VII SA/Wa 10/13

PostanowienieWSA w Warszawie2013-03-15

Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wnioskodawczyni, która wykazała, że jej dochody wraz z dochodami małżonka wystarczają jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata?
Ratio decidendi
Wnioskodawczyni, która wykazała, że jej dochody wraz z dochodami małżonka, po odliczeniu niezbędnych kosztów utrzymania, nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania sądowego i ustanowienie profesjonalnego pełnomocnika, kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania, co obejmuje osoby, które mimo poczynionych oszczędności i największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową.
Stan faktyczny
Wnioskodawczyni E. L. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, wnosząc o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Wnioskodawczyni przedstawiła swoją sytuację finansową, majątkową i rodzinną, wskazując na niskie dochody z emerytury i renty (2.231,00 zł netto miesięcznie), wysokie koszty utrzymania domu, w tym leczenia schorowanego małżonka. Po wezwaniu do złożenia dodatkowych wyjaśnień, wnioskodawczyni szczegółowo przedstawiła miesięczne wydatki, które wraz z dochodami nie pozwalają na pokrycie kosztów postępowania i ustanowienie pełnomocnika.
Rozstrzygnięcie
Przyznano E. L. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła - Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 15 marca 2013 r. po rozpoznaniu wniosku E. L. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi E. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2012 r., znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji postanawia: przyznać E. L. prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 28 stycznia 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wypełniony wniosek PPF o przyznanie prawa pomocy E. L. w którym wniosła o zwolnienie od kosztów sądowych. We wniosku przedstawiła swoją sytuację finansową, majątkową i rodzinną. Pismem z dnia 22 lutego 2013 r. w wykonaniu zarządzenia z dnia 19 lutego 2013r. wezwano wnioskodawczynię do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez wskazanie jakie ponosi miesięcznie koszty związane z utrzymaniem domu tj. opłaty za gaz, telefon, podatek od nieruchomości, itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość. Wezwano wnioskodawczynię także do wskazania orientacyjnie wysokości kwoty pieniężnej jaką przeznacza miesięcznie na codzienne utrzymanie (żywność, odzież, środki chemiczne itp.) oraz jakie ponosi z małżonkiem koszty na leczenie i zakup leków. Zapytano również wnioskodawczynię, czy posiada oszczędności pieniężne, jeśli tak należało wskazać ich wysokość oraz czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny, dzieci lub innych osób lub organizacji państwowych lub społecznych, jeśli tak należało podać od kogo w jakiej wysokości lub formie. Odpowiedzi na powyższe należało udzielić w terminie siedmiu dni od daty doręczenia ww. pisma. W dniu 5 marca 2013 r. wpłynął kolejny wniosek wnioskodawczyni w którym wniosła, że wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W dniu 7 marca 2013 r. (data stempla biura podawczego) do Sądu wpłynęły żądane wyjaśnienia. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. nr 270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.) Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu. Przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje w przypadku wykazania przez wnioskującego, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Obejmuje zatem osoby, które ze względu na niskie dochody i szczególną sytuację życiową, mimo poczynionych oszczędności w wydatkach i przy największej staranności nie mogą ponieść tych kosztów. Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy. W niniejszej sprawie oceniono, że wnioskodawczyni w złożonym wniosku i nadesłanych wyjaśnieniach wykazała, iż nie jest w stanie samodzielnie ponosić kosztów postępowania sądowego i ustanowić profesjonalnego pełnomocnika z wyboru. Z nadesłanego formularza wynika, że wnioskodawczyni prowadzi gospodarstwo domowe wraz z mężem. Podała, że wspólnie utrzymują się z dochodów uzyskiwanych z tytułu emerytury i renty w wysokości 2.231,00 złotych netto miesięcznie. Wnioskodawczyni wskazała, że posiada dom o pow. 98 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 0,5 ha. Zaznaczyła, że dom wymaga przeprowadzenia remontu. Skarżąca podkreśliła, że małżonek jest osobą bardzo schorowaną wymagającą stałego leczenia, co wiąże się z wydatkami na leczenie i lekarstwa. W piśmie z dnia 4 marca 2013r. (data wpływu do Sądu 7 marca 2013r.) wnioskodawczyni podała, że ponosi miesięcznie następujące wydatki tj. opłatę za gaz w wysokości 100,00 złotych, opłatę za energię elektryczną w wysokości 135,00 złotych, opłatę za wodę i kanalizację w wysokości 90,00 złotych, wywóz śmieci 15,00 złotych, opłatę za internet 43,00 złotych, opał ok. 580,00 złotych, opłatę za telefony 130,00 złotych, podatek od nieruchomości 30,00 złotych, spłatę kredytu 200,00 złotych. Ponadto wnioskodawczyni podała, że na zakup lekarstw dla siebie i męża wydają ok. 200,00 złotych. Dodała, że zdarza się, że nie starcza im środków na zakup lekarstw. Wnioskodawczyni podkreśliła, że pozostałą część dochodów jaka pozostaje po opłaceniu koniecznych opłat i wydatków przeznaczają z mężem na żywność, odzież, środki chemiczne, wyjazdy męża do szpitali. Nadmieniła, że kupują najbardziej potrzebne i najtańsze artykuły. Mając na względzie przedstawioną sytuację materialną wnioskodawczyni uznano, że kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym tj. zwolnienia z kosztów sądowych oraz ustanowienia adwokata z urzędu. Dochody uzyskiwane przez wnioskodawczynię i jej małżonka wystarczają jedynie na zaspokojenie ich podstawowych potrzeb życiowych. Stwierdzono zatem, że poniesienie kosztów ustanowienia adwokata przekracza możliwości finansowe wnioskodawcy zaś poniesienie kosztów sądowych niniejszego postępowania skutkować będzie uszczerbkiem w kosztach koniecznego utrzymania wnioskodawczyni i jej małżonka. Wobec powyższego na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a orzeczono, jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło