VI SA/Wa 946/18
WyrokWSA w Warszawie2018-09-12
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Joanna Kruszewska-Grońska, Agnieszka Łąpieś-Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia została prawidłowo nałożona na przedsiębiorcę, mimo jego twierdzeń o przekazaniu pojazdu i kierowcy osobie trzeciej do dyspozycji?Ratio decidendi
Sąd uznał, że kara pieniężna została prawidłowo nałożona na przedsiębiorcę, ponieważ nie wykazał on należytej staranności ani braku wpływu na powstanie naruszenia, a zeznania kierowcy i dokumentacja wskazywały, że pojazd znajdował się w dyspozycji przedsiębiorcy, a kierowca był jego pracownikiem. Ponadto, sąd nie dopatrzył się nieprawidłowości w sposobie przeprowadzenia pomiarów wagowych.Stan faktyczny
Kontrola drogowa wykazała, że czterosiowy samochód ciężarowy, kierowany przez pracownika przedsiębiorcy Z. S., przekroczył dopuszczalny nacisk na osi napędowej oraz dopuszczalną masę całkowitą, a także poruszał się bez wymaganego zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym. Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego nałożył karę pieniężną, którą Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy. Przedsiębiorca Z. S. zaskarżył decyzję, argumentując, że nie był podmiotem wykonującym przejazd, a pomiary wagowe były wadliwe.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Sędziowie Asesor WSA Joanna Kruszewska-Grońska Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska (spr.) Protokolant st. spec. Patrycja Kumicz po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 września 2018 r. sprawy ze skargi Z. S. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej oddala skargę
W dniu [...] października 2016 r. w [...] na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli czteroosiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej, [...]. Samochodem ciężarowym kierował Pan A. S., który wykonywał krajowy przejazd drogowy z [...] do [...] z ładunkiem ziemi (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy Pana Z. S. prowadzącego działalność gospodarczą pod firmą: P. Przebieg kontroli utrwalono protokołem nr [...] z dnia [...] października 2016 r.
W wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:
- nacisk na podwójnej osi napędowej 27,4 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t
w górę) - przekroczenie o 8,4 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 44,21 %),
- rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego 42t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 10 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 31,25 %),
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Decyzją z dnia [...] grudnia 2017 r. nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego orzekł o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 (piętnaście tysięcy) złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym jak bez zezwolenia kategorii VII, w: pozostałych przypadkach.
Naruszenie stwierdzono w wyniku przekroczenia dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej, dopuszczalnej masy całkowitej czteroosiowego samochodu ciężarowego.
W odwołaniu strona zarzuciła naruszenie art. 7, 8 k.p.a., poprzez oparcie decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym, art. 77 § 1 k.p.a. przez uznanie za dowód wyniku ważenia przy użyciu wag SAW 10C/II niezgodnie ze wskazaniami producenta. W jej ocenie organ dokonał dowolnej oceny materiału dowodowego i błędnie ustalił stan faktyczny, naruszył art. 28 k.p.a., w zw. z art. 140aa ust. 1-3 pkt 1 ustawy Prawo o ruchu drogowym, poprzez uznanie skarżącego za podmiot wykonujący przejazd drogowy i stronę postępowania. Zdaniem strony zgodnie ze świadectwem legalizacji wag SAW 10C maksymalne obciążenie tych w:ag wynosi 10.000 kg. natomiast podziałka pomiarowa tych wag wynosi 50 kg. Tymczasem posłużyły one do wyznaczenia nacisku podwójnej osi pojazdu przekraczającego tą wartość, a wynik pomiaru wskazany został z podziałką 100 kg. W ocenie strony mając na uwadze świadectwo homologacji wag SAW 10C, certyfikat zatwierdzenia typu, świadectwa legalizacji tych wag, służą one jedynie do pomiaru nacisków kół i osi, nic posiadają natomiast homologacji upoważniającej do dokonywania pomiarów masy całkowitej pojazdów. Skarżący wskazuje również, że producenci wag stosowanych do kontroli oferują urządzenia, które charakteryzują się parametrami obciążeniowymi ponad 10.000 kg jak np. wagi SAW 15C o max. obciążeniu 15.000 kg, wagi WL103 i WL 108 o max. obciążeniu 15.000 kg. Ponadto skarżący wskazuje ewentualnie, że organ I instancji błędnie ustalił podmiot wykonujący przejazd. W jego ocenie ocena zebranego materiału dowodowego prowadzi do wniosku, że pojazd na dzień 11.10.2016 r. został przekazany
w posiadanie i bezpłatne użytkowanie, wraz z kierowcą A. S., Panu S. W. Przewóz ziemi w dniu [...].10.2016 r. wykonywany był w całkowitym oderwaniu od prowadzonej przez skarżącego działalności. Podmiotem wykonującym przejazd był Pan S. W. i to on powinien być stroną niniejszego postępowania.
Decyzją z dnia [...] marca 2018 r. Główny Inspektor Transportu Drogowego działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r, poz. 1257), art. 16 ustawy z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z dnia 12 maja 2017 r. poz. 935), art. 64 ust. i, 2, art. 64 c, arl, 140 aa ust. 1, 3 pkt 1, 4, art. 140 ab ust. 1 pkt 3 lit. c), ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 1260 - zwanej dalej prd), art, 41 ustawy z dnia 21 marca 1985 r.
o drogach publicznych (tekst jedn. Dz. U. z 2017 r. poz. 2222 - zwanej dalej udp),
§ 3 ust. i pkt 11, § 5 ust 1 pkt 6 lit. c) rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia (Dz. U. z 2016 r. poz. 2022 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] grudnia 2017 r. o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15.000 (piętnaście tysięcy) złotych, orzekł o utrzymaniu w mocy zaskarżonej decyzji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że stosownie do art. 64 ust. 1 ustawy Prawo
o ruchu drogowym, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ, a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy.
W myśl art. 64 ust. 2 ww. ustawy zabrania się przewozu pojazdem nienormatywnym ładunków innych niż ładunek niepodzielny, z wyłączeniem pojazdów nienormatywnych uprawnionych do poruszania się na podstawie zezwoleń kategorii I lub kategorii II.
Zgodnie z art. 140aa ww. ustawy za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej.
Stosownie do treści art. 140aa ust. 3 pkt 1 ww. artykułu karę pieniężną,
o której mowa w ust. 1. nakłada się na podmiot wykonujący przejazd.
Zgodnie z przepisem art. 41 ust. 1 udp, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t,
z zastrzeżeniem ust. 2 i 3 tejże ustawy. W przepisie art. 41 ust. 1 udp znalazła się delegacja ustawowa dla Ministra właściwego do spraw transportu, do ustalenia
w drodze rozporządzenia, wykazu:
1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy
o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,
2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t,
- mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego.
W ustalonym stanie faktycznym karę pieniężną należało nałożyć jak za brak zezwolenia kategorii VII. które stosownie do Ip. 7 załącznika nr 1 do prd jest wydawane na przejazd pojazdu:
a) o wymiarach oraz rzeczywistej masie całkowitej większych od wymienionych
w kategoriach !-VI,
b) o naciskach osi przekraczających wielkości przewidziane dla dróg
o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t.
Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 karę pieniężną, o której mowa w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii VII:
a) 500 zl - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,
b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi. rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,
c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.
W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: 15.000 złotych.
W dniu kontroli ww. samochodem ciężarowym kierował A. S., który wykonywał krajowy przejazd drogowy z [...] do [...] z ładunkiem ziemi (ładunek podzielny). Rodzaj przewożonego ładunku został ustalony w toku kontroli. W tym miejscu wskazać należy, iż stosownie do art. 2 ust. 35 lit. b) ustawy Prawo o ruchu drogowym ładunek niepodzielny, to taki ładunek, który bez niewspółmiernie wysokich kosztów lub ryzyka powstania szkody nie może być podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. A contrario, ładunek podzielny może zostać podzielony na dwa lub więcej mniejszych ładunków. Brak jest zatem jakichkolwiek wątpliwości co do podzielności przewożonego ładunku.
Miejsce ważenia legitymowało się w dniu kontroli protokołem z pomiaru pochylenia terenu na stanowisku ważenia pojazdów z dnia 12 maja 2015 r.
Samochód ciężarowy został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych [...]. Wagi legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej z dnia [...] kwietnia 2015 r. wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do dnia [...]marca 2017 r.
Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] października 2016 r.
Zdaniem organu zgromadzony materiał dowodowy w sposób pełny odzwierciedla ustalony w rozpatrywanej sprawie stan faktyczny.
Przede wszystkim w wyniku kontroli stwierdzono zarówno przekroczenie dopuszczalnego nacisku na podwójnej osi napędowej, jak również przekroczenie dopuszczalnej masy całkowitej samochodu ciężarowego.
Zdaniem organu instrukcja obsługi wag SAW 10A/C nie zakazuje dokonywania pomiarów rzeczywistej masy całkowitej czteroosiowego samochodu ciężarowego za pomocą jednej pary wag.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów strony organ zauważył, że stosownie do treści instrukcji obsługi wag "kombinacja dla korekty ważeń" w uwagach, zalecono ważenie równocześnie kola jednej osi, para wag w celu określenia nacisku osi może być połączona kablem o długości 5 m. Oba odczyty podają więc obciążenie osi (dla rozpoznania litera A przez odczytem obciążenia). Waga typu SAW zgodnie z pkt 1.2 instrukcji, służy do pomiaru obciążenia kół o wartości do 10000 kg. a więc na koło danej osi pojazdu. Instrukcja mówi, że istnieje możliwość połączenia dwóch wag SAW przy pomocy przewodu w celu utworzenia wagi do pomiaru obciążenia osi, lecz nie ma takiego obowiązku.
Podczas kontroli zastosowano dwie wagi SAW 10C, które do pomiarów nacisku osi pojazdu były wzajemnie połączone przy zastosowaniu kabla. W takim przypadku na wyświetlaczu ukazuje się "A" przed cyfrową wartością obciążenia. Zgodnie z treścią instrukcji istnieje możliwość połączenia dwóch wag do pomiaru osi, co jednak w żaden sposób nie wyklucza wyznaczenia pomiaru osi za pomocą dwóch wag bez zastosowania interfejsu - kabla. Tym samym dopuszczalny jest pomiar z zastosowaniem interfejsu, a więc gdy podziałka wagi wzrasta o 100 kg, jak i bez zastosowania interfejsu (kabla łączącego wagi), gdzie każda z wag wskazuje nacisk kota danej osi z działką do 50 kg. które łącznie dają nacisk osi pojazdu.
W niniejszej sprawie kontrolujący inspektor dokonał pomiaru za pomocą dwóch połączonych wag co wynika z wartości nacisków osi zawartych w tabeli kontroli.
Odnosząc się do argumentacji strony organ zauważył należy, że wartości obciążenia maksymalnego wag typu SAW 10C, zawarte w świadectwie legalizacji, decyzji nr ZT 85 zatwierdzenia typu wag SAW 10C i SAW 10A, wskazują wartość maksymalnego obciążenia wagi na jedno koło, które wynosi 10000 kg, a na oś 20000 kg. Ważenie pojazdu odbyło się dwoma wagami przenośnymi SAW 10C o łącznym obciążeniu na jedną oś pojazdu 20.000 kg. Podwójna oś napędowa składała się z dwóch osi, a zatem ujawniony podczas kontroli nacisk 27,4 t nie przekraczał dopuszczalnej wartości dla wyznaczenia za pomocą dwóch użytych wag.
Ponadto z metrologicznego punktu widzenia, wyznaczanie obciążenia koła lub osi pojazdu może stanowić podstawę do wyznaczania masy pojazdu. Przepisy
o prawnej kontroli metrologicznej nie regulują sytuacji wyznaczania masy całkowitej pojazdu, przy użyciu wagi nieautomatycznej do wyznaczania obciążenia koła lub osi pojazdu. Zgodnie z prawem dopuszczalne jest jednakże wyznaczanie masy całkowitej pojazdu, przy użyciu wagi nieautomatycznej do wyznaczania obciążenia koła lub osi pojazdu, która w tym zakresie podlega prawnej kontroli metrologicznej.
Zdaniem organu analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie pozostawia wątpliwości, że podmiotem wykonującym przejazd był skarżący tj. Z. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: P. Przesłuchany podczas kontroli kierowca A. S. zeznał, że jest zatrudniony w przedsiębiorstwie P. W dniu kontroli rozpoczął kierowanie pojazdem o nr rej. [...] ok. godz. 06:15. Przedsiębiorca Z. S. polecił kierowcy przejazd na działkę do S. W., celem odbioru ziemi i przewozu ładunku do [...] na plac należący do Z. S.
Podczas kontroli kierowca okazał umowę użyczenia pojazdu nr [...] zawartą dnia 7.10.2016 r. pomiędzy S. S.A., zwanym "użyczającym", a P. zwanym "biorącym". Na podstawie tej umowy użyczający użyczył na czas od dnia 10.10.2016 r. do dnia 14.10.2016 r, pojazd o nr rej. [...] celem odbycia testowych jazd próbnych. Tym samym stwierdzić należy, że w dniu kontroli kontrolowany pojazd znajdował się w dyspozycji skarżącego. Kierowca był zatrudniony w przedsiębiorstwie skarżącego, a polecenie wykonania przewozu ziemi otrzymał od swojego pracodawcy. Warto również zauważyć, że umowa użyczenia pojazdu w pkt. 3.1 przewidywała brak prawa do oddania pojazdu do bezpłatnego używania lub podnajem osobie trzeciej.
W aktach sprawy znajduje się oświadczenie S. W., z którego wynika, że pojazd o nr rej. [...] został na terenie jego działki załadowany. Zgromadzony materiał dowodowy wyklucza przyjęcie stanowiska, że podmiotem wykonującym przejazd był S. W.
Ponownie rozpoznając sprawę, organ odwoławczy nie dopatrzył się przesłanek do umorzenia postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Strona nie dostarczyła także takich dowodów, z których wynikałoby wyłączenie jej odpowiedzialności za brak zezwolenia, w oparciu o regulację art. 140aa ust. 4 prd.
Pismem z dnia 30 marca 2018r. Z. S. wniósł na powyższą decyzję skargę do WSA w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie przepisów, w szczególności:
1.art. 6 - 8 k.p.a., polegające na nierzetelnym rozpatrzeniu materiału dowodowego, uchybieniu obowiązkowi stania na straży praworządności i obowiązkowi pogłębiania zaufania obywateli do organów Państwa;
2. art 28 k.p.a., w związku z art. 140aa ust. 1 - 3 ustawy z dnia 29 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U z 2012r. nr 0, poz. 1137) dalej zwana uPRD - polegające na uznaniu mnie za "podmiot wykonujący przejazd" albo "podmiot wykonujący inne czynności związane z przewozem" - a tym samym uznaniu mnie za stronę postępowania;
3. art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., polegające na jego niezastosowaniu;
4. naruszenie art. 77 § 1 k.p.a. - polegające na oparciu decyzji na niejednoznacznym i niepełnym materiale dowodowym;
5. naruszenie art. 75 § 1 k.p.a. - polegające na uznaniu za dowód wyniku ważenia przy użyciu wag SAW 10C/II o nr fabryczny [...] niezgodnie ze wskazaniami producenta wag oraz niezgodnie z ich legalizacją;
6. art. 80 k.p.a., polegające na dowolności w ocenie materiału dowodowego i błędne ustalenie stanu faktycznego;
7. art. 138 § 1 pkt 2 albo § 2 k.p.a., polegające na jego niezastosowaniu;
8. art. 64 ust. 2, art. 140aa ust. 1-3 i art. 140ab ust, 1 pkt 3c i ust. 2 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym, polegające na ich niewłaściwym zastosowaniu;
9. art. 140aa ust. 4 pkt 1 lub pkt 2 uPRD - polegające na ich niezastosowaniu. IV.
Strona wniosła o zasądzenie od organu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu skarżący rozwinął podniesione zarzuty podkreślając, że organy błędnie ustaliły w przedmiotowej sprawie, że jest podmiotem wykonującym przejazd albowiem podmiotem wykonującym inne czynności związane z przewozem ponoszącym odpowiedzialność. Ocena materiału dowodowego zgromadzonego w przedmiotowej sprawie, w szczególności:
1. dokument "Upoważnienie",
2. pismo z dnia 23 10,2017 r. "Wyjaśnienia do Wezwania",
3.zeznania A. S.,
4. zeznania S. W.,
prowadzą do wniosku, że pojazd [...] nr rej. [...], będący od dnia 07.10.2016 r w posiadaniu skarżącego na podstawie umowy użyczenia z dnia 07.10.2016 r., został na dzień 11.10.2016 r. przekazany w posiadanie i bezpłatne użytkowanie, wraz z kierowcą A. S., S. W. zam. ul. [...], do wyłącznej jego dyspozycji w celu wykonania przez ten podmiot, na jego rzecz i rachunek, przewozu ziemi w dniu 11.10.2016 r. Przewóz ten wykonywany był w całkowitym oderwaniu od prowadzonej przez skarżącego działalności gospodarczej w zakresie przewozu rzeczy.
Ponadto zdaniem skarżącego pomiaru nacisku na osi podwójnej napędowej pojazdu [...] nr rej. [...] dokonano dwoma wagami SAW 10C nr fabryczny [...] niezgodnie za wskazaniami producenta wag oraz niezgodnie z ich legalizacją i instrukcją obsługi. Pomiaru masy całkowitej pojazdu [...] dokonano dwoma wagami SAW 10C nr fabryczny [...] niezgodnie ze wskazaniami producenta wag oraz niezgodnie z ich legalizacją i instrukcją obsługi.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym ta kontrola stosownie do § 2 powołanego artykułu sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Sąd w ramach swojej właściwości dokonuje zatem kontroli aktów z zakresu administracji publicznej z punktu widzenia ich zgodności z prawem materialnymi jak i prawem procesowym.
Sąd rozstrzyga przy tym w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy
z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zw. dalej "p.p.s.a." - Dz. U. z 2017 poz.1369 ze zm.).
Rozpoznając skargę w świetle powołanych wyżej kryteriów należy uznać,
że jest ona niezasadna. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu
o wyżej powołane kryteria, doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego nie narusza prawa.
Przedmiotem skargi jest decyzja Głównego Inspektora Transportu Drogowego utrzymująca w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego o nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 15000 złotych. Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie przejazdu po drogach publicznych pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia kategorii VII.
Zgodnie z przepisem art. 2 pkt 35a ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo
o ruchu drogowym (Dz. U. 2017 poz.1260 ze zm. - zwanej dalej Prd), pojazdem nienormatywnym jest pojazd lub zespół pojazdów, którego naciski osi wraz
z ładunkiem lub bez ładunku są większe od dopuszczalnych, przewidzianych dla danej drogi w przepisach o drogach publicznych, lub którego wymiary lub rzeczywista masa całkowita wraz z ładunkiem lub bez niego są większe od dopuszczalnych, przewidzianych w przepisach niniejszej ustawy. Stosownie do treści art. 64 ust. 1 pkt 1 Prd, ruch pojazdu nienormatywnego jest dozwolony pod warunkiem uzyskania zezwolenia na przejazd pojazdu nienormatywnego odpowiedniej kategorii, wydawanego, w drodze decyzji administracyjnej, przez właściwy organ,
a w przypadku pojazdu nienormatywnego należącego do Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej pod warunkiem uzyskania zezwolenia wojskowego na przejazd drogowy, wydawanego przez właściwy organ wojskowy. Natomiast w myśl art. 140aa ust. 1 Prd, za przejazd po drogach publicznych pojazdów nienormatywnych bez zezwolenia, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, lub niezgodnie z warunkami określonymi dla tego zezwolenia nakłada się karę pieniężną, w drodze decyzji administracyjnej. Karę pieniężną, o której mowa w ust. 1, nakłada się na podmiot wykonujący przejazd (art. 140aa ust. 3 Prd).
W myśl art. 41 ust. 1 udp, po drogach publicznych dopuszcza się ruch pojazdów o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi napędowej do 11,5 t,
z zastrzeżeniem ust. 2 i 3. Minister właściwy do spraw transportu ustala, w drodze rozporządzenia, wykaz:
1) dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy
o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t,
2) dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t - mając na uwadze potrzebę ochrony dróg oraz zapewnienia ruchu tranzytowego (art. 41 ust. 2 udp).
Drogi wojewódzkie inne niż drogi określone na podstawie ust. 2 pkt 1, drogi powiatowe oraz drogi gminne stanowią sieć dróg, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t (art. 41 ust. 3 udp).
W świetle powyższych przepisów zasadą jest zakaz ruchu pojazdów nienormatywnych, a odstępstwem od tej zasady jest możliwość dopuszczenia tych pojazdów do ruchu - po uzyskaniu zezwolenia i na warunkach określonych w tym zezwoleniu. Wykaz dróg krajowych oraz dróg wojewódzkich, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t, oraz wykaz dróg krajowych, po których mogą poruszać się pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 8 t zostały ustalone w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury i Rozwoju z dnia 21 kwietnia 2017 r. (Dz. U. z 2017 r., poz. 878). Droga krajowa na której w niniejszej sprawie dokonano kontroli została zaliczona do dróg po których mogą się poruszać pojazdy o dopuszczalnym nacisku pojedynczej osi do 10 t.
Jak wynika z akt sprawy w dniu [...] października 2016 r. w [...] na drodze krajowej nr [...] zatrzymano do kontroli czteroosiowy samochód ciężarowy marki [...] o nr rej, [...]. Samochodem ciężarowym kierował A. S., który wykonywał krajowy przejazd drogowy z [...] do [...] z ładunkiem ziemi (ładunek podzielny) w imieniu przedsiębiorcy Z. S. W wyniku pomiarów kontrolowanego samochodu ciężarowego, stwierdzono następujące naruszenie dopuszczalnej normy:
- nacisk na podwójnej osi napędowej 27,4 t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t
w górę) - przekroczenie o 8,4 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 44,21 %),
- rzeczywista masa całkowita samochodu ciężarowego 42t (po odjęciu 2 % zaokrąglonych do 0,1 t w górę) - przekroczenie o 10 t (przekroczenie dopuszczalnej wartości o 31,25 %),
- podmiot wykonujący przejazd nie posiadał zezwolenia na przejazd pojazdem nienormatywnym.
Wobec powyższych ustaleń stwierdzić należy, że kontrolowany pojazd był nienormatywny z uwagi na przekroczenie nacisku na podwójnej osi napędowej samochodu ciężarowego oraz rzeczywista masa całkowita samochodu. A zatem organy prawidłowo stwierdziły wykonywanie przejazdu drogowego pojazdem nienormatywnym jak za brak zezwolenia kategorii VII, z uwagi na wielkość stwierdzonych podczas kontroli przekroczeń oraz rodzaj, kategorię drogi, na której zatrzymano kontrolowany pojazd.
Stosownie do treści art. 140ab ust. 1 pkt 3 karę pieniężną, o której mowa
w art. 140aa ust. 1, ustala się w wysokości za brak zezwolenia kategorii VII:
a) 500 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości nie więcej niż o 10%,
b) 2000 zł - gdy nacisk jednej lub wielu osi, rzeczywista masa całkowita lub wymiary pojazdu przekraczają dopuszczalne wartości o więcej niż 10% i nie więcej niż 20%,
c) 15 000 zł - w pozostałych przypadkach.
W niniejszej sprawie kara pieniężna wynosi: 15000 złotych.
Zdaniem Sądu analiza zgromadzonego materiału dowodowego nie pozostawia wątpliwości, że podmiotem wykonującym przejazd był skarżący tj. Z. S. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą: P. Przesłuchany podczas kontroli kierowca A. S. zeznał, że jest zatrudniony w przedsiębiorstwie P. W dniu kontroli rozpoczął kierowanie pojazdem o nr rej. [...] ok. godz. 06:15. Przedsiębiorca Z. S. polecił kierowcy przejazd na działkę do S. W., celem odbioru ziemi i przewozu ładunku do [...] na plac należący do Z. S.
W ocenie Sądu organy zasadnie uznały, że skarżący nie wykazał w toku postępowania okoliczności, które uzasadniały umorzenie postępowania administracyjnego, na podstawie 140aa ust. 4 prd. Zgodnie z treścią art. 140aa ust. 4 prd nie wszczyna się postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej, o której mowa w ust. 1, wobec podmiotu wykonującego przejazd, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza się, jeżeli:
1) okoliczności sprawy i dowody wskazują, że podmiot, o którym mowa w ust. 3 pkt 1:
a) dochował należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem,
b) nie miał wpływu na powstanie naruszenia, lub
2) rzeczywista masa całkowita pojazdu nienormatywnego nie przekracza dopuszczalnej wielkości lub wielkości określonej w zezwoleniu, o którym mowa w art. 64 ust. 1 pkt 1, a przekroczenie dotyczy wyłącznie nacisku osi pojazdu w przypadku przewozu ładunków sypkich oraz drewna.
Jak zauważył organ strona nie przedstawiła żadnych dowodów poświadczających dochowanie należytej staranności, czy braku wpływu. Złożone przez stronę wyjaśnienia wraz z złączonymi dokumentami nie świadczą
o dochowaniu należytej staranności w realizacji czynności związanych z przejazdem, braku wpływu na powstanie naruszenia. Jak wynika z treści zeznań kierowcy, pojazd po załadunku zważono pod względem masy całkowitej. Kierowca polecił uiścić towar w sposób prawidłowy, lecz sama ta okoliczność okazała się niewystarczająca do wykonywania przejazdu zgodnie z przepisami. Podmiot wykonujący przejazd posiadając wiedzę na temat ładunku, który podjął się przetransportować powinien był przedsięwziąć kroki, aby pojazd był normatywny na drodze, po której wykonuje przejazd.
Zdaniem Sądu brak jest podstaw do zakwestionowania prawidłowości dokonanego ważenia. Samochód ciężarowy został zważony przy pomocy przenośnych wag do pomiarów statycznych typu SAW 10C o nr fabrycznych [...]. Wagi legitymowały się świadectwami legalizacji ponownej z dnia [...] kwietnia 2015 r. wydanymi przez Dyrektora Okręgowego Urzędu Miar w [...] z datą ważności do dnia 31 marca 2017 r. Powyższe dokumenty zostały okazane kontrolowanemu kierowcy przed dokonaniem ważenia. Kierowca został również poinformowany o sposobie przeprowadzania pomiarów oraz o przysługujących mu uprawnieniach. Po dokonaniu pomiarów sporządzono protokół kontroli nr [...] z dnia [...] października 2016 r. Organ
w uzasadnieniu decyzji szczegółowo opisał zasady obsługi przedmiotowych wag.
Zdaniem Sądu instrukcja obsługi wag SAW 10A/C nie zakazuje dokonywania pomiarów rzeczywistej masy całkowitej czteroosiowego samochodu ciężarowego za pomocą jednej pary wag.
Reasumując Sąd stwierdza, że argumenty zawarte w skardze skutecznie nie zakwestionowały ustalonego w sprawie stanu faktycznego, zawierają jedynie polemikę ze stanowiskiem organu, co nie jest wystarczające do zwolnienia się przez przedsiębiorcę z odpowiedzialności za stwierdzone nieprawidłowości. Sąd nie znalazł podstaw, aby zakwestionować czynności organów administracji publicznej podejmowanych w toku niniejszej sprawy, a zmierzających do jej wyjaśnienia.
W szczególności Sąd uznał, że zostały wyczerpująco zbadane wszelkie istotne w sprawie okoliczności, które poprzedzono przeprowadzeniem stosownych dowodów służących ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadą prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a.). W niniejszej sprawie Sąd doszedł do przekonania, że organy uzasadniły swoje stanowisko wyrażone w decyzjach, zgodnie z art. 6 k.p.a. i w sposób wymagany przez normę prawa zawartą w przepisie art. 107 § 3 k.p.a.
W tych warunkach Wojewódzki Sąd Administracyjny, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 28.07.2026. · Źródło