VI SAB/Wa 41/16

PostanowienieWSA w Warszawie2017-03-21

Skład orzekający: Andrzej Siwek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, której dochody netto wraz z dochodami współmałżonka oscylują wokół kwoty 2.500 złotych miesięcznie, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego?
Ratio decidendi
Osobie fizycznej prowadzącej działalność gospodarczą, której dochody netto wraz z dochodami współmałżonka oscylują wokół kwoty 2.500 złotych miesięcznie, można przyznać prawo pomocy w zakresie całkowitym, jeśli wykaże, że nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Sytuacja materialna jest jedyną przesłanką przyznania prawa pomocy, które jest ściśle związane z realizacją prawa do sądu.
Stan faktyczny
Z. P. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie rzecznika patentowego, w sprawie ze skargi na przewlekłość postępowania przed Urzędem Patentowym RP. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą, a jego dochód netto w 2016 r. wyniósł 11 216 zł przy przychodach 133 105 zł. Jego żona otrzymuje emeryturę w kwocie 1506 zł miesięcznie. Łączny dochód netto skarżącego i jego żony oscyluje wokół 2.500 zł miesięcznie.
Rozstrzygnięcie
Sąd postanowił zwolnić skarżącego Z. P. od kosztów sądowych oraz ustanowić dla niego rzecznika patentowego.

Pełny tekst orzeczenia

Starszy referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Andrzej Siwek po rozpoznaniu w dniu 21 marca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z wniosku Z. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego w sprawie ze skargi Z. P. na przewlekłość postępowania przed Urzędem Patentowym Rzeczypospolitej Polskiej w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji unieważniającej prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "[...]" ([...]) postanawia: 1. zwolnić skarżącego Z. P. od kosztów sądowych, 2. ustanowić dla skarżącego Z. P. rzecznika patentowego. Z. P. (dalej też jako "skarżący") złożył w niniejszej sprawie wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie rzecznika patentowego. Z informacji zawartych we wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz przesłanych dokumentów wynika, iż skarżący pozostaje we wspólnym gospodarstwie domowym wraz z żoną. Skarżący prowadzi działalność gospodarczą. W roku 2016 jego dochód z tego tytułu sięgnął kwoty 11 216 złotych (przy przychodach na poziomie 133 105 złotych).. Żona skarżącego otrzymuje emeryturę w kwocie 1506 złotych miesięcznie. W myśl art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej też jako "p.p.s.a.") prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w jego toku. Prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym. Prawo pomocy w zakresie całkowitym obejmuje przy tym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego (art. 245 § 1 - 3 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. W niniejszej sprawie łącznie dochód netto skarżącego i jego żony oscyluje wokół kwoty 2.500 złotych. Uwzględniając zwykłe wydatki na bieżące funkcjonowanie skarżącego i jego żony, uznać należy, iż dochód skarżącego i jego żony nie pozwala im na poczynienie oszczędności w bieżących wydatkach celem pokrycia kosztów postępowania sądowego. Skarżący co prawda prowadzi działalność gospodarczą, jednakże zarówno jej skala, jak i finalnie uzyskiwany niewielki dochód z tego tytułu, w ocenie rozpoznającego wniosek, nie wyłączają możliwości przyznania skarżącemu prawa pomocy w żądanym zakresie. Jak podkreślił bowiem Naczelny Sąd Administracyjny, przyznając prawo pomocy osobie prowadzącej działalność gospodarczą, z woli ustawodawcy jedynymi przesłankami warunkującymi możliwość przyznania prawa pomocy jest sytuacja materialna skarżącego. Prawo pomocy wiąże się bowiem ściśle z realizacją jednego z podstawowych standardów państwa prawnego, jakim jest prawo do sądu. Brak środków finansowych nie może stanowić bariery uniemożliwiającej stronie dochodzenie swych naruszonych praw przed sądem (sygn. akt I GZ 444/13). Zatem, mając na uwadze przedstawioną wyżej sytuację majątkową skarżącego, zasadnym jest przyznanie mu prawa pomocy w zakresie całkowitym. Tym samym na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, należało postanowić jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło