VI SA/Wa 74/05
WyrokWSA w Warszawie2005-09-08
Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o nałożeniu kary pieniężnej za brak tachografu w pojeździe może być skierowana do wszystkich wspólników spółki cywilnej, jeśli jeden ze wspólników wypowiedział umowę spółki przed datą kontroli?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji z przyczyn proceduralnych. Stwierdzono, że organy prawidłowo ustaliły naruszenie przepisów dotyczące obowiązku posiadania tachografu, jednakże konieczne jest wyjaśnienie, kto powinien być adresatem decyzji o nałożeniu kary pieniężnej, w szczególności w kontekście wypowiedzenia umowy spółki cywilnej przez jednego ze wspólników.Stan faktyczny
W trakcie kontroli drogowej stwierdzono brak zainstalowanego tachografu w pojeździe należącym do spółki cywilnej. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną, a Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżący podnosili, że obowiązek instalacji tachografu dotyczył nowszych roczników pojazdów i że tachograf został niezwłocznie zamontowany. Sąd uchylił decyzje z przyczyn proceduralnych, wskazując na konieczność wyjaśnienia, kto powinien być adresatem kary, zwłaszcza w kontekście wypowiedzenia umowy spółki przez jednego ze wspólników.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz poprzedzającą ją decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Asesor Agnieszka Łąpieś-Rosińska WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2005r. sprawy ze skargi J. K. i J. M. wspólników spółki cywilnej P.P.H.U. "[...]" na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] października 2004 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za brak w pojeździe zainstalowanego tachografu 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lipca 2004 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
Z akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] maja 2004r.
o godzinie 11:00 w [...] inspektorzy transportu drogowego dokonali kontroli pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 16 000 kg. Pojazdem kierował K. L. Ustalono, iż właścicielem pojazdu jest B. M., natomiast jako przedsiębiorcę wykonującego transport drogowy wskazano w protokole kontroli J. K., J. M. i B. M. wspólników spółki cywilnej P.P.H.U. "[...]".
W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, iż pojazd nie jest wyposażony w przyrząd kontrolny - tachograf, kierowca natomiast prowadzi karty drogowe.
W toku postępowania wyjaśniającego jeden ze wspólników spółki cywilnej – J. K. oświadczył, że brak zainstalowanego tachografu wynikał z niewiedzy, iż od 1 maja 2004r. istnieje obowiązek instalowania tachografów również w tych rocznikach pojazdów. Jednocześnie poinformował, iż stosownie do zaleceń kontroli, tachograf został zamontowany, na dowód czego załącza fakturę VAT.
Decyzją z dnia [...] lipca 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] działając na podstawie art. 93 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 pkt 2 i 6, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001r.
o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125 poz.1371 z późn. zm.) oraz na podstawie lp.1.11.7 ust. 1 załącznika do tej ustawy nałożył na P.P.H.U. "[...] " s. c. J. K., J. M. i B. M. karę pieniężną w kwocie 3000 zł (trzy tysiące złotych) za brak zainstalowanego przyrządu kontrolnego – tachografu, co stanowiło naruszenie Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 oraz art. 29 i 30 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 92 poz. 879).
Od powyższej decyzji w dniu [...] sierpnia 2004r. odwołanie wnieśli J. K. i J. M. podnosząc, iż nałożona kara w wysokości 3000 zł znacznie obciąży ich niewielką firmę, a ponadto, co pragną podkreślić tachograf niezwłocznie po kontroli został w pojeździe zamontowany. W ich ocenie za uwzględnieniem odwołania przemawia również fakt, iż przepis nakładający obowiązek instalowania tachografów obowiązywał od 1 maja 2004r., a więc nie minął nawet miesiąc od wejścia w życie tego przepisu gdy kierowca został zatrzymany do kontroli.
Decyzją z dnia [...] października 2004r. nr [...] adresowaną do P. P. H. U. "[...] " s. c. J. K., J. M., B. M. Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania J. K. i J. M., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2004r. Nr 204 poz.2088), lp.1.11.7 załącznika do wymienionej ustawy, art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L.370 z 31 grudnia 1985, P.0008-0021) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wskazano, iż stosownie do treści art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r.
w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym obowiązującym w dniu wydania rozstrzygnięcia, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów,
o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85.
Zgodnie natomiast z art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r.
o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych - podlega karze pieniężnej.
Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku instalacji przyrządu kontrolnego w pojeździe i nałożenie kary pieniężnej jest zgodne z obowiązującym przepisami.
Pismem z dnia [...] listopada 2004r. skargę na powyższą decyzję
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli J. K. i J. M. W skardze domagali się uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu podnieśli, iż nałożenie na skarżących kary pieniężnej w wysokości 3000 zł za brak tachografu jest bezpodstawne, albowiem kontrolowany samochód wyprodukowany był w 1981r.
a w takich samochodach, zdaniem skarżących, nie ma obowiązku instalowania tachografów. Ponownie podnieśli, że tachograf został już zamontowany, a nałożona kara jest zbyt wysoka i bardzo obciąży małą firmę skarżących.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podniósł, że z zebranego materiału dowodowego wynika, że nałożona przez organ kara za brak zainstalowanego tachografu jest zasadna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Stosownie do art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności
z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi.
Ponadto w świetle art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153
poz. 1270 z późn. zm.) zwanej dalej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Rozpatrując wniesioną skargę z punktu widzenia powyższych kryteriów uznać należy, iż zasługuje ona na uwzględnienie.
Jedną z naczelnych zasad postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Organ administracji zobowiązany jest przestrzegać zasady dochodzenia prawdy materialnej (art. 7 i art. 77 kodeksu postępowania administracyjnego), a więc podejmować wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Podkreślić również należy, iż sąd administracyjny nie czyni w sprawie własnych ustaleń faktycznoprawnych, jego zadaniem jest wyłącznie ocena czy zebrany w postępowaniu administracyjnym materiał procesowy jest pełny, został prawidłowo zebrany i jest wystarczający do wydania decyzji.
Na wstępie podkreślić należy, ich zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dna [...] października 2004r. oraz utrzymana nią w mocy decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] lipca 2004r. uchylone zostały wyłącznie z przyczyn proceduralnych.
W powyższej sprawie bezspornym bowiem jest, iż zatrzymany do kontroli w dniu [...] maja 2004r. pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] nie posiadał zainstalowanego przyrządu kontrolno-pomiarowego (tachografu). Tym samym organy I i II instancji w sposób prawidłowy przyjęły, że zgodnie z art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, w kontrolowanym pojeździe zarejestrowanym w państwie członkowskim
i wykorzystywanym do transportu drogowego osób lub rzeczy, powinno być zainstalowane urządzenie rejestrujące - tachograf.
Począwszy, więc od 1 maja 2004r. we wszystkich pojazdach, o których mowa we wskazanym rozporządzeniu bez względu na rok produkcji,
o ile nie są wyłączone z tego obowiązku na mocy art. 4 i art. 14 ust. 1 oraz art. 13 ust.1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85 (kontrolowany pojazd do takich pojazdów nie należał) konieczne jest zainstalowanie urządzenia rejestrującego – tachografu (co zresztą skarżący ostatecznie uczynili). Stosownie natomiast do art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz. U. Nr 204, poz. 2088 ze zm.), kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych podlega karze pieniężnej, która zgodnie z lp. 1.11.7. ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, wynosi 3000 zł (trzy tysiące złotych).
Nie zmienia faktu zdaniem Sądu, iż skarżący zamontowali tachograf, albowiem w dniu kontroli pojazd w takie urządzenie nie był wyposażony.
W ocenie Sądu wyjaśnienia wymaga jednak kwestia, kto powinien być adresatem decyzji o nałożeniu wskazanej kary pieniężnej. Zarówno w zaskarżonej decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego
z dnia [...] października 2004r. jak i w decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w [...] z dnia [...] lipca 2004r. jako adresata decyzji wskazano trzech wspólników spółki cywilnej tj. J. K., J. M. oraz B. M. jako prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą P. P. H. U. "[...]".
Tymczasem z nadesłanych do Sądu w dniu [...] sierpnia 2005r. przez skarżących dokumentów wynika, iż aneksem do umowy z dnia
[...] stycznia 2003r. nastąpiło wypowiedzenie umowy spółki cywilnej przez B. M. W tej sytuacji konieczne jest wyjaśnienie czy B. M. (będący właścicielem kontrolowanego w dniu [...] maja 2004r. pojazdu marki [...]) prowadził razem ze skarżącymi J. K. i J. M. działalność gospodarczą obejmującą m.in. usługi transportowe w celu prawidłowego oznaczenia strony stosownie do treści art. 107 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego.
Zważywszy powyższe na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit.c) ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł jak w sentencji.
Z mocy art. 152 p.p.s.a. uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło