VII SA/Wa 1009/11

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Sędzia WSA Paweł Groński, Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Protokolant ref. staż. Bartłomiej Grzybowski, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2011r. sprawy ze skargi Spółdzielni Budowlano - Mieszkaniowej "[...]" w [...] na decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2011r. znak: [...] w przedmiocie nakazu wykonania określonych czynności skargę oddala Komendant Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej [...] decyzją z dnia [...] grudnia 2010 r znak: [...] działając na podstawie art. 26 ust 1 pkt 1 i art. 27 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991r o Państwowej Straży Pożarnej ( Dz.U. nr 88, poz 400 ze zm ) w związku z uchybieniami naruszającymi przepisy przeciwpożarowe, opisanymi w protokole z czynności kontrolno-rozpoznawczych w dniu 8 grudnia 2010 r w budynku mieszkalnym przy ul. [...] w [...], nakazał Spółdzielni Budowlano – Mieszkaniowej "[...]" w [...] wykonanie w zakreślonym terminie obowiązków polegających na wyposażeniu przedmiotowego budynku w instalację wodociągową przeciwpożarową z punktami poboru wody do celów przeciwpożarowych w postaci zaworów hydrantowych, zwanymi " zaworami 52", umieszczonymi na pionie nawodnionym ( bez wyposażenia w wąż pożarniczy ) oraz zapewnienie właściwego zasilania i zapasu wody dla tej instalacji. Komendant wskazał, iż przedmiotowy budynek posiadający 11 – kondygnacji jest zakwalifikowany do budynków wysokich i powinien spełniać wymagania zawarte w art. 4 ust 1 pkt 2 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r o ochronie przeciwpożarowej ( Dz.U. z 2009 r, Nr 178, poz 1380 ze zm ) oraz § 3, § 20 ust 2 i § 24 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów ( Dz.U. Nr 109, poz 719 ). Brak nawodnionych pionów hydrantowych z zaworami hydrantowymi 52 umieszczonymi na każdej kondygnacji wraz z odpowiednim ich zasilaniem w wodę uniemożliwia szybkie podjęcie akcji gasniczej. Jednocześnie organ wskazał, że dla realizacji nałożonego obowiązku dopuszcza się stosowanie rozwiązań zamiennych, jeśli zapewnią one niepogorszenie warunków ochrony przeciwpożarowej obiektu. [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w [...] po rozpatrzeniu odwołania Spółdzielni Budowlano – Mieszkaniowej "[...]" , decyzją z dnia [...] stycznia 2011 r znak: [...] utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji i uznał, że obowiązek nałożony zaskarżoną decyzją jest prawnie uzasadniony. Odnosząc się do zarzutów odwołania [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej stwierdził, iż bez znaczenia jest fakt występowania w budynku tzw. " instalacji suchego pionu" oraz jej stanu technicznego. Instalacja ta była stosowana w trakcie wznoszenia obiektu, jednakże w trakcie jego użytkowania została zastąpiona nowym bardziej skutecznym urządzeniem zapewniającym możliwość działania jednostek straży pożarnej podczas prowadzenia akcji gaśniczej. Zdaniem organu odwoławczego stanowiące podstawę rozstrzygnięcia przepisy rozporządzenia w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów mają zastosowanie również w stosunku do istniejących budynków. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Spółdzielnia Budowlano – Mieszkaniowa "[...]" w [...]. Zaskarżonej decyzji skarżąca zarzuciła naruszenie art. 4 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r o ochronie przeciwpożarowej ( Dz.U. z 2009 r, Nr 178, poz 1380 ze zm ) oraz § 3, § 20 ust 2 i § 24 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów ( Dz.U. Nr 109, poz 719 ) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, które miało wpływ na wynik sprawy. Skarżąca domaga się uchylenia zaskarżonej decyzji oraz decyzji ją poprzedzającej . W uzasadnieniu podniosła, iż w budynku istnieje tzw. " instalacja suchego pionu" i nie widzi żadnych podstaw dla których powinna zastąpić istniejący system przeciwpożarowy nowym systemem wyłącznie z tego powodu, że zostały zmienione standardy wymagań bezpieczeństwa przeciwpożarowego. Zdaniem skarżącej brak nawodnionej instalacji wodociągowej przeciwpożarowej nie jest w żadnym wypadku okolicznością powodującą zagrożenie życia ludzi w rozumieniu przepisów przeciwpożarowych. Ponadto z żadnego zapisu wskazanego w podstawie prawnej kwestionowanej decyzji nie wynika obowiązek zastosowania nawodnionej instalacji wodociągowej przeciwpożarowej w budynkach istniejących. Gdyby ustawodawca miał zamiar zobowiązać właścicieli budynków do wyposażenia budynków w instalację nawadniającą wskazałby odpowiedni okres przejściowy, ponieważ podjęcie działań mających sprostać ww. obowiązkom wymaga istotnych nakładów finansowych. W odpowiedzi na skargę [...] Komendant Wojewódzki Państwowej Straży Pożarnej w [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje : Skarga nie jest zasadna. W ocenie sądu nałożenie na stronę skarżącą obowiązków dotyczących zainstalowania zaworów hydrantowych oraz zasilania instalacji wodociągowej przeciwpożarowej było w pełni uzasadnione zarówno okolicznościami faktycznymi jak i prawnymi. W rozpoznawanej sprawie bezspornym jest, iż budynek mieszkalny przy ul. [...] w [...], którego administratorem pozostaje strona skarżąca jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, składającym się z 11 kondygnacji nadziemnych co pozwala zaliczyć go do kategorii budynków wysokich zgodnie z § 8 pkt 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Bezspornym jest również, iż przedmiotowy budynek nie posiada nawodnionych pionów hydrantowych z zaworami hydrantowymi 52 umieszczonymi na każdej kondygnacji wraz z odpowiednim ich zasilaniem w wodę. Podstawę materialnoprawną rozstrzygnięć organów stanowiły przepisy ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1229 z późn. zm.) oraz wydane w oparciu o delegację ustawową przepisy Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów ( Dz.U. Nr 109, poz 719 ). Ustawa z dnia 24 sierpnia 1991 r o ochronie przeciwpożarowej zobowiązuje w art. 3 osoby fizyczne, osoby prawne, organizacje lub instytucje korzystające ze środowiska, budynku, obiektu lub terenu do zabezpieczania ich przed zagrożeniem pożarowym lub innym miejscowym zagrożeniem, przesądzając jednocześnie, że odpowiedzialność za naruszenie przepisów przeciwpożarowych ponoszą, właściciel, zarządca lub użytkownik budynku, obiektu lub terenu. Właściciel budynku, obiektu budowlanego lub terenu, zapewniając ich ochronę przeciwpożarową, jest obowiązany wyposażyć budynek, obiekt budowlany lub teren w wymagane urządzenia przeciwpożarowe i gaśnice oraz przygotować budynek, obiekt budowlany lub teren do prowadzenia akcji ratowniczej (art. 4 ust. 1 pkt 2 i 5 cytowanej ustawy). Stosownie natomiast do treści § 20 ust 2 Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów ( Dz.U. Nr 109, poz 719 ) obowiązującego od dnia 30 czerwca 2010 r, hydranty wewnętrzne oraz zawory 52 muszą znajdować się na każdej kondygnacji budynku, przy czym w budynkach wysokich i wysokościowych należy stosować po dwa zawory 52 na każdym pionie na kondygnacji podziemnej i na kondygnacji położonej na wysokości powyżej 25 m oraz po jednym zaworze 52 na każdym pionie na pozostałych kondygnacjach. Do zasilania w wodę instalacji wodociągowej przeciwpożarowej w budynkach wysokich i wysokościowych powinien być zapewniony zapas wody zgromadzony w jednym lub kilku zbiornikach przeznaczonych wyłącznie do tego celu o łącznej pojemności nie mniejszej niż 100 m3 ( § 24 w/w rozporządzenia ). Z treści cytowanych przepisów wynika bezwzględny wymóg wyposażenia przedmiotowego wysokiego budynku w nawodnione piony hydrantowe z zaworami hydrantowymi 52 umieszczonymi na każdej kondygnacji wraz z odpowiednim ich zasilaniem w wodę. Zgodzić należy się ze stanowiskiem organu, iż brak w budynku zaworów hydrantowych na nawodnionych pionach oraz niezapewnienie wymaganych zapasów wody do celów przeciwpożarowych powoduje utrudnienia oraz znacznie opóźnia prowadzenie działań gaśniczych przez ekipy straży pożarnej. Zakwalifikowanie przedmiotowego budynku do kategorii budynków mieszkalnych wielorodzinnych wysokich spowodowało konieczność pełnego dostosowania tego budynku do aktualnie obowiązujących norm przeciwpożarowych wymaganych dla tego typu obiektu. Nie jest uzasadniony zarzut skarżącej, iż wymagania określone w Rozporządzeniu Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 7 czerwca 2010r w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów, nie dotyczą tzw starych budynków, czyli powstałych przed dniem wejścia w życie rozporządzenia. Zakres zastosowania wskazanego w podstawie prawnej rozstrzygnięcia przepisu art. 26 ust 1 pkt 1 ustawy dnia 24 sierpnia 1991 r o Państwowej Straży Pożarnej ( Dz.U. z 2002 r, Nr 147, poz 1230 ze zm ) nie został w żaden sposób ograniczony do tzw budynków starych czyli powstałych przed dniem wejścia w życie tego przepisu. Należy mieć na uwadze, że w przypadku ochrony przeciwpożarowej mamy do czynienia ze stosunkiem prawnym, którego realizacja nie kończy się wraz z oddaniem obiektu do użytkowania ale trwa przez cały okres jego użytkowania. W § 207 ust 2 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie zawarta zostala wyraźna wskazówka, że przepisy dotyczące bezpieczeństwa pożarowego stosuje się również do użytkowania budynków istniejących, jeżeli zagrażają one życiu ludzi ( wyrok NSA z dnia 17 kwietnia 2007 r, I OSK 745/06 ). Powyższy przypadek dotyczy zatem regulacji intertemporalnej, nazywanej retrospektywnością polegającej na nakazie stosowania nowego prawa do stosunków prawnych, które wprawdzie zostały nawiązane pod rządami dawnych przepisów, ale nie zostały jeszcze zrealizowane wszystkie istotne elementy tych stosunków ( wyrok NSA z dnia 26 września 2007 r , II OSK 1253/06, wyrok NSA z dnia 24 sierpnia 2007 r, II OSK 1144/06 ). W celu zapewnienia bezpieczeństwa obywateli chronionego art. 5 Konstytucji RP uzasadnione jest wprowadzenie nowych, skuteczniejszych środków ochrony przeciwpożarowej umożliwiających ochronę zdrowia i życia ludzkiego. Ustawodawca musi bowiem mieć możliwość dostosowania do nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej także istniejące budynki mieszkalne. Względy ekonomiczne nie mogą wpływać na wykonanie nałożonych obowiązków, które w przyszłości mogą przecież przyczynić się do ochrony życia, zdrowia, mienia lub środowiska przed pożarem. Zakreślony roczny termin wykonania określonych czynności mających na celu dostosowanie budynku do aktualnie obowiązujących norm przeciwpożarowych jest terminem w pełni adekwatnym do wykonania prac związanych z realizacją nałożonych decyzją obowiązków, a także daje stronie skarżącej możliwość zgromadzenia przez ten okres odpowiednich środków finansowych. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że zastosowanie nowych wymogów ochrony przeciwpożarowej do wcześniej wybudowanych budynków nie narusza wskazanych w skardze przepisów prawa materialnego. Z tych względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz.U. nr 153, poz 1270 ze zm) skargę należało oddalić.