VI SA/Wa 881/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tomasz Sałek Sędziowie Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Asesor WSA Szczepan Borowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 czerwca 2024 r. sprawy ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 13 lutego 2024 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę Zaskarżoną decyzją z dnia 13 lutego 2024 r. nr [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego (dalej jako: organ lub GITD), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 ze zm., dalej jako: k.p.a.), art. 4 pkt 22, art. 39a ust 1, art. 39j ust. 1-4, art. 39k ust. 1 - 3, art. 39m, art. 87 ust. 1 pkt 1, art. 92a ust. 2, 4 i 8 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (Dz. U. z 2022 r. poz. 2201 dalej jako: u.t.d.) oraz Ip. 4.2 i 4.3 załącznika nr 4 do u.t.d. utrzymał w mocy decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego (dalej jako organ pierwszej instancji lub MWITD) z dnia 14 lutego 2023 r. o nałożeniu na [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. (dalej także jako: skarżąca lub Spółka) kary pieniężnej w wysokości 2000 zł. Decyzja ta została wydana w następującym stanie sprawy. W dniu 29 marca 2022 r., około godziny 8:00 w W. na ul. [...] miała miejsce kontrola drogowa pojazdu marki S. o nr rej. [...]. Pojazdem kierował D.M.. Kierowca okazał prawo jazdy i paszport, nie okazał natomiast orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Kontrolujący ustalił, że kierowca świadczył usługi z zakresu przewozu osób. Przewożony przez kierowcę pasażer zamówił przewóz za pomocą aplikacji BOLT. Za wykonany przejazd pasażer zapłacił kwotę 8,50 zł i otrzymał w wersji elektronicznej na telefon paragon fiskalny nr [...]. Na podstawie paragonu ustalono, że podmiotem wykonującym kontrolowany przewóz i jednocześnie odpowiedzialnym za stwierdzone naruszenia jest skarżąca Spółka. Kontrola drogowa została udokumentowana protokołem kontroli z dnia 29 marca 2022 r. Kierujący podpisał protokół nie wnosząc do niego zastrzeżeń. W dniu 24 listopada 2022 r. organ pierwszej instancji wszczął z urzędu postępowanie administracyjne dotyczące stwierdzonych naruszeń, zaś zawiadomienie o wszczęciu postępowania doręczono skarżącej w dniu 12 grudnia 2022 r. Decyzją z dnia 14 lutego 2023 r. MWITD nałożył na skarżącą karę pieniężną w wysokości: 2000 zł z tytułu wykonywania przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Od tej decyzji skarżąca Spółka złożyła odwołanie. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia 13 lutego 2024 r. GITD utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Uzasadniając swoje rozstrzygnięcie organ przytoczył przepisy prawa, które miały zastosowanie w przedmiotowej sprawie, a następnie stwierdził, że z materiału dowodowego wynika, że skontrolowany kierowca nie okazał orzeczeń: lekarskiego i psychologicznego i mimo pouczenia przez organ pierwszej instancji o treści art. 10 § 1 k.p.a., skarżąca nie przedstawiła żadnych dokumentów, m.in. orzeczeń o braku przeciwwskazań zdrowotnych i psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy ani innych dowodów, które mogłyby świadczyć o odmiennym stanie faktycznym niż ustalony. Odnosząc się do zarzutów przedstawionych w odwołaniu organ wskazał, że bezspornym jest, iż w chwili zatrzymania do kontroli kierowca świadczył usługi zarobkowe z zakresu przewozu osób, co wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego w szczególności protokołu kontroli, która jasno wskazuje, iż pojazd marki S. o nr rej. [...] w dniu kontroli przewoził pasażera z ul. [...] na ul. [...] w W.. Potwierdza to zdjęcie z telefonu pasażera z aplikacji mobilnej Bolt oraz otrzymanie paragonu za opłacenie zlecenia przewozowego w dniu 29 marca 2022 r. Odnosząc się do wniosków pełnomocnika strony o przeprowadzenie dowodu z zeznań kierowcy i pasażera, organ wyjaśnił, że stosownie do treści art. 78 k.p.a. żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Okoliczności dotyczące sprawy zostały udowodnione i udokumentowane w dniu przeprowadzenia kontroli przez kontrolujących w protokole. Niczego nowego, w ocenie organu, nie wniosłoby przeprowadzenie dowodu z zeznań kierowcy i pasażera. Dowody z zeznań świadków przeprowadza się w sytuacji, w której nie sposób ustalić okoliczności istotnych w sprawie za pomocą innych dowodów. Organ uznał, że w okolicznościach sprawy nie było podstaw do zastosowania art. 92b u.t.d., gdyż stwierdzone naruszenia nie dotyczyły czasu pracy kierowcy. Nie zaistniały także okoliczności wymienione w art. 92c u.t.d. Zdaniem organu skarżąca Spółka mogła przewidzieć i zapobiec stwierdzonym naruszeniom, gdyż wystarczyło, aby skontrolowała kierowcę co do posiadanych uprawnień, tj. badań lekarskich i psychologicznych. W przypadku stwierdzenia ich braku nie powinna była takiego kierowcy zatrudniać i dopuszczać do przewozu. Powyższa decyzja została zaskarżona do sądu administracyjnego przez [...]Sp. z o.o. z siedzibą w W.. Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji organu pierwszej instancji, a także o umorzenie postępowania administracyjnego oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie: 1. art. 76 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, oraz art. 12 w zw. z art. 77 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i w rezultacie utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji, pomimo, że została ona wydana bez wnikliwego wyjaśnienia wszelkich okoliczności faktycznych sprawy i przy nieuwzględnieniu słusznego interesu strony, w szczególności zaniechania ustalenia okoliczności mających istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, takich jak ustalenie w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd, braku wyjaśnienia, w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby wykonywać przedmiotowy przewóz w imieniu skarżącej (w tym zakresie oparcie się wyłącznie na protokole kontroli), braku wyjaśnienia zasad działalności aplikacji, dzięki której doszło do wspólnego przejazdu, 2. art. 9 w zw., z art. 107 § 1 i 3 k.p.a. polegające na niewystarczającym wyjaśnieniu podstaw decyzji, ustalonych faktów, oceny dowodów, a przede wszystkim niewyjaśnienie dlaczego organ pierwszej instancji nie wykazał inicjatywy dowodowej w zakresie niezbędnym do prawidłowego rozstrzygnięcia relacji łączących skarżącą oraz na czyją rzecz oraz co stało się z ewentualnie otrzymanym wynagrodzeniem za przedmiotowy przejazd, a także ustalenia formy współpracy kierowcy ze Spółką i czy taka współpraca w ogóle miała miejsce. GITD w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację przedstawioną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta dokonywana jest, co do zasady, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: p.p.s.a) sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Stosownie zaś do art. 134 p.p.s.a., sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji pod kątem wymienionych kryteriów należy stwierdzić, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie jest decyzja GITD utrzymująca w mocy decyzję organu pierwszej instancji o nałożeniu na skarżącą Spółkę kary pieniężnej w wysokości 2000 zł, za wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz który nie posiadał orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie z art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 u.t.d., przedsiębiorca lub inny podmiot wykonujący przewóz drogowy może zatrudnić kierowcę, jeżeli osoba ta nie ma przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i nie ma przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Jak wynika natomiast z art. 39j ust. 1 i 39 k ust. 1 u.t.d., kierowca wykonujący przewóz drogowy podlega badaniom lekarskim przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz badaniom psychologicznym przeprowadzanym w celu stwierdzenia istnienia lub braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Zgodnie z art. 92a ust. 2 u.t.d. zarządzający transportem, osoba, o której mowa w art. 7c, a także każda inna osoba wykonująca czynności związane z przewozem drogowym, która naruszyła obowiązki lub warunki przewozu drogowego, podlega karze pieniężnej w wysokości od 200 złotych do 2000 złotych za każde naruszenie. Z ustaleń poczynionych w sprawie bezspornie wynika, że skarżąca jest podmiotem wykonującym czynności związane z przewozem drogowym. W myśl art. 4 pkt 22 u.t.d., obowiązki lub warunki przewozu drogowego oznaczają obowiązki lub warunki wynikające z przepisów ustawy oraz rozporządzeń unijnych i innych ustaw wymienionych w tym przepisie. Jednym z takich obowiązków jest obowiązek wymieniony w cyt. art. 39a ust. 1 pkt 3 i 4 u.t.d. Zgodnie z lp. 4.2. i 4.3. załącznika nr 4 do u.t.d., który określa wykaz naruszeń obowiązków lub warunków przewozu drogowego, o których mowa w ust. 2, wysokości kar pieniężnych za poszczególne naruszenia, a w przypadku niektórych naruszeń numer grupy naruszeń oraz wagę naruszeń wskazane w załączniku I do rozporządzenia Komisji (UE) 2016/403, wykonywanie przewozu drogowego przez kierowcę, który nie posiada orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy i nie posiada orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy, podlega karom pieniężnym za każde z tych naruszeń po 1000 zł. Jak wynika ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego w dniu 29 marca 2022 r. został dokonany przewóz pasażera w W. na trasie z ul. Z.na ul. K.pojazdem marki S. o nr rej. [...]. Przewóz został zamówiony za pomocą aplikacji Bolt. Opłata za przejazd wyniosła 8,50 zł, za który pasażer otrzymał rachunek i paragon. Kierowca nie okazał do kontroli orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. Powyższe okoliczności zostały potwierdzone przede wszystkim w protokole kontroli drogowej, który bez żadnych zastrzeżeń został podpisany przez kierowcę. Protokół jest dokumentem urzędowym w rozumieniu art. 76 k.p.a. Dowód z dokumentu urzędowego - jakim jest prawidłowo sporządzony protokół kontroli - ma znaczenie szczególne, bowiem zostaje w nim utrwalony stan rzeczy, jaki kontrolerzy zastali podczas kontroli. Protokół ten podpisany przez osoby uczestniczące w kontroli, to jest funkcjonariuszy i kierowcę, stanowi dowód tego, co zostało w nim stwierdzone (por. wyrok NSA z 17 lutego 2010 r., sygn. akt II GSK 378/09). W ocenie Sądu protokół kontroli sporządzony w niniejszej sprawie zarówno co do treści jak i formy nie budzi żadnych wątpliwości odnośnie do zapisanych w nim treści i koresponduje z pozostałym materiałem dowodowym. Okoliczności dokonania przewozu i braku posiadania przez kierowcę wymaganych orzeczeń lekarskiego i psychologicznego nie stanowią kwestii spornych. Spółka w trakcie postępowania administracyjnego, ani sądowego, nie przedstawiła dowodu na posiadanie przez kierowcę takich badań. Skarżąca zakwestionowała natomiast przede wszystkim brak ustaleń organu w czyim imieniu wykonywany był kontrolowany przejazd, braku wyjaśnienia, w oparciu o jaki stosunek prawny kierujący miałby go wykonywać. Odnosząc się do stanowiska skarżącej Sąd stwierdza, że okoliczność, iż przedmiotowy przewóz był dokonany w imieniu i na rachunek skarżącej wynika nie tylko z protokołu kontroli, jak twierdzi skarżąca, ale również ze zrzutu z aplikacji na telefonie pasażera, w tym faktury wystawionej przez Bolt w imieniu Spółki, a także ze znajdującego się w aktach sprawy paragonu fiskalnego wystawionego w imieniu skarżącej Spółki i na którym widnieją jej dane. Nawiązując do zarzutu braku wyjaśnienia, co się stało z ewentualnie otrzymanym wynagrodzeniem za przedmiotowy przejazd, a także ustalenia formy współpracy kierowcy ze skarżącą, wskazać należy, że w sprawie istotne jest w czyim imieniu przejazd był wykonywany, a to zostało wykazane wymienionymi wyżej dowodami. Forma współpracy skarżącej z kierowcą nie ma istotnego znaczenia, podobnie jak to kto faktycznie zatrzymał wynagrodzenie za wykonany przewóz. Kwestia rozliczenia się Spółki z kierowcą nie ma wpływu na odpowiedzialność skarżącej, która wynika z dokumentów stanowiących materiał dowodowy w niniejszej sprawie. Sąd zwraca uwagę, że skarżąca kwestionując wartość dowodową protokołu kontroli, w którym kierowca potwierdził swoim podpisem, że przewóz wykonywany był w imieniu Spółki, nie przedstawiła żadnych dowodów, które podważałyby dowody i ustalenia organów obu instancji. Wskazała jedynie, że nie można stwierdzić, czy kierowca w dniu kontroli świadczył przejazd na rzecz innego podmiotu, czy też realizował go we własnym imieniu i na swoją rzecz. Podkreślenia wymaga, że ustalenia faktyczne utrwalone w protokole kontroli nie są niepodważalne, jednak nie jest wystarczające do ich podważenia jedynie poddanie w wątpliwość tych ustaleń, bez przedstawienia przekonywującego dowodu przeciwnego, pozwalającego na zanegowanie prawdziwości stwierdzeń zawartych w protokole kontroli. Sąd podziela stanowisko organu, który stwierdził, że zebrany w sprawie materiał dowodowy był wystarczający do ustalenia odpowiedzialności skarżącej za stwierdzone naruszenia. Żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu należy uwzględnić, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy (art. 78 § 1 k.p.a.). Tymczasem przesłuchanie kierowcy i pasażera, o co wnosiła skarżąca, nie mogłoby wnieść nic nowego z punktu widzenia rozstrzygnięcia niniejszej sprawy. Należy zaznaczyć, że kierowca podpisał protokół kontroli z którego wynikały wszystkie istotne w sprawie okoliczności, zaś pasażer poza potwierdzeniem, że kurs został zrealizowany nie musiał mieć wiedzy na czyją rzecz kierowca wykonywał przewóz. Ta okoliczność została potwierdzona zrzutem z ekranu telefonu pasażera. Skoro zatem okoliczności objęte wnioskiem dowodowym skarżącej były już w sprawie udowodnione organ nie miał podstaw do uwzględnienia takiego wniosku. Sąd zgadza się z ustaleniami organów w kwestii braku podstaw do zastosowania art. 92c u.t.d., wyłączającego odpowiedzialność podmiotu wykonującego przewóz drogowy. Organ prawidłowo uznał, że umorzenie postępowania na podstawie tego przepisu nie jest możliwe, gdyż stwierdzone naruszenia były wynikiem działania skarżącej w związku z brakiem wyposażenia kierowcy w orzeczenie lekarskie i psychologiczne. Nie można zatem przyjąć, że skarżąca nie miała wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mogła przewidzieć. Ponadto mając na uwadze, że skarżąca miała możliwość w postępowaniu administracyjnym przedstawienia okoliczności, o których mowa w art. 92c u.t.d., nie było konieczne przesłuchanie jej na tę okoliczność. Natomiast zupełnie niezrozumiały jest zarzut naruszenie art. 92b u.t.d. Przepis ten reguluje wyłączenie odpowiedzialności za naruszenie przepisów o czasie prowadzenia pojazdów. Tego zagadnienia nie dotyczy zaskarżona decyzja Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organy obu instancji nie naruszyły ani przepisów prawa materialnego, ani przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, w tym przepisów, których naruszenie w postępowaniu sądowym zarzuciła skarżąca. W ocenie Sądu organ nie naruszył art. 76 § 3 k.p.a. w zw. z art. 6, art. 7, art. 8, oraz art. 12 w zw. z art. 11 k.p.a. Skarżąca została poinformowana o wszczęciu postępowania, jak również o możliwości przedstawiania dowodów. Miała możliwość wykazania, że kierowca nie popełnił naruszeń, za które ukarano skarżącą, jak też, że wykonywał przewóz w imieniu innego podmiotu niż skarżąca Spółka lub na własny rachunek, czego jednak nie zrobiła. Jak wspomniano, takim dowodem nie mógł być dowód z przesłuchania kierowcy i pasażera. Zgodnie z art. 76 § 3 k.p.a. nie wyłącza się przeprowadzenia dowodu przeciwko treści dokumentu urzędowego. Słusznie jednak organ przyjął, że wnioskowane przez skarżącą dowody nie mogły prowadzić do obalenia prawidłowości danych zawartych w protokole kontroli, w szczególności, że kierowca bez zastrzeżeń go podpisał. Organy zgodnie z przepisami prawa (art. 6 k.p.a.), prawidłowo, w oparciu o całokształt wystarczająco zebranego i rozpatrzonego materiału dowodowego (art. 77 § 1 k.p.a.) dokładnie wyjaśniły stan faktyczny sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes skarżącej (art. 7 k.p.a.). Na tej podstawie, zgodnie z wymogami art. 80 k.p.a., organy słusznie ustaliły, że w sprawie został dokonany przewóz pasażera w imieniu i na rachunek skarżącej przez kierowcę który nie posiadał orzeczenia lekarskiego o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy oraz orzeczenia psychologicznego o braku przeciwwskazań psychologicznych do wykonywania pracy na stanowisku kierowcy. W tej sytuacji na skarżącą słusznie została nałożona kara pieniężna, co znalazło wyczerpujące wyjaśnienie w uzasadnieniach decyzji obu instancji odpowiadających wymogom art. 107 § 1 i 3 k.p.a. W konsekwencji nie doszło również do naruszenia zasady zaufania do władzy publicznej oraz zasady informowania stron (art. 8 § 1 oraz art. 9 k.p.a.). Naruszenie natomiast zasady szybkości postępowania (art. 12 k.p.a.), nie mogło mieć istotnego wpływu na wyjaśnienie sprawy zwłaszcza, że przepisy k.p.a. przewidują odrębne środki przysługujące stronom postępowania administracyjnego do eliminacji bezczynności i przewlekłości w działaniach organów. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.