VI SA/Wa 775/05

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Maria Jagielska Sędziowie: Sędzia WSA Grażyna Śliwińska (spr.) Asesor WSA Ewa Marcinkowska Protokolant: Mariusz Mamczarek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 lipca 2005r. sprawy ze skargi G. O. i H. O. na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2002r., Nr [...] w przedmiocie obciążenia opłatą drogową za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia 1. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] lipca 2001r. Nr [...]; 2. orzeka, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Decyzją Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] grudnia 2002r., Nr [...] wydaną na podstawie: - art. 13 ust. 2a ustawy z dnia 21.III.1985r. o drogach publicznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r., Nr 71, poz.838 ze zm.), - § 2 ust.2 tabela Lp 5, 5d i e, 6.2a oraz § 9 ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 2 i 3 oraz § 10 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607), - § 5 ust.5 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1.IV.1999r. w sprawie warunków technicznych i zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz.U.Nr 44, poz.432), - art. 138 § 1 pkt 1 i 104 § 1 kpa po ponownym rozpoznaniu wniosku G. i H. O. została utrzymana w mocy decyzja Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lipca 2001r. Nr [...] obciążająca ich opłatą drogową w kwocie 20 918 zł 99 gr za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia na drodze krajowej nr [...]. Organ powołał się na ustalenia protokołu kontroli pojazdu [...] nr rejestracyjny [...] w dniu [...] kwietnia 2001r., z którego wynikało przekroczenie dopuszczalnych nacisków na 3 oś pojazdu o 36,25 kN i Na IV oś pojazdu o 34,38 kN oraz przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu o 6,73 tony. Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad nie uznał argumentów skarżącego, powołując się na niedopełnienie przez przewoźnika obowiązku wynikającego z art. 61 ust.11 ustawy z dnia 20 czerwca 1997r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U.Nr 98, poz.602 z późn.zm.), który przewiduje, że jeśli masa, naciski osi lub wymiary pojazdu wraz z ładunkiem lub bez są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi, to przejazd pojazdu jest dozwolony tylko pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wywodził, że prawidłowo naliczono obowiązującą opłatę na podstawie powołanych w decyzji przepisów i obciążenie opłatami drogowymi za przejazd pojazdem nienormatywnym jest obligatoryjne. W skardze oznaczonej datą [...] stycznia 2003r. skierowanej do Naczelnego Sądu Administracyjnego G. O. i H. O. domagając się uchylenia obu decyzji podnosili, że nałożona opłata jest niewspółmierna do stopnia naruszenia przepisów i do możliwości finansowych skarżącego. Powoływali się m.in. na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażające pogląd, że przepis § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 marca 1998r. (Dz.U.Nr 40, poz.230) w sprawie opłat drogowych jest przepisem niezgodnym z art. 2 i 92 Konstytucji. W odpowiedzi na skargę Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o oddalenie skargi wywodząc, że zarzuty skarżącej są nieuzasadnione i prawidłowo zastosowano powołane przepisy. Zgodnie z art. 97 § 1 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. (Dz. U. z dnia 20 września 2002 r. Nr 153, poz.1271 ze zm.) - sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 12 maja 2004r. odrzucił skargę z uwagi na nie uiszczenie wpisu. G. O. i H. O. wnieśli skargę kasacyjną na powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 marca 2005r. uchylił zaskarżone postanowienie. Wojewódzki Sąd Administracyjny kontrolując zaskarżoną decyzję pod względem jej zgodności z prawem zgodnie z art. 3 § 1 i 2 pkt 1 prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz.U. Nr 153, poz.1270 z 20.09.2002r.) zważył, co następuje: Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 10 grudnia 2002r. w sprawie sygn. akt P 6/02 (OTK-A 2002/7/91) orzekł, że § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 51, poz. 607) jest niezgodny z art. 92 ust. 1 oraz nie jest niezgodny z art. 2 Konstytucji RP. W obszernym uzasadnieniu powołał się na wyrok z 27 kwietnia 1999 r. (sygn. akt. P. 7/98, OTK ZU nr 4/1999, poz. 72) gdzie Trybunał stwierdził, że § 4 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 14 października 1996 r. w sprawie opłat drogowych (Dz. U. Nr 123, poz. 578, ze zm.) był niezgodny z art. 2 i art. 92 ust. 1 Konstytucji przez to, że naruszał zakres ustawowego upoważnienia oraz stanowił przepis o charakterze represyjnym. Stwierdził, że ustalanie opłaty za przejazd pojazdu nienormatywnego bez zezwolenia na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 27 czerwca 2000 r. w sprawie opłat drogowych, następuje w istocie w taki sam sposób, jak ustalanie tej opłaty na podstawie § 4 ust. 1 powołanego wyżej rozporządzenia uznanego przez Trybunał za niekonstytucyjny. Delegacja ustawowa wynikająca z art. 13 ust. 4 ustawy o drogach publicznych nie upoważniała do wydania rozporządzenia o treści wynikającej z zakwestionowanych przepisów. Przepisy te przez to, że naruszały wskazane granice upoważnienia ustawowego, nie mogły stanowić formalnej podstawy do nakładania przewidzianych tam "opłat podwyższonych". Trybunał Konstytucyjny stwierdził niekonstytucyjność art. 13 ust. 4 w zakresie, w którym upoważniał on Radę Ministrów do określenia w drodze rozporządzenia szczegółowych zasad wprowadzania opłat za parkowanie pojazdów samochodowych na drogach oraz organu właściwego do ustalania tych opłat stąd badanie kwestionowanych przepisów rozporządzenia z tym wzorcem uznał za niedopuszczalne. Wyeliminowanie z porządku prawnego przepisu prawnego powoduje, że nie może on być też wzorcem kontroli dla innych przepisów prawnych. W rozpoznawanej sprawie obie decyzje administracyjne zostały wydane na podstawie § 9 ust. 1 pkt 2 i ust.2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 czerwca 2000r. w sprawie opłat drogowych, a nie - jak zarzuca skarga - na podstawie § 9 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 17 marca 1998r. (Dz.U.Nr 40, poz.230) w sprawie opłat drogowych. Stosownie do art. 145a § 1 kpa w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, można żądać wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie którego została wydana decyzja. Przepis art. 272 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz.U. z dnia 20.09.2002r., Nr 153,poz.1270) stanowi, że można żądać wznowienia postępowania m. in. również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją. W świetle powyższej regulacji rozważanie pozostałych zarzutów skargi stało się zbędne. Mając powyższe na uwadze, zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą należało uchylić orzekając o niewykonywaniu zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku - na podstawie art. 145 § 1 pkt 1b w zw. z art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.,Nr 153, poz.1270).