VI SA/Wa 755/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędzia WSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 listopada 2011 r. sprawy ze skargi J. G. na decyzję Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego oddala skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia, na podstawie art. 102 ust. 5 pkt. 24 w związku z art. 109 ust. 5 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o świadczeniach" oraz art. 138 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z późn. zm.), zwanej dalej "kpa." po rozpatrzeniu odwołania J. G. (dalej zwaną "skarżąca"), od decyzji nr [...] wydanej przez Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w dniu [...] listopada 2010 r., w sprawie stwierdzenia, że skarżąca podlega obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od 1 marca 2010 r. do dnia 31 października 2010 r., decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r. nr [...] utrzymał mocy decyzję organu I instancji. Do wydania powyższej decyzji doszło w następującym stanie faktycznym i prawnym: Zakład Ubezpieczeń Społecznych II Oddział w [...] Inspektorat w K. pismem z dnia [...] sierpnia 2010 r., znak: [...] zwrócił się do [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia z wnioskiem o wydanie decyzji w sprawie podlegania obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu skarżącej z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej. Rozpatrując wniosek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych dyrektor [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją z dnia [...] listopada 2010 r., nr [...], stwierdził, że skarżąca objęta jest obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym jako osoba prowadząca pozarolniczą działalność gospodarczą w okresie od dnia 1 marca 2010 r. do dnia 31 października 2010 r. Od tej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, w którym wskazała między innymi, że w dniu 1 marca 2010 r. nie rozpoczęła działalności gospodarczej, a jedynie dokonała wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, której jednak nigdy faktycznie nie podjęła. Przy rozpatrywaniu odwołania, Prezes Funduszu Zdrowia zwrócił uwagę na definicję osoby prowadzącej pozarolniczą działalność, która jest zawarta w art. 13 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.), jak również na przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095, z późn. zm.), które wskazują na możliwość podjęcia działalności gospodarczej przez przedsiębiorcę będącego osobą fizyczną dopiero po uzyskaniu wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Jednocześnie organ podkreślił, że przy określeniu znaczenia pojęć "rozpoczęcie" i "zakończenie" prowadzenia działalności gospodarczej zasadnicze znaczenie mają przepisy ustawy z dnia 19 listopada 1999 r. - Prawo działalności gospodarczej (Dz. U. Nr 101, poz. 1178 z późn. zm.) oraz przepisy ustawy o swobodzie działalności. W ocenie organu, wyżej wymienione ustawy, określają zasady podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. W toku postępowania administracyjnego organ ustalił, że skarżąca ma zarejestrowaną działalność gospodarczą na podstawie wpisu nr [...] z dnia [...] lutego 2010 r. do ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez Prezydenta Miasta K. z datą rozpoczęcia działalności gospodarczej na dzień 1 marca 2010 r. Ponadto skarżąca zgłosiła informacje o zawieszeniu wykonywania ww. działalności gospodarczej od dnia 1 listopada 2010 r Jednocześnie ustalono, że skarżąca ze względu na obowiązkowe ubezpieczenie społeczne z tytułu umowy o pracę, z tytułu prowadzenia pozarolniczej działalności gospodarczej podlega wyłącznie obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Skarżąca zarówno w piśmie z dnia [...] listopada 2010 r. jak i w treści odwołania od decyzji Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego NFZ wskazała, iż przedmiotowej działalności gospodarczej nie prowadziła w okresie od dnia 1 marca 2010 r. do dnia 31 października 2010 r. Ponadto na dowód tezy o braku obowiązku odprowadzania składki przywołuje stanowisko Ministra Zdrowia. Odpowiadając na powyższe organ stwierdził, iż tezy zawarte w przedmiotowym stanowisku Ministra Zdrowia odnoszą się wyłącznie do obowiązku opłacania składki, a nie do objęcia obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym. Zdaniem organu odwoławczego, w przedmiotowej sprawie w okresie objętym decyzją pierwszej instancji skarżąca nie zgłaszała zawieszenia wykonywania działalności gospodarczej w organie ewidencyjnym - Urzędzie Miasta K. Zatem w okresie od dnia 1 marca 2010 r. do dnia 31 października 2010 r., działalność gospodarcza była prowadzona, a w konsekwencji istnieje we wskazanym okresie obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego z tego tytułu. Dlatego też organ odwoławczy mając na uwadze zgromadzony w sprawie materiał dowodowy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Od powyższej decyzji skarżąca złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której wniosła o jej uchylenie lub zmianę poprzez uznanie, że skarżąca nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu jako osoba prowadząca działalność pozarolniczą. Ponownie podkreśliła, że wpisała działalność gospodarczą do ewidencji, jednak jej nie podjęła z przyczyn od siebie niezależnych. Zatem skoro nie podjęła tej działalności, nie była zobowiązana do zgłoszenia jej zawieszenia. Tym samym nie podlegała obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu. Uznawanie przez organ, że dokonanie wpisu do ewidencji działalność gospodarczej jest równoznaczne z jej podjęciem jest bezpodstawne i sprzeczne z zasadami państwa praworządnego. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sądy administracyjne sprawują więc kontrolę m.in. decyzji administracyjnych pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, stosując przepisy ustawy z dnia z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej zwana p.p.s.a. Dz. U. nr 153 z 2002 r. poz. 1270 ze zm.). Zgodnie z art. 134 p.p.s.a. Sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi i orzeka w granicach danej sprawy. Mając powyższe kryteria na uwadze Sąd uznał, że skarga J. G. nie jest zasadna albowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja z [...] listopada 2010 r. odpowiadają prawu. Sąd nie dopatrzył się w działaniu organów obu instancji uchybień natury proceduralnej, jak również uznał, że właściwie zastosowały one prawo materialne. Na podkreślenie zasługuje fakt, że skarga J. G. nie przywołuje argumentów prawnych wskazujących na nielegalność wydanych rozstrzygnięć, ale stanowi swoistą polemikę z obowiązującymi przepisami prawnymi, uznając je za niesłuszne. Wojewódzki Sąd Administracyjny dokonując kontroli decyzji administracyjnych kieruje się zasadą legalizmu, a nie wykładnią natury słusznościowej. Organy obu instancji wydając rozstrzygnięcie obszernie uzasadniły, wskazując prawidłowo na przepisy, które w niniejszej sprawie miały zastosowanie. Zgadzając się w całości z rozważeniami prawnymi zawartymi w decyzjach organów obu instancji należy wskazać, że wprowadzona w przepisach o swobodzie działalności gospodarczej instytucja zawieszenia prowadzonej działalności ma chronić przedsiębiorców od konsekwencji opłacania składek na ubezpieczenie społeczne i składek zdrowotnych w sytuacji, kiedy faktycznie zaprzestały prowadzenia tej działalności nie wykreślając stosownego wpisu z ewidencji tej działalności. Z tego uprawnienia skarżąca skorzystała dopiero z dniem 1 listopada 2010 r., a zatem prawidłowo organy obu instancji ustaliły, że w okresach od 1 marca 2010 r. (data rozpoczęcia działalności wynikająca z wpisu do ewidencji) do 31 października 2010 r. (dzień poprzedzający datę zwieszenia działalności) była objęta obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym jako osoba prowadząca działalność pozarolniczą. Zgodnie bowiem z art. 66 ust. 1 pkt. 1 lit. c ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego podlegają osoby spełniające warunki do objęcia ubezpieczeniami społecznymi, które są osobami prowadzącymi działalność pozarolniczą z wyłączeniem osób, które zawiesiły wykonywanie działalności gospodarczej na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Obowiązek ubezpieczenia zdrowotnego osób prowadzących działalność pozarolniczą stosownie do art. 69 ust. 1 w/w ustawy powstaje i wygasa w terminach określonych w przepisach o ubezpieczeniu społecznym tj. w ustawie o systemie ubezpieczeń społecznych. Natomiast art. 13 pkt. 4 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych stanowi, że obowiązkowemu ubezpieczeniu emerytalnemu, rentowemu, chorobowemu i wypadkowemu podlegają osoby prowadzące pozarolniczą działalność do dnia rozpoczęcia wykonywania tej działalności do dnia zaprzestania wykonywania tej działalności z wyłączeniem okresu, na który wykonywana działalność została zawieszona na podstawie przepisów o swobodzie działalności gospodarczej. Skarżąca nie może skutecznie powoływać się na przeszkody faktyczne w rozpoczęciu działalności gospodarczej, albowiem winna zdawać sobie sprawę, że prowadzenie każdej działalności gospodarczej łączy się z ryzykiem. Skoro nie prowadziła i nie osiągała dochodów powinna zawiesić działalność. Niniejsza sprawa, jak słusznie podkreśliły organy obu instancji dotyczy objęcia skarżącej obowiązkowym ubezpieczeniem zdrowotnym natomiast odprowadzanie składki na ubezpieczenie zdrowotne należy do organów ZUS. W tym stanie rzeczy wobec niezasadności zarzutów skargi Sąd orzekł o jej oddaleniu na mocy art. 151 p.p.s.a.