VI SA/Wa 876/04
WyrokWSA w Warszawie2005-04-14
Skład orzekający: sędzia NSA Zdzisław Romanowski, Magdalena Bosakirska (spr.), Asesor WSA Andrzej Czarnecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo nałożył karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez licencji, pomijając dowody wskazujące na przewóz na potrzeby własne rolnika?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów KPA dotyczących postępowania dowodowego. Organ nie zebrał i nie rozpatrzył w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, w szczególności dokumentów wskazujących na przewóz cementu na potrzeby własnego gospodarstwa rolnego przez rolnika, naruszając tym samym art. 7, 8, 77 i 107 § 3 KPA.Stan faktyczny
Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył na H. B. karę pieniężną za wykonywanie transportu drogowego bez licencji. Skarżąca twierdziła, że przewoziła cement na potrzeby modernizacji swojego gospodarstwa rolnego i posiadała stosowne dokumenty potwierdzające jej status rolnika oraz zakup cementu. Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał decyzję w mocy, uznając przewóz za usługowy. Skarżąca zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie przepisów KPA i ustawy o transporcie drogowym.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego. Stwierdzono, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Zasądzono od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz H. B. kwotę 1535 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Romanowski Sędziowie WSA Magdalena Bosakirska (spr.) Asesor WSA Andrzej Czarnecki Protokolant Małgorzata Neudek po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 kwietnia 2005 r. sprawy ze skargi H. B. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2004r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za wykonywanie transportu drogowego bez licencji 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję z dnia [...] października 2003r. ; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Głównego Inspektora Transportu Drogowego na rzecz H. B. kwotę 1535 zł (jeden tysiąc pięćset trzydzieści pięć złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Dnia [...] lipca 2003r. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...] na drodze krajowej nr [...] poddał kontroli drogowej pojazd nr rej. [...] marki [...] z przyczepą należący do H. B. zwanej dalej skarżącą, jadący z ładunkiem cementu o wadze 23.800 kg. Wg dokumentu WZ cement był wydany z Cementowni "[...]" dla firmy "[...]" spółka jawna. Wszczęto postępowanie wyjaśniające w wyniku którego ustalono, że H. B. prowadzi działalność gospodarczą pod nazwą PHU [...], a jej przedmiotem jest obecnie m.in. transport ciężarowy, jednak przed dniem 31 grudnia 2001r. działalności transportowej nie prowadziła. Sama H. B. wyjaśniła na piśmie, że przygotowuje się do egzaminu kompetencyjnego, który upoważni ją do wystąpienia o licencję, a będący przedmiotem kontroli tachograf zaraz po kontroli zalegalizowała.
Decyzją z dnia [...] października 2003r. nr [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego w [...], powołując się na art.92 ust.1 ustawy z dnia 6 września 2001r. o transporcie drogowym /Dz.U. nr 125 z 2001r. poz. 1371 z późn. zmianami/ oraz lp.1.1.1. załącznika do tej ustawy nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości 8000 zł za wykonywanie transportu drogowego bez licencji. W uzasadnieniu decyzji wskazał, że w dacie kontroli skarżąca wykonywała transport drogowy bez licencji
Od tej decyzji odwołała się skarżąca. Wyjaśniła, że prowadzi wraz z mężem gospodarstwo rolne we wsi W., jest właścicielką 4,18 ha ziemi oraz dzierżawi kilkanaście ha. Jest w trakcie poważnej modernizacji gospodarstwa i w związku z tym cement, który wiozła w dacie kontroli był na potrzeby jej gospodarstwa rolnego związane z przebudową. Cement ten kupiła w firmie "[...]" a odebrała bezpośrednio z cementowni. Dołączyła zaświadczenie wójta gminy D., iż jest właścicielką gospodarstwa rolnego, pismo ze Starostwa datowane [...] maja 2003r. /przed kontrolą/ z wyjaśnieniem, iż rolnik może dokonywać przewozów na potrzeby własne bez dodatkowych dokumentów, ale z zaświadczeniem potwierdzającym jego status, zawiadomienie z dnia [...] czerwca 2003r. /przed kontrolą/ skierowane przez nią do Wójta, iż przystępuje do modernizacji gospodarstwa rolnego i będzie występowała o ulgę inwestycyjną, oraz fakturę VAT wystawioną [...] lipca 2003r. /następny dzień po kontroli/ przez firmę "[...]" i potwierdzającą sprzedaż na rzecz H. B. 23,8 t cementu, "transport własny". Wyjaśniła także, że ubiega się o licencję na transport drogowy, aby wykonywać transport i w pełni wykorzystywać posiadany pojazd [...] z przyczepą.
Decyzją z dnia [...] marca 2004r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego powołując się na art.138 § 1 p.2 KPA, 5 ust.1, art.92 ust.1 cytowanej wyżej ustawy o transporcie drogowym i lp.1.1.1 załącznika do tej ustawy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu wskazał, że wykonywany był bez licencji transport drogowy pojazdem należącym do skarżącej. Według dokumentu WZ sprzedawcą wiezionego cementu była Cementowania "[...]" a nabywcą "[...]".
Tę decyzję skarżąca zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnosząc o jej uchylenie i zasądzenie kosztów postępowania. Zarzucała naruszenie art.33 ust.2 p.2 ustawy o transporcie drogowym poprzez jego niezastosowanie i art.75 KPA polegające na pominięciu i niedokonaniu oceny przedłożonych dowodów. Do skargi dołączyła oświadczenie firmy "[...]" potwierdzające, iż skarżąca kupiła w tej firmie cement w ilości 23.800kg i odebrała go własnym transportem bezpośrednio od producenta tj. z cementowni, zaś faktura potwierdzająca ten fakt została wystawiona następnego dnia tj. po zaksięgowaniu dokumentu odbioru.
Główny Inspektor Transportu Drogowego, w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie i wskazał, że towar był wieziony usługowo dla firmy "[...]" a następnie odkupiony od tej firmy przez skarżącą, zaś zapłata za usługę przewozu została zrealizowana przez potrącenie. Przewóz nie był przewozem na potrzeby własne, gdyż skarżąca nie miała praw do przewożonych rzeczy co wynika z dokumentu WZ. Skarżąca jako rolniczka nie musiała uiszczać opłaty drogowej, tymczasem ją uiściła, co dodatkowo przemawia za tym, iż wykonywała transport drogowy jako przedsiębiorca.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art.1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1269/ sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy i nie jest związany zarzutami skargi ani jej wnioskami.
Kontrolując w ten sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził naruszenie prawa, skarga jest więc uzasadniona.
Z przedstawionych przez skarżącą dokumentów wynika, że skarżąca jest rolniczką, zamierzała przeprowadzić modernizację i przebudowę gospodarstwa rolnego, zamierzała przewozić materiały własnym transportem, przewoziła cement własnym transportem a następnego dnia, zgodnie z przepisami o ustawy o podatku VAT, wystawiono na jej nazwisko fakturę za ten cement z zaznaczeniem odbioru własnym transportem.
Do tych dokumentów organ w ogóle się nie ustosunkował i nie wyjaśnił dlaczego całkowicie pomija wynikająca z nich fakty. Nie wiadomo czy ich nie zauważa, czy nie daje im wiary, czy uważa, że są bez znaczenia dla sprawy, a jeśli tak – to dlaczego. Takie prowadzenie postępowania dowodowego narusza art.77 KPA, który nakazuje w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Jeśli z jakichś względów organ nie uznał za udowodnione faktów wynikających z przedstawionych dokumentów, to powinien to dokładnie uzasadnić, czego jednak nie uczynił.
W ocenie Sądu organ pominął fakty i dowody, które nie pasowały do założonej konstrukcji prawnej. Tak prowadzone postępowanie narusza art.7 KPA nakazujący dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy przy uwzględnieniu słusznego interesu obywatela oraz art. 8 KPA nakazujący prowadzenie postępowania w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów państwa.
Zaskarżona decyzja nie spełnia wymogów art.107 § 3 KPA i nie zawiera żadnego odniesienia do wskazanych, bardzo istotnych dowodów.
Dopiero w odpowiedzi na skargę organ szerzej uzasadnił swoje stanowisko, jednak sąd administracyjny kontroluje decyzje, a nie odpowiedzi na skargę, a argumenty tam przedstawione nie wyjaśniają uzasadniają dlaczego wykonywany przewóz uznany został za transport drogowy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że przy wydawaniu zaskarżonej decyzji doszło do naruszenia prawa i zważywszy powyższe działając na podstawie art. 145 § 1 p.1 lit.c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 z 2002r. poz.1270, dalej zwane p.p.s.a./ Sąd orzekł jak w sentencji.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art.200 i 205 § 1 i 2 p.p.s.a. i na podstawie § 14 ust. 2 p.1 lit.a w związku z § 6 p.3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu /Dz.U. nr 163 z 2002r. poz. 1349 z późn. zmianami/ i zasądził kwotę 320 zł tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego, kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa procesowego oraz kwotę 15 zł tytułem zwrotu opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
O niewykonywaniu uchylonej decyzji Sąd orzekł na podstawie art.152 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło