VI SA/Wa 77/16

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski Sędziowie Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Sędzia WSA Urszula Wilk (spr.) Protokolant ref. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 września 2016 r. sprawy ze skargi G. F. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] października 2015 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej oddala skargę w całości Komendant Główny Policji decyzją z [...] października 2015 r., nr [...], wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 269a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, z późn. zm.), dalej; "k.p.a.", po rozpatrzeniu odwołania G. F. (dalej: "strona" lub "skarżący") od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z [...] lipca 2015 r., nr [...] skreślającej go z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Do wydania powyższej decyzji doszło na podstawie następujących ustaleń: [...] kwietnia 2015 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] wydał postanowienie, w którym przedstawił G. F. zarzut popełnienia czynu zabronionego, o którym mowa w art. 191 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz.U. Nr 88, poz. 553, z późn. zm.). W związku z uzyskaniem informacji o wydaniu powyższego postanowienia Komendant Wojewódzki Policji 5 maja 2015 r. wszczął postępowanie administracyjne w sprawie skreślenia strony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Po zakończeniu postępowania Komendant Wojewódzki Policji decyzją z [...] lipca 2015 r. skreślił stronę z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, strona w ustawowym terminie złożyła odwołanie, w którym wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości oraz zawieszenie postępowania administracyjnego do czasu wydania prawomocnego rozstrzygnięcia w sprawie karnej. Przywołaną na wstępie decyzją z [...] października 2015 r. Komendant Główny Policji utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ przytoczył podstawy skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej i wyjaśnił, że wszczęcie postępowania karnego przeciwko kwalifikowanemu pracownikowi ochrony fizycznej obliguje organy do skreślenia takiego pracownika z listy. Organ odwoławczy wywiódł, że kształt normy prawnej wynikającej z art. 26 ust. 6 pkt 1 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia (Dz.U. z 2014 r., poz. 1099, z późn. zm.), dalej: "ustawa o ochronie", przyznaje bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu nad słusznym interesem obywatela. Komendant wskazał także, że postępowanie karne toczące się w stosunku do strony i jego wynik nie stanowią zagadnienia wstępnego, w związku z którym należałoby zawiesić postępowanie w przedmiocie skreślenia strony z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. Organ wyjaśnił, że w postępowaniu w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej nie jest badana wina osoby podlegającej skreśleniu z listy, w związku z czym zasada domniemania niewinności nie znajduje zastosowania. Komendant wywiódł, że w postępowaniu sprawdzane jest występowanie przesłanek skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej i w konsekwencji powyższego przesłuchanie strony na okoliczność popełnienia zarzucanego czynu nie miało znaczenia dowodowego w przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym. Uzasadniając wydane orzeczenie, Komendant wyjaśnił, że pracownicy ochrony realizują swoje czynności w formie bezpośredniej ochrony fizycznej, w związku z czym nie może być żadnych wątpliwości co do ich praworządnego zachowania. Ponadto organ wskazał, że przepisy ustawy o ochronie osób i mienia nie zostały uznane przez Trybunał Konstytucyjny za niekonstytucyjne. Na wskazaną wyżej decyzję strona wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę, w której żądała uchylenia zaskarżonej decyzji wraz z poprzedzającym ją rozstrzygnięciem Komendanta Wojewódzkiego Policji oraz zasądzenia kosztów postępowania. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzuciła naruszenie: 1) art. 7 k.p.a. w zw. z art. 5 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555, z późn. zm.), dalej: "k.p.k.", przez jego niezastosowanie i przyjęcie, że wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne powoduje automatycznie wszczęcie postępowania w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej; 2) art. 8 k.p.a. przez błędne jego zastosowanie, powierzchowne i wybiórcze zbadanie sprawy oraz powielenie stanowiska organu I instancji;  3) art. 80 k.p.a. przez jego niezastosowanie i wydanie decyzji na podstawie niepełnego materiału dowodowego; 4) art. 86 k.p.a. przez jego niezastosowanie i niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy; 5) art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie przez błędną jego interpretację pomijającą zamysł ustawodawcy, aby kwalifikowani pracownicy ochrony fizycznej byli skreślani z listy w sytuacji, w której nie ma żadnych wątpliwości, że pracownik popełnił określony czyn zabroniony umyślnie. Uzasadniając powyższe zarzuty, skarżący podniósł, że organ nie zebrał całego materiału dowodowego i zarzucił Komendantowi Głównemu Policji, iż nie dążył do ustalenia stanu faktycznego sprawy, opierając się na fakcie, że przeciwko skarżącemu wszczęte zostało postępowanie karne bez przesłuchania strony. Skarżący wskazał, że organ nie wyjaśnił jakie kroki podejmie, w przypadku jego uniewinnienia. Strona wywiodła, że w ustawie o ochronie osób i mienia brak jest przepisu regulującego sytuację, gdy strona pierwotnie skreślona z listy pracowników ochrony zostaje uniewinniona, a interpretacja przedstawiona przez organ przeczy postulatowi racjonalnego ustawodawcy. Skarżący zaznaczył przy tym, że dowody zebrane w postępowaniu karnym są niepełne i istnieje wysokie prawdopodobieństwo, iż zostanie w postępowaniu karnym uniewinniony. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2014 r. poz. 1647 jt.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnym, jak i prawem procesowym. Jednocześnie w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718, z późn. zm.), dalej: "p.p.s.a.", Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Stosownie do art. 145 § 1 p.p.s.a. sąd uwzględnia skargę tylko wówczas, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. a), naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego (pkt 1 lit. b), inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 1 lit. c), a także wówczas, gdy stwierdza nieważność decyzji (postanowienia) z przyczyn określanych w art. 156 k.p.a. lub w innych przepisach bądź z tych przyczyn stwierdza wydanie decyzji (postanowienia) z naruszeniem prawa. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a., skarga zgodnie z art. 151 p.p.s.a. podlega oddaleniu. Podkreślenia wymaga również, że stosownie do powołanych wyżej przepisów Sąd nie bada zaskarżonej decyzji pod względem jej celowości czy słuszności. Badając skargę wg powyższych kryteriów, Sąd uznał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja i decyzja utrzymana nią w mocy nie naruszają prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowił art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie, w myśl którego pracownika ochrony skreśla się z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, w przypadku gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Przepis ten został wprowadzony do ustawy o ochronie na mocy art. 9 pkt 12 ustawy z dnia 13 czerwca 2013 r. o zmianie ustaw regulujących wykonywanie niektórych zawodów (Dz.U. z 2013 r., poz. 829), dalej: "ustawa zmieniająca", i zaczął obowiązywać od 1 stycznia 2014 r. Co do motywów zmian w ustawie o ochronie osób i mienia w projekcie ustawy zmieniającej wskazano, że: "Mimo obowiązującej zasady domniemania niewinności fakt prowadzenia postępowania karnego uniemożliwia dopuszczenie pracownika ochrony do możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego i broni. Wykreślenie z listy nie przekreśla możliwości zatrudnienia tej osoby jako pracownika ochrony niekwalifikowanego, tj. w obszarze ochrony, gdzie nie występuje konieczność pracy z bronią oraz bez możliwości stosowania środków przymusu bezpośredniego" (druk sejmowy VII.806). Jednoznaczne brzmienie art. 29 ust. 6 pkt 1 ustawy o ochronie oraz przytoczone powyżej motywy wprowadzenia zmian w tej ustawie jednoznacznie w ocenie Sądu wskazują na niezasadność twierdzeń skarżącego dotyczących błędnej interpretacji tego przepisu pomijającej zamysł ustawodawcy, aby kwalifikowani pracownicy ochrony fizycznej byli skreślani z listy w sytuacji, w której nie ma żadnych wątpliwości, że pracownik popełnił określony czyn zabroniony umyślny oraz naruszenia art. 7 k.p.a. w zw. z art. 5 § 1 k.p.k. Jak wskazano powyżej dostęp kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej do broni palnej oraz uprawnienia do posługiwania się środkami przymusu bezpośredniego przemawiają za tym, aby pracownicy ci byli osobami o nieposzlakowanej opinii i już samo wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne w ocenie ustawodawcy powinno skutkować skreśleniem określonej osoby z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej, a tym samym pozbawienie go możliwości posługiwania się bronią palną i stosowania środków przymusu bezpośredniego. Za powyższą interpretacją przemawia również fakt, że na listę kwalifikowanych pracowników ochrony w myśl art. 26 ust. 3 ustawy o ochronie wpisuje się osobę, która nie była skazana prawomocnym wyrokiem za przestępstwo umyślne i nie toczy się przeciwko niej postępowanie karne o takie przestępstwo. W ocenie Sądu niedopuszczalna jest taka interpretacja przepisów, która dopuszczałaby odmienne wykładanie takich samych przesłanek odnoszących się do wpisu na listę kwalifikowanych pracowników ochrony oraz do skreślenia z tej listy. Odnosząc się do zarzutów naruszenia przepisów art. 8, art. 80 oraz art. 86 k.p.a. odnotować należy, że w świetle przedstawionych uregulowań od 1 stycznia 2014 r. na właściwych komendantach wojewódzkich Policji ciąży obowiązek wydania m.in. decyzji o skreśleniu z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej w przypadku, gdy pracownik ochrony fizycznej został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa umyślnego lub wszczęto w stosunku do niego postępowanie karne o takie przestępstwo. Z treści tego przepisu wynika, że decyzje w przedmiocie skreślenia mają charakter związany, wobec czego wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo umyślne zobowiązuje właściwego komendanta wojewódzkiego Policji do wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. W ocenie Sądu powyższe oznacza, że postępowanie dowodowe w przedmiocie skreślenia z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej ogranicza się do ustalenia, czy w sprawie zaistniały przesłanki skreślenia, tj. w niniejszej sprawie czy w stosunku do takiego pracownika wszczęte zostało postępowanie karne o popełnienie przestępstwa umyślnego. Zgodnie z art. 191 § 1 kodeksu karnego kto stosuje przemoc wobec osoby lub groźbę bezprawną w celu zmuszenia innej osoby do określonego działania, zaniechania lub znoszenia, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3. § 2 tego artykułu stanowi, że jeżeli sprawca działa w sposób określony w § 1 w celu wymuszenia zwrotu wierzytelności podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Przestępstwo określone w tych przepisach ma charakter umyślny. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2015 r. Prokurator Prokuratury Okręgowej w [...] przedstawił G. F. zarzut popełnienia czynu z art. 191 § 2 kodeksu karnego. Prowadzenie postępowania wyjaśniającego w szerszym zakresie było niecelowe, gdyż nie wpływało na wydanie rozstrzygnięcia i prowadziłoby do naruszenia wyrażonej w art. 12 § 1 k.p.a. zasady szybkości i prostoty postępowania. Zdaniem Sądu w rozpatrywanej sprawie organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zasadnie nie przeprowadziły dowodu z przesłuchania strony. Zaznaczyć w tym miejscu należy, że zgodnie z kształtem obowiązujących przepisów nawet wysokie prawdopodobieństwo uniewinnienia skarżącego nie stanowi przesłanki do zawieszenia postępowania czy też odstąpienia od wydania decyzji o skreśleniu z listy kwalifikowanych pracowników ochrony fizycznej. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.