VII SA/Wa 1004/09
WyrokWSA w Warszawie2009-10-20
Skład orzekający: Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, Daria Gawlak-Nowakowska, Izabela Ostrowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zasadne jest zawieszenie postępowania odwoławczego w sprawie uchylenia pozwolenia na budowę, jeśli nie istnieje ostateczna decyzja wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, która stanowiłaby zagadnienie wstępne?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy obu instancji naruszyły art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a., przedwcześnie zawieszając postępowanie odwoławcze. Zawieszenie postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. wymaga istnienia zagadnienia wstępnego, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne do merytorycznego załatwienia sprawy. W sytuacji, gdy decyzja uchylająca pozwolenie na budowę została wydana w oparciu o nieistniejącą ostateczną decyzję z art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nie można mówić o zagadnieniu wstępnym, a tym samym o podstawie do zawieszenia postępowania.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi F. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, które utrzymało w mocy postanowienie Wojewody o zawieszeniu postępowania odwoławczego. Wojewoda zawiesił postępowanie odwoławcze od decyzji Starosty uchylającej pozwolenie na budowę, wskazując na potrzebę rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego związanego z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Skarżący zarzucił brak podstaw prawnych do wydania decyzji Starosty i zbędność zawieszenia postępowania.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego oraz poprzedzające je postanowienie Wojewody, stwierdzając jednocześnie, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznano również koszty nieopłaconej pomocy prawnej.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Augustyniak-Pęczkowska, , Sędzia WSA Daria Gawlak-Nowakowska (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant Jakub Szczepkowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 20 października 2009 r. sprawy ze skargi F. J. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie zawieszenia postępowania odwoławczego I. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz radcy prawnego T. M. z Kancelarii "[...] spółka komandytowa" przy ul. [...] w [...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych), oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych).
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2009 r., znak: [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 K.p.a., po rozpatrzeniu zażalenia F. J. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] stycznia 2009 r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W uzasadnieniu postanowienia stwierdził, że Wojewoda [...] postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. zawiesił z urzędu na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. postępowanie odwoławcze wszczęte z odwołania F. J. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2008 r., znak: [...]. Przedmiotowa decyzja uchylała decyzję Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1987 r., znak: [...], którą udzielono F. J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego w [...].
Zgodnie z przepisem art. 36a ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) właściwy organ uchyla decyzję o pozwoleniu na budowę w przypadku wydania decyzji o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Z akt sprawy wynika, że Starosta [...] decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. wydaną w oparciu o art. 36a ust. 2 ustawy Prawo budowlane uchylił decyzję Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1987 r. udzielającą F. J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego w [...], z uwagi na wydanie przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego decyzji z dnia [...] marca 2006 r. Decyzją z dnia [...] listopada 2008 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił wyżej wymienioną decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji.
Z uwagi na okoliczność, że ostateczne rozstrzygnięcie w sprawie prowadzonej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] odnośnie budynku mieszkalnego zrealizowanego z istotnym odstępstwem ma znaczenie w toczącym się postępowaniu odwoławczym od decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. wydanej w związku z decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r., stwierdzić należy, że stanowi to zagadnienie wstępne i konieczne jest zawieszenie postępowania w niniejszej sprawie.
Organ przyjął, że stosownie do art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. zawiesza się postępowanie z urzędu, gdy rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia wstępnego przez inny organ administracji. Zaistniała bowiem sytuację, w której wydanie orzeczenia merytorycznego w tym postępowaniu jest niemożliwe bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia należącego do kompetencji innego organu, niż organ prowadzący postępowanie.
Na powyższe postanowienie F. J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, zarzucając mu, że samo wydanie decyzji Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. uchylającej pozwolenie na budowę nie miało podstaw prawnych, a tym samym zawieszenie postępowania odwoławczego od tej decyzji było zbędne. W związku z powyższym wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zasadą jest, że postępowanie administracyjne jest uregulowanym ciągiem czynności procesowych podejmowanych przez organ administracji publicznej i inne podmioty postępowania w celu rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy. W pewnych okolicznościach faktycznych i prawnych przerwanie toku postępowania jest nieuniknione i służy temu instytucja zawieszenia postępowania.
Jedną z obligatoryjnych podstaw zawieszenia postępowania jest przypadek w którym rozpatrzenie sprawy i wydanie decyzji zależy od uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd (art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a.). W niniejszej sprawie, w której doszło do zawieszenia postępowania z tej właśnie przyczyny, zachodzi zadaniem organu potrzeba wyjaśnienie zagadnienia wstępnego na tle sprawy wszczętej z urzędu przez Starostę [...] na podstawie art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego w związku z wydaniem przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] decyzji z dnia [...] marca 2006 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 w sprawie budowy budynku mieszkalnego, realizowanego przez F. J. w [...] z istotnymi odstępstwami od zatwierdzonego projektu budowlanego.
Mimo, że decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. była nieostateczna, to Starosta [...] wydał w dniu [...] stycznia 2008 r. decyzję, którą na podstawie art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego uchylił z urzędu decyzję Naczelnika Gminy [...] z dnia [...] sierpnia 1987 r. udzielającą F. J. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego w [...].
F. J. złożył na powyższą decyzję Starosty [...] z dnia [...] stycznia 2008 r. odwołanie do Wojewody [...], który na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. postanowieniem z dnia [...] stycznia 2009 r. zawiesił postępowanie odwoławcze, które zostało utrzymane w mocy zaskarżonym postanowieniem.
Ustalenia zawarte w zaskarżonym postanowieniu wskazują, że wszczęte z urzędu przez Starostę [...] postępowanie z art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego i zakończone decyzją uchylającą pozwolenie na budowę, nie znajduje swojego uzasadnienia w stanie faktycznym sprawy, bowiem w obrocie prawnym nie ma ostatecznej decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego. Powyższa sytuacja oznacza, że przedwcześnie wszczęto postępowanie o uchylenie pozwolenia na budowę i trudno w takim stanie rzeczy przyjąć, że przyszłe załatwienie sprawy przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego jest zagadnieniem wstępnym w niniejszej sprawie i jako takie nie może być traktowane w przedmiotowej sprawie odwoławczej od decyzji uchylającej pozwolenie na budowę z powodu, który nie istniał, jakim miała być decyzja wydana na podstawie art. 51ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Przesłanki zawieszenia postępowania wskazane art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. nie mogą być wykładane rozszerzająco ze względu na fakt, że zawieszenie postępowania jest instytucją tamującą bieg postępowania i opóźniającą merytoryczne rozstrzygnięcie sprawy.
W tym stanie rzeczy należy przyjąć, że organy obu instancji naruszyły przepis art. 97 § 1 pkt 4 K.p.a. w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i na podstawie 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.; zwanej dalej p.p.s.a.) w zw. z art. 135 i art. 152 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w sentencji.
O kosztach orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. w związku z § 2 ust. 3 i § 13 ust. 2 pkt 1 lit. c rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 26.07.2026. · Źródło