VI SAB/Wa 57/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-08-11

Skład orzekający: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osobie prawnej, która prowadzi działalność gospodarczą i posiada aktywa, można odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych), jeśli nie wykazała, że wykorzystała wszelkie dostępne środki na pokrycie kosztów postępowania?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym (zwolnienia od kosztów sądowych) osobie prawnej, ponieważ nie wykazała ona, że wykorzystała wszelkie dostępne środki na pokrycie kosztów postępowania. Prowadzenie działalności gospodarczej i posiadanie aktywów stanowiło podstawę do uznania, że wnioskodawca nie udowodnił swojej niezdolności do poniesienia kosztów, a wpis sądowy w wysokości 100 zł nie uzasadniał przenoszenia kosztów na Skarb Państwa.
Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła skargę na bezczynność Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego w przedmiocie wydania świadectw dopuszczenia do eksploatacji. Do skargi dołączono wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Sąd wezwał do uzupełnienia wniosku o prawo pomocy, jednak wezwanie nie zostało wykonane. Referendarz sądowy pozostawił wniosek bez rozpoznania. Skarżący wniósł sprzeciw od zarządzenia referendarza, argumentując, że syndyk nie prowadzi działalności gospodarczej i nie można wydatkować środków dla wierzycieli na nieprzewidziane wydatki.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie (zwolnienia od kosztów sądowych).

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Ewa Marcinkowska po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku W.S.A. w O. o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi W. S.A. w O. na bezczynność Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego w przedmiocie wydania 13 świadectw dopuszczenia do eksploatacji na budowle i urządzenia do prowadzenia ruchu kolejowego dla użytkownika bocznicy p o s t a n a w i a: odmówić przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie W dniu 15 kwietnia 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga W. S.A. w O. na bezczynność Prezesa Urzędu Transportu Kolejowego w przedmiocie wydania 13 świadectw dopuszczenia do eksploatacji na budowle i urządzenia do prowadzenia ruchu kolejowego dla użytkownika bocznicy. Do skargi został załączony wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Pismem z dnia 12 czerwca 2008 r. Sąd wezwał stronę skarżącą do wypełnienia, przez osoby upoważnione do jej reprezentacji, urzędowego formularza wniosku o przyznanie prawa pomocy (PPPr) i nadesłania go w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. W dniu 8 lipca 2008 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, rozpatrując wniosek o przyznanie prawa pomocy - wydał zarządzenie, na podstawie którego pozostawił wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania z uwagi na niewykonanie wezwania Sądu z dnia 12 czerwca 2008 r. W dniu 25 lipca 2008 r. skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie sprzeciw od powyższego zarządzenia referendarza sądowego pozostawiającego wniosek o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Ponadto w dniu 29 lipca 2008 r. skarżący uzupełnił złożony sprzeciw, podkreślając, iż "syndyk nie prowadzi działalności gospodarczej, a zajmuje się prowadzeniem procesów z dłużnikami i egzekucjami wraz z komornikiem. Podkreślił także, iż syndyk nie jest przedsiębiorcą i nie można uznać, że środki zgromadzone dla wierzycieli mogą być wydatkowane na potrzeby nie przewidywanych wydatków". Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 259 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej p.p.s.a. od postanowień wydanych na podstawie art. 258 § 2 pkt 6 cyt. ustawy strona może wnieść do właściwego wojewódzkiego sądu administracyjnego sprzeciw. Zgodnie z art. 260 p.p.s.a., w razie wniesienia sprzeciwu, który nie został odrzucony, zarządzenie lub postanowienie, przeciwko któremu został on wniesiony, traci moc, a sprawa będąca przedmiotem sprzeciwu podlega rozpoznaniu przez sąd na posiedzeniu niejawnym. Na postanowienie przysługuje zażalenie. Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm. (dalej ppsa), prawo pomocy osobie prawnej w zakresie częściowym może być przyznane, gdy osoba ta wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania. Jednakże spełnienie przesłanki ekonomicznej wskazanej w cytowanym wyżej przepisie nie obliguje Sądu do przyznania prawa pomocy osobie prawnej, a jedynie kreuje uprawnienie Sądu w tym zakresie. Przede wszystkim podkreślić należy, iż postępowanie sądowoadministracyjne w niniejszej sprawie jest następstwem prowadzonej przez skarżącą spółkę działalności gospodarczej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 31 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 146/04 (niepubl.), udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Z treści art. 246 § 2 pkt 2 ppsa wynika, iż ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów postępowania spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W związku z tym musi on przedstawić Sądowi argumentację, która potwierdzałaby jego niezdolność do wygospodarowania środków na pokrycie tych kosztów. Ze zgromadzonych w niniejszej sprawie dokumentów wynika, że skarżąca nadal prowadzi działalność gospodarczą (zatrudnia pracowników), polegającą na produkcji taboru kolejowego. Podkreślenia wymaga fakt, iż z bilansu obrotowego skarżącej na rok 2007 r. wynika, iż na dzień 31 grudnia 2007 r. upadły posiada aktywa w łącznej wysokości [...]. Mając powyższe na uwadze stwierdzić należy, iż skarżąca nie wykazała, że wykorzystała wszelkie dostępne oraz wystarczające w danych okolicznościach środki, aby zgromadzić wymaganą kwotę na pokrycie kosztów postępowania przed Sądem. Podkreślić ponadto wymaga, że wpis sądowy w niniejszej sprawie wynosi 100 zł. W tej sytuacji brak jest podstaw do przenoszenia powyższych kosztów na Skarb Państwa. W związku z powyższym, w myśl art. 246 § 2 pkt 2 w zw. z art. 259 § 1 i art. 260 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło