VI SA/Wa 795/05

WyrokWSA w Warszawie2005-09-08

Skład orzekający: Agnieszka Łąpieś-Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary pieniężnej za brak zainstalowanego tachografu w pojeździe wykorzystywanym do transportu na potrzeby własne jest zasadne, jeśli skarżący podnosi argument o braku mocy wiążącej unijnego rozporządzenia z powodu jego nieopublikowania w polskiej wersji językowej zgodnie z art. 88 Konstytucji RP?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że nałożenie kary pieniężnej za brak tachografu było zasadne. Rozporządzenie unijne, jako prawo wspólnotowe, jest bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich od momentu ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, a jego moc wiążąca nie zależy od publikacji w polskim dzienniku urzędowym. Trudności w dostępie do polskiej wersji językowej nie usprawiedliwiają naruszenia prawa, zwłaszcza w przypadku profesjonalisty prowadzącego działalność gospodarczą.
Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na K. R. karę pieniężną w wysokości 3000 zł za brak zainstalowanego tachografu w pojeździe o dopuszczalnej masie całkowitej 5800 kg, wykorzystywanym do transportu na potrzeby własne. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy. Skarżący K. R. wniósł skargę do WSA, zarzucając naruszenie prawa materialnego poprzez zastosowanie przepisów unijnych, które jego zdaniem nie miały mocy wiążącej z powodu braku publikacji w polskiej wersji językowej, a także trudności w dostępie do tych przepisów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Asesor Agnieszka Łąpieś-Rosińska WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 września 2005r. sprawy ze skargi K. R. na z dnia [...] lutego 2005 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie przewozu na potrzeby własne bez zainstalowanego tachografu oddala skargę Z akt administracyjnych wynika, iż w dniu [...] maja 2004r. o godzinie 845 w miejscowości G. koło O. inspektorzy transportu drogowego dokonali kontroli pojazdu marki [...] o numerze rej. [...] o dopuszczalnej masie całkowitej 5800kg. Pojazdem kierował R. C. Ustalono, iż pojazdem wykonywany jest transport na potrzeby własne przez K. R.prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą "P.". W wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono, iż pojazd nie jest wyposażony w przyrząd kontrolny-tachograf, kierowca natomiast prowadzi karty drogowe. Decyzją z dnia [...] czerwca 2004r. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w W. działając na podstawie art. 93 ust. 1 oraz art. 92 ust. 1 pkt 6, art. 92 ust. 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. Nr 125, poz. 1371 z późn. zm.) oraz na podstawie lp. 1.11.7 ust. 1 załącznika do tej ustawy nałożył na K. R. karę pieniężną w kwocie 3000 zł (trzy tysiące złotych) za brak zainstalowanego przyrządu kontrolnego-tachografu, co stanowiło naruszenie art. 3 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 oraz art. 29-30 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001r. o czasie pracy kierowców (Dz. U. Nr 123, poz. 1354 z późn. zm.). Od powyższej decyzji pismem z dnia [...] czerwca 2004r. odwołanie wniósł K.R. reprezentowany przez pełnomocnika adwokata J. S., który zarzucił zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego poprzez wydanie decyzji w oparciu o uchylone przepisy art. 29 i 30 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001r. o czasie pracy kierowców oraz poprzez oparcie decyzji na przepisach nieobowiązujących, a mianowicie Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/05 z dnia 20.12.1985r. w sprawie urządzeń stosowanych w transporcie drogowym. W ocenie odwołującego się, brak mocy wiążącej wskazanego rozporządzenia wynika z faktu, iż przepisów tych nieopublikowano stosownie do postanowień art. 88 Konstytucji RP. Decyzją z dnia [...] lutego 2005r. nr [...]Główny Inspektor Transportu Drogowego po rozpatrzeniu odwołania K. R. działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98 poz. 1071 z póź. zm.) art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity Dz.U. z 2004r. Nr 204 poz. 2088), lp. 1.11.7 załącznika do wymienionej ustawy, art. 3 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE L. 370 z 31 grudnia 1985, P.0008-0021) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazano, iż stosownie do treści art. 3 Rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym obowiązującym w dniu wydania rozstrzygnięcia, urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85. Zgodnie natomiast z art. 92 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym, kto wykonuje transport drogowy lub przewozy na potrzeby własne, naruszając obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy lub przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych - podlega karze pieniężnej, która w przypadku naruszenia polegającego na braku tachografu wynosi zgodnie z l.1.11.7 pkt 1 załącznik do ustawy 3000 zł (trzy tysiące złotych). Główny Inspektor Transportu Drogowego zważył, iż w przedmiotowym stanie faktycznym zachodzą przesłanki do uznania, że w chwili kontroli doszło do naruszenia przepisów prawa w zakresie obowiązku instalacji przyrządu kontrolnego w pojeździe, w związku z czym organ pierwszej instancji prawidłowo ocenił stan faktyczny oraz zastosował obowiązujące przepisy. Jednocześnie zwrócił uwagę, iż powołanie się przez organ na ustawę z dnia 24 sierpnia 2001r, o czasie pracy kierowców nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia. Ponadto od 1 maja 2004r. Polska jest członkiem unii europejskiej i tym samym zobowiązana jest do stosowania prawa unijnego dla ważności, którego wystarczy opublikowanie w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Pismem z dnia [...] marca 2005 r. skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł K. R. reprezentowany przez pełnomocnika adwokata J. S. W skardze domagał się uchylenia zaskarżonej decyzji, której zarzucił sprzeczność z treścią zebranego w sprawie materiału dowodowego, przez przyjęcia że skarżący naruszył obowiązki wynikające z przepisów wiążących Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych, a także naruszenie art. 6, 7, 8 i 9 kodeksu postępowania administracyjnego. Jak podnosi reprezentowany przez pełnomocnika skarżący w uzasadnieniu swojej skargi - organy powinny działać na podstawie przepisów prawa i prowadzić postępowanie w taki sposób, aby pogłębiać zaufanie obywateli do organów państwa. W przedmiotowej sprawie natomiast organy administracyjne swoje rozstrzygnięcie oparły na przepisach unijnych, co do których, w ocenie strony skarżącej, istnieje wątpliwość co do ich mocy wiążącej, albowiem zgodnie z art. 88 Konstytucji Rzeczpospolitej Polskiej warunkiem wejścia w życie ustaw, rozporządzeń i prawa miejscowego jest ich ogłoszenie. Jednocześnie strona skarżąca wskazała na trudności w dostępie do unijnych aktów prawnych przetłumaczonych na język polski. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł o oddalenie skargi odpierając zarzuty strony skarżącej, iż nie miała możliwości posiąść wiedzy o konieczności instalowania tachografów, z uwagi na nieopublikowanie prawa unijnego w polskiej wersji językowej. Wskazał, iż obowiązek taki nakładał na skarżącego już art. 35 ustawy z dnia 24 sierpnia 2001r, o czasie pracy kierowców, a jak wynika z zaświadczenia, przewozy na potrzeby własne K.R. wykonywał od marca 2004r. Ponadto implementacja prawa wspólnotowego do polskiego sytemu prawnego nastąpiła w drodze ratyfikacji umowy międzynarodowej jaką był akt przystąpienia Polski do Unii Europejskiej, który został ogłoszony w oficjalnym promulgatorze. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr. 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, wchodzi tutaj w grę kontrola aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywana pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słusznościowych. Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. l34 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W powyższej sprawie bezspornym jest, że zatrzymany w dniu [...] maja 2004r. do kontroli pojazd marki [...] należący do K. R. o numerze rejestracyjnym [...]nie posiadał zainstalowanego przyrządu kontrolno-pomiarowego (tachografu).Faktu tego nie kwestionuje również sam skarżący. Tym samym organy I i II instancji w sposób prawidłowy przyjęły, że zgodnie z art. 3 ust. 1 Rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym, w samochodzie stanowiącym własność skarżącego, zarejestrowanym w państwie członkowskim i wykorzystywanym do transportu drogowego osób lub rzeczy, (z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85) powinien być zainstalowany tachograf. Z uwagi zaś na niedopełnienie tego obowiązku zasadne było nałożenie kary pieniężnej za brak tachografu stosownie do art. 92 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym (Dz.U. Nr 125, poz. 1371 ze zm.), oraz lp. 1.11.7. ust. 1 załącznika do wskazanej ustawy w wysokości 3000 zł (trzy tysiące złotych). Jednocześnie gdy chodzi o główny zarzut skargi, a mianowicie zastosowanie wobec skarżącego przez organy I i II instancji prawa unijnego, które w ocenie strony skarżącej z uwagi na brak ogłoszenia zgodnie z dyspozycją art. 88 Konstytucji nie ma mocy wiążącej, z drugiej natomiast strony trudności z dostępem do polskie wersji unijnych aktów prawnych uznać je należy za oczywiście bezzasadne, zwłaszcza, gdy strona reprezentowana jest przez profesjonalnego pełnomocnika, tj. adwokata. Ratyfikowane umowy międzynarodowe wchodzą w skład źródeł powszechnie obowiązującego prawa (art. 87 Konstytucji), umowy międzynarodowe ratyfikowane za uprzednią zgodą wyrażoną w ustawie są ogłaszane w trybie wymaganym dla ustaw (art. 88 ust. 3), ratyfikowana umowa międzynarodowa po jej ogłoszeniu w dzienniku ustaw RP stanowi część krajowego porządku prawnego i jest bezpośrednio stosowana, chyba że jej stosowanie jest uzależnione od wydania ustawy (art. 91 ust. 1). Umowa międzynarodowa ratyfikowana za uprzednią zgodą wyrażoną w ogólnokrajowym referendum ma pierwszeństwo przed ustawą, jeżeli ustawy nie da się pogodzić z umową (art. 91 ust. 2). Podpisany w dniu 16 kwietnia 2003r. w Atenach Traktat akcesyjny dotyczy przystąpienia Polski do Unii Europejskiej. Na podstawie tego traktatu po spełnieniu szeregu warunków Polska stała się 1 maja 2004r. członkiem Unii Europejskiej i stroną traktatów stanowiących podstawę Unii, zmienionych i uzupełnionych. Traktat akcesyjny został ratyfikowany przez Prezydenta RP w dniu 23 lipca 2003r (po uzyskaniu zgody wyrażonej w ogólnokrajowym referendum) i ogłoszony w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 30 kwietnia 2004 r. Nr 90, poz. 864. Na mocy Traktatu o przystąpieniu Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej z dniem 1 maja 2004 r. zaczęło obowiązywać w Polsce prawo Unii Europejskiej, które obowiązuje bądź bezpośrednio, bądź wymaga wdrożenia do krajowego porządku prawnego. Na porządek prawny Unii Europejskiej składa się prawo pierwotne oraz prawo wtórne, uzupełniane orzecznictwem Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości (ETS). Podstawową zasadą prawa wspólnotowego, ustaloną w orzecznictwie ETS, jest zasada nadrzędności, która przewiduje, że prawo pierwotne oraz akty wydane na jego podstawie będą stosowane przed prawem krajowym. Do aktów prawa pierwotnego zalicza się przede wszystkim traktaty wraz z towarzyszącymi im załącznikami i protokołami. Obecnie do obowiązujących traktatów należą m.in. Traktat o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej, Traktat o ustanowieniu Europejskiej Wspólnoty Energii Atomowej oraz Traktat o Unii Europejskiej. Ponadto do prawa pierwotnego zalicza się wszelkie kolejne traktaty nowelizujące oraz traktaty o przystąpieniu nowych państw. Rozporządzenie wspólnotowe jest zgodnie z art. 249 Traktatu o ustanowieniu Wspólnoty Europejskiej "bezpośrednio stosowane we wszystkich państwach członkowskich". Rozporządzenia mają taką samą moc obowiązującą we wszystkich państwach członkowskich i są zintegrowane z systemami prawnymi państw członkowskich. Ich obowiązywanie zależy jedynie od ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej. Tym samym zdaniem ETS sprzeczne z traktatem są wszelkie metody implementacji rozporządzenia, które w konsekwencji stworzyłyby przeszkodę dla ich bezpośredniego skutku. Wobec powyższego organy I i II instancji prawidłowo zastosowały w przedmiotowej sprawie Rozporządzenie Rady (EWG) z dnia 20 grudnia 1985r. Nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych transporcie drogowym obowiązujące od 1 maja 2004 r. W ocenie Sądu za okoliczność usprawiedliwiającą brak zainstalowanego tachografu nie można uznać trudność w dostępie do polskiej wersji językowej rozporządzenia. Osoba prowadząca działalność gospodarczą uważana jest za profesjonalistę, na którym ciąży obowiązek m.in. respektowania obowiązującego prawa oraz wszelkich zachodzących w nim zmian. Biorąc powyższe pod uwagę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2003r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji ( Dz. U. Nr 153 poz,1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło