VI SAB/Wa 150/13

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Frąckiewicz (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Grażyna Śliwińska Sędzia WSA Grzegorz Nowecki Protokolant st. sekr. sąd. Jan Czarnacki po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 listopada 2013 r. sprawy ze skargi L. G. małoletniego reprezentowanego przez przedstawiciela ustawowego matkę B. G. na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w K. w przedmiocie przeprowadzenia poza granicami kraju badań diagnostycznych postanawia: odrzucić skargę L. G. (małoletni, przedstawiciel ustawowy B. G., dalej też jako skarżący), reprezentowany przez pełnomocnika: radcę prawnego M. Z., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie załatwienia wniosku o przeprowadzenie poza granicami kraju badań diagnostycznych. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że składał do organu wnioski o leczenie lub badanie diagnostyczne poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu. Wnioski te były dwukrotnie zwracane z jednoczesnym wskazaniem na uchybienia. W ocenie organu wyrażonej w odpowiedzi na skargę, nie zasługuje ona na uwzględnienie. Uzasadniając swoje stanowisko organ wskazał między innymi na obowiązujące przepisy rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wniosku o leczenie lub badania diagnostyczne poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu (Dz. U. Nr 249, poz. 1867 ze zmianami) oraz stan faktyczny sprawy. W oparciu o powyższe wniósł o oddalenie skargi. Na rozprawie pełnomocnik organu wniósł o odrzucenie skargi z uwagi na to, że strona skarżąca nie wyczerpała trybu z art. 37 k.p.a., z uwagi na niewniesienie zażalenia do organu. Z ostrożności procesowej wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Przedmiotem skargi jest bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w przedmiocie nie przekazania przez ten organ wniosku strony skarżącej o leczenie lub badanie diagnostyczne poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu. Zgodnie z art. 3 § 2 p.p.s.a. określającym właściwość rzeczową sądów administracyjnych, sądy wykonując kontrolę działalności administracji publicznej orzekają w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (art. 3 § 3, art. 4 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a p.p.s.a. Dotyczy to sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (vide: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi- komentarz J. P. Tarno Lexis Nexis Warszawa 2006, strona 36). Skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tam gdzie wydawane są pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.) a także wówczas, gdy odrębna ustawa tak stanowi. Z bezczynnością organu mamy do czynienia wówczas, gdy organ zobowiązany do podjęcia czynności, nie podejmuje jej w terminie określonym przez przepisy prawa. Zaznaczyć przy tym należy, iż skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (p. Andrzej Kabat "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz" Wydawnictwo Wolters Kluwer Polska, Warszawa, 2006 r., str. 30). Innymi słowy skarga na bezczynność organu przysługuje w sytuacji, w której zobligowany jest on do wydania aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 1 – 4a ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i pomimo ciążącego na nim obowiązku pozostaje w zwłoce. Uwzględniając skargę, zgodnie z art. art. 149 p.p.s.a, Sąd zobowiązuje organ do wydania aktu lub czynności bądź przyznania, stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisu prawa (vide: postanowienie NSA z dnia 16 września 2004 r. ONSA i WSA 2004/2/30). Na gruncie rozważanego stanu faktycznego niniejszej sprawy stwierdzić należy, że w myśl § 6 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 27 grudnia 2007 r. w sprawie wniosku o leczenie lub badania diagnostyczne poza granicami kraju oraz pokrycie kosztów transportu (Dz. U. Nr 249, poz. 1867 z późn. zm.) jest niezwłoczna weryfikacja wniosku. W przypadku stwierdzenia braków formalnych Oddział Funduszu ma obowiązek zwrócenia się do osoby składającej wniosek o usunięcie braków formalnych. Kompletny wniosek jest przez dyrektora oddziału Funduszu świadczeniodawcy przekazywany niezwłocznie, nie później niż w ciągu 5 dni roboczych, Prezesowi Funduszu wraz z dokumentacją medyczną w zakresie objętym wnioskiem i pisemną informacją (§ 6 ust. 1b rozporządzenia). Zdaniem Sądu, przepisy rozporządzenia jednoznacznie zakreślają rolę oddziału Wojewódzkiego Funduszu, która nie sprowadza się jedynie do pośredniczenia w przekazaniu wniosku do Prezesa NFZ. Obowiązkiem Oddziału Wojewódzkiego NFZ jest szczegółowa analiza wniosku, a w przypadku stwierdzenia jego braków formalnych zwrócenie się do wnioskodawcy o ich usunięcie. Dopiero po prawidłowym zweryfikowaniu wniosku, Oddział może dokonywać dalszych czynności związanych z procedowaniem, tj. m.in. przekazać do placówki zagranicznej tłumaczenie części II w celu uzgodnienia kosztów leczenia. Ponieważ w przedmiotowej sprawie braki formalne nie zostały uzupełnione, mimo stosownego wezwania w tym zakresie, niemożliwe było podjęcie dalszych czynności należących do etapu merytorycznego rozpoznawania wniosku przez Prezesa NFZ. Kolejne czynności opisane są w § 7 (niezwłoczne przekazanie wniosku wraz z kopią dokumentacji medycznej Prezesowi Funduszu), zaś § 8 zakreśla Prezesowi pięciodniowy termin ("5 dni roboczych") od dnia otrzymania dokumentów na wydanie decyzji w sprawie wydania bądź odmowy wnioskodawcy zgody na przeprowadzenie albo kontynuację leczenia (...). Na gruncie rozważanego stanu faktycznego stwierdzić należy, że przekazanie przez oddział Wojewódzkiego Funduszu, czy też zwrot niekompletnego wniosku wnioskodawcy jest w istocie czynnością materialno – techniczną, dokonywaną przez organ z urzędu wobec spełnienia określonych przepisami przesłanek i nie wymaga uprzedniego wydania decyzji (bądź postanowienia) w tym przedmiocie. Czynności tego rodzaju nie mieszczą się wśród spraw określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a p.p.s.a., a skarga nie może zostać skutecznie wniesiona w odniesieniu do czynności wykraczającej poza powyższy zakres. Tym samym, wniesiona skarga na bezczynność Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] w tym zakresie nie wyczerpuje żadnego z kryteriów określonych w cytowanym przepisie art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a., oraz nie dotyczy spraw poddanych kontroli sądu administracyjnego na podstawie przepisów szczególnych. W tym stanie rzeczy uznać należy, że skarga jest niedopuszczalna z powodu braku właściwości sądu administracyjnego. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.