak na rysunku w przedmiotowym zgłoszeniu), tak więc przedmiotowy silnik nie spełnia warunku nowości.
W przedmiotowej sprawie zarówno opis wynalazku jak i zastrzeżenia patentowe nie ujawniają w szczególności istoty wynalazku odnośnie medium i jego składu oraz sposobu dostarczenia medium. Z opisu wynalazku wynika, że ,,na etapie koncepcji głównym składnikiem medium jest woda (H20), w dalszym etapie prac medium mogą stanowić np. wodór i tlen". W zastrzeżeniach patentowych natomiast skarżący wskazując na medium i jego skład zastrzega zastosowanie wody (H20), a także inne części składowe -medium-substancje ciekłe i gazowe. Powyższe w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie świadczy o nie ujawnieniu wynalazku w zakresie medium. Pewne wyjaśnienia w tym zakresie zostały przedstawione przez zgłaszającego dopiero po publikacji zgłoszenie, a więc nie mogły być brane pod uwagę.
Z opisu wynalazku i zastrzeżeń patentowych wynika jedynie, że medium jest dodawana do silnika po momencie zapłonu, z informacji tych w żaden sposób nie wynika ile medium trzeba dodać, pod jakim ciśnieniem, w jakim stanie jest silnik do którego podaje się medium.
W ocenie Sądu z powyższego zapisu z dokumentacji patentowej zarówno w stosunku do medium jak i sposobu jego podania nie mógłby skorzystać specjalista w danej dziedzinie, który chciałby wytworzyć takie medium lub zastosować podany przez skarżącego sposób dostarczania medium do silnika.
Zapisy te są na tyle nieprecyzyjne, że specjalista w danej dziedzinie musiał by użyć własnej inwencji twórczej w celu zastosowania powyższych dwóch wynalazków – medium i sposób podania medium do silnika.
W ocenie Sądu należy stwierdzić, że powyższe wynalazki stanowią jedynie wstępną fazę ich opracowania, co zresztą w korespondencji z Urzędem podkreślał skarżący.
Urząd prawidłowo wiec stwierdził, że brak jest pełnego ujawnienia tych dwóch przedmiotów, jednocześnie wskazał jakie cechy powinny charakteryzować rozwiązanie w każdej z tych kategorii, co w konsekwencji stanowi o braku przesłanki z art. 24 i 33 p.w.p.
Sąd zauważa ponadto, że sam fakt działania skarżącego przed Urzędem Patentowym osobiście nie oznacza, że to Urząd ma za niego sporządzić stosowną dokumentację zgłoszeniową. Urząd Patentowy w niniejszej sprawie działał zgodnie z zasadami wyrażonymi w art. 8, 9, 10 k.p.a., gdyż informował zgłaszającego – skarżącego w sposób szczegółowy o formie i treści jaką powinna zawierać dokumentacja patentowa wynalazku.
Mając powyższe na uwadze Sąd doszedł do przekonania, że Urząd Patentowy słusznie odmówił skarżącemu udzielenia patentu na wynalazek "Dopał", gdyż jak wyżej wskazano wynalazek ten nie nadawał się do opatentowania z uwagi na brak jego nowości oraz brak ujawnienia istoty wynalazku.
Biorąc powyższe pod rozwagę Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło