VII SA/Wa 101/07

WyrokWSA w Warszawie2007-03-28

Skład orzekający: Ewa Machlejd, Bożena Więch-Baranowska, Paweł Groński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie administracyjne w sprawie budowy sieci wodociągowej może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, jeśli inwestor posiadał prawomocne pozwolenie na budowę, a następnie decyzja ta została wyeliminowana z obrotu prawnego?
Ratio decidendi
Postępowanie administracyjne nie może zostać umorzone jako bezprzedmiotowe, jeśli istnieją podstawy do merytorycznego rozstrzygnięcia sprawy lub jeśli brak jest podstaw do rozstrzygnięcia jej w drodze postępowania administracyjnego. Umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego jest orzeczeniem formalnym, które nie rozstrzyga sprawy co do istoty. W sytuacji, gdy decyzja o pozwoleniu na budowę została wyeliminowana z obrotu prawnego, organy powinny rozstrzygnąć sprawę co do jej istoty, a nie umarzać postępowanie jako bezprzedmiotowe.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi B. O. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie budowy sieci wodociągowej. Postępowanie zostało umorzone jako bezprzedmiotowe, mimo że skarżący kwestionował budowę przez swoje działki i wskazywał na alternatywne rozwiązania. Organ uznał, że inwestor posiadał prawomocne pozwolenie na budowę, a późniejsze stwierdzenie nieważności tej decyzji nie miało znaczenia dla rozstrzygnięcia, a ewentualne roszczenia skarżącego powinny być dochodzone w postępowaniu cywilnym.
Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji, a także stwierdzenie, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Machlejd, , Sędzia WSA Bożena Więch-Baranowska (spr.), Asesor WSA Paweł Groński, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 marca 2007 r. sprawy ze skargi B. O. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] listopada 2006 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] listopada 2006 r. na podstawie art. 138 § 1 kpa utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] nr [...] z dnia [...] maja 2006 r. umarzającą postępowanie w sprawie budowy przez Gminę [...] sieci wodociągowej na działce nr [...] położonej w [...] oraz na działkach nr[...] i[...] położonych w [...] jako bezprzedmiotowe. W uzasadnieniu organ odwołaczy podał, że postępowanie administracyjne przed organem I instancji zostało wszczęte na wniosek B. O.. Budowa sieci wodociągowej miedzy innymi na działkach będących własnością wnioskującego zrealizowana była na podstawie i zgodnie z decyzja Starosty Powiatu [...] z dnia [...] lipca 2003 r. wydaną w sprawie pozwolenia na budowę. Inwestor zakończył realizację inwestycji i w dniu [...] listopada 2005 r. złożył zawiadomienie o zakończeniu budowy, a organ nadzoru budowlanego nie wniósł sprzeciwu. Jednocześnie organ podał, że jak wynika z inwentaryzacji powykonawczej inwestycja nie była realizowana na działce nr [...], którą wskazuje odwołujący się B. O.. Zdaniem organu w dacie rozpoczęcia robót budowlanych przy przedmiotowej sieci wodociągowej inwestor legitymował się prawomocną decyzją o pozwoleniu na budowę i fakt ten ma zasadnicze znaczenie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie, gdyż powoduje, że nie może mieć zastosowania art. 48 ustawy Prawo budowlane. Organ wskazują, że co prawda decyzja Starosty Powiatu [...] z dnia [...] lipca 2003 r. w jej części zatwierdzającej projekt budowany i udzielającej pozwolenia na budowę sieci wodociągowej na działkach nr [...] w [...] i nr [...] w [...] została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2006 r. Wojewody [...], który stwierdził jej nieważność, uznał że fakt ten nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia, a roszczeń z tytułu naruszenia własności odwołujący się może dochodzić w postępowaniu cywilnym. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł B. O.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji podniósł, że nie wyrażał zgody na budowę sieci wodociągowej przez swoje działki i proponował jej budowę w pasie drogowym. Podał także, że ochronę swojej własności wywodzi z zapisów art. 222, 224 i 225 Kc. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne kontrolują jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje jedynie wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymiDz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Przedmiotem oceny w rozpoznawanej sprawie jest decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana dnia [...]listopada 2006 r. utrzymująca w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2006 r. umarzającą na podstawie art. 105 § 1 kpa postępowanie w sprawie budowy sieci wodociągowej. Skarga jest zasadna, ponieważ zaskarżona decyzja, a także decyzja ją poprzedzająca zostały wydane z naruszeniem art. 105 § 1 kpa. Postępowanie w niniejszej sprawie toczyło się na wniosek B. O., on też złożył odwołanie od decyzji organu I instancji domagając się jej uchylenia, więc żądając rozstrzygnięcia sprawy co do jej istoty. W orzecznictwie utrwalony jest pogląd, że przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle, bądź gdy nie było podstaw do jej rozstrzygnięcia w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkujący tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezprzedmiotowość wynika z przyczyn podmiotowych lub przedmiotowych i nie może być utożsamiana z bezzasadnością żądania. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu. W rozpoznawanej sprawie, zdaniem składu orzekającego, takie przesłanki nie występują. Tak więc organy winny były podjąć rozstrzygnięcie sprawy co do jej istoty, a w przypadku uznania żądania wnioskującego za bezzasadne właściwie je uzasadnić. Z tych względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło