VII SA/Wa 1/09

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska (spr.), , Sędzia WSA Małgorzata Miron, Sędzia WSA Tadeusz Nowak, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 września 2009 r. sprawy ze skargi B. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2008 r. nr [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych czynności I. uchyla zaskarżoną decyzję; II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz B. W. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Uzasadnienia Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2008 r., Nr [...], [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071, ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118, ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania B. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Nr [...] z dnia [...] sierpnia 2008 r., znak: [...], uchylił zaskarżoną decyzję w całości i na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nakazał M. i B. B. wykonanie barierek śniegowych na dachu wiaty o konstrukcji drewnianej, usytuowanej na działce przy ulicy [...] w R., oraz wykonanie dodatkowych wzmocnień konstrukcji zgodnie z rys. w załączonej opinii technicznej. Wskazując ponadto, że wyżej wymienione roboty należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia, w terminie 60 dni od dnia otrzymania decyzji. Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie miało następujący przebieg. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją Nr [...] z [...] października 2002 r. nakazał B. i M. B. rozbiórkę omawianej wiaty. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. utrzymał w mocy powyższą decyzję organu I instancji. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] czerwca 2003 r., znak: [...], stwierdził nieważność decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] stycznia 2003 r. oraz decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. Nr [...] z [...] października 2002 r. Następnie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, decyzją z dnia [...] sierpnia 2003 r., znak: [...], utrzymał w mocy opisaną wyżej własną decyzję. Wyżej wymieniona decyzja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego stała się przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który wyrokiem z dnia 21 stycznia 2005 r. sygn. akt 7/IV SA 3483/03 uchylił decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2003 r., znak: [...], oraz poprzedzającą ją decyzję z dnia [...] czerwca 2003 r., znak: [...]. Wyrokiem z dnia 25 stycznia 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 stycznia 2005 r. Po kolejnym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 18 lipca 2006 r. sygn. akt VII SA/Wa 884/06 oddalił skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] sierpnia 2003 r., znak: [...]. W uzasadnieniu tego wyroku Sąd wskazał, że organy administracji, wydając decyzję w przedmiocie nakazu rozbiórki, nie dopełniły obowiązków wynikających z treści powołanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. W aktach administracyjnych sprawy znajduje się oświadczenie - właściciela zakładu budowlanego, z którego wynika, iż na już istniejącym obiekcie wykonano roboty blacharsko-dekarskie oraz oświadczenia byłej właścicielki nieruchomości inwestorów i pozostałych sąsiadów, które to zawierają twierdzenie, iż zadaszenie obiektu było wykonane w latach 1991 - 1992 przez ówczesnych właścicieli nieruchomości i nie było rozbierane, a jedynie objęte remontem. Ustalenie, że inwestorzy wybudowali nowy obiekt w miejscu istniejącego uprzednio oparto jedynie na dokonanych w dniu 27 czerwca 2002 r. oględzinach i zeznaniach świadków przedstawionych przez stronę skarżącą. Istotą ustaleń organu w niniejszej sprawie winno być wykazanie jaki zakres robót wykonano w związku ze spornym obiektem. W przypadku stwierdzenia, iż wykonano roboty budowlane inne niż budowa bez wymaganego prawem pozwolenia lub zgłoszenia to winien mieć zastosowanie art. 51 Prawa budowlanego, a nie restrykcyjny art. 48 nakazujący rozbiórkę. Rozpoznając sprawę ponownie, po ww. wyroku Sądu, w dniu 13 stycznia 2007 r. pracownicy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. dokonali kolejnych oględzin przedmiotowego obiektu. Jak ustalono, stan na gruncie nie zmienił się od poprzednich oględzin - sporna wiata ma długość ok. 7,2 m, szerokość ok. 3,0 m, zaś jej wysokość wynosi od 1,7 m do 2,5 m. Stwierdzono, że odprowadzenie wód opadowych jest skierowane na nieruchomość inwestorów B.. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. postanowieniem Nr [...] z dnia [...] czerwca 2008 r., wydanym na mocy art. 50 ust. 1 pkt i ust. 3 Prawa budowlanego, nakazał B. i M. B. wstrzymać roboty budowlane związane z przedmiotową wiatą i przedstawić ocenę techniczną wykonanych robót. Zobowiązani złożyli w dniu 10 lipca 2008 r. wymaganą przez ww. postanowienie ocenę techniczną. Następnie w dniu 1 sierpnia 2008 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. wydał opisaną wyżej decyzję Nr [...], którą organ na podstawie art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane nakazał M. i B. B. wykonanie barierek śniegowych na dachu wiaty o konstrukcji drewnianej, usytuowanej na działce przy ulicy [...] w R., oraz wykonanie dodatkowych wzmocnień konstrukcji zgodnie z rys. w załączonej opinii technicznej, wskazując, że wyżej wymienione roboty należy wykonać pod nadzorem osoby posiadającej odpowiednie kwalifikacje i uprawnienia, w terminie 60 dni od dnia otrzymania decyzji. Po rozpoznaniu odwołania B. W. od ww. decyzji organu pierwszej instancji, zapadła zaskarżona decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego. W jej uzasadnieniu organ II instancji stwierdził, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. dokonał prawidłowych ustaleń, co do zakresu robót związanych z wiatą. Zadaszenie obiektu było wykonane w latach 1991 - 1992 przez ówczesnych właścicieli nieruchomości, a następnie nie było rozbierane, a jedynie objęte remontem. Inwestorzy B. wykonali w 2002 r. roboty remontowe polegające na skróceniu okapu oraz położeniu na starym pokryciu z papy nowego pokrycia z blachy. Powyższe ustalenia organ poczynił w oparciu o oświadczenia inwestorów, które poparte zostały oświadczeniem W. M. z dnia 16 października 2002 r. - właściciela firmy budowlanej, która wykonała przedmiotowe roboty, B. P. - byłej właścicielki nieruchomości inwestorów oraz sąsiadów. Zdaniem organu II instancji, argumentacja przedstawiona przez B. W. - o budowie nowego obiektu w 2001 – 2002 r. - nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym. Nie można zatem zgodzić się z jej tezą o wykonaniu całego spornego obiektu w warunkach samowoli budowlanej. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, wskazał, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została jednak w oparciu o błędną podstawę prawną. Przepis art. 50 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego nie pozwala bowiem na nakładanie na inwestora obowiązków, o jakich mowa w sentencji decyzji organu pierwszej instancji. Organ odwoławczy zobligowany był zatem do uchylenia decyzji organu pierwszej instancji i do wydania decyzji na podstawie właściwych przepisów - zgodnie z art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przed upływem 2 miesięcy od dnia wydania postanowienia, o którym mowa w art. 50 ust. 1, właściwy organ w drodze decyzji nakłada obowiązek wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Zdaniem [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, przedłożona przez inwestorów opinia techniczna opisuje w dokładny sposób roboty budowlane, jakie muszą zostać wykonane, żeby zabezpieczyć przed spadkiem śniegu na posesję B. W.. Wykonanie powyższych robót pozwoli doprowadzić sporny obiekt (wiatę) do stanu zgodnego z powszechnie obowiązującym prawem. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję wniosła B. W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości z uwagi na naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, a w szczególności art. 7 i 77 K.p.a. oraz art. 48 i 51 ustawy Prawo budowlane przez błędną ich wykładnię i niewłaściwe zastosowanie; zmianę zaskarżonej decyzji poprzez nakazanie rozbiórki spornej wiaty, ewentualnie nakazanie jej zalegalizowania według przepisów prawa. Skarżąca opisała przebieg dotychczasowego postępowania i wskazała, że w sprawie wiaty zapadły bardzo istotne rozstrzygnięcia sądów – w szczególności wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt 7/IVSA 3483/03, który to Sąd nie miał żadnych wątpliwości, że sporna wiara została wzniesiona z naruszeniem ustawy Prawo budowlane, a obowiązek rozbiórki został na strony nałożony słusznie (str. 5 uzasadnienia wyroku), wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 884/06 zawierający wytyczne dla organu administracji. Zdaniem skarżącej, jedynym możliwym i zgodnym z prawem rozstrzygnięciem było wydanie nakazu rozbiórki spornej wiaty. W odpowiedzi na skargę organ podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.) sąd administracyjny, sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Rzeczą tutejszego Sądu, było zatem dokonanie oceny zaskarżonej decyzji z punktu widzenia zgodności z przepisami prawa materialnego i postępowania administracyjnego, oraz trafności ich wykładni. Zarzuty skargi są bezzasadne. Zaskarżona decyzja zapadła jednak z naruszeniem przepisów prawa, które Sąd stwierdza z urzędu. W ocenie Sądu postępowanie dowodowe w sprawie przedmiotowej wiaty zostało przeprowadzone prawidłowo i z uwzględnieniem zasad, które wskazał Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 lipca 2006 r. w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 884/06. Sąd stwierdził wówczas, że postępowanie zakończone decyzją rozbiórkową było wadliwe, bowiem organ nie rozważył ogółu dowodów zebranych w sprawie - "ustalenia zawarte w uzasadnieniu decyzji orzekającej rozbiórkę nie spełniają w niniejszej sprawie nawet minimalnych wymagań jakie powinny być poczynione dla przeprowadzenia oceny zaistniałego stanu faktycznego w oparciu, o który orzeczono o rozbiórce obiektu". W ocenie Sądu, zakres samowoli budowlanej, jakiej bezsprzecznie dopuścili się inwestorzy, został w niniejszym postępowaniu ustalony prawidłowo, w oparciu o pełną analizę, starannie zebranego i uzupełnionego po ww. wyroku Sądu, materiału dowodowego. Zasadnie ustalono, że inwestorzy przeprowadzili w 2002 r. roboty remontowe, które kwalifikują się do ich legalizacji w trybie przepisów art. 50 i 51 ustawy Prawo budowlane. Prawidłowo nałożono na inwestorów obowiązek przedstawienia oceny technicznej wykonanych robót, którą zobowiązani złożyli w dniu 10 lipca 2008 r. W oparciu o nią przyjęto, że dla doprowadzenia wykonanych robot do stanu zgodności z prawem niezbędne jest wykonanie barierek śniegowych na dachu wiaty oraz wykonanie dodatkowych wzmocnień konstrukcji zgodnie z rys. w załączonej opinii technicznej złożonej przez inwestorów. Sąd podziela też stanowisko organu drugiej instancji co do potrzeby uchylenia decyzji pierwszo-instancyjnej, która wadliwie wskazywała podstawę prawną rozstrzygnięcia. W ocenie Sądu, zaskarżona decyzja zapadła jednak z naruszeniem przepisu art. 107 § 1 K.p.a., gdy zważyć na jej wadliwą redakcję, uniemożliwiającą egzekucję nałożonego obowiązku. Stwierdzić należy, że rozstrzygnięcie, zwane także osnową lub sentencją decyzji, powinno być sformułowane jasno i precyzyjnie, aby było zrozumiałe dla stron bez uzasadnienia. Decyzja organu administracji, nakładająca na stronę postępowania administracyjnego obowiązek określonego zachowania, powinna obowiązek ten wyrażać precyzyjnie, bez niedomówień i możliwości różnej interpretacji. Zgodnie z art. 107 § 1 K.p.a. nakaz objęty decyzją powinien mieć postać jednoznacznego, precyzyjnego wskazania obowiązków, jakich dopełnienie ma zrealizować wymagania wynikające z aktów stanowiących podstawę materialnoprawną rozstrzygnięcia (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 stycznia 2009 r., sygn. akt II OSK 1923/07, publ. LEX nr 478303). Tego wymogu nie spełnia zaskarżona decyzja. Sąd stwierdza zatem, że nie może ostać się w obrocie prawnym decyzja, która precyzując nakaz, nie opisuje go wprost, a odwołując się do rysunku w opinii nie precyzuje jej autora, daty wydania, nie przywołuje dokumentu jako integralnej części decyzji. Rozpoznając sprawę ponownie organ będzie miał na uwadze opisane wyżej stanowisko Sądu i uwzględni je w redakcji swojego rozstrzygnięcia. Mając na uwadze powyższe rozważania, Sąd orzekł jak w sentencji w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit c, art. 152 i art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.).