VI SAB/Wa 13/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia Sędziowie : Sędzia WSA Protokolant: Anna Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 8 grudnia 2004r. sprawy ze skargi M. G. na bezczynność w zakresie wniosku skarżącego z dnia [...] listopada 2003r. w przedmiocie unieważnienia egzaminu radcowskiego, wyznaczenia terminu egzaminu poprawkowego oraz wyłączenia ze sprawy członka prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych zobowiązuje Krajową Radę Radców Prawnych do podjęcia uchwały w przedmiocie wniosku skarżącego M. G. z dnia [...] listopada 2003r. w terminie 30 dni od uprawomocnienia się orzeczenia. Pismem z dnia [...] listopada 2003 r. skarżący M. G. zwrócił się do Krajowej Rady Radców Prawnych (KRRP) z wnioskiem o unieważnienie wyniku poprawkowego egzaminu radcowskiego złożonego przed Okręgową Izbą Radców Prawnych w [...] w maju 2003 r. Jednocześnie wniósł o wyznaczenie terminu poprawkowego egzaminu radcowskiego przed Okręgową Izbą Radców Prawnych w [...] oraz o wyłączenie z merytorycznego rozpoznawania sprawy Pani A. D. ze [...] - członka Prezydium Krajowej Rady Radców Prawnych. W uzasadnieniu wniosku skarżący podniósł m.in., iż z uwagi na okoliczności wskazujące na bezsporny fakt, że przystępując w maju 2003 r. do poprawkowego egzaminu radcowskiego był chory na przewlekłe zapalenie prawej zatoki szczękowej, co skutkować miało znacznym obniżeniem koncentracji i wydolności psychofizycznej, zasadne jest unieważnienie wyniku przedmiotowego egzaminu przeprowadzonego przez OIRP w [...] i wyznaczenie nowego terminu przystąpienia do egzaminu. Nadto skarżący wniósł do KRRP o wyznaczenie do przeprowadzenia w/w egzaminu OIRP w [...] w celu – jak podkreślił – zapewnienia zdawania egzaminu w sposób bezstronny, z pełnym poszanowaniem zasad sprawiedliwości i równości stron. Uzasadniając swoją prośbę skarżący podkreślił negatywne nastawienie wobec jego osoby ze strony Pani A. D. - Dziekana OIRP w [...]. Z uwagi na brak odpowiedzi ze strony Krajowej Rady Radców Prawnych na wniosek strony z dnia [...] listopada 2003 r. skarżący wniósł w dniu [...] marca 2004 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność KRRP. Wnosząc do Sądu o nakazanie Krajowej Radzie Radców Prawnych merytorycznego rozpoznania żądań zawartych we wniosku z dnia [...] listopada 2003 r. i podjęcie w tej kwestii stosownej uchwały w terminie 30 dni od otrzymania wyroku, w uzasadnieniu skarżący podkreślił, iż pomimo upływu czterech miesięcy od daty złożenia wniosku w sprawie nie podjęto żadnej uchwały, co uzasadnia skargę na bezczynność. W odpowiedzi na skargę Krajowa Rada Radców Prawnych wnosząc o jej oddalenie uznała, iż skarżący skierował wniosek do Sądu o uchylenie rozstrzygnięć Uchwały Nr [...] Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] października 2003 r. W uzasadnieniu organ uznał, iż brak jest jakichkolwiek podstaw prawnych do zmiany w/w Uchwały KRRP, zaś we wniosku z dnia [...] lipca 2003 r. nie przedłożono żadnych uzasadnionych zastrzeżeń co do przebiegu egzaminu radcowskiego. Organ przypomniał, iż skarżący M. G. dwukrotnie przystępował do egzaminu radcowskiego – w roku 2001, oraz w roku 2003 (egzamin poprawkowy) i obydwa egzaminy złożone zostały z oceną niedostateczną. Organ przypomniał, iż w świetle ustawy z dnia 6 lipca 1982 r. o radcach prawnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 123, poz. 1059 ze zm.) egzamin radcowski, w razie niepomyślnego wyniku może być powtórzony jedynie jeden raz. Według Krajowej Rady Radców Prawnych stan zdrowia nie może być przyczyną ubiegania się o możliwość dodatkowego terminu, gdyż takiej sytuacji nie przewiduje powołany przez organ przepis art. 361 ust. 1 ustawy o radcach prawnych. Ustosunkowując się do odpowiedzi na skargę zawartą w piśmie Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] kwietnia 2004 r. skarżący M. G. wyjaśnił, iż jego wniosek z dnia [...] listopada 2003 r. o unieważnienie poprawkowego egzaminu radcowskiego ma podstawę prawną w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. i do dzisiaj nie został rozpatrzony przez KRRP. Skarżący stwierdził ponadto, iż wskazywanie przez organ w odpowiedzi na skargę, jakoby jego skarga dotyczyła rozstrzygnięcia zawartego w Uchwale Nr [...] Krajowej Rady Radców Prawnych z dnia [...] października 2003 r. jest nieprawdziwe, albowiem nigdy nie skarżył on do sądu administracyjnego w/w uchwały KRRP, która jest ostateczna. W związku z powyższym skarżący uznał, iż przesłana przez KRRP odpowiedź jest całkowicie nie na temat i nie wskazuje przyczyn, dla których organ nie podjął dotąd żadnych działań w związku z wnioskiem strony z dnia [...] listopada 2003 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W świetle przepisu art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne. Strona skarżąca wniosła skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu [...] marca 2004 r., a więc zgodnie z cytowanym przepisem ustawy sprawa niniejsza podlega rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie. Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle obowiązujących przepisów prawa Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości orzeka między innymi w zakresie skarg na bezczynność organów administracji (art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), oceniając postępowanie organów z punktu widzenia zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego. Właściwość Sądu dotyczy zatem niepodejmowania przez organy administracji nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem sądowej kontroli nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie. Zdaniem Sądu należy stanowczo podnieść, iż wniesienie skargi na bezczynność jest przy tym uzasadnione nie tylko w przypadku niedotrzymania terminu załatwienia sprawy, ale także w przypadku odmowy wydania aktu, mimo istnienia w tym względzie ustawowego obowiązku, choćby organ mylnie sądził, że załatwienie sprawy nie wymaga wydania danego aktu (tak również: J. P. Tarno /w:/ "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz.", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, s. 28; patrz również /w:/ wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 czerwca 1983 r., sygn. akt SA/Wr 6/83, GP 1983, nr 24). W ocenie Sądu skarga M. G. na bezczynność Krajowej Rady Radców Prawnych zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżony organ – wbrew ustawowemu obowiązkowi ustosunkowania się do wniosku strony skarżącej z dnia [...] listopada 2003 r. - nie wydał w prawem przewidzianym terminie żadnej decyzji (uchwały) w zakresie żądania unieważnienia poprawkowego egzaminu radcowskiego. Należy podzielić również stanowisko skarżącego i uznać, że Krajowa Rada Radców Prawnych w sposób całkowicie niezasadny zakwalifikowała skargę wniesioną w niniejszej sprawie, jako wniosek skarżącego o uchylenie rozstrzygnięć Uchwały Nr [...] KRRP z dnia [...] października 2003 r. W przypadku złożenia wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji administracyjnej właściwy rzeczowo organ zobowiązany jest wydać stosowną decyzję opierając się na przepisach art. 157 § 3 lub art. 158 § 1 k.p.a. Na podstawie przepisu art. 157 § 3 k.p.a. orzeka się co do niedopuszczalności z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji. Decyzja wydana na podstawie tego przepisu jest wynikiem oceny zdolności do działania w sprawie osoby wnoszącej żądanie, legitymacji strony, wykazania tego, że nie istnieje decyzja (nieostateczna lub ostateczna), której ważność należy poddać ocenie, czy też istnienie przeszkód prawnych ustanowionych w ustawach odrębnych. Z kolei na podstawie przepisu art. 158 § 1 k.p.a. albo stwierdza się nieważność decyzji, albo też utrzymuje się w mocy kwestionowaną decyzję, stwierdzając brak przesłanek ustawowych do stwierdzenia nieważności. Decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji administracyjnej jest wydawana w wyniku ustalenia istnienia wyłącznie co najmniej jednej z przesłanek pozytywnych ustanowionych w art. 156 § 1 k.p.a. Jeżeli w toku dokonywanych ustaleń organ administracji prowadzący postępowanie rozpoznawcze ustali, iż okoliczności sprawy nie uzasadniają stwierdzenia nieważności, to wówczas powinien odmówić stwierdzenia nieważności decyzji, której to postępowanie dotyczy. W żadnym przypadku obowiązujące przepisy nie dają organowi administracji podstawy prawnej do odstąpienia od podjęcia stosownych czynności – wydania decyzji administracyjnej (w tym przypadku uchwały). Mając powyższe na uwadze Sąd – nie przesądzając w jakikolwiek sposób zasadności wniosku strony skarżącej z dnia [...] listopada 2003 r. ani jego dopuszczalności w świetle ustawy o radcach prawnych - uznał, iż uzasadnione jest zobowiązanie Krajowej Rady Radców Prawnych do rozpatrzenia przedmiotowego wniosku M. G. i wydania w tym zakresie stosownej uchwały w terminie 30 dni od dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Dodatkowo należy zauważyć, iż – zdaniem Sądu - wniesienie skargi na bezczynność organu administracji publicznej nie jest ograniczone żadnym terminem, zaś w przypadku bezczynności Krajowej Rady Radców Prawnych wniesienie przedmiotowej skargi nie jest uwarunkowane uprzednim złożeniem zażalenia, o którym mowa w przepisie art. 37 § 1 k.p.a. Z tej przyczyny organ samorządu radcowskiego zobowiązany jest do rozpatrzenia wniosku skarżącego i wydania stosownej uchwały na podstawie powołanych przepisów prawa we wskazanym przez Sąd terminie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd orzekł, jak w sentencji wyroku na podstawie przepisu art. 149 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.