VI SA/Wa 887/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Andrzej Czarnecki (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2012 r. sprawy ze skargi A. Sp. z o.o. z siedzibą w C. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lutego 2012 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji udzielającej prawo ochronne na znak towarowy 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] lutego 2004 r.; 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu; 3. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz A. Sp. z o.o. z siedzibą w C. kwotę 1617 (jeden tysiąc sześćset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., na podstawie art. 58 § 1 k.p.a. w związku z art. 245 ust. 1 i art. 252 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (j.t. Dz. U. z 2003 r. Nr 119, poz. 1117 ze zm.) – dalej jako P.w.p., po rozpoznaniu wniosku A sp. z o.o. z siedzibą w C. o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z dnia [...] lutego 2004 r. uchylającej decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. o udzieleniu prawa ochronnego na znak towarowy "Trudniejsze wyrazy" [...] i umarzającej postępowanie, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzję wydano w następujących ustaleniach; Decyzją z dnia [...] stycznia 2003 r. Urząd Patentowy przyznał spółce A prawo ochronne na znak towarowy "Trudniejsze wyrazy". Od decyzji B sp. z o.o. z siedzibą w R. wniosła sprzeciw (data wpływu do organu [...] lipca 2003 r.). Zawiadomieniem z dnia [...] września 2003 r. (doręczonym spółce A w dniu [...] września 2003 r.) Urząd Patentowy, na podstawie art. 247 P.w.p., przesłał spółce sprzeciw w celu ustosunkowania się do niego w terminie dwóch miesięcy od doręczenia zawiadomienia. Ponieważ spółka A w zakreślonym terminie nie ustosunkowała się do przesłanego sprzeciwu i nie zajęła stanowiska, Urząd Patentowy decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. uchylił decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. i umorzył postępowanie. Decyzję doręczono spółce A [...] lutego 2004 r. i drugiej stronie [...] lutego 2004 r. W dniu [...] lutego 2004 r. wpłynęła odpowiedź A na sprzeciw, a w dniu [...] lutego 2004 r. spółka złożyła wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy od decyzji z [...] lutego 2004 r. i o odrzucenie sprzeciwu. Opóźnienie w odpowiedzi na sprzeciw tłumaczono chorobą dyrektora wydawnictwa przesyłając przy piśmie z dnia [...] lutego 2004 r. (data wpływu do organu [...] marca 2004 r.) zaświadczenie lekarskie z dnia [...] marca 2004 r. stwierdzające, że J. R. jest pacjentem leczonym w gabinecie chirurgicznym od lipca 2003 r. do nadal (czyli do [...] marca 2004 r.). Załączono drugie zaświadczenie lekarskie stwierdzające, że J. R. był niezdolny do pracy w dniach od [...] lutego 2004 r. do [...] lutego 2004 r. W związku z powyższym złożono prośbę o przywrócenie terminu do złożenia odpowiedzi na sprzeciw. Decyzją z dnia [...] lipca 2004 r., wobec wykazania, że uchybienie terminowi do złożenia odpowiedzi na sprzeciw nastąpiło bez winy spółki A Urząd Patentowy uchylił swoją decyzję z dnia [...] lutego 2004 r. uchylającą decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. i umarzającą postępowanie. Następnie decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., po rozpatrzeniu wniosku B sp. z o.o. o ponowne rozpatrzenie sprawy, uchylił swoją decyzję z dnia [...] lipca 2004 r. Urząd Patentowy stwierdził, że na skutek wniesienia przez B sprzeciwu zostało wszczęte nowe postępowanie odrębne od postępowania zgłoszeniowego. Z tego powodu definicja strony z art. 235 ust. 2 P.w.p. nie miała zastosowania w postępowaniu sprzeciwowym (od wnoszącego sprzeciw nie wymaga się posiadania interesu prawnego). Ponieważ Urząd Patentowy zaniechał obowiązku z art. 131 k.p.a., doręczenia B wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, pozbawił tę stronę, z naruszeniem jej praw, udziału w postępowaniu. Ponadto organ w podstawie prawnej nieprawidłowo zastosował art. 132 § 2 k.p.a. W tych warunkach została wydana wymieniona na wstępie decyzja administracyjna. Opisując przebieg postępowania organ administracji stwierdził, że skutkiem uchylenia decyzji z dnia [...] lipca 2004 r., kwestią podlegająca ponownemu rozstrzygnięciu stał się wniosek A z dnia [...] lutego 2004 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy, zawierający w swej treści żądanie odrzucenia sprzeciwu. Przeprowadzając analizę sprawy pod kątem przepisu art. 243 P.p.w. oraz mając na względzie wskazania z art. 247 ust. 2 P.w.p., Urząd Patentowy doszedł do wniosku, że w odniesieniu do obu tez zawartych w art. 243 ust. 1 i ust. 4 należy w sprawie zająć stanowisko negatywne. W pierwszej kolejności zwrócono uwagę, że zgodnie z art. 243 ust. 1 ustawy przepis ten odnosi się do czynności, których dokonanie przez stronę warunkuje dalsze prowadzenie postępowania. Zaniechanie tej czynności powoduje umorzenie postępowania, wobec braku możliwości nadania sprawie dalszego biegu. Jednakże w sytuacji braku reakcji uprawnionego na sprzeciw organ mimo tej bierności prowadzi sprawę dalej, kończąc ją decyzją o uchyleniu prawa i umorzeniem postępowania, jako kwestią wtórną. Gdyby zatem można dopuścić możliwość podważenia decyzji w trybie art. 243 ust. 4 p.w.p., Urząd Patentowy dysponowałby jedynie środkiem umożliwiającym częściowe uchylenie decyzji, tj. wyłącznie w zakresie umorzenia postępowania, co w rezultacie nie załatwiałoby kwestii odnoszącej się do uchylenia decyzji o uchyleniu prawa ochronnego. Zdaniem Urzędu Patentowego słuszność tych wywodów potwierdza doktryna zwracając uwagę, że przepisy art. 243 ust. 1 i 4 P.w.p. mają zastosowanie w postępowaniu rejestrowym. W związku z tym zastosowanie pomocnicze w sprawie ma przepis art. 58 k.p.a. Z akt sprawy wynika, że uprawiony przesłał z opóźnieniem odpowiedź na sprzeciw, pozostając w nieświadomości, iż zbiegło się to w czasie z wydaniem decyzji o uchyleniu prawa ochronnego i umorzeniu postępowania. Po otrzymaniu tej decyzji uprawniony nadesłał wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Jednakże argumenty uprawnionego na okoliczność uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia odpowiedzi na sprzeciw, zdaniem organu nie uzasadniają uchylenia decyzji z [...] lutego 2004 r. Z akt sprawy wynika, że zawiadomienie o wniesieniu sprzeciwu doręczono uprawnionemu [...] września 2003 r. zatem dwumiesięczny termin do wniesienia odpowiedzi na sprzeciw upłynął [...] listopada 2003 r. W uzupełnieniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy z [...] lutego 2004 r. uprawniony przedłożył dwa zaświadczenia lekarskie Prezesa Zarządu spółki, z którego wynika, że Prezes był leczony w gabinecie chirurgicznym od lipca 2003 r. do dnia wystawienia zaświadczenia ([...] marca 2004 r.). W drugim stwierdzono, że Prezes Zarządu spółki był niezdolny do pracy w okresie od [...] lutego 2004 r. do [...] lutego 2004 r. Urząd Patentowy, wskazując na orzecznictwo sądów administracyjnych podkreślał, że sam fakt choroby, nawet potwierdzony zaświadczeniem lekarskim, nie jest wystarczający dla uprawdopodobnienia braku winy w niedochowaniu terminu, gdyż istnieją możliwości posłużenia się inną osobą do sporządzenia i nadania pisma z zachowaniem terminu. Zdaniem organu pobyt Prezesa Zarządu spółki w szpitalu, mając na względzie możliwość umocowania innego pracownika do działania w imieniu przedsiębiorstwa na czas choroby jego prezesa, nie uzasadnia braku winy w niedochowaniu terminu. Od decyzji A sp. z o.o. z siedzibą w C. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z wnioskiem o uchylenie decyzji, zarzucając jej naruszenie art. 58 k.p.a. w związku z art. 247 P.w.p. oraz art. 39 k.p.a. W ocenie skarżącej uprawdopodobniła brak winy w niedochowaniu terminu do wniesienia odpowiedzi na sprzeciw, na co wskazują załączone zaświadczenia lekarskie. Urząd Patentowy, nie będąc do tego umocowany, sam dokonał interpretacji przedłożonych zaświadczeń lekarskich stwierdzając, że Prezes Zarządu spółki mógł dokonać uchybionej czynności. Zdaniem skarżącej bez znaczenia jest dla wykazania braku winy w niedochowaniu terminu fakt, że zaświadczenie o pobycie w szpitalu obejmuje ostatni okres z terminu wyznaczonego przez organ. Wskazując na złożenie trzech wniosków (z [...] lutego 2004 r. o odrzucenie sprzeciwu, z [...] lutego 2004 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy i z [...] marca 2004 r. o przywrócenie terminu do złożenia odpowiedzi na sprzeciw) skarżąca podnosiła, że został rozpatrzony tylko jeden wniosek – o ponowne rozpatrzenie sprawy. Nieprawidłowe było więc merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy bez rozpatrzenia wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem skarżącej doręczenie sprzeciwu było nieprawidłowe, gdyż nadano go w kopercie zbiorczej z innymi sprzeciwami z naruszeniem art. 39 k.p.a. W odpowiedzi na skargę Urząd Patentowy wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle paragrafu drugiego powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sprawy należące do właściwości sądów administracyjnych rozpoznają, w pierwszej instancji, wojewódzkie sądy administracyjne (art. 3 § 1 ww. ustawy). Rozpoznając sprawę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać, iż skarga jest zasadna. Z akt sprawy wynika, że skarżąca otrzymała sprzeciw w dniu [...] września 2003 r. To, że sprzeciw umieszczono wraz z innymi dokumentami w jednej przesyłce nie zmienia faktu, że skarżąca nie zaprzeczała, by otrzymała sprzeciw złożony przez B sp. z o.o. odnoszący się do decyzji z dnia [...] stycznia 2003 r. udzielającej prawo ochronne na znak towarowy "Trudniejsze Sprawy" [...]. W dalszej kolejności skarżąca złożyła odpowiedź na wniosek o unieważnienie znaku towarowego R-[...] (czyli odpowiedź na sprzeciw). Wniosek ten (odpowiedź na sprzeciw) został sporządzony [...] lutego 2004 r. i wpłynął do organu [...] lutego 2004 r. Następnie złożono wniosek z dnia [...] lutego 2004 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. uchylającej decyzję z dnia [...] stycznia 2003 r. o udzieleniu prawa ochronnego na sporny znak towarowy (data wpływu do organu [...] lutego 2004 r.). W kolejnym piśmie (data wpływu do organu [...] marca 2004 r.) zawarto wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia sprzeciwu załączając zaświadczenia lekarskie Prezesa Zarządu spółki. Z wymienionych wniosków został rozpatrzony jedynie wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy i na skutek jego rozpatrzenia została wydana zaskarżona decyzja administracyjna. Zgodnie z art. 247 ust. 1 P.w.p. o wniesieniu sprzeciwu, o którym mowa w art. 246, Urząd Patentowy niezwłocznie zawiadamia uprawnionego, wyznaczając mu termin na ustosunkowanie się do sprzeciwu. Termin wskazany w cytowanym przepisie wyznacza (określa) Urząd Patentowy. Stosownie zatem do przepisu art. 252 P.w.p. co do zasady w sprawie ustalonego przez Urząd Patentowy terminu do wniesienia odpowiedzi na sprzeciw mają zastosowanie przepisy art. 57 i następne Działu I Rozdziału 10 Kodeksu postępowania administracyjnego. Podstawa prawna (art. 58 k.p.a.) i argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z [...] lutego 2012 r. wskazują de facto, że w trybie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy został rozpoznany wniosek o przywrócenie terminu do złożenia odpowiedzi na sprzeciw. W ocenie Sądu takie działanie Urzędu Patentowego narusza przepisy art. 246 i art. 247 p.w.p. w związku z art. 252 p.w.p. i art. 58 i nast. k.p.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Należy podkreślić, iż w sytuacji, gdy strona świadoma, iż uchybiła terminowi składa formalny wniosek o jego przywrócenie, organ nie może pozostawić go bez rozpoznania, wydając od razu decyzję merytoryczną. W konsekwencji zgodnie z art. 252 ustawy - Prawo własności przemysłowej, zastosowanie znajdują przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, według których o przywróceniu terminu postanawia właściwy w sprawie organ administracji publicznej - art. 59 § 1 k.p.a. (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 2 kwietnia 2007 r., sygn. akt VI SA/Wa 2231/06, Lex 319367). Przede wszystkim organ, w ramach wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, nie może rozstrzygać wniosku o przywrócenie terminu. Wniosek o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej powinien być rozpatrzony w oddzielnym trybie przewidzianym przez przepisy art. 58 i nast. k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. Ponownie rozpoznając sprawę, organ powinien ustalić w sposób nie budzący wątpliwości datę upływu terminu do złożenia odpowiedzi na sprzeciw. W zależności od tych ustaleń, gdy okaże się, że odpowiedź na sprzeciw została wniesiona istotnie po upływie wyznaczonego terminu, Urząd Patentowy przystąpi do rozpatrzenia wniosku strony skarżącej z dnia [...] marca 2004 r. o przywrócenie terminu do wniesienia odpowiedzi na sprzeciw, w szczególności czy wniosek jest dopuszczalny, a jeśli tak czy został wniesiony w ustawowym terminie z art. 58 § 2 k.p.a. Jeżeli natomiast Urząd Patentowy dojdzie do wniosku, że powyższe okoliczności nie są przeszkodą, dokona merytorycznej oceny wniosku, wydając odpowiednie orzeczenie. Biorąc powyższe pod rozwagę na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art. 152 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji wyroku, postanawiając o kosztach postępowania w oparciu o art. 200 w związku z art. 205 § 4 P.p.s.a.