VI SA/Wa 784/22

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Kozik (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Protokolant spec. Marcin Just po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 1 lutego 2023 r. sprawy ze skargi M.B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej: "GITD", "organ") decyzją z 18 stycznia 2022 r. nr [...], na podstawie art. 127 § 3 w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, z późn. zm. dalej: "K.p.a."), art. 13 ust. 1 pkt 3 w zw. z art. 13k ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1376, ze zm., dalej: u.d.p.") oraz załącznika nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2021 r. poz. 32), art. 50 pkt 1 lit. j, art. 51 ust. 6 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2021 r. poz. 919, ze zm.), utrzymał w mocy decyzję z 28 stycznia 2021 r. nr [...], o nałożeniu na M. B. (dalej: "Strona", "Skarżący"), karę pieniężną w wysokości 1.500 zł., za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji GITD wskazał, że podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drodze krajowej z naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p. Organ wyjaśnił, że 31 sierpnia 2020 r. zarejestrowano przejazdy pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] wraz z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...] przez: a) urządzenie kontrolne o numerze identyfikacyjnym [...] pod numerem ewidencyjnym [..], o godzinie 09:10:34, na odcinku drogi [...] węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), b) urządzenie kontrolne o numerze identyfikacyjnym [...] pod numerem ewidencyjnym [...], o godzinie 20:48:01, na odcinku drogi [...] węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]). Przejazdy zostały udokumentowane zdjęciami z urządzeń kontrolnych zainstalowanych na bramownicach zbudowanych w pasie drogowym. GITD wskazał następnie, że na podstawie informacji znajdujących się w systemie elektronicznego poboru opłat ustalono, że ww. pojazd nie został wyposażony w urządzenie, o którym mowa w art. 13i ust. 3 u.d.p., co skutkowało naruszeniem obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej. Ponadto na podstawie informacji zgromadzonych w Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców (CEPiK) ustalono, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów przekracza 3,5 tony, a właścicielem pojazdu samochodowego w chwili powstania naruszenia była Strona. GITD dodał, że 18 grudnia 2020 r. organ wystosował zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie naruszenia obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej podczas ww. przejazdu, pouczając o treści art. 10 § 1 K.p.a. Zawiadomienie doręczono stronie w trybie art. 43 K.p.a., 28 grudnia 2020 r. Organ wyjaśnił, że odcinek drogi krajowej [...], po której ustalono poruszanie się kontrolowanego zespołu pojazdów 31 sierpnia 2020 r., został wyszczególniony w zał. 1 pkt 12 lit. f- węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej (Dz. U. z 2018 r. poz. 890, z późn. zm., dalej: "rozporządzenie drogowe"). Mając na względzie powyższe okoliczności stwierdzono, że korzystający z drogi publicznej 31 sierpnia 2020 r. naruszył obowiązek uiszczenia opłaty elektronicznej. Konsekwencją tego było nałożenie na Stronę kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł stosownie do treści art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p. GITD wyjaśnił, że Strona, we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wskazała, że kierującym pojazdem w dniu kontroli był S. W. (dalej: "Nabywca"), stały użytkownik pojazdu oraz jego późniejszy właściciel, na dowód czego Strona dołączyła kopię umowy sprzedaży samochodu z 7 września 2020 r. GITD rozpatrując wniosek Strony o ponowne rozpatrzenie sprawy wyjaśnił, że pismem z 9 kwietnia 2021 r. wezwano Stronę do przedłożenia dokumentu potwierdzającego informacje przekazane we wniosku. Pismo zostało doręczone w trybie art. 43 K.p.a., 22 kwietnia 2021 r. i pozostało bez odpowiedzi. Równocześnie 9 kwietnia 2021 r. wezwano wskazanego przez Stronę Nabywcę do wskazania czy 31 sierpnia 2020 r. był użytkownikiem/posiadaczem pojazdu o nr rej. [...]oraz czy w ww. dniu wykonywał przejazd ww. pojazdem o godz. 09:10:34 po odcinku drogi krajowej [...]. Pismo zostało doręczone 26 kwietnia 2021 r. i pozostało bez odpowiedzi. GITD dodał, że na podstawie pisma Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w Warszawie nr [...] z 3 lutego 2021 r. ustalił, że w ww. dniu odcinek drogi krajowej nr [...] węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), był oznakowany tabliczkami T-34. Znaki informujące o konieczności uiszczania opłaty elektronicznej były umieszczone prawidłowo. Ponadto, wskazane w piśmie zarządcy drogi przeprowadzone kontrole ustawienia tabliczek T-34 nie wykazały w tym zakresie nieprawidłowości. GITD stwierdził następnie, że okoliczność użytkowania 31 sierpnia 2020 r. spornego pojazdu przez Nabywcę nie została udowodniona. Organ dodał, że kopia umowy sprzedaży samochodu z 7 września 2020 r. nadesłana przez Stronę przy wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, nie potwierdza faktu posiadania pojazdu o nr rej. [...] przez Nabywcę 31 sierpnia 2020 r. GITD dodał, że w sprawie nie wystąpiły przesłanki z art. 189f § 1 K.p.a., warunkujące zastosowanie instytucji prawa opisanej w przepisie. Decyzję GITD z 18 stycznia 2022 r. Skarżący zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w całości, wnosząc o jej uchylenie w całości i umorzenie postępowania oraz o zasądzenie na rzecz Skarżącego od organu kosztów postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji Skarżący zarzucił naruszenie: 1) art. 7, art. 8, art. 77 i art. 80 K.p.a., poprzez poczynienie ustaleń faktycznych stanowiących podstawę rozstrzygnięcia w oparciu o okoliczności niezgodne ze stanem faktycznym, podczas gdy Skarżący nie był posiadaczem zespołu pojazdów w chwili przejazdu, podczas którego nie została uiszczona opłata, 2) art. 7, art. 11, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 K.p.a., w sposób istotnie wpływający na treść rozstrzygnięcia poprzez brak właściwego uzasadnienia decyzji, zarówno na płaszczyźnie uzasadnienia faktycznego jak i prawnego, w szczególności poprzez niewskazanie faktów i dowodów na podstawie, których organ uznał, iż Skarżący dopuścił się przejazdu bez uiszczenia opłaty. Skarżący pokreślił, że nie był posiadaczem, ani użytkownikiem zespołu pojazdów, który 31 sierpnia 2020 r. dokonał przejazdu drogą [...] bez uiszczenia opłaty. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja oraz decyzja I instancji nie naruszają przepisów prawa w sposób uzasadniający ich uchylenie. Wychodząc od analizy regulacji prawnej, należy wskazać, że obowiązek ponoszenia opłaty elektronicznej wynika z art. 13 ust. 1 pkt 3 u.d.p., zgodnie z którym "Korzystający z dróg publicznych są obowiązani do ponoszenia opłat za przejazdy po drogach krajowych pojazdów samochodowych, w rozumieniu art. 2 pkt 33 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym, za które uważa się także zespół pojazdów składający się z pojazdu samochodowego oraz przyczepy lub naczepy o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony (...)". Według art. 13ha ust. 1 u.d.p., "Opłata, o której mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, zwana dalej "opłatą elektroniczną", jest pobierana za przejazd po drogach krajowych lub ich odcinkach, określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 6", to jest w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 22 marca 2011 r. w sprawie dróg krajowych lub ich odcinków, na których pobiera się opłatę elektroniczną, oraz wysokości stawek opłaty elektronicznej. Z art. 13ha ust. 3 u.d.p., jak i przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 13ha ust. 6 tej ustawy wynika, że powyższa opłata elektroniczna pobierana jest za przejazd po płatnych drogach krajowych lub ich odcinkach pojazdem samochodowym o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony. Stosownie natomiast do treści art. 13k ust. 1 u.d.p., "Za naruszenie obowiązku uiszczenia opłaty elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 pkt 3, wymierza się karę pieniężną w wysokości: 1) 500 zł - w przypadku zespołu pojazdów o łącznej dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony złożonego z samochodu osobowego o dopuszczalnej masie całkowitej nieprzekraczającej 3,5 tony oraz przyczepy; 2) 1500 zł - w pozostałych przypadkach." Zgodnie z art. 13k ust. 4 u.d.p., "Kary pieniężne, o których mowa w ust. 1, ust. 2 pkt 2, ust. 2a-2d, wymierza się właścicielowi albo posiadaczowi albo użytkownikowi pojazdu, albo korzystającemu z drogi w przypadku, o którym mowa w art. 13ia ust. 19." Jak wynika też z załącznika nr 1 pkt 12 lit. f do rozporządzenia drogowego, droga ekspresowa [...]na odcinku węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]), została wymieniona jako odcinek drogi krajowej na której pobiera się opłatę elektroniczną. W niniejszej sprawie nie budzą wątpliwości ustalenia stanu faktycznego dokonane przez GITD, których nie kwestionuje również Skarżąca w zakresie przejazdu 31 sierpnia 2020 r. pojazdu samochodowego o numerze rejestracyjnym [...] z przyczepą o numerze rejestracyjnym [...] płatnym odcinkiem drogi ekspresowej [...] na odcinku węzeł G. – K. (skrzyżowanie z drogą powiatową nr [...]) o godzinie 09:10:34 oraz 20:48:01, bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej w związku z brakiem w pojeździe urządzenia pokładowego viaBox, służącego do uiszczania opłat elektronicznych oraz niezarejestrowaniem pojazdu w krajowym systemie elektronicznego poboru opłat. Nie budzi też wątpliwości w sprawie fakt, że dopuszczalna masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosiła 4250 kg, w tym pojazdu samochodowego - 3500 kg, zaś przyczepy - 750 kg., co zostało ustalone na podstawie danych z Centralnej Ewidencji Pojazdów i Kierowców. Sporna natomiast w sprawie jest kwestia, kto był posiadaczem powyższego pojazdu samochodowego w chwili dokonanych przejazdów płatnym odcinkiem drogi ekspresowej [...], 31 sierpnia 2020 r., a więc kto dokonał tych przejazdów, bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej. Skarżący podniósł, że posiadaczem w tym dniu przedmiotowego pojazdu samochodowego, był jego Nabywca i na potwierdzenie tego faktu Skarżący przesłał do organu umowę sprzedaży samochodu z 7 września 2020 r. Sąd zgadza się ze stanowiskiem GITD, że nadesłana umowa sprzedaży samochodu z 7 września 2020 r., nie potwierdza faktu, że 31 sierpnia 2020 r. to Nabywca był posiadaczem tego pojazdu samochodowego i dokonał przedmiotowych przejazdów płatnym odcinkiem drogi ekspresowej [...], w tym dniu. Zgodnie z powyższą umową, sprzedaż przedmiotowego pojazdu samochodowego nastąpiła po dokonaniu spornych przejazdów, Nabywca natomiast przedmiotowego pojazdu samochodowego, nie potwierdził dokonania spornych przejazdów tym pojazdem samochodowym 31 sierpnia 2020 r., pomimo wystąpienia z pytaniem w tej kwestii przez GITD do Nabywcy w piśmie z 9 kwietnia 2021 r. Pismo zostało doręczone Nabywcy 26 kwietnia 2021 r. i pozostało bez odpowiedzi. Sąd stwierdza, że w tej sytuacji, brak jest jakiegokolwiek wiarygodnego dowodu potwierdzającego stanowisko Skarżącego, że posiadaczem przedmiotowego pojazdu samochodowego, który dokonał nim spornych przejazdów 31 sierpnia 2020 r., płatnym odcinkiem drogi [...] bez uiszczenia należnej opłaty elektronicznej, był wskazany przez Skarżącego Nabywca tego pojazdu na podstawie umowy z 7 września 2020 r. W świetle powyższych ustaleń, jak również przytoczonych przepisów, przejazd powyższego zespołu pojazdów, którego dopuszczalna masa całkowita przekraczała 3500 kg., płatnym odcinkiem drogi ekspresowej [...], podlegał opłacie elektronicznej. Obowiązek jej uiszczenia, w świetle powyższych ustaleń, ciążył na Skarżącym, który nie dopełnił obowiązku rejestracji pojazdu w krajowym systemie elektronicznego poboru opłat, nie umieścił w pojeździe urządzenia pokładowego viaBox, służącego do uiszczania opłat elektronicznych, a w konsekwencji nie dokonał należnej opłaty. Sąd stwierdza, że organ nałożył na Skarżącego karę pieniężną w prawidłowej wysokości wynikającą z art. 13k ust. 1 pkt 2 u.d.p., w związku z czym niezasadne są zarzuty skargi dotyczące naruszenia przez organ art. 7, art. 8, art. 11, art. 77, art. 80 i art. 107 § 3 K.p.a. GITD, działając na podstawie przepisów prawa zebrał i rozpatrzył w sposób wyczerpujący cały materiał dowodowy oraz wyjaśniły dokładnie stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes Skarżącego. Dowody zgromadzone w sprawie nie budzą wątpliwości Sądu, argumentacja oraz ocena materiału dowodowego dokonana przez organy mieści się w granicach swobodnej oceny dowodów, a uzasadnienie zaskarżonej decyzji, spełnia wymogi określone w art. 107 § 3 K.p.a. Organy nie uchybiły zatem również zasadzie pogłębiania zaufania uczestników postępowania do władzy publicznej, jak również zasadzie przekonywania. Sąd nie stwierdził w niniejszej sprawie naruszenia przepisów prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy oraz przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z tych względów, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329), orzekł jak w sentencji.