VI SA/Wa 985/10
PostanowienieWSA w Warszawie2010-11-09
Skład orzekający: Andrzej Czarnecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy spółka wykazała, że nie posiada wystarczających środków na pokrycie kosztów postępowania sądowego, uzasadniających przyznanie jej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych?Ratio decidendi
Spółka wykazała, że jej sytuacja finansowa jest na tyle niekorzystna, iż nie jest w stanie pokryć nawet w minimalnym zakresie kosztów postępowania sądowego. Analiza stanu majątkowego, w tym otrzymane upomnienia dotyczące zaległego podatku od nieruchomości, potwierdziła trudną sytuację finansową spółki, uzasadniającą przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.Stan faktyczny
Spółka A. Sp. z o.o. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych, w sprawie dotyczącej skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad o nałożeniu kary pieniężnej. Spółka argumentowała trudną sytuacją finansową, wynikającą m.in. z kredytu zaciągniętego na zakup hotelu i straty w roku obrotowym. Referendarz sądowy odmówił przyznania prawa pomocy, uznając, że spółka dysponuje środkami na pokrycie kosztów. Spółka wniosła sprzeciw od postanowienia referendarza, przedstawiając dodatkowe dowody, w tym upomnienia dotyczące zaległego podatku od nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Przyznano A. Sp. z o.o. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Czarnecki po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2010 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. Sp. z o.o. z siedzibą w O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2010 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej p o s t a n a w i a: przyznać A. Sp. z o.o. z siedzibą w O. prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych
Pismem z dnia 27 maja 2010 r. A. Sp. z o.o. z siedzibą w O. (dalej jako skarżąca, spółka) wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi na decyzję Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad z dnia [...] marca 2010 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej.
W uzasadnieniu wniosku spółka podniosła, iż jest małą firmą rodzinną zatrudniającą 4 osoby, przy czym na zakup w 2005 r. hotelu zaciągnęła kredyt w kwocie miliona złotych. Z kolei trudna sytuacja w 2009 r. i zamknięcie roku obrotowego stratą w wysokości prawie 100 000 złotych zmusiło skarżącą do zaciągnięcia sześciomiesięcznego kredytu w kwocie 32 tysięcy złotych. Z uwagi na konieczność spłaty tego kredytu nie byłoby możliwe zebranie środków na opłacenie wpisu sądowego.
Z uwagi na fakt, iż złożony wniosek był niewystarczający do oceny rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych strony skarżącej, została ona wezwana zarządzeniem referendarza sądowego do uzupełnienia wniosku poprzez przedłożenie określonych dokumentów.
W odpowiedzi strona przedłożyła między innymi wyciągi z rachunku bankowego, bilans i zeznanie podatkowe.
W dniu 23 września 2010 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy - wydał postanowienie, odmawiające przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym. W uzasadnieniu postanowienia powołując się na przepisy art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wskazano, iż strona nie wykazała, iż nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania. W rozstrzygnięciu wskazano, iż z przedłożonych wydruków z rachunku bankowego spółki wynikało, iż na jej rachunek wpływają wpłaty od kontrahentów, jak również spółka reguluje swoje należności względem innych podmiotów gospodarczych, jak i instytucji publicznych.
Analiza salda końcowego w poszczególnych miesiącach wskazywała, iż niewątpliwe spółka dysponowała kwotami pozwalającymi na pełne pokrycie wymaganego wpisu sądowego a struktura wydatków, w tym spłaty należności wspólnika, nie wskazywały na niemożność przeznaczenia posiadanych środków na uiszczenie wpisu sądowego.
Pismem z dnia 6 października 2010 r. skarżąca spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od powyższego postanowienia referendarza sądowego odmawiającego przyznania jej prawa pomocy w zakresie częściowym. W złożonym sprzeciwie spółka wyjaśniła, iż wpływy na konto spółki, nie wystarczają nawet na spłatę bieżących zobowiązań. Na potwierdzenie oświadczenia strona załączyła wezwania do zapłaty zaległego od roku 2008 podatku od nieruchomości, wystawione w lipcu 2010 r. na łączną kwotę 67918 złotych (upomnienia - k. 59-64 akt sądowych).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. - dalej p.p.s.a.), przyznanie prawa pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może nastąpić, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw.
Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
Na wstępie należy podkreślić, iż regulacji zawartej w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. wypływa jednoznaczny wniosek, iż to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania w znaczeniu udowodnienia, przedstawienia czegoś w sposób przekonujący, unaocznienia (por. Słownik języka polskiego pod redakcją prof. Mieczysława Szymczaka, tom III, Wydawnictwo Naukowe PWN, Sp. z o.o. Warszawa 1978, wydanie IX z 1994 r., str. 805), że osoba prawna lub inna jednostka organizacyjna ubiegająca się o prawo pomocy nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Tym samym rozstrzygnięcie złożonego wniosku zależy w gruncie rzeczy od tego, co zostanie przez wnioskodawcę udowodnione (por. J.P. Tarno "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Wyd. Prawnicze Lexis Nexis, W-wa 2004 r., str. 319). Odnosząc przywołaną wyżej regulację prawną oraz prezentowane w tym zakresie stanowisko doktryny do realiów rozpatrywanej sprawy stwierdzić należy, że przewidziana w art. 246 § 2 pkt 2 ustawy p.p.s.a. przesłanka zwolnienia strony skarżącej z obowiązku uiszczania kosztów sądowych (tj. opłat sądowych i wydatków) została spełniona. Analiza stanu majątkowego wnioskodawcy dokonana w oparciu o podniesione okoliczności oraz przedłożone do akt kserokopie dokumentów źródłowych, prowadzi do wniosku, iż sytuacja finansowa skarżącej Spółki rzeczywiście jest tak niekorzystna, że nie jest ona w stanie pokryć nawet w minimalnym zakresie kosztów postępowania toczącego się przed Sądem.
Po ponownej analizie dokumentacji nadesłanej przez stronę skarżącą dokumentów wynika, iż skarżąca znalazła się w trudnej sytuacji finansowej. Znaczne koszty działalności gospodarczej przewyższają bowiem możliwości finansowe spółki.
Jak potwierdzają to dokumenty złożone w sprawie, w tym sześć upomnień wydanych w trybie art. 15 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r., o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, sytuacja spółki uległa pogorszeniu, w stopniu uzasadniającym przyznanie prawa pomocy w żądnym zakresie.
W związku z powyższym, uznając za zasadne przyznanie stronie skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 p.p.s.a. w zw. art. 260 p.p.s.a. postanowiono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło