VI SAB/Wa 76/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jakub Linkowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Agnieszka Łąpieś - Rosińska Sędzia WSA Dorota Wdowiak Protokolant ref. staż. Łukasz Kawalec po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 stycznia 2015 r. sprawy ze skargi R. B. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia w sprawie stwierdzenia objęcia ubezpieczeniem zdrowotnym 1. stwierdza przewlekłość prowadzonego postępowania; 2. stwierdza, że przewlekłość prowadzonego postępowania nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 3. zasądza od Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia na rzecz skarżącego R. B. kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z dnia [...] czerwca 2014r. R. B. działający przez profesjonalnego pełnomocnika, wniósł skargę na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Skarga została wniesiona w następującym stanie faktycznym: Decyzją z dnia [...] sierpnia 2013r. Dyrektor [...] OW NFZ stwierdził, że E. L. podlegała obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego z tytułu zatrudnienia na podstawie umów o świadczenie usług, zawartymi z firmą [...] – R. B.. Od powyższej decyzji E. L. złożyła odwołanie (pismo z dnia [...] września 2013r.) do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia. Powyższe odwołanie zostało przesłane przez [...] Oddział NFZ do Prezesa NFZ w dniu [...] września 2013r. Pismem z dnia [...] grudnia 2013r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował stronę postępowania, że może ona zapoznać się ze zgromadzonymi materiałami oraz zgłosić uwagi i wnioski dotyczące sprawy. Strona nie zgłosiła żadnych uwag i wniosków. Uczestnik postępowania R. B. prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą [...] pismem z dnia [...] kwietnia 2014r. wystąpił do Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia o usunięcie naruszenia prawa polegającego na nierozpoznaniu w ustawowym terminie odwołania E. L. od decyzji z dnia [...] sierpnia 2013r. w przedmiocie podlegania obowiązkowi ubezpieczenia zdrowotnego. W piśmie tym zarzucono organowi przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego. Decyzją z dnia [...] czerwca 2014r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia po rozpoznaniu odwołania E. L. od decyzji Dyrektora [...] OW NFZ z dnia [...] sierpnia 2013r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W skardze z dnia [...] czerwca 2014r., skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Wrocławiu (skarga została przekazana w listopadzie 2014r. zgodnie z właściwością do WSA w Warszawie) skarżący zarzucił organowi przewlekłe prowadzenie postępowania odwoławczego. Wniósł o zobowiązanie Prezesa Narodowego Funduszu Zdrowia do rozpoznania odwołania od decyzji ww. z dnia [...] sierpnia 2013r. i wydania stosownego orzeczenia. W skardze wniesiono również, o stwierdzenie, że przewlekłe prowadzenie postępowania miało miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Skarżący wniósł także o zobowiązanie Prezesa NFZ do ukarania dyscyplinarnego pracownika odpowiedzialnego za przewlekłość postępowania. W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Prezes NFZ prowadził postępowanie odwoławcze w sposób przewlekły i w przewidzianym przez prawo terminie nie wydał decyzji kończącej postępowanie odwoławcze. Zdaniem skarżącego zwłoka organu nie znajduje usprawiedliwienia, a strona nie była informowana o przedłużeniu postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia wniósł o umorzenie postępowania sądowego w sprawie bezczynności organu w związku z faktem, że organ wydał już decyzję w trybie odwoławczym. Organ wniósł także o nieuwzględnianie skargi na przewlekłe prowadzenie postępowania. Po rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że skarga w rozpoznawanej sprawie dotycząca przewlekłości postępowania, została wniesiona po wcześniejszym wezwaniu organu (pismo z dnia [...] kwietnia 2014r.) do usunięcia naruszenia prawa polegającego na bezczynności i przewlekłym prowadzenia postępowania. Zgodnie z treścią art. 1 i art. 3 § 2 pkt 8 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej poprzez rozpoznawanie skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. W orzecznictwie podkreśla się, że z bezczynnością organu administracji publicznej mamy do czynienia w każdym przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 k.p.a., jeżeli nie dopełnił on czynności określonych w art. 36 k.p.a. Stosownie do treści art. 35 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od daty wszczęcia postępowania (art. 35 § 3 k.p.a.). W myśl art. 36 § 1 k.p.a. o każdym przypadku niezałatwienia sprawy w ustawowym terminie określonym w art. 35 k.p.a. organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy. Ten sam obowiązek ciąży na organie administracji publicznej również w przypadku zwłoki w załatwieniu sprawy z przyczyn niezależnych od organu (art. 36 § 2 k.p.a.). Nie ulega wątpliwości, że w przedmiotowej sprawie Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia nie wydał w ustawowym terminie decyzji w prowadzonym postępowaniu odwoławczym. Zdaniem Sądu, z akt sprawy wynika, że postępowanie było prowadzone w sposób przewlekły. Skargę na przewlekłość postępowania wniósł uczestnik zasadnie wskazując, że organ pozostając w bezczynności prowadził postępowanie w sposób opieszały. Zgodnie z treścią art. 149 powołanej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organ zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności lub stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Z przepisu tego wynika, że wydanie przez organ decyzji lub innego aktu przed rozpatrzeniem przez Sąd skargi na bezczynność wyłącza możliwość jej uwzględnienia. W takiej sytuacji postępowanie sądowo-administracyjne w sprawie bezczynności staje się bezprzedmiotowe. W tym miejscu należy podkreślić, że sprawa ze skargi na bezczynność organu prowadzona była przez Sąd odrębnie pod sygnaturą akt VI SAB/Wa 77/14. W postępowaniu odnośnie bezczynności organu Sąd uwzględnił okoliczność zakończenia przez Prezesa NFZ postępowania odwoławczego poprzez wydanie decyzji z dnia [...] czerwca 2014r. Skoro decyzja organu została wydana przed rozpoznaniem skargi przez Sąd, postępowanie sądowe w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania decyzji, stało się bezprzedmiotowe, co znalazło wyraz w rozstrzygnięciu Sądu w sprawie prowadzonej pod sygnaturą akt VI SAB/Wa 77/14. Nie zmienia to jednak sytuacji w zakresie wydania rozstrzygnięcia przez Sąd w sprawie niniejszej, dotyczącej przewlekłego prowadzenia przez organ postępowania administracyjnego. Sąd rozpoznając niniejszą skargę uznał, że istotnie postępowanie odwoławcze prowadzone było przez Prezesa NFZ w sposób przewlekły. Jednakże, zdaniem Sądu przewlekłość ta nie miała charakteru rażącego naruszenia prawa - bowiem organ odwoławczy podejmował w sprawie czynności wymagane przepisami procedury administracyjnej. M.in. pismem z dnia [...] grudnia 2013r. Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia poinformował stronę postępowania, że może ona zapoznać się ze zgromadzonymi materiałami oraz zgłosić uwagi i wnioski dotyczące sprawy. Strona nie zgłosiła żadnych uwag i wniosków jednak organ miał obowiązek poinformować skarżącą o jej uprawnieniach. W tej sytuacji oceniając stopień naruszenia prawa w świetle art. 149 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Sąd uznał, że przewlekłość postępowania prowadzonego przez Prezesa NFZ nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa. Jednocześnie odnosząc się do wniosku skargi odnośnie spowodowania ukarania dyscyplinarnego pracownika organu odpowiedzialnego za przekroczenie terminu załatwienia sprawy i prowadzenie postępowania w sposób przewlekły, należy podkreślić, że nie jest rolą sądów administracyjnych karanie, czy też ocenianie pracowników organów administracji w zakresie wykonywania przez nich obowiązków służbowych. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd na podstawie art. 149 § 1 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz.270 ze zm.) orzekł jak w sentencji wyroku.