VI SA/Wa 76/05

WyrokWSA w Warszawie2005-08-11

Skład orzekający: Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo oznaczył stronę postępowania (przedsiębiorcę) w decyzji dotyczącej kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych, jeśli strona jest spółką cywilną?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej ma obowiązek z urzędu ustalić i prawidłowo oznaczyć stronę postępowania, w tym wspólników spółki cywilnej, która występuje jako przedsiębiorca. Niedopełnienie tego obowiązku, poprzez skierowanie decyzji do nieprawidłowo oznaczonego podmiotu, stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć istotny wpływ na wynik sprawy i uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji.
Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała naruszenie przepisów dotyczących opłat za przejazd po drogach krajowych przez spółkę cywilną "H.". W związku z tym nałożono na spółkę kary pieniężne. Spółka odwołała się od decyzji, kwestionując m.in. prawidłowość nałożenia kary za brak opłaty. Organ odwoławczy utrzymał decyzję w mocy. Spółka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, zarzucając organowi nieprecyzyjne ustalenie stanu faktycznego i brak odniesienia się do jej wyjaśnień. Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
Rozstrzygnięcie
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu, i zasądził od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, a w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Asesor Ewa Marcinkowska WSA Protokolant: po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 sierpnia 2005r. sprawy ze skargi G. W. i G. W. "H." s. c. z siedzibą w L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] września 2004 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] kwietnia 2004 r. nr [...]; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego G. W. i G. W. "H." s. c. z siedzibą w L. kwotę 120 (sto dwadzieścia) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Sygnatura akt VI SA/Wa 76/05 Uzasadnienie W dniu [...] marca 2004r. inspektor [...] Inspektoratu Transportu Drogowego przeprowadził kontrolę pojazdu marki [...] o numerze rejestracyjnym [...] należącego do podmiotu gospodarczego G. W., G. W. "H." spółka cywilna z siedzibą w L. Pojazd wykonywał transport drogowy w załodze dwuosobowej w składzie: R. N. oraz M. D., którzy w dacie kontroli byli pracownikami w/w firmy. Pojazdem kierował R. N. Podczas kontroli stwierdzono naruszenie przepisów Ustawy o transporcie drogowym w tym, oprócz szeregu naruszeń przepisów o czasie pracy kierowców, kwestionowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego okoliczność wykonywania transportu drogowego bez ważnej karty opłaty drogowej. Sporne naruszenie stwierdzono na podstawie okazanej w trakcie kontroli karty opłaty miesięcznej seria i numer [...] ważnej do dnia [...] marca 2004r. oraz wypełnionej jedynie w rubrykach: "numer rejestracyjny pojazdu" ([...]) oraz "ważna od" karty opłaty miesięcznej z wpisaną datą [...] kwietnia 2004r.oraz godziną:00,00 (karta seria numer [...]). W pisemnych wyjaśnieniach złożonych w trakcie postępowania G. W. podniósł, że datę [...] kwietnia 2004r. wpisał do winiety przez omyłkę zamiast daty [...] marca 2004r. Wskazał, że podczas kontroli kierowca okazał kartę ważną do [...] marca 2004r. Zakwestionował również prawidłowość dokonanych przez inspektorów interpretacji zapisów na wykresówkach oraz stwierdził, że w jego ocenie, kary dotyczące nieprawidłowości przy zmianach tarcz tachografów powinny obciążać kierowców a nie przedsiębiorcę ( pismo skarżącego z dnia [...] kwietnia 2004r.). W tak ustalonym stanie faktycznym, [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (WITD) decyzją z dnia [...] kwietnia 2004r. numer [...], działając na podstawie art. 92 ust.1 pkt2, art. 92 ust.4, ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz.U. nr 125, poz.1371 z późn. zm.) oraz l.p.1.11.11, załącznika do w/w ustawy nałożył na G. W. "H." spółka cywilna karę w wysokości: a) 50 złotych za używanie tej samej wykresówki przez kilku kierowców, na podstawie w/w przepisów ustawy o transporcie drogowym w zw. z lp.1.11.9 załącznika do ustawy, b) 300 złotych za nieprawidłowe działanie przyrządu kontrolnego, c) 150 złotych za używanie sposób nieprawidłowy selektora tachografu (l.p.1.11.9.ust 3 lit. b załącznika), d) 200 złotych za nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu przez kierowcę R. N. w dniu [...] marca 2004r. (l.p.1.11.11.ust.1 lit. b załącznika), e) 400 złotych za nieokazanie wykresówek lub dokumentu potwierdzającego fakt nieprowadzenia pojazdu przez kierowcę M. D. w dniu [...] marca 2004r. oraz za ostatni dzień pracy poprzedniego tygodnia (l.p.1.11.11.ust.1 lit b załącznika), f) 3000 złotych za naruszenie art. 92 ust1 , 92 ust4 ustawy o transporcie drogowym oraz l.p.1.4.1.załącznika do ustawy za wykonywanie transportu drogowego lub przewozu na potrzeby własne bez uiszczenia opłaty za przejazd po drogach krajowych. W odwołaniu od powyższej decyzji G. W., nie kwestionując prawidłowości przeprowadzonej kontroli, wskazał, że za używanie w sposób nieprawidłowy tachografu powinien być ukarany kierowca a nie przedsiębiorca, za brak zaświadczenia o dniach wolnych kierowcy winno stosować się łagodniejsze formy karania np. pouczenie. Natomiast, co do kwestii winiety, odwołujący się podniósł, że od daty zakupu karty miesięcznej może ją wykorzystać jedynie w ciągu 7 dni, datę rozpoczęcia terminu powinien wpisać w dniu sprzedaży organ pobierający opłatę (sprzedający kartę) a kartę zakupiono w dniu [...] marca 2004r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (GITD), decyzją z dnia [...] września 2004r. nr [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Jako podstawę prawną wskazał art. 138 §1 k.p.a., art. 42 ust.1, art. 87 ust. 1 w zw. z art.87ust.1 i 2, art. 92 ust.1 i ust.1 pkt 2 i 6 ustawy o transporcie drogowym oraz lp.1.11.11 ust.1 lit.b), lp.1.4.1.,lp.1.11.9.ust.3 lit.b).l.p.1.11.11 ust.3 załącznika do w/w ustawy, a nadto §5 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 grudnia 2001r. w sprawie uiszczania przez przedsiębiorców opłat za przejazd po drogach krajowych (Dz. U. z 2001r., Nr150,poz.1684 ze zm.) art. 13 , art. 14 ust.1 , art. 15 ust.2,3 i ust.7 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L 370 z 31 grudnia 1985r), art. 31 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. z 2004r. Nr 92, poz. 879 ze zm.) W uzasadnieniu decyzji organ podniósł, że za przejazd po drogach krajowych przedsiębiorcy wykonujący transport drogowy obowiązani są uiszczać opłaty. Uiszczenie opłaty następuje poprzez nabycie karty drogowej, która podlega wypełnieniu zgodnie z przepisami powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury a prawidłowo wypełniona, przed rozpoczęciem przejazdu, karta opłaty stanowi wyłączny dowód potwierdzający uiszczenie tego świadczenia. Ponadto stwierdził, że zgodnie z § 5 ust. 2 w części dotyczącej numeru pojazdu oraz terminu ważności karta opłaty dobowej może być wypełniona w terminie 7 dni od daty wydania karty opłaty dobowej a przypadku karty opłaty tygodniowej w ciągu 14 dni od daty wydania tej karty. Zdaniem organu, z akt sprawy bezspornie wynika, że kontrolowany kierowca okazał miesięczną kartę opłaty za przejazd nr seria [...] wypełnioną w rubryce "ważna od" [...] kwietnia 2004r. nie wypełnioną w rubryce "ważna do". Karta ta nie mogła, zdaniem organu, stanowić dowodu uiszczenia opłaty gdyż wypisana była z datą ważności od [...] kwietnia 2004r. natomiast kontrola miała miejsce [...] marca 2004r. Organ umotywował ponadto zasadność pozostałych nałożonych kar. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję z dnia [...] września 2004r. G. W. i G. W., działający jako wspólnicy spółki cywilnej "H." z siedzibą w L., zakwestionowali zaskarżoną decyzję jedynie w części nakładającej karę w wysokości 3000 złotych za wykonywanie transportu drogowego bez uiszczenia opłaty. Zarzucili organowi nieprecyzyjne ustalenie stanu faktycznego, podtrzymali swoje dotychczasowe wyjaśnienia oraz wskazali, że organ nie odniósł się do nich, a pomimo tego wydał rozstrzygniecie utrzymujące w mocy decyzję organu I instancji. Z treści skargi wynika, że wnoszą o uchylenie zaskarżonej decyzji W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie ponawiając argumentację zawartą w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153 poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania powyższej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. Ponadto, stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153 poz. 1270- dalej zwaną p.p.s.a) Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną . Kontrolując zaskarżoną decyzję pod kątem powyższych kryteriów stwierdzić należy, że skarga zasługuje na uwzględnienie z powodów, które nie zostały w niej wskazane. Zgodnie z art. 42 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz.1371 z późn. zm.), przedsiębiorcy wykonujący na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne obowiązani są uiszczać opłaty za przejazd po drogach krajowych, za brak stosownej opłaty uprawnieni do kontroli mają prawo nałożyć na w/w przedsiębiorcę karę pieniężną w drodze decyzji administracyjnej (art. 93 powołanej ustawy). Z zestawienia powyższych przepisów wynika konieczność ustalenia w pierwszej kolejności podmiotu – przedsiębiorcy - który wykonuje transport drogowy. W rozpatrywanej sprawie przedsiębiorcą tym jest G. W., G. W. "H." spółka cywilna z siedzibą w L.. W protokole kontroli numer [...] znajduje się informacja, że kontrolowany pojazd należy do "G. W. – "H." spółka cywilna". Organ pierwszej instancji nie prowadząc w kierunku ustalenia składu osobowego spółki żadnego postępowania, skierował zarówno zawiadomienie o wszczęciu postępowania jak i decyzję, do przedsiębiorcy oznaczonego jako "G. W. – H. spółka cywilna", pomimo, że pisemnych wyjaśnieniach strony z dnia [...] kwietnia 2004r. otrzymał potwierdzenie, że "H." jest spółką cywilną, a zatem nie może składać się z jednego wspólnika. Firmą spółki cywilnej, a więc jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej ani też zdolności prawnej są imiona i nazwiska wszystkich wspólników, którzy zawarli umowę spółki z dodatkiem, że chodzi o spółkę cywilną. W wypadku spółki cywilnej, chociaż mówi się potocznie o spółce jako jednostce organizacyjnej, w sensie prawnym, jako przedsiębiorcy występują wspólnicy a nie spółka. Sąd w składzie rozpoznającym sprawę niniejszą, podziela prezentowany w doktrynie pogląd, że każdy ze wspólników mógłby wpisać się do rejestru przedsiębiorców oddzielnie ze wzmianką, że prowadzi określoną działalność w ramach spółki cywilnej. W rozpatrywanej sprawie organ odwoławczy pominął zupełnie powyższe kwestie i wydał w dniu [...] września 2004r. zaskarżoną do tutejszego Sądu decyzję, którą w dalszym ciągu skierował do G. W. "H." spółka cywilna. Należy w tym miejscu podkreślić, że to na organie administracji państwowej ciąży obowiązek ustalenia z urzędu, kto ma w danej sprawie interes prawny lub obowiązek a zatem to organ musi ustalić zarówno adresata decyzji jak i wszystkie osoby zainteresowane. Wszczynając postępowanie czy to z urzędu – jak w sprawie niniejszej, czy to na wniosek strony, organ obowiązany jest zawiadomić o wszczęciu postępowania wszystkie osoby będące, zgodnie z art. 28 kpa, stronami w sprawie. Niedopełnienie tego obowiązku stanowi naruszenie przepisów postępowania, które może mieć wpływ na wynik sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ powinien prawidłowo ustalić i oznaczyć stronę postępowania (przedsiębiorcę). Dokonać zawiadomienia o wszczęciu postępowania (art.10 §1 k.p.a., 61 § 4 k.p.a.), oraz umożliwić stronie zajęcie stanowiska w sprawie. Na podstawie umowy spółki należy również ustalić kwestię jej reprezentacji. W ocenie Sądu, stwierdzone w rozpatrywanej sprawie uchybienia przepisom procedury, mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji WITD z dnia [...] kwietnia 2004r. na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 litera c) p.p.s.a. W świetle powyższych ustaleń rozważanie zarzutów podniesionych w skardze stało się zbędne. Ponownie rozpoznając sprawę organ przeprowadzi niezbędne ustalenia w kierunku wskazanym w niniejszym uzasadnieniu, a następnie na podstawie całokształtu materiału dowodowego wyda orzeczenie i uzasadni je zgodnie w wymogami zawartymi w art. 107§3 k.p.a. Stosownie do treści art. 152 p.p.s.a., Sąd stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz skarżącego kwotę 120 złotych, tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło