VI SAB/Wa 86/08

PostanowienieWSA w Warszawie2008-10-17

Skład orzekający: Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest dopuszczalna w sytuacji, gdy żądanie strony dotyczy kwestii cywilnoprawnych, a organ nie jest stroną umowy cywilnoprawnej?
Ratio decidendi
Skarga na bezczynność organu administracji publicznej jest niedopuszczalna, gdy żądanie strony dotyczy spraw cywilnoprawnych, a organ nie jest stroną umowy cywilnoprawnej i nie jest właściwy do jej rozstrzygnięcia. Kontrola sądów administracyjnych obejmuje sprawy określone w art. 3 § 2 PPSA, a sprawy cywilne należą do właściwości sądów powszechnych.
Stan faktyczny
Skarżąca złożyła skargę na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego (KNF) w przedmiocie rozpoznania pisma z lutego 2007 r., w którym domagała się przywrócenia do umowy agencyjnej, zadośćuczynienia i odszkodowania. KNF wniosła o odrzucenie skargi, wskazując na brak właściwości sądów administracyjnych, gdyż sprawa ma charakter cywilnoprawny. Organ poinformował, że umowa agencyjna została rozwiązana na mocy porozumienia stron, a sprawa należy do właściwości sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Olga Żurawska - Matusiak po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. G. na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego w przedmiocie rozpoznania pisma z dnia [...] lutego 2007 r. postanowił: odrzucić skargę Pismem z [...] lipca 2008 r. J. G. złożyła bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Komisji Nadzoru Finansowego, wskazując że pomimo kierowanego do organu żądania nie otrzymała potwierdzenia zwolnienia jej na zasadzie porozumienia stron z T.U. [...]. Pismem z [...] lutego 2007 r. skarżąca wystąpiła bowiem do organu z żądaniem "przywrócenia do umowy agencyjnej, zadośćuczynienia za krzywdę moralną, utracone korzyści finansowe oraz przywrócenia osobiście wypracowanego portfela klientów". W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej odrzucenie podnosząc brak przynależności sprawy do właściwości sądów administracyjnych. Jednocześnie wskazał, że poinformował J. G. o cywilnym charakterze sprawy i tym samym braku właściwości Komisji Nadzoru Finansowego w zakresie rozpoznania jej żądań. Podał także, że pismem z [...] kwietnia 2008 r. Komisja Nadzoru Finansowego wezwała T. U. [...] S.A. do złożenia wyjaśnień w związku z okolicznościami, które wskazywały na możliwość naruszenia art. 42 ust. 1 ustawy z 22 maja 2003 r. o pośrednictwie ubezpieczeniowym, w związku z opóźnieniem zgłoszeniu faktu rozwiązania umowy agencyjnej do rejestru pośredników ubezpieczeniowych. Z odpowiedzi [...] S.A. na powyższe pismo wynika, iż umowa agencyjna z agentem J. G. została rozwiązana na mocy porozumienia stron [...] marca 2007 r. i fakt ten został niezwłocznie zgłoszony do Urzędu Komisji Nadzoru Finansowego. Nadto organ wskazał, że pismem z [...] maja 2008 r. skarżąca zwróciła się do Komisji Nadzoru Finansowego o przekazanie dokumentów potwierdzających rozwiązanie umów z dniem [...] marca 2007 r. i zaprzestania działalności agencyjnej. Wyjaśnienia w tym zakresie skarżąca otrzymała od organu w drodze rozmowy telefonicznej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. -zwanej dalej p.p.s.a.) określającym właściwość rzeczową sądów administracyjnych, sądy wykonując kontrolę działalności administracji publicznej orzekają w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1 - 4a. Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach (art 3 § 3 p.p.s.a.). Mając na uwadze powyższe, kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a. Dotyczy to sytuacji w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. W przypadku skargi na bezczynność organu przedmiotem kontroli sądowej nie jest określony akt lub czynność organu administracji, lecz ich brak w sytuacji, gdy organ miał obowiązek podjąć działanie w danej formie i w określonym przez prawo terminie (patrz: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - komentarz J.P.Tarno Lexis Nexis Warszawa 2004, str. 27-28). J. G. w piśmie z [...] lutego 2007 r. skierowanym do Komisji Nadzoru Finansowego zażądała "przywrócenia do umowy agencyjnej, zadośćuczynienia za krzywdę moralną, utracone korzyści finansowe oraz przywrócenia osobiście wypracowanego portfela klientów". Umowa agencyjna jest stosunkiem prawa cywilnego (art. 758 - 7649 k.c.) i ewentualne spory wynikłe między stronami tej umowy rozstrzyga właściwy sąd powszechny, co wynika z art. 1 k.p.c. Potwierdzają to przepisy rozdziału I działu I k.p.a., określające zakres obowiązywania kodeksu postępowania administracyjnego. W konsekwencji Komisja Nadzoru Finansowego, jako że nie była stroną umowy agencyjnej, łączącej skarżącą z T.U. [...], nie była uprawniona do podejmowania jakichkolwiek działań związanych z tą umową. Skarga na bezczynność organów przysługuje tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1 - 3 p.p.s.a.), oraz w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. a w rozpoznawanej sprawie organ nie był uprawniony do wydania takich rozstrzygnięć lub podjęcia czynności a zatem nie mógł pozostawać w bezczynności. Powyższe względy jednoznacznie wskazują, że skarga w niniejszej sprawie jest niedopuszczalna i dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło