VI SA/Wa 805/15
WyrokWSA w Warszawie2015-10-26
Skład orzekający: Aneta Lemiesz, Zbigniew Rudnicki, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna nałożona na przewoźnika za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia, gdy stwierdzono przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu i ładunku, została nałożona prawidłowo, pomimo zarzutów dotyczących sposobu przeprowadzenia pomiarów i stanu technicznego miejsca kontroli?Ratio decidendi
Kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została nałożona prawidłowo, ponieważ ustalenia faktyczne poczynione w toku kontroli drogowej, w tym wyniki ważenia i pomiarów, potwierdziły przekroczenie dopuszczalnych parametrów pojazdu i ładunku. Sąd uznał, że procedury pomiarowe i stan techniczny miejsca kontroli były zgodne z prawem, a protokoły kontroli i oględzin stanowią wiarygodny dowód. Odpowiedzialność ma charakter obiektywny, niezależny od winy.Stan faktyczny
W trakcie kontroli drogowej stwierdzono, że zespół pojazdów przewożący drewno przekroczył dopuszczalne naciski na osie, dopuszczalną masę całkowitą oraz dopuszczalną długość zespołu pojazdów. Przewoźnik nie posiadał wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną, którą utrzymał w mocy Główny Inspektor Transportu Drogowego. Skarżący zarzucił błędy w pomiarach objętości i wagi ładunku oraz niewłaściwy stan techniczny miejsca kontroli.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Aneta Lemiesz Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant ref. staż. Piotr Niewiński po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 października 2015 r. sprawy ze skargi T. H. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] stycznia 2015 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę w całości
W dniu [...] listopada 2013 r. w miejscowości J. na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli pięcioosiowy zespół pojazdów składający się z trzyosiowego samochodu ciężarowego marki [...] o nr rej. [...] wraz z dwuosiową przyczepą marki [...] o nr rej. [...]. Zespołem pojazdów kierował T. H. (dalej skarżący), który jako przedsiębiorca, prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: T., wykonywał przejazd drogowy z ładunkiem drewna świerkowego przerębowego w postaci kłód (ładunek podzielny). Kierowca do kontroli okazał kwit wywozowy nr [...] z [...] października 2013 r. wydany przez Nadleśnictwo M., zgodnie z którym ładunek drewna obejmował 24,88 m3 miał być przewożony pojazdem o nr rej. [...] na rzecz podmiotu D. sp. j. J. i U. G. Kontrolujący inspektor stwierdził, iż ładunek znajdujący się na pojeździe nie odpowiada informacjom zawartym na okazanym dokumencie przewozowym. W toku kontroli pojazd został zważony przy użyciu przenośnych wag do pomiarów statycznych typu LP 600 o nr fabrycznych [...] i [...]. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z [...] listopada 2013 r. Następnie zespół pojazdów został skierowany na parking strzeżony znajdujący się przy ul. [...]
w K. [...] listopada 2013 r. kontrolujący inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego – T. K. i M. L. wraz z E. L., B. C. strażnikami leśnymi z Nadleśnictwa M., R. W. z Nadleśnictwa Z. w obecności kierowcy dokonali oględzin kontrolowanego pojazdu i przewożonego ładunku. Z przeprowadzonej czynności sporządzono protokół oględzin z [...] listopada 2013 r., z którego wynika, iż do pomiaru pojazdu zastosowano miarę długości o nr fabrycznym [...] Ustalono, iż długość kłód drewna znajdujących się na pojeździe o nr rej. [...] wynosiła 4,1 m, łączna objętość 13,94 m3, na pojeździe o nr rej. [...] długość kłód drewna wynosiła od 4,0 m do 4,1 m, a łączna objętość 22,1 m3. Na kontrolowanym pojeździe przewożono 36,04 m3 drewna świerkowego. [...] listopada 2013 r. E. L. sporządził notatkę służbową z której wynika, że kłód o długości 4 mb było 157 sztuk.
W wyniku przeprowadzonego ważenia stwierdzono, że kontrolowany zespół pojazdów przekroczył dopuszczalny nacisk na podwójnej osi napędowej, pojedynczej osi nienapędowej, dopuszczalną masę całkowitą oraz przekraczał dopuszczalną długość zespołu pojazdów. Kontrola drogowa nie wykazała przekroczenia innych parametrów.
W wyniku pomiarów, stwierdzono:
- nacisk na podwójnej osi napędowej 21,5 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,5 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 13,15%),
- nacisk na pojedynczej osi nienapędowej 13,3 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 3,3 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 33 %),
- rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów 50,3 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 10,3 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 25,75 %),
- długość zespołu pojazdów z ładunkiem 19,1 m (po odjęciu 1 % błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie o 0,159 m,
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
W oparciu o powyższe wyniki kontroli oraz poczynione w toku postępowania ustalenia [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (dalej WITD) decyzją z [...] lipca 2014 r. Nr [...], działając na podstawie art. 140aa w zw. z art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 1137 ze zm.; dalej prd) nałożył na skarżącego karę pieniężną w wysokości 15 000 złotych za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, w przypadku gdy wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 20%. W ocenie organu zgromadzony w sprawie materiał dowodowy potwierdza trafność oceny sytuacji poczynionej w trakcie kontroli drogowej penalizowanej przepisami ustawy Prawo o ruchu drogowy. Zdaniem organu w przedmiotowej sprawie brak było podstaw do zastosowania art. 140 aa ust 4 prd. Organ wziął pod uwagę, że w obowiązującym stanie prawnym decyzja administracyjna wydana przez organ ma charakter związany a nie uznaniowy, co oznacza że jest aktem wydanym w oparciu o przepisy prawa materialnego nieprzewidujące możliwości stosowania przez organ swobodnej interpretacji prawa. Dlatego też stwierdzenie wystąpienia udowodnionych naruszeń, o ile nie wystąpiły okoliczności wyłączające odpowiedzialność, skutkować musi nałożeniem kary pieniężnej.
W odwołaniu strona zarzuca naruszenie art. 140aa, art. 140ab, art. 140ac prd, art. 6, art. 7, art. 10, art. 75, art. 77 § 1 i art. 81 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.; dalej kpa), polegające na niewyjaśnieniu sprawy co do istoty, które spowodowało wadliwe zastosowanie prawa materialnego przez organ I instancji oraz art. 107 § 1 kpa w zw. z art. 104 § 4 kpa, poprzez nie odniesienie się w uzasadnieniu decyzji do wszystkich faktów i dowodów zgromadzonych w trakcie postępowania.
Przedstawiając przebieg kontroli, strona zwróciła uwagę na okoliczność, że w toku czynności pomiaru objętości przewożonych kłód drewna nie został dokonany rozładunek każdej z kłód drewna, znajdujących się na zespole pojazdów. W ocenie strony, pomiar został przeprowadzony w całkowitej sprzeczności z zarządzeniem nr 74 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 27 września 2013 r. w sprawie zasad odbioru i obrotu drewna iglastego wybieranego w kłodach w jednostkach organizacyjnych Lasów Państwowych. Jak podkreśliła, zgodnie z ww. zarządzeniem kłody należało ułożyć w stosy, a tymczasem pomiar przewożonego drewna został dokonany na zespole pojazdów bez rozładunku. Ponadto wskazuje, iż kłody nie leżały w jednej płaszczyźnie, a każda z kłód nie miała długości równo po 4 m. Zwraca również uwagę na treść zeznań świadka R. W., który zeznał, że kłody drewna nie zostały rozładowane, były to sztuki jednolite, miały małą zbieżność, dlatego błąd pomiaru był nieduży. Strona przedstawia również wątpliwości odnośnie liczby kłód drewna określonej podczas kontroli, wskazuje, iż w aktach sprawy brak informacji, jakim przyrządem dokonano pomiaru drewna. Poza tym, jej zdaniem organ pominął wnioski dowodowe złożone w toku postępowania. Skarżący zwraca uwagę również na stan techniczny nawierzchni miejsca kontrolnego i na uprawnienie strony wynikające z art. 10 kpa. Wskazując na art. 140aa ust. 1-4 prd, podnosi brak jakichkolwiek czynności wyjaśniających ze strony organu I instancji oraz na naruszenie art. 107 § 1 i 3 kpa. Wnosi o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania.
Decyzją z [...] stycznia 2015 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej GITD) utrzymał w mocy decyzję WITD z [...] lipca 2014 r. Zdaniem organu odwoławczego zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla stan faktyczny ustalony w niniejszej sprawie. W sposób niebudzący wątpliwości wynika z niego, że doszło do naruszenia obowiązku w zakresie posiadania zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Organ szczegółowo wyjaśnił procedurę ustalania kategorii wymaganego zezwolenia, która miała wpływ na wysokość nałożonej kary pieniężnej.
Odnosząc się do argumentów strony, organ odwoławczy, przytaczając szczegółowo przebieg czynności dokonanych w trakcie kontroli oraz przeprowadzonych w dniu [...] listopada 2014 r. oględzin, jak również przywołując treść zeznań osób dokonujących pomiarów uznał, iż nie sposób zgodzić się ze stanowiskiem strony, że pomiar został przeprowadzony w sprzeczności z zarządzeniem nr 74 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 27 września 2013 r. w sprawie zasad odbioru i obrotu drewna iglastego wybieranego w kłodach w jednostkach organizacyjnych Lasów Państwowych. Jak podkreślił organ, przedstawiciele Nadleśnictw w Z. i M., postanowili, że z uwagi na dostęp do sztuk drewna, nie występuje konieczność jego zdejmowania z pojazdu. Osoba dokonująca pomiaru znała postanowienia zarządzenia Dyrektora Lasów Państwowych, zgodnie z którym należy przy pomiarze każdą sztukę mierzyć indywidulanie. Ze względu na brak dostępu do cieńszego końca każdej sztuki mierzono dostępny koniec i odejmowano od każdego pomiaru 1 lub 2 cm w zależności od średnicy odziomka. Do pomiaru średnic drewna kłodowego zastosowano średnicomierz "klupę". Wszystkie średnice drewna były pomniejszone o grubość kory. Każda z kłód nie miała długości równo po 4 m jak i 4,1 m, co jednoznacznie wynika z protokołu oględzin.
Odnosząc się do wątpliwości strony odnośnie prawidłowego działania urządzania, którym dokonano pomiaru, w związku z upadkiem z przyczepy organ zaznacza, iż okoliczności tej nie wskazano podczas oględzin. Świadek zeznał, iż żadnych śladów uszkodzenia nie widział. Przywołując niepowtarzalny charakter czynności kontrolnych, w tym oględzin pojazdu z ładunkiem, organ zaznaczył, iż strona nie wskazywała, jakoby w trakcie kontroli doszło do nieprawidłowości. Podkreślił, iż protokół kontroli, jak i protokół oględzin, to dokument sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe w ich zakresie działania stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone.
Organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 140aa ust. 4 prd. Wskazał, iż przedmiotem przewozu były kłody drewna przerębowego świerka. Podczas oględzin ustalono, iż na kontrolowanym pojeździe przewożono 36,04 m3 drewna świerkowego. Mając na uwadze treść rozporządzenia Ministra Środowiska oraz Ministra Gospodarki z dnia 2 maja 2012 r. w sprawie określenia gęstości drewna (Dz. U. z 2012 r., poz. 536) przyjęta szacowana gęstość 1 m3 drewna świerkowego to 720 kg/m3. Tym samym szacowana rzeczywista masa przewożonego ładunku wyniosła: 36,04 m3 x 720 kg/m3 = 25 948,8 kg. Zatem szacowana masa całego zestawu pojazdów wraz z ładunkiem wynosiła: 25 948,8 kg + (13 310 kg + 5 700 kg) = 44 958,8 kg, czyli więcej od dopuszczalnych 40 t. Powyższe pozwala stwierdzić, że strona nie dochowała należytej staranności podczas załadunku, a co za tym idzie nie ma podstawy do umorzenia postępowania na podstawie art. 140aa ust. 4 pkt 1 prd.
Odnosząc się do wątpliwości strony odnośnie stanu technicznego miejsca przeprowadzenia czynności kontrolnych, organ wskazał, iż miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów z [...] listopada 2012 r. Pomiary zawarte w jego treści wskazują, że pomierzone spadki mieszczą się także w normie, przewidzianej nawet dla wag do pomiarów dynamicznych (do ważenia pojazdów w ruchu) tj. 0,96 % spadku podłużnego (przy dopuszczalnym 1 %), 0,25 % spadku poprzecznego (przy dopuszczalnym 2%), co oznacza, że na takim miejscu mogłyby być również dokonywane pomiary dynamiczne. Miejsce to zostało pomierzone przez geodetę, a następnie zatwierdzone przez zarządcę drogi, a zatem zarzuty w kwestii niespełnienia wymogów przez miejsce ważenia pojazdu są zdaniem organu nietrafne. Jak podkreślił organ, pojazd został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu LP 600 o nr fabrycznych [...] i [...], które legitymowały się ważnymi świadectwami legalizacji ponownej. Kontrole przeprowadzono w miejscu do tego typu czynności zatwierdzonym. Cała procedura ważenia odbyła się prawidłowo, za pomocą zalegalizowanych przyrządów pomiarowych, była dokonana przez kompetentne organy, a jej wyniki są w pełni wiarygodne.
W ocenie GITD strona miała zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania, o czym została pouczona w treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego z [...] listopada 2013 r. Przysługiwało jej również uprawnienie wynikające z art. 73 § 1 kpa tj. prawo do przeglądania akt sprawy, sporządzania notatek i odpisów.
Ponadto organ II instancji zważył, iż w przedmiotowej sprawie organ I instancji nie naruszył zapisów Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, wypełnił obowiązek wynikający z art. 7, art. 8 oraz art. 77 kpa i zgromadził w aktach sprawy dowody, które są konieczne do prawidłowego rozstrzygnięcia sprawy oraz dopuścił jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem. Zaskarżona decyzja organu I instancji zawiera niezbędne elementy określone w art. 107 kpa. Strona postępowania administracyjnego została ustalona prawidłowo, a kara pieniężna została nałożona zgodnie z prawem.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skarżący wniósł o uchylenie decyzji z [...] stycznia 2012 r., umorzenie postępowania w sprawie oraz zasądzenie kosztów. Rozstrzygnięciu organu zarzucił naruszenie przepisu art. 140aa, art. 140ab, art. 140ac prd oraz art. 6, art. 7, art. 10, art. 77 ust. 1, art. 81 kpa, polegające na nie wyjaśnieniu sprawy co do istoty, zaniechanie rozpatrzenia sprawy, które spowodowało wadliwe zastosowanie przepisów prawa materialnego i wadliwe rozstrzygnięcie, naruszenie przepisu art. 107 § 1 w zw. z art. 104 § 4 kpa poprzez nie odniesienie się do wszystkich faktów i dowodów zgromadzonych w trakcie postępowania.
Skarżący wskazał, iż zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o materiał dowodowy, który był niekompletny, sporządzony nierzetelnie oraz oparty na nieprawidłowo przeprowadzonych pomiarach przewożonego drewna. Podniósł, iż miejsce ważenia zespołu pojazdów nie spełniało swojej funkcji z uwagi na znaczne nierówności, przechylenia i dziury na całej długości miejsca pomiarowego, które miało istotny wpływ na wynik wykonanych pomiarów. W trakcie czynności pomiaru nacisków osi zespół pojazdów poruszał się co utrudniało kontrolującym precyzyjny odczyt wskazanych wartości. Skarżący podkreślił, iż protokół z pomiarów równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów sporządzono [...] listopada 2012 r. natomiast kontrola miała miejsce [...] listopada 2013 r. Wskazał również, że miejsce ważenia pojazdów zlokalizowane jest na publicznym parkingu o bardzo dużym natężeniu ruchu i nie jest wyłączone z ruchu pojazdów.
Skarżący zakwestionował sposób wykonania pomiarów w trakcie oględzin w dniu [...] listopada wskazując, iż w celu precyzyjnego pomiaru należało kłody rozładować z zespołu pojazdów oraz każdą sztukę zmierzyć z osobna. W wyniku zaniedbań wykonany pomiar jest wypaczony i nie odzwierciedla rzeczywistej objętości, jak i długości ładunku kłód drewna. Ponadto, w protokole oględzin brak jest jakiejkolwiek wzmianki za pomocą jakiego urządzenia pomiarowego wykonany został pomiar miąższości drewna oraz jakie zostały przyjęte zasady pomiaru. Skarżącemu nie zostało również okazane świadectwo wzorowania przyrządu pomiarowego służącego do pomiaru średnicy.
Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów postępowania wynikające z faktu nieuwzględnienia w całości wniosku dowodowego strony z [...] grudnia 2012 r. oraz niewskazania przyczyn dla których nie wydał stosownego postanowienia.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest bezzasadna, dlatego podlega oddaleniu.
Przedmiotem zaskarżenia, a tym samym kontroli sądowoadministracyjnej w niniejszej sprawie, jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) z [...] stycznia 2015 r. utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (WITD) nakładającą na skarżącego jako przewoźnika karę pieniężną za naruszenie przepisów ustawy Prawo o ruchu drogowym.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiły ustalenia kontroli przeprowadzonej [...] listopada 2013 r., w wyniku której stwierdzono, że zatrzymanym do kontroli pojazdem członowym (trzyosiowy ciągnik samochodowy z dwuosiową naczepą) wykonywany był przejazd drogowy - przewóz ładunku podzielnego (drewna) pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII w pozostałych przypadkach.
Definicja pojazdu nienormatywnego, zawarta w art. 2 ust. 35a prd stanowi, że pojazd nienormatywny to pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy.
Stosownie do art. 64 ust. 1 prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Jak stanowi art. 64 ust. 2 prd zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.
Zgodnie z art. 140aa prd za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1 prd, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Stosownie do treści ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd, którym to podmiotem - co nie jest sporne - w niniejszej sprawie jest skarżący.
Omawiane przepisy ustanawiają odpowiedzialność administracyjną, a nie karnoadministracyjną podmiotów wykonujących transport drogowy. Odpowiedzialność ta ma zaś charakter obiektywny co oznacza, że znajduje zastosowanie do podmiotu wykonującego przewóz w przypadku wystąpienia zakazanego ustawą skutku i to niezależnie od tego, kto przyczynił się do powstania naruszenia.
W myśl art. 41 upd po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:
1. dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,
2. dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t - mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.
Droga krajowa nr [...] na odcinku GRANICA PAŃSTAWA – K. – K. – Z. – M. /AOW/ została zaliczona do kategorii dróg po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t - powyższa okoliczność nie jest sporna.
Z protokołu ważenia kontrolowanego pojazdu wynika, iż:
- nacisk na podwójnej osi napędowej wyniósł 21,5 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 2,5 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 13,15 %),
- nacisk na pojedynczej osi nienapędowej wyniósł 13,3 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 3,3 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 33%),
- rzeczywista masa całkowita zespołu pojazdów wyniosła 50,3 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 10,3 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 25,75 %),
- długość zespołu pojazdów z ładunkiem wyniosła 19,1 m (po odjęciu 1 % błędu wynikającego z niedokładności pomiaru i tolerancji przyrządu) - przekroczenie o 0,159 m,
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Sąd zauważa, że wiarygodnym i rzeczywistym obrazem parametrów zatrzymanego zespołu pojazdu jest pomiar dokonany w toku kontroli drogowej, na zalegalizowanych urządzeniach pomiarowych, w miejscu ważenia legitymującym się dokumentem potwierdzającym spełnienie wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów nacisków oraz masy pojazdów. Tylko taki tryb kontroli parametrów pozwala stwierdzić nienormatywność kontrolowanego pojazdu w chwili jego zatrzymania. Zatem Inspektorzy Transportu Drogowego weryfikują stan faktyczny zastany w chwili kontroli drogowej używając wyłącznie urządzeń o ważnej legalizacji. Mając to na uwadze Sąd uznał, na podstawie dokumentów znajdujących się w aktach administracyjnych sprawy, że kontrola drogowa, w toku której dokonano ważenia pojazdu, została przeprowadzona w sposób prawidłowy, pomiarów dokonano za pomocą wag przenośnych do pomiarów statycznych posiadających stosowną legalizację Urzędu Miar, przed rozpoczęciem czynności kontrolnych kierowca miał możliwość sprawdzenia zgodności numerów fabrycznych wagi ze świadectwami legalizacji, został zapoznany z instrukcją ważenia a odczytu wskazań dokonano w jego obecności, miejsce w którym dokonano kontroli legitymuje się odpowiednim dokumentem potwierdzającym spełnienie wszelkich warunków koniecznych do wykonywania pomiarów nacisków na osi.
Wyniki pomiarów przedstawione w protokole oględzin wskazując, iż na zespole pojazdów przewożono łącznie 36,04 m3 drewna świerkowego. Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów z [...] listopada 2012 r. Po dokonaniu przeliczenia wskazanej wyżej ilości na kilogramy, zgodnie z przepisem rozporządzenia Ministra Środowiska oraz Ministra Gospodarki z dnia 2 maja 2012 r. w sprawie określenia gęstości drewna (Dz. U. z 2012 r., poz. 536) otrzymano wynik 25,95 t. Uwzględniając łączną dopuszczalną masę całkowitą zespołu pojazdów zarejestrowanych po 13 marca 2003 r. (data I rejestracji samochodu [...] to 27 września 2005, data I rejestracji przyczepy [...] to 22 maja 2005 r.) tj. 40 ton, oraz masy własne obu kontrolowanych pojazdów (13,31 t dla samochodu [...] i 5,7 t dla przyczepy [...]) stwierdzono, iż łączna rzeczywista masa całkowita kontrolowanego zespołu pojazdów wynosi 44,96 t. Mając powyższe na uwadze a także uwzględniając fakt, iż zmierzone naciski osi (po odjęciu od nich 2% oraz zaokrągleniu wyników do 0,1 t w górę) przekraczają parametry dopuszczalne dla danego rodzaju drogi oraz danego rodzaju osi (przekroczenia wskazano w tabeli w protokole z kontroli) prawidłowo stwierdzono, że zezwoleniem właściwym dla wykonywania przedmiotowego przewozu drogowego jest zezwolenie kategorii VII. Kierujący pojazdem poinformował, iż nie posiada takiego zezwolenia ani też nie posiada jakiegokolwiek innego zezwolenia na wykonywanie przejazdu pojazdem nienormatywnym.
Sąd stwierdza, że protokół kontroli jak i protokół oględzin, jako dokument urzędowy w rozumieniu art. 76 § 1 kpa, sporządzony w przepisanej formie przez powołane do tego organy państwowe, w ich zakresie działania, stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Protokół korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń z tego jeszcze względu, że sporządzany jest z udziałem przedstawiciela podmiotu kontrolowanego, który ma prawo wnieść do niego zastrzeżenia. Protokół obrazuje stan faktyczny, który później może być trudny, czy nawet niemożliwy do odtworzenia. Orzecznictwo sądowe, które w pełni podziela skład orzekający w niniejszej sprawie przywiązuje istotne znaczenie do funkcji dowodowej protokołu kontroli drogowej (v. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 8 września 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1224/04, LEX nr 205475 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12 stycznia 2012 r., sygn. akt II GSK 1399/10 LEX nr 1137861).
Zgodnie z art. 140ab ust. 1 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości:
1. 1 500 zł - za brak zezwolenia kategorii I i II;
2. 5 000 zł - za brak zezwolenia kategorii III-VI;
3. za brak zezwolenia kategorii VII:
a. 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,
b. 2 000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,
4. 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.
Jak trafnie podkreśla organ, norma dotycząca nacisków osi podwójnych jest identyczna na wszystkich kategoriach dróg, zatem ich przekroczenie powoduje zakwalifikowanie naruszenia do przejazdu pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII, gdyż tylko ono dopuszcza ich przekroczenie. Podczas kontroli stwierdzono przekroczenie dopuszczalnego nacisku na pojedynczej osi nienapędowej, dopuszczalnej masy całkowitej o wartość powyżej 20 %, oprócz stwierdzenia przekroczenia dopuszczanego nacisku na podwójnej osi napędowej, dlatego prawidłowo wymierzono karę pieniężną w wysokości 15 000 złotych
W tym miejscu podkreślić należy, iż decyzje nakładające kary pieniężne, wydane w oparciu o ww. przepisy mają charakter szczególny. Są to mianowicie decyzje wydawane w ramach tzw. uznania związanego, nie stwarzającego właściwym organom administracji praktycznie żadnych "luzów" interpretacyjnych. Organ orzekający ma obowiązek stwierdzenia, czy nastąpiło wykroczenie określone powołanymi wyżej przepisami, bez wnikania jakie były jego przyczyny i kto ponosi za to winę. Organ inspekcji drogowej działa w takiej sytuacji w warunkach uznania związanego - stwierdzenie określonego ustawą wykroczenia musi spowodować jego odpowiednią, zgodną z przepisami ustawy kwalifikację, a następnie nałożenie kary w wymaganej tą ustawą wysokości. Podkreślić przy tym należy także, iż odpowiedzialność za przekroczenie dopuszczalnych nacisków na osie jest odpowiedzialnością za skutek, ma charakter obiektywny i nie jest oparta na zasadzie winy, zatem sam wynik ważenia potwierdzający przekroczenia parametrów ustawowych stanowił w świetle obowiązującego prawa podstawę do nałożenia kar pieniężnych.
Reasumując powyższe stwierdzić należy, iż decyzje organów obu instancji nie naruszają unormowań kodeksu postępowania administracyjnego, w tym w szczególności art. 6, art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 kpa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ustalona we wskazany sposób sytuacja faktyczna i jej implikacje prawne uzasadniały nałożenie na skarżącego kary za przejazd pojazdem nienormatywnym bez wymaganego zezwolenia. Organy w toku przeprowadzonego postępowania zbadały wszystkie istotne dla podjętego rozstrzygnięcia okoliczności faktycznoprawne. Wydane rozstrzygnięcie oparły na prawidłowo zebranym, w toku kontroli, materiale dowodowym poszerzonym o dowody uzyskane w toku postępowanie wyjaśniającego i wyczerpującej ich ocenie. Uzasadnienie zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji pierwszoinstancyjnej odpowiadają wymogom art. 107 § 3 kpa.
Odnosząc się do zarzutów skarżącego dotyczących sposobu dokonania pomiaru drewna wskazać należy, iż zeznania świadków przesłuchanych w toku prowadzonego postępowania (protokoły przesłuchań znajdują się a aktach administracyjnych spawy) potwierdzają prawidłowość przeprowadzonych pomiarów. Nie sposób zatem zgodzić się ze stanowiskiem strony, iż pomiar został przeprowadzony w sprzeczności z zarządzeniem nr 74 Dyrektora Generalnego Lasów Państwowych z dnia 27 września 2013 r., w sprawie zasad odbioru i obrotu drewna iglastego wybieranego w kłodach w jednostkach organizacyjnych Lasów Państwowych. Świadkowie zeznali, iż z uwagi na dostęp do sztuk drewna, nie występowała konieczność jego zdejmowania z pojazdu. Osoba dokonująca pomiaru znała postanowienia zarządzenia Dyrektora Lasów Państwowych. Co do sposobu przeprowadzenia pomiaru, ze względu na brak dostępu do cieńszego końca każdej sztuki mierzono dostępny koniec i odejmowano od każdego pomiaru 1 lub 2 cm w zależności od średnicy odziomka. Do pomiaru średnic drewna kłodowego zastosowano średnicomierz "klupę". Wszystkie średnice drewna pomniejszano o grubość kory. Każda z kłód miała długości równo po 4 m jak i 4,1 m, co jednoznacznie wynika z protokołu oględzin.
Na uwzględnienie nie zasługują również zgłaszane przez skarżącego zastrzeżenia odnośnie stanu technicznego miejsca przeprowadzenia ważenia. Jak wynika z akt sprawy, w dniu przeprowadzenia kontroli, miejsce ważenia legitymowało się protokołem z pomiaru równości terenu na stanowisku kontroli pojazdów z [...] listopada 2012 r. Pomiary zawarte w jego treści wskazują, że pomierzone spadki mieszczą się także w normie, przewidzianej dla wag do pomiarów dynamicznych tj., 0,96 % spadku podłużnego (przy dopuszczalnym 1 %), 0,25 % spadku poprzecznego (przy dopuszczalnym 2%). Miejsce ważenia pojazdów zostało pomierzone przez geodetę, a następnie zatwierdzone przez zarządcę drogi. Taki dokument, podobnie jak świadectwa legalizacji ponownej wag użytych w trakcie kontroli drogowej, jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 kpa. Dokumenty takie stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Stanowisko ważenia wraz ze strefą ważenia spełniało zatem wszystkie wymagania.
Sąd nie podzielił zarzutu strony, co do naruszenia przez organ art. 10 kpa. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, iż skarżący miał zapewniony czynny udział w każdym stadium postępowania, o czym został pouczony w treści zawiadomienia o wszczęciu postępowania z [...] listopada 2013 r., i z uprawnienia tego w pełni korzystał.
Pismem z [...] grudnia 2014 r. skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z zeznań świadków E. L., B. C. i R. W. W dniu [...] lutego 2014 r. organ, uwzględniając wniosek strony przesłuchał E. L. i R. W. Następnie pismem z [...] kwietnia 2014 r. strona wniosła o przeprowadzenie dodatkowego dowodu z przesłuchania w charakterze świadka B. C. Postanowieniem z [...] kwietnia 2014 r. organ odmówił przeprowadzenia wnioskowanego dowodu, wskazując, iż dowody zgromadzone w aktach sprawy są wystarczające do wydania rozstrzygnięcia.
Wobec niezasadności zarzutów skargi oraz niestwierdzenia przez Sąd z urzędu tego rodzaju uchybień, które mogłyby mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia, które sąd ma obowiązek badać z urzędu - skargę należało oddalić.
Z tych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło