VI SAB/Wa 4/11
PostanowienieWSA w Warszawie2011-07-29
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Zbigniew Rudnicki, Waldemar Śledzik
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy subiektywne przekonanie pełnomocnika strony o braku należytego umocowania sądu do wydawania wyroków może stanowić podstawę do wyłączenia składu orzekającego?Ratio decidendi
Wniosek o wyłączenie sędziego może być uwzględniony tylko w przypadku istnienia obiektywnych okoliczności, które mogą wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Samo subiektywne przekonanie pełnomocnika strony o braku należytego umocowania sądu nie stanowi takiej podstawy i nie może być przesłanką do wyłączenia składu orzekającego.Stan faktyczny
Pełnomocnik skarżącej wniósł o wyłączenie składu orzekającego od rozpoznania sprawy ze skargi na bezczynność organu, argumentując, że sąd nie jest należycie umocowany do wydawania wyroków. Sąd rozpoznał wniosek, opierając się na oświadczeniach sędziów, że nie zachodzą między nimi a stroną żadne okoliczności mogące dawać podstawę do zastrzeżeń co do ich bezstronności.Rozstrzygnięcie
Oddalono wniosek o wyłączenie składu orzekającego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Zbigniew Rudnicki Sędzia WSA Waldemar Śledzik po rozpoznaniu w dniu 29 lipca 2011 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku M. M. o wyłączenie składu orzekającego w sprawie ze skargi M. M. na bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w W. w przedmiocie ważności umowy ubezpieczenia obowiązkowego w osobach: sędziego WSA Andrzeja Czarneckiego, sędziego WSA Pameli Kuraś - Dębeckiej, sędziego WSA Doroty Wdowiak postanawia: oddalić wniosek
Na rozprawie w dniu 8 lipca 2011 r., w sprawie ze skargi M. M. na bezczynność Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego w W. w przedmiocie ważności umowy ubezpieczenia obowiązkowego, pełnomocnik skarżącej wniósł do protokołu rozprawy wniosek o wyłączenie składu orzekającego od rozpoznania sprawy z uwagi na fakt, iż w jego ocenie "Sąd nie jest należycie umocowany do reprezentowania Państwa i wydawania w jego imieniu wyroków".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek pełnomocnika skarżącej o wyłączenie składu orzekającego w niniejszej sprawie nie może zostać uwzględniony.
Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez Sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego, we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy.
Zgodnie z art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sędzia jest wyłączony z mocy samej ustawy w sprawach: w których jest stroną lub pozostaje z jedną z nich w takim stosunku prawnym, że wynik sprawy oddziałuje na jego prawa lub obowiązki: swojego małżonka, krewnych lub powinowatych w linii prostej, krewnych bocznych do czwartego stopnia i powinowatych bocznych do drugiego stopnia, osób związanych z nim z tytułu przysposobienia, opieki lub kurateli; w których był lub jest jeszcze pełnomocnikiem jednej ze stron: w których świadczył usługi prawne na rzecz jednej ze stron lub jakiekolwiek inne usługi związane ze sprawą; w których brał udział w wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak też w sprawach o ważność aktu prawnego z jego udziałem sporządzonego lub przez niego rozpoznanego oraz w sprawach, w których występował jako prokurator; dotyczących skarg na decyzję albo postanowienie, jeżeli w prowadzonym wcześniej postępowaniu w sprawie brał udział w wydaniu wyroku
lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie; w których brał udział w rozstrzyganiu sprawy w organach administracji publicznej.
Art. 19 p.p.s.a. zakreśla tzw. względne przesłanki wyłączenia. Wskazuje mianowicie, że niezależnie od przyczyn wyłączenia wymienionych w art. 18 p.p.s.a., sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Przepis art. 19 p.p.s.a., podobnie jak inne przepisy dotyczące wyłączenia sędziego, stanowi gwarancję procesową bezstronności sędziego i nie powinien być wykorzystywany do innych celów. Dlatego też
stosowanie wykładni rozszerzającej przepisów tylko dla usunięcia pozorów braku bezstronności powinno być ostrożne, wyważone i racjonalne. Oznacza to, że o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonych sędziów i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości co do bezstronności sędziego
są uzasadnione.
Przechodząc na grunt niniejszej sprawy, podkreślić należy, iż z treści oświadczeń złożonych przez sędziów Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie - sędziego WSA Andrzeja Czarneckiego (k. 31), sędziego WSA Pameli Kuraś - Dębecką i sędziego WSA Doroty Wdowiak w dniu 8 lipca 2011 r. (odpowiednio k. 32 i k. 33) - wynika, iż nie zachodzą między nimi a skarżącą M. M., żadne okoliczności mogące dawać podstawę do podniesienia uzasadnionych zastrzeżeń co do ich bezstronności przy rozstrzyganiu niniejszej sprawy.
Odnosząc się zatem do wniosku pełnomocnika skarżącej o wyłączenie sędziów, podnieść należy, że w świetle przywołanych wyżej przepisów nie mógł on odnieść skutku. Nie może bowiem stanowić przesłanki wyłączenia sędziego od udziału w sprawie samo subiektywne przeświadczenie pełnomocnika skarżącej, że "Sąd (skład orzekający) nie jest należycie umocowany do reprezentowania Państwa i wydawania w jego imieniu wyroków". Wniosek o wyłączenie sędziego uzasadniają jedynie takie okoliczności, które obiektywnie mogą wywołać wątpliwości co do jego bezstronności, takich zaś przyczyn nie ma w niniejszej sprawie. Nie zachodzą również przyczyny opisane w art. 18 p.p.s.a. powodujące wyłączenie sędziów z mocy ustawy.
Mając na względzie wskazane okoliczności faktyczne i prawne sprawy Sąd, działając na podstawie wskazanych wyżej przepisów i przy zastosowaniu art. 22 §1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło