VI SA/Wa 736/05

Sygn. akt VI SA/Wa 736 / 05 W Y R O K W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 23 września 2005 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Sędziowie : Asesor WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant: Natalia Charewicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2005r. sprawy ze skargi W. G. na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2005 r. Nr [...] w przedmiocie zwolnienia z funkcji biegłego sądowego oddala skargę Decyzją z dnia [...] lutego 2005 roku nr [...] Minister Sprawiedliwości utrzymał w mocy decyzję Prezesa Sądu Okręgowego w [...] z dnia [...] grudnia 2004 roku nr [...] w przedmiocie zwolnienia W. G. z funkcji biegłego sądowego z zakresu chirurgii ogólnej. Zdaniem Ministra Sprawiedliwości, Prezes Sądu Okręgowego w [...] słusznie przyjął, iż W. G. nienależycie wykonując obowiązki biegłego sądowego utracił warunki do dalszego pełnienia tej funkcji. Prezes nie mógł więc dłużej ręczyć swoim autorytetem za pełnioną przez odwołującego funkcję biegłego sądowego. W. G., biegły sądowy z zakresu chirurgii ogólnej sporządził opinię sądowo-lekarską na prośbę skazanego A.D. /a nie na zlecenie sądu/ o jego stanie zdrowia psychicznego, posługując się pieczęcią biegłego sądowego. Opinia stwierdza, że [...]. Biegły naruszył § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 roku w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych /Dz.U. nr 18, poz. 112 ze zm./. Przy sporządzaniu opinii pozasądowych biegły może występować wyłącznie jako specjalista z danej dziedziny, nigdy natomiast jako biegły sądowy. W. G. nie tylko nadużył tytułu biegłego sądowego, ale także przekroczył zakres uprawnień zawodowych. Nadto biegły wiedział od skazanego, iż ten nie powrócił z przepustki do zakładu karnego, a mimo to nie powiadomił organów ścigania o fakcie kontaktowania się z nim skazanego. W. G. wydawał także opinie, jako biegły sądowy, w sprawach z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których referentem była jego żona SSO E. D. Przyznał, iż wielokrotnie wydawał opinie w sprawach z referatu swojej żony. Powyższe okoliczności świadczą niezbicie o tym, że W. G. swoje obowiązki biegłego sądowego wykonuje niesumiennie i nierzetelnie. Zaszły więc ważne okoliczności powodujące, iż nie daje on już rękojmi należytego pełnienia obowiązków biegłego sądowego. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia przymiot posiadania rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego jest jednym z warunków formalnych, które musi spełniać biegły sądowy. W. G., w ocenie Ministra Sprawiedliwości, tego warunku już nie spełnia. Bez znaczenia jest fakt jego rezygnacji z funkcji biegłego. Na decyzję Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] lutego 2005 roku skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył W. G. wnosząc o jej zmianę. Zaprzeczył jakoby bezprawnie posłużył się pieczęcią biegłego sądowego przy sporządzaniu opinii pozasądowej albowiem z § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 roku w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych nie wynika jednoznacznie, aby biegły sądowy nie mógł sporządzać opinii na zlecenie innych podmiotów aniżeli wymienionych w tym przepisie. Opinie sporządzane na prywatne zlecenia są akceptowane przez policję i prokuraturę a także przez sądy w innych okręgach sądowych. Skarżący zaprzeczył także, aby stawiając diagnozę, jako chirurg ogólny, o stanie zdrowia psychicznego skazanego A. D. przekroczył zakres kompetencji zawodowych. Sporządzona przez niego opinia nie była bowiem sensu stricte opinią sądowo-psychiatryczną. Nie wykonywał badania psychiatrycznego i nie rozpoznawał choroby. Opisał i dokonał jedynie analizy dokumentacji. To zaś mógł uczynić, albowiem jako lekarz medycyny posiada wiedzę z zakresu psychiatrii. [...]. Nie powiadomił więc organów ścigania. Zakwestionował także zarzut, iż nie powinien był występować jako biegły sądowy w sprawach rozstrzyganych przez swoja żonę. Opinie wydawał dla sądu, a nie dla sędziego. Podkreślił swoją dotychczasową nienaganną opinię. W odpowiedzi na skargę Minister Sprawiedliwości wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. Nr 153, poz. 1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W grę wchodzi kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej pod względem zgodności z prawem materialnymi i przepisami procesowymi nie zaś kryteriów słusznościowych. Zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz. 1270 z późniejszymi zmianami/, dalej zwanej p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami. Kontrolując zaskarżoną decyzję z punktu widzenia powyższych zasad skarga nie zasługuje na uwzględnienie a podniesione w niej zarzuty nie są trafne Podstawę materialnoprawną kwestionowanych decyzji stanowiły przepisy § 6 ust. 1 i 2 w związku z § 12 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 r. w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych (Dz. U. Nr 18, poz. 112). Zgodnie z brzmieniem, cyt. wyżej przepisu, § 6 ust. 1 pkt 2 Prezes zwalnia z funkcji biegłego, jeżeli utracił on warunki do pełnienia tej funkcji albo gdy zostanie stwierdzone, że w chwili ustanowienia warunkom tym nie odpowiadał i nadal im nie odpowiada. W myśl § 6 ust. 2 rozporządzenia Prezes może zwolnić z funkcji biegłego z ważnych powodów, w szczególności, jeżeli nienależycie wykonuje on swoje czynności. Zgodzić się należy z organem, że w niniejszej sprawie zaistniały obie podstawy prawne do zwolnienia W. G. z funkcji biegłego sądowego. Skarżący przyznał, iż jako biegły sądowy z zakresu chirurgii ogólnej opatrzył pieczęcią biegłego sądowego sporządzoną przez siebie opinię o stanie zdrowia psychicznego, działając na zlecenie osoby fizycznej. Trafnie więc organ przyjął, że W. G. nadużył tytułu biegłego sądowego, przy jednoczesnym przekroczeniu zakresu uprawnień zawodowych. Wbrew stanowisku skarżącego, w § 14 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 roku w sprawie biegłych sądowych i tłumaczy przysięgłych określono katalog podmiotów uprawnionych do zlecania biegłemu sądowemu sporządzenia opinii, które może on opatrzyć pieczęcią biegłego sądowego. Tymi podmiotami są organy prowadzące postępowanie przygotowawcze w sprawach karnych i sąd. Przy sporządzaniu opinii pozasądowych biegły może występować jedynie jako specjalista z danej dziedziny, nie zaś jako biegły sądowy. Opatrzenie pieczęcią opinii sporządzonej na zlecenie osoby fizycznej nie znajduje uzasadnienia prawnego w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 8 czerwca 1987 roku, co oznacza, że jest bezprawne. Nie usprawiedliwia tego w żaden sposób obowiązująca, zdaniem skarżącego, odmienna praktyka. Dotychczasowa interpretacja przedmiotowego przepisu, zarówno przez Naczelny Sąd Administracyjny jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, nie budzi wątpliwości i jest jednoznaczna. Używanie tytułu biegłego sądowego w innych działaniach, poza określonymi § 14 rozporządzenia jest bezprawne. W. G., będąc biegłym z zakresu chirurgii ogólnej, sporządził opinię psychiatryczną. Przekroczył tym samym uprawnienia zawodowe. Zgodnie z § 12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia biegłym zostaje ustanowiona osoba posiadająca teoretyczne i praktyczne wiadomości specjalne w danej gałęzi nauki, techniki, sztuki, rzemiosła, a także innej umiejętności, dla której ma być ustanowiona. Od biegłego wymagane jest posiadanie nie tylko niekwestionowanej wiedzy, ale i najwyższych kwalifikacji zawodowych. Takich kwalifikacji w dziedzinie psychiatrii skarżący nie posiada. Nie czyni im zadość zdanie egzaminu (w czasie studiów) z psychiatrii. Skarżący nie był biegłym z zakresu psychiatrii. Mimo to sporządził opinię sądowo-psychiatryczną. Wbrew jego twierdzeniom opinia nosi taki charakter. W. G. jako biegły z zakresu chirurgii ogólnej sporządzając opinię sądowo-psychiatryczną nadużył swojej funkcji. Nadużył także tytułu i zaufania do swojej osoby nie powiadamiając organów ścigania o bezpodstawnym przebywaniu, poza zakładem karnym osoby na zlecenie której sporządzał opinię. Wydawanie opinii w sprawach swojego małżonka także dyskredytuje skarżącego jako biegłego. Okoliczności tego rodzaju mogłyby wzbudzić podejrzenie u którejś ze stron postępowania sądowego, co do obiektywności postępowania sądowego. Jednym z zasadniczych warunków, których spełnienie jest wymagane do ustanowienia biegłym jest w myśl § 12 ust. 1 pkt 4 cyt. wyżej rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości - przymiot rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego. Pojęcie "rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego" było wielokrotnie definiowane i określane w orzecznictwie Sądu Najwyższego i Naczelnego Sądu Administracyjnego jako całość cech, zdarzeń i okoliczności dotyczących osoby biegłego sądowego, składających się na jego wizerunek jako osoby zaufania publicznego. Na wizerunek osoby zaufania publicznego składają się takie cechy charakteru jak: szlachetność, prawość, sumienność i bezstronność łącznie (por. wyrok NSA z dnia 11.01.1993 r. sygn. akt II SA 390/92). Osoba biegłego sądowego nie może więc nasuwać jakichkolwiek podejrzeń, co do stronniczości, nierzetelności czy braku obiektywizmu. Postawione biegłemu zarzuty uprawniają do przyjęcia, że biegły nie spełnia podstawowego warunku, rękojmi należytego wykonywania obowiązków biegłego. Nie jest bowiem obojętne dla oceny rękojmi należytego wykonywania obowiązków dotychczasowy sposób wykonywania przez niego obowiązków. Jest on naganny. Jego sposób wykonywania czynności dyskredytuje go w stopniu pozwalającym uznać, ze nie daje on rękojmi dalszego, należytego wykonywania obowiązków biegłego sądowego. Skarżący nie podważył ustaleń dokonanych przez organy administracyjne. Nie przedstawił on przede wszystkim konkretnych zarzutów naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego przez te organy, a tylko w przypadku stwierdzenia takich naruszeń, które miałyby wpływ na rozstrzygnięcie byłaby możliwość uchylenia zaskarżonej decyzji. Z braku uzasadnionych podstaw sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. skargę oddalił.