VI SAB/Wa 36/07
WyrokWSA w Warszawie2007-11-16
Skład orzekający: Andrzej Wieczorek, Maria Jagielska, Piotr Borowiecki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej dopuścił się bezczynności w rozpatrzeniu wniosku o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, pomimo upływu ponad trzech i pół roku od daty zgłoszenia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej dopuścił się bezczynności, ponieważ nie wydał rozstrzygnięcia w sprawie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy w rozsądnym terminie, pomimo upływu ponad trzech i pół roku od daty zgłoszenia. Sąd podkreślił, że nawet jeśli istnieją przeszkody w udzieleniu prawa ochronnego, organ jest zobowiązany do zakończenia postępowania, a długotrwałe oczekiwanie bez podjęcia stosownych działań stanowi naruszenie prawa. Sąd zobowiązał Urząd do podjęcia rozstrzygnięcia w terminie 30 dni.Stan faktyczny
Skarżąca spółka S. Sp. z o.o. wniosła skargę na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie rozpatrzenia wniosku o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy nr Z-275262, złożonego w dniu 21 stycznia 2004 r. Spółka zarzuciła, że Urząd nie podjął żadnych działań w celu rozpatrzenia wniosku przez ponad trzy i pół roku, co stanowiło naruszenie art. 35 § 1 k.p.a. w związku z art. 252 p.w.p. Urząd Patentowy w odpowiedzi na skargę wnosił o jej oddalenie, wskazując, że pismem z dnia 4 lipca 2007 r. wezwał skarżącą do zajęcia stanowiska w związku z istnieniem przeszkód uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego, a pismo to wróciło z adnotacją "Adresat wyprowadził się", co zgodnie z art. 41 § 2 k.p.a. powinno być traktowane jako skuteczne doręczenie. Ponadto Urząd podniósł, że art. 253 § 1 Prawa własności przemysłowej wyłącza stosowanie przepisów o terminach załatwiania spraw do rozpatrywania zgłoszeń znaków towarowych.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zobowiązał Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy nr Z-275262 w terminie 30 dni oraz zasądził od Urzędu na rzecz skarżącej kwotę 717 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska Asesor WSA Piotr Borowiecki Protokolant Katarzyna Grzelak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2007 r. sprawy ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji odnośnie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy nr Z-275262 1. zobowiązuje Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy nr Z-275262 w terminie 30 dni; 2. zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz skarżącej S. Sp. z o.o. z siedzibą w J. kwotę 717 (siedemset siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 listopada 2007 r. ze skargi S. Sp. z o.o. z siedzibą w J. na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji odnośnie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy nr Z-275262
1) zobowiązuje Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej do podjęcia rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosku o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy SEALCO Super Glue Błyskawiczny Klej nr Z-275262,
2) zasądza od Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej na rzecz SEALCO International Sp. z o.o. z siedzibą w J. kwotę 7176 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Skarżący stwierdził, że znak towarowy nr zgł. Z-275262 skarżący zgłosił do Urzędu Patentowego RP dnia 21 stycznia 2004 roku z zamiarem uzyskania prawa ochronnego na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej oraz ochrony międzynarodowej dla następujących towarów: kleje inne niż do papieru lub do użytku domowego, preparat do klejenia, preparaty do odklejania, silikony, żywice syntetyczne w stanie surowym (kl. 01) oraz kleje do papieru lub do użytku domowego i ich opakowania (kl. 16).
Wskazał, że od daty zgłoszenia znaku towarowego do chwili obecnej, to jest w okresie ponad trzech i pół roku Urząd Patentowy RP nie podjął żadnych działań w celu rozpatrzenia naszego podania o udzielenie prawa ochronnego na przedmiotowy znak towarowy.
Pismem z dnia 11 czerwca 2007 roku skarżący skierował do Urzędu Patentowego RP wezwanie do usunięcia naruszenia prawa w postaci bezczynności organu w przedmiocie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji odnośnie udzielenia prawa ochronnego na zgłoszony do ochrony znak towarowy nr zgł. Z-275262.
Wezwanie powyższe organ pozostawił bez odpowiedzi, nie usuwając przy tym zarzuconego stanu naruszenie prawa.
Zarzucony stan bezczynności Urzędu Patentowego RP skarżący wywodzi z porównania zwykłego czasu rozpatrywania zgłoszenia znaku towarowego przez Urząd Patentowy RP w przypadku ubiegania się zgłaszającego o rejestrację krajową, który wynosi około dwa i pół roku, do wynoszącego już ponad trzy i pół roku oczekiwania skarżącego na decyzje o rejestracji znaku.
Skarżący jako przykład normalnego czasokresu rozpatrywania przez Urząd podań o rejestrację znaków towarowych w podobnych okolicznościach taktycznych wskazano dwu i pół roczny czas trwania postępowania rejestracyjnego dla takich późniejszych znaków, jak zgłoszone dnia 21 lipca 2004 roku znaki towarowe zarejestrowane za numerami: R-185334 i R-185335, oraz dla takich znaków towarowych zgłoszonych w dacie zgłoszenia znaku przedmiotowego jak: znaku o nr rejestracji R-178838 oraz znaku o nr zgłoszenia Z-275264 (odmowa rejestracji).
W ocenie skarżącego dla znaków towarowych zgłoszonych w dacie 21 stycznia 2004 r. czas rozpatrywania zgłoszeń do wydania decyzji wynosił średnio dwa lata i dziewięć miesięcy, wliczając w to kolejne kroki procedury, takie jak: powiadomienie zgłaszającego o decyzji i wniesienie opłat rejestracyjnych, natomiast już dla znaków zgłoszonych w dacie późniejszej o pół roku (21 lipca 2004 r.), czas ten uległ skróceniu do około dwa i pół roku.
Wskazał, że nie rozpatrzenie przez Urząd Patentowy RP do tej pory zgłoszenia znaku towarowego skarżącego nr zgł. Z-275262 jest zdaniem skarżącego, stanem istotnie odbiegającym od normy zwykłego procesowania przez Urząd Patentowy RP w podobnych stanach faktycznych, co uważamy za naruszenie art. 35 § 1 kpa w związku z art. 252 pwp.
Jego zdaniem normalny czas rozpatrywania podania o udzielenie prawa ochronnego na znak towarowy, który mieści się obecnie w granicach dwa i pół roku i można z uznać, że w tym przypadku ponad roczny dodatkowy okres oczekiwania na rozpatrzenie podania przez Urząd Patentowy RP, a nadto trwający ten stan nadal, jest naszym zdaniem w rozumieniu treści art. 35 § 1 k.p.a. zbędną zwłoką, zaś biorąc pod uwagę całkowity brak działania Urzędu w przedmiotowej sprawie bezczynnością organu administracji publicznej.
Nie załatwianie lub też, przewlekanie rozpatrzenia zgłoszenia znaku towarowego nr zgł. Z-275262 jest działaniem Urzędu Patentowego RP na szkodę przedsiębiorstwa skarżącego z powodu niepewności statusu prawnego przedmiotowego znaku towarowego w obliczu ostrej walki konkurencyjnej ze strony innych uczestników rynku, dążących m.in. do zawłaszczenia nazwy rodzajowej super glue. Przejawem tego jest toczący się przed Sądem Okręgowym w Ł. proces o naruszenie prawa ochronnego na znak towarowy nr R-106644 "SUPER GLUE" i nieuczciwą konkurencję, sygn. akt [...] w którym brak możliwości przedstawienia przez skarżącego własnego prawa z rejestracji znaku towarowego stawia stronę powodową w niezasadnie uprzywilejowanej pozycji procesowej.
W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie. Wskazał, że dnia 4 lipca 2007 r. Urząd Patentowy dążąc do należytego poinformowania stron o okolicznościach prawnych i faktycznych w rozumieniu art. 145 § 2 pwp, wezwał pisemnie Zgłaszającego do zajęcia stanowiska w związku z istnieniem przeszkód uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego w przedmiotowej sprawie w terminie jednego miesiąca. Przeszkody obejmowały także uwagi, które wpływały na sprawy dotyczące okoliczności uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego przedmiotowego oznaczenia.
Dnia 18 lipca 2007 r. wzmiankowane wyżej pismo powróciło do Urzędu z adnotacją "Adresat wyprowadził się".
Wskazano, że w rozumieniu art. 41 § 1 kpa, strony oraz ich przedstawiciele i pełnomocnicy mają obowiązek zawiadomić organ administracji publicznej o każdej zmianie swojego adresu. Adres umieszczony na zwróconym piśmie jest identyczny z tym, który znajduje się w nagłówku otrzymanej skargi a zatem podmiot skarżący nie zmienił siedziby. Jednocześnie art. 41 § 2 kpa. stanowi, iż w razie zaniedbania obowiązku określonego w § 1 doręczenie pisma pod dotychczasowym adresem ma skutek prawny. Zgodnie z tym, pismo należy uważać za doręczone prawidłowo i nie za chodzą okoliczności podniesione przez podmiot skarżący w przedmiocie bezczynności Urzędu Patentowego.
Zdaniem Organu odnośnie zarzutu naruszenia dyspozycji art. 35 § 1 kpa w związku z art. 252 jakkoIwiek art. 252 pwp stanowi, iż do postępowania przed Urzędem Patentowym stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego (chyba, że ustawa stanowi inaczej), artykuł 253 § 1 jasno określa, że przepisów dotyczących terminów załatwiania sprawy nie stosuje się do rozpatrywania zgłoszeń dokonanych w celu uzyskania patentu, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji. Urząd Patentowy podczas badania zgłoszonego znaku towarowego stwierdził w piśmie z dnia 4 lipca 2007 r. istnienie okoliczności uniemożliwiających udzielenie prawa ochronnego i wyznaczył Zgłaszającemu ustawowy termin jednego miesiąca do wypowiedzenia się w przedmiotowej kwestii. Ustawowy obowiązek regulowany przez art. 145 § 2 został zatem dopełniony a pismo zawierające materiały dowodowe - doręczone prawidłowo.
Wzmiankowane pismo Urzędu Patentowego RP z dnia 4 lipca 2007 r. roku zostało wysłane na adres Zgłaszającego wskazany w podaniu. Dowód doręczenia zaskarżonej decyzji w postaci ostemplowanej koperty z adnotacją pracownika poczty znajduje się w aktach sprawy Z - 275262.
Wobec powyższego zdaniem organu podniesiony w skardze z dnia 8 sierpnia 2007 r. zarzut bezczynności Urzędu Patentowego RP w przedmiocie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji odnośnie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy "SEALCO Super - Glue błyskawiczny klej" zgłoszony za numerem Z – 275262 jest bezzasadny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Stosownie do art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) - dalej p.p.s.a. - sprawowana przez sądy administracyjne kontrola administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem rozpoznania przez Sąd była skarga na bezczynność Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej w przedmiocie rozpatrzenia sprawy i wydania decyzji odnośnie udzielenia prawa ochronnego na znak towarowy
W przedmiotowej sprawie skarżąca domagała się wydania prawa ochronnego na znak towarowy zgłoszony dnia 21 stycznia 2004 r. do oznaczania ww. towarów (nr Z-275262).
Skarga została złożona w przewidziany prawem sposób. Zgodnie z art. 52 § 1 p.p.s.a. skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Oznacza to sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia taki jak zażalenie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy.
Zgodnie z przepisem art. 253 ust. 1 Prawo własności przemysłowej z dnia 23 stycznia 2004 r., o terminach załatwiania sprawy przepisów kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się do rozpatrywania zgłoszeń dokonanych w celu uzyskania patentu, dodatkowego prawa ochronnego, prawa ochronnego lub prawa z rejestracji. Takie też argumenty podnosi organ w odpowiedzi na skargę.
Takie działanie organu, w ocenie Sądu, narusza prawo i uzasadnia skargę na jego bezczynność wyrażającą się tym, że w przepisanym czasie, organ nie wydał nakazanego określonym przepisem aktu lub czynności lub w inny sposób nie zakończył postępowania. W doktrynie przyjmuje się, że bezczynność organu oznacza sytuację niepodjęcia przez organ administracji w prawnie zakreślonym czasie, w indywidualnej sprawie administracyjnej czynności lub sytuację, w której organ prowadzi wprawdzie postępowanie w sprawie, jednakże mimo istnienia ustawowego obowiązku nie kończy go wydaniem stosownego aktu (patrz: T. Woś (w:) T. Woś (red.), H. Knysiak - Molczyk, M. Romańska: "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz", Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 86).
Należy również stwierdzić, że dla oceny zasadności skargi na bezczynność organu, bez znaczenia pozostają powody, dla których organ nie wydał decyzji. Nie może więc mieć znaczenia wskazanie na ilość zgłoszeń, wskazanie że sprawa była zawiła lub że sprawa nie kwalifikuje się jeszcze według oceny organu do wydania rozstrzygnięcia np. zebrana w sprawie dokumentacja, mimo znaczącego upływu czasu, nie jest ciągle wystarczająca. Jak przyjął w wyroku z dnia 5 listopada 1987 r. Naczelny Sąd Administracyjny (sygn. akt SAB 23/87, ONSA 1988, nr 1 poz. 13) z punktu widzenia dopuszczalności skargi na bezczynność organu administracji obojętne jest, czy organ ten nie wydał decyzji z powodu opieszałości w załatwieniu sprawy, czy wobec uznania, że występują przesłanki negatywne dla załatwienia sprawy.
W rozpoznawanej sprawie trudno organowi zarzucić wprost opieszałość, jednak sposób w jaki procedował był nieprawidłowy i nie miał nic wspólnego z najszerzej i najbardziej racjonalnie pojętą zasadą szybkości i prostoty postępowania regulowaną art. 12 k.p.a. Organ jest zobowiązany do wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, jednak obowiązek ten nie może służyć jako wytłumaczenie prowadzenia sprawy w sposób przewlekły. Jak już to wyżej powiedziano, organ musi wiedzieć jakie informacje i wyjaśnienia będą mu niezbędne do wydania decyzji, a ewentualna zmiana stanu faktycznego w trakcie prowadzonego postępowania może skutkować koniecznością zwrócenia się o dodatkowe wyjaśnienia, jednak organ nie może z takiej okoliczności korzystać wielokrotnie i w nieskończoność. Wiąże się to z koniecznością uniemożliwienia wystąpienia sytuacji, w której organ byłby stroną uprzywilejowaną, a strona skarżąca (wnioskodawca) utraciłaby całkowitą zdolność ubiegania się o rozstrzygnięcie sprawy, co byłoby niezgodne z gwarantującymi taką możliwość art. 35 k.p.a. oraz art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze należy wskazać, że ustawodawca uwzględniając niebezpieczeństwo wystąpienia w przedmiotowej sprawie zjawiska "bezkarności" organu pozostawił sprawę do jego uznania ale w granicach terminów przewidzianych dla analogicznych spraw.
Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 149 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji, wyznaczając organowi 90 dniowy termin do wydania rozstrzygnięcia w sprawie ze złożonego przez skarżącą wniosku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło