VI SA/Wa 908/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Grzelak Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Dorota Wdowiak (spr.) Protokolant Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2007 r. sprawy ze skargi B. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 marca 2007 r. Nr BPO-5-2792-SZ16/2006/1709-13 w przedmiocie uchylenia decyzji I instancji i umorzenia postępowania postanawia zawiadomić Głównego Inspektora Transportu Drogowego o stwierdzonych nieprawidłowościach polegających na naruszeniu obowiązku udzielania stronie pełnej informacji w przedmiocie wszczęcia postępowania w sprawie wznowienia postępowania celem zapobieżenia szkodzie z powodu nieznajomości prawa Działając na podstawie art. 155 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. nr 153, poz. 1270) – dalej p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie sygnalizuje Głównemu Inspektorowi Transportu Drogowego, że przy rozpatrywaniu skargi B. sp. z o.o. w K. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 30 marca 2007 roku nr BPO-5-2792-SZ16/2006/1709-13 stwierdził nieprawidłowości polegające na naruszeniu obowiązku udzielania stronie pełnej informacji w celu zapobieżenia szkodzie z powodu nieznajomości prawa. Z przepisu art. 9 k.p.a. wynika zasada ogólna udzielania informacji faktycznej i prawnej stronom postępowania, które są uprawnione do uzyskania od organu administracji publicznej należytej i wyczerpującej informacji "o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego" (art. 9 zdanie pierwsze), oraz mogą oczekiwać, że organ ten będzie czuwał nad ich czynnościami po to, żeby uchronić je przed szkodą spowodowaną nieznajomością prawa, i będzie udzielał wskazówek oraz wyjaśnień (zdanie drugie tego artykułu). Przez obowiązek udzielenia informacji zarówno faktycznej jak i prawnej należy rozumieć pouczenie strony o tym, jak powinna się zachować dla uniknięcia szkody wynikłej z powodu nieznajomości prawa, a także wyjaśnienie, w jakiej sytuacji faktycznej się znajduje. Dopuszczalność takiego pouczenia wywodzi się między innymi z tego, że w postępowaniu administracyjnym nie występuje zasada kontradyktoryjności (charakterystyczna dla postępowań sądowych). W stosunku do stron powyższy przepis uchyla w ogóle zasadę ignorantia iuris nocet. Tymczasem w decyzji z dnia 22 maja 2006 roku nr BPO-5/2-7-SZ16/2006/3112-13 Główny Inspektor Transportu Drogowego odmawiając stwierdzenia nieważności decyzji Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 19 grudnia 2005 roku nr WITD-ZB-05130-329/04/01 poinformował stronę, iż brak jest podstaw do stwierdzenia nieważności, a podnoszony przez stronę zarzut naruszenia art. 10 kpa jest sankcjonowany wzruszeniem decyzji w trybie wznowienia postępowania. Informując stronę o możliwości załatwienia sprawy w trybie wznowienia postępowania, organ obowiązany był do udzielania jej całokształtu informacji związanej z załatwieniem danego rodzaju sprawy administracyjnej, w tym winien pouczyć stronę o uprawnieniach i obowiązkach wynikających z przepisów prawa procesowego, których realizacja ma wpływ na wynik sprawy. W przedmiotowej sprawie chodziło o udzielenie stronie informacji o trybie i sposobie złożenia wniosku o wznowienie postępowania, w tym także o terminie złożenia wniosku i jego przywróceniu w przypadku jego uchybienia. Organ o graniczył się tylko do informacji o prawie strony do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Strona działając w przekonaniu, że działania organu są prawidłowe oraz kategoryczny charakter pouczenia spowodował, że strona do niego się zastosowała. Tymczasem Główny Inspektor Transportu Drogowego uchylił decyzję Zachodniopomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 5 stycznia 2007 roku, którą po wznowieniu postępowania odmówiono uchylenia decyzji z dnia 19 grudnia 2005 roku i umorzył postępowanie z uwagi na uchybienie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Brak pouczenia strony o terminie złożenia wniosku o wznowienie postępowania, możliwości jego przywrócenia spowodował naruszenie przez Głównego Inspektora Transportu Drogowego przepisu art. 9 kpa i w konsekwencji także art. 8 kpa. Taki sposób działania organu naruszył bowiem zasadę budowania zaufania do organów państwa, wynikającą z art. 8 kpa. Podkreślenia wymaga także fakt, iż wbrew twierdzeniom organu zawartym w decyzji z dnia 22 maja 2006 roku wydanie decyzji w stanie zawieszenia postępowania stanowi rażące naruszenie prawa (wyrok WSA w Warszawie z dnia 15.03.2006r. II SA/Wa 137/06 LEX nr 202369 - niedopełnienie obowiązku podjęcia zawieszonego postępowania, gdy ustąpiły przyczyny uzasadniające jego zawieszenie, należy zakwalifikować jako rażące naruszenie prawa, określone w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.). Stwierdzone i opisane uchybienia nie miały jednak wpływu na wynik sprawy, albowiem Główny Inspektor Transportu Drogowego w stanie faktycznym sprawy miał obowiązek uchylić decyzję organu I instancji i umorzyć postępowanie wznowieniowe jako bezprzedmiotowe.