VI SA/Wa 790/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki (spr.) Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2007 r. Nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej oddala skargę Komendant Wojewódzki Policji w P. decyzją z dnia [...] stycznia 2007 r. cofnął p. A. K. (stronie) pozwolenie na broń palną myśliwską. Za podstawę rozstrzygnięcia przyjęto art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525). W uzasadnieniu stwierdzono, iż w dniu [...] listopada 2006 r. do organu wydającego pozwolenie na broń wpłynął prawomocny wyrok Sądu Rejonowego w K. z dnia [...] czerwca 2006 r., sygn. akt [...], z którego wynikało, że strona została skazana za popełnienie czynu określonego w art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym (Dz. U. z 1999 r. Nr 66, poz. 750, późn. zm.). W związku z tym organ uznał, że stronę można zaliczyć do grupy osób ujętych w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, tj. do grupy osób, które nie mogą legitymować się pozwoleniem na broń. Strona w złożonych w toku postępowania wyjaśnieniach sugerowała jakoby czynu zabronionego dokonała nie z własnej winy. Niemniej Sąd Rejonowy w K. nie dał wiary wyjaśnieniom strony i za popełniony czyn nałożył na stronę karę powołanym wyrokiem z dnia [...] czerwca 2006 r. Prawomocny wyrok Sądu wiąże organy Policji w zakresie ustalenia prawnych i faktycznych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji. Nie ma przy tym znaczenia, czy strona popełniła czy też nie popełniła czynu wymierzonego przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, a więc wprost wskazanego przez ustawodawcę w przykładowym katalogu przestępstw, stanowiącego podstawę do uznania posiadacza broni za osobę określoną w art. 15 ust. 1 pkt 6 powołanej ustawy. Ponadto organ Policji wskazał na obligatoryjny charakter przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, reglamentacyjny charakter przepisów regulujących dostęp do broni oraz szczególne wymagania wobec osób, które otrzymują pozwolenie na broń. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła strona żądając uchylenia zaskarżonej decyzji oraz przywrócenia pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. W uzasadnieniu strona podniosła, że jej czyn, za który została skazana prawomocnym wyrokiem, nie stanowił przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu, których popełnienie uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń. Jednocześnie strona wskazała, że posiada dobrą opinie w miejscu zamieszkania i prowadzi tryb życia, który gwarantuje, że nie użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Decyzją Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2007 r. utrzymano w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] stycznia 2007 r., cofającą stronie pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej W uzasadnieniu stwierdzono, iż powodem wszczęcia postępowania w sprawie cofnięcia stronie pozwolenia na broń była informacja dotycząca skazania go przez sąd za popełnienie czynu zabronionego. Przypomniano, że Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia [...] czerwca 2006 r. uznał stronę winną popełnienia czynu z art. 27a ust. 1 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym i wymierzył jej karę grzywny w wysokości 30 stawek dziennych oraz orzekł nawiązkę na rzecz Polskiego Związku Wędkarskiego. Wyrok uprawomocnił się z dniem [...] czerwca 2006 r. Uznano, że Sąd karny wydając wspomniany wyrok wyraził również prognozę kryminologiczną co do postawy strony, nie znajdując podstaw nie tylko do jej uniewinnienia od zarzutu popełnienia przestępstwa, ale nawet do warunkowego umorzenia postępowania karnego. Zdaniem organów Policji czyn, który skarżący popełnił w pełni uzasadnia zaliczenie go do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, tj. wzbudzających obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, bowiem to sam ustawodawca obawę tę związał z tego rodzaju okolicznościami. W myśl bowiem art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozwolenia nie wydaje się, a na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 cofa, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa m.in. w art. 15 ust. 1 pkt 6 tj. co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Jest faktem, że czyn, który strona popełniła nie jest spenalizowany przepisami kodeksu karnego, jest jednak przestępstwem przeciwko temu dobru uregulowanym przepisami odrębnymi, tj. przepisami przywołanej wyżej ustawy o rybactwie śródlądowym. Strona dokonała bowiem kradzieży ryb na szkodę Polskiego Związku Wędkarskiego. Zatem popełniła przestępstwo przeciwko mieniu, a ustawodawca w takich przypadkach uznał nadrzędność interesu społecznego nad słusznym interesem obywatela w posiadaniu prawa do broni, nakazując organom Policji cofnięcie pozwolenia na broń. Z taką bowiem okolicznością związał obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Dodać też należy, że takie postępowanie strony jest sprzeczne z celami łowiectwa, wynikającymi z ustawy Prawo łowieckie. Myśliwi winni bowiem chronić środowisko przyrodnicze, a strona dopuszczając się kłusownictwa działała wbrew tym celom, prezentując odmienne podejście do przepisów. Od osób posiadających uprawnienie do posiadania broni należy oczekiwać poszanowania prawa i nieposzlakowanej opinii bowiem ma ono ścisły związek ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Fakt naruszenia przez skarżącego porządku prawnego, skutkujący orzeczeniem sądu karnego uzasadnia ocenę, iż nie powinien on posiadać pozwolenia na broń. Stwierdzić zatem należy, że strona popełniając czyn zabroniony, skierowany przeciwko mieniu utraciła wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i posługiwania się bronią w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Naruszyła bowiem przepisy prawa, co w ocenie Komendanta Głównego Policji oznacza, że nie daje także gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie bezpiecznego posiadania i używania broni. Dobra opinia w miejscu zamieszkania oraz opinia z koła łowieckiego także nie dają podstaw do uwzględnienia skargi. Komendant Główny Policji nie podważa ich treści, jednak wskazuje, iż nie eliminują one faktu skazania skarżącego za popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, a ponadto przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ma charakter obligatoryjny, co powoduje, że ustalenie wskazanych w nich przesłanek rodzi obowiązek cofnięcia przez organy Policji pozwolenia nawet, gdy inne dowody korzystnie świadczą o posiadaczu pozwolenia na broń. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie strona wniosła o uchylenie decyzji organów obydwu instancji oraz przywrócenie prawa do posiadania broni. Zdaniem strony skarżącej występek, którego się dopuścił, nie powinien eliminować go z grona myśliwych ani tym bardziej zaliczać do osób, wobec których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Strona stwierdziła, iż cieszy się bardzo dobrą opinią w środowisku, przestrzega zasad współżycia społecznego i porządku prawnego oraz zna zasady obchodzenia się z bronią. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie powtarzając w zasadzie argumentację użytą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów odnoszących się do słuszności rozstrzygnięcia. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, że nie zasługuje ona na uwzględnienie. Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia z dnia [...] marca 2007 r., utrzymująca w mocy zaskarżoną decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w P. z dnia [...] stycznia 2007 r., którą cofnięto stronie pozwolenie na posiadanie broni myśliwskiej. Podstawowy problem prawny w rozpatrywanej sprawie sprowadza się do oceny charakteru prawnego popełnionego przez stronę przestępstwa z art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym – możliwości zaliczenia go do przestępstw przeciwko mieniu (w rozumieniu ustawy o broni i amunicji), bądź też stwierdzenia, że ma inny charakter, np. przestępstwa przeciwko środowisku w rozumieniu prawa karnego. Odpowiednie zaszeregowanie popełnionego przez stronę przestępstwa, za które została skazana powołanym wyrokiem sądu karnego, przesądza o prawidłowości zastosowanego przez organy Policji trybu rozstrzygnięcia sprawy i podjętej w sprawie decyzji. Zgodnie z art. 11 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 127, z późn. zm.) ustalenia wydanego w postępowaniu karnym prawomocnego wyroku skazującego co do popełnienia przestępstwa wiążą sąd administracyjny. Wspomniany wyrok Sądu Rejonowego z dnia [...] czerwca 2006 r. jednoznacznie stwierdza, że czyn popełniony przez stronę miał charakter przestępstwa popełnionego na szkodę Polskiego Związku Wędkarskiego. Prawidłowo więc Komendant Główny Policji zakwalifikował czyn strony jako kradzież ryb na szkodę Polskiego Związku Wędkarskiego, a co za tym idzie - przestępstwo przeciwko mieniu. Należy przy tym zauważyć, że w piśmiennictwie prawniczym stwierdza się, iż ustawodawca w art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy o rybactwie śródlądowym przewiduje odpowiedzialność za poławianie, a nie złowienie ryb. Wystarczy więc, aby sprawca łowił ryby; nie musi ich natomiast złowić. Przestępstwo jest bowiem dokonane już w chwili zarzucenia sieci (lub innych narzędzi połowowych); nieistotny jest jego efekt (K. Gruszecki, "Przestępstwa i wykroczenia w znowelizowanej ustawie o rybactwie śródlądowym", Przegląd Sądowy, 1997/3/50). W piśmiennictwie prawniczym (W. Radecki, "Przestępstwa i wykroczenia rybackie", Prokuratura i prawo, 1997/2/24) czyn z art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy o rybactwie śródlądowym traktuje się jako kłusownictwo rybackie stypizowane jako przestępstwo w art. 27a ust. 1 pkt 1; jego sprawcą jest każdy, kto nie jest uprawniony do rybactwa w znaczeniu przyjętym w art. 4 ustawy, czyli nie jest ani posiadaczem gruntów pod wodami stojącymi, ani tym, kto otrzymał pozwolenie wodnoprawne na szczególne korzystanie z wód płynących do celów rybackich, a poławia ryby w sposób inny niż pozyskiwanie ich wędką lub kuszą. Inaczej mówiąc, w art. 27a ust. 1 pkt 1 chodzi o połowy sieciowe oraz innymi narzędziami rybackimi i urządzeniami połowowymi, z wyłączeniem wędki i kuszy, czyli z wyłączeniem połowu amatorskiego. Punktem orientacyjnym przy ustalaniu wysokości nawiązki z art. 27a ust. 2 pkt 1 ustawy z 1985 r. o rybactwie śródlądowym musi być szkoda, także szkoda niewymierna oraz szkoda przyszła, ale jednak szkoda. (...). Sąd karny bowiem powinien zasądzić nawiązkę pokrywającą wszelkie szkody (o ile, co oczywiste, materiały przedstawione w sprawie karnej na to pozwalają), bez konieczności odsyłania stron na drogę postępowania cywilnego. Z przytoczonych tez jednoznacznie wynika, że czyn określony w art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy o rybactwie śródlądowym traktuje się jako kłusownictwo rybackie stypizowane jako przestępstwo przeciwko mieniu, przy czym wartość tego mienia jest nieistotna przy określaniu wysokości szkody, ma natomiast znaczenie przy ustalaniu wysokości nawiązki. Przy przedstawionej kwalifikacji prawnej popełnionego przez stronę przestępstwa najistotniejsze dla kwestii cofnięcia pozwolenia na broń znaczenie mają przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. l pkt 6 oraz art. 20 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6 tej ustawy. Przepis ten – po pierwsze - nie rozróżnia rodzajów broni i wobec jego brzmienia należy przyjąć, że dotyczy on wszelkich rodzajów broni palnej objętej wspomnianą regulacją ustawową (art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy), a więc również broni myśliwskiej, po drugie – nakłada na organy Policji obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w razie wystąpienia przypadków w nim określonych (uznanie związane), po trzecie wreszcie – w odniesieniu do przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń jednoznacznie odsyła do przepisu art. 15 ust. 1 pkt 2-6 ustawy. Zgodnie z brzmieniem przytoczonego art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, mającym zastosowanie (poprzez odesłanie) w rozpatrywanej sprawie, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten, wyliczający negatywne przesłanki wyłączające możliwość wydania pozwolenia na broń, a więc znów – broń każdego rodzaju, o której mowa w ustawie, mający charakter bezwzględnie wiążący, w zestawieniu z powołanym wyżej przepisem art. 18 ust. 1 pkt 1 ustawy o broni i amunicji oznacza, że obligatoryjnemu cofnięciu podlega pozwolenie na broń wydane m.in. osobom, którym z określonych w tym przepisie przyczyn pozwolenie takie nie powinno być w ogóle wydane. Na tle powołanych przepisów nie ulega bowiem wątpliwości, że popełnienie wymienionych w nim przestępstw powinno (musi) spowodować cofnięcie pozwolenia na posiadanie broni, a dopiero w przypadku pozostałych przestępstw organom Policji pozostawiono tę kwestię do uznania, ze wszystkimi wynikającymi stąd konsekwencjami, jakie wiążą się z podejmowaniem decyzji w ramach tzw. uznania administracji (głównie – z koniecznością określenia kryteriów podejmowania tego rodzaju decyzji). Do takich przyczyn ustawa zalicza przede wszystkim uzasadnioną obawę odnoszącą się do osób, które mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Zasadniczą przyczyną, wyrażoną w sposób ogólny, odmowy wydania pozwolenia na broń jest na gruncie przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, jest możliwość użycia broni przez określoną osobę w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a już – in concreto - skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Przy obecnej redakcji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wystarczającą przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń, uzasadniającą obawę, że osoby posiadające pozwolenie na jej posiadanie mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (a więc związku przyczynowego między uzasadnioną obawą zagrożenia interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego a posiadaniem pozwolenia na broń) jest skazanie prawomocnym wyrokiem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa). W obowiązującym stanie prawnym przesłanki uzasadniające szczegółowo cofnięcie pozwolenia na broń, jeżeli nawet mają charakter otwarty, to w odniesieniu do stwierdzonych przestępstw, wymienionych wprost w ustawie, stanowią wystarczającą podstawę do stwierdzenia, że popełnienie przestępstw wymierzonych przeciwko tego rodzaju chronionym dobrom (zdrowie, życie, mienie) jest zarazem sprzeczne z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W przypadku pozostałych rodzajów przestępstw taki związek przyczynowy wymaga uzasadnienia właściwego dla decyzji administracyjnych podejmowanych w ramach uznania administracyjnego. Powyższy pogląd znajduje również podstawę w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 sierpnia 2007 r., sygn. akt II OSK 1166/06, w którym stwierdzono, "...iż w stanie prawnym obowiązującym od dnia 1 stycznia 2004 r. ustawodawca przesądził jakie zachowania uważa za powodujące uzasadnioną obawę, że ich sprawca może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Wprowadzoną bowiem z tym dniem zmianą przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stwierdził, iż obawę taką mogą stwarzać w szczególności osoby skazane prawomocnym wyrokiem za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Wprowadzenie takiej regulacji prawnej powoduje, iż osoby skazane za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw należy uznać za stwarzające uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego." W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie okoliczności, o których wyżej mowa, zostały wykazane bez wątpliwości (wszczęcie postępowania karnego o popełnienie czynu z art. 27a ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 kwietnia 1985 r. o rybactwie śródlądowym w zw. z art. 116 kk w zw. z art. 33 § 1 i 3 kk), a organy Policji w świetle przedstawionej interpretacji art. 18 ust. l pkt 2 w związku z art. 15 ust. l pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji nie były zobowiązane do ich dalszej indywidualizacji. Już na marginesie należy wskazać, iż przestępstwo popełnione przez stronę jest – per analogiam, w płaszczyźnie rozdz. 10 "Przepisy karne" (art. 51 – 54) ustawy z dnia 13 października 1995 r. – Prawo łowieckie (Dz. U. z 2005 r. Nr 127, poz. 1066, z późn. zm.) tożsame z przestępstwem kłusownictwa, będącym zaprzeczeniem myślistwa, z którym to przestępstwem myśliwy ma obowiązek walczyć. Jest to również w płaszczyźnie moralnej przestępstwo dyskwalifikujące stronę jako myśliwego. Ponadto oceniając zaskarżoną decyzję Sąd nie stwierdził żadnych innych uchybień, których istnienie powinien uwzględnić z urzędu. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.