VI SA/Wa 937/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-06-28

Skład orzekający: Magdalena Maliszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych może zostać odmówiony, jeśli strona nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową, pomimo wezwania sądu?
Ratio decidendi
Sąd utrzymał w mocy postanowienie odmawiające przyznania prawa pomocy, ponieważ strona skarżąca, mimo wezwania, nie przedłożyła wymaganych dokumentów potwierdzających jej sytuację majątkową. Ciężar udowodnienia braku posiadania środków spoczywa na wnioskującym, a brak wykazania tej okoliczności uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Wskazała, że jedynym dochodem rodziny jest jej wynagrodzenie w kwocie 1800 zł netto miesięcznie. Sąd wezwał ją do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie wyciągów z rachunków bankowych oraz dokumentu potwierdzającego wysokość wynagrodzenia. Skarżąca nie przedłożyła żądanych dokumentów. Starszy referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, a skarżąca wniosła sprzeciw.
Rozstrzygnięcie
Utrzymano w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2017 r.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Magdalena Maliszewska po rozpoznaniu w dniu 28 czerwca 2017 roku na posiedzeniu niejawnym sprzeciwu od postanowienia starszego referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2017 r. rozpoznającego wniosek M. R. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi M. R. na postanowienie Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] lutego 2016 r. Nr [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania postanawia utrzymać w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2017 r. M. R.(dalej też jako "skarżąca") wniosła w niniejszej sprawie o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Z podanych przez skarżącą w formularzu informacji wynika, iż prowadzi gospodarstwo domowe wspólnie z dwojgiem uczących się dzieci, pozostających na jej wyłącznym utrzymaniu. Wskazała, że jedynym dochodem rodziny jest jej wynagrodzenie w kwocie 1 800 złotych netto miesięcznie. Mając na uwadze, iż oświadczenia zawarte w formularzu wniosku o przyznanie prawa pomocy były niewystarczające dla oceny rzeczywistej sytuacji majątkowej skarżącej, na podstawie zarządzenia referendarza sądowego skarżąca została wezwana do uzupełnienia wniosku w terminie 14 dni poprzez nadesłanie: a/ wyciągów z posiadanych przez skarżącą rachunków bankowych za okres ostatnich 3 miesięcy obejmujących informację o wszystkich transakcjach dokonanych na rachunkach w objętym wezwaniem terminie (w przypadku, jeżeli takie rachunki posiada, jeżeli nie posiada rachunków bankowych, zobowiązano skarżącą do złożenia w zakreślonym powyżej terminie stosownego oświadczenia), b/ dokumentu potwierdzającego wskazaną w rubryce 10 Formularza wysokość otrzymywanego przez skarżącą wynagrodzenia, (np. zaświadczenie wystawione przez zleceniodawcę, wydruk z rachunku bankowego zawierający wysokość wynagrodzenia, kopię aktualnej umowy zlecenia). Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 13 lutego 2017 roku. Skarżąca żądanych dokumentów nie przedstawiła, nie udzielając również żadnych wyjaśnień dotyczących jej sytuacji majątkowej. Postanowieniem starszego referendarza sądowego z dnia 6 kwietnia 2017 r. odmówiono przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. Podniesiono, że skarżąca nie przesłała na wezwanie Sądu żądanych dokumentów obrazujących jej sytuację majątkową, brak było zatem możliwości ustalenia, czy wypełnia przesłanki z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Skarżąca pismem z dnia 4 maja 2017 r. wniosła sprzeciw od powyższego postanowienia. Wskazała, że wykonała wszystkie zobowiązania Sądu i w wystarczający sposób wykazała, że nie jest w stanie pokryć kosztów sądowych bez uszczerbku dla siebie i rodziny, natomiast Sąd nie wziął wszystkich jej argumentów za dowód. Skarżąca do sprzeciwu nie załączyła żadnych dokumentów wskazujących na jej trudną sytuację materialno-finansową. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Jak wynika z akt sprawy postępowanie sądowoadministracyjne, w ramach którego skarżąca wystąpiła z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy zostało wszczęte w dniu 2 kwietnia 2016 r. wobec tego zastosowania w niniejszej sprawie ma przepis art. 260 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej p.p.s.a.) w brzmieniu nadanym przez art. 1 pkt 73 ustawy z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2015 r. poz. 658). Zgodnie z art. 260 § 1 p.p.s.a., rozpoznając sprzeciw od postanowienia referendarza sądowego o odmowie przyznania prawa pomocy, sąd wydaje postanowienie, w którym zaskarżone postanowienie referendarza sądowego zmienia albo utrzymuje w mocy. Wniesienie sprzeciwu od zarządzenia lub postanowienia referendarza sądowego wstrzymuje jego wykonalność. Sąd orzeka jako sąd drugiej instancji, stosując odpowiednio przepisy o zażaleniu (art. 260 § 2 p.p.s.a.). W myśl art. 243 § 1 p.p.s.a. stronie na jej wniosek może być przyznane prawo pomocy. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym (art. 245 § 1 p.p.s.a.). Stosownie natomiast do treści art. 246 § 1 pkt 2 p.p.s.a. przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. treści powyższego przepisu wynika, iż ciężar udowodnienia braku posiadania środków spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Jeżeli zatem strona nie dopełniła w całości lub w części obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia lub przedłożenia dokumentów źródłowych dotyczących jej stanu majątkowego i dochodów, to fakt ten uzasadnia odmowę przyznania prawa pomocy (vide: J. P. Tarno – "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz" Wydawnictwo LexisNexis, Wyd. II, Warszawa 2006 s. 527). W niniejszej sprawie skarżąca, pomimo skierowanego do niej wezwania, nie przedłożyła wymaganych do rozpoznania wniosku dokumentów. Do dnia dzisiejszego w aktach sprawy brak jest wymaganych dokumentów obrazujących sytuację materialną, jak i osobistą skarżącej. Mając powyższe na uwadze Sąd stwierdza, że starszy referendarz sądowy w zaskarżonym postanowieniu zasadnie uznał, że skarżąca – pomimo ciążącego na niej obowiązku, nie wykazała swojego rzeczywistego stanu majątkowego, gdyż nie nadesłała żądanych dokumentów. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 260 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło