VII SA/Wa 1011/05
WyrokWSA w Warszawie2005-12-22
Skład orzekający: Bogusław Moraczewski, Wojciech Mazur, Bożena Więch - Baranowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy administracji budowlanej prawidłowo umorzyły postępowanie administracyjne w sprawie samowoli budowlanej, nie zapewniając udziału stronie w przeprowadzonych oględzinach i nie odnosząc się do wszystkich jej zarzutów?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w tym art. 7, 10, 77, 79 i 107 KPA. Organy nie zapewniły stronie możliwości udziału w oględzinach, które miały kluczowe znaczenie dla sprawy, ani nie odniosły się do wszystkich podniesionych przez nią zarzutów. Ponadto, doręczenie decyzji skarżącemu nie zostało przeprowadzone zgodnie z wymogami formalnymi.Stan faktyczny
Skarżący M. i I. G. wnieśli skargę na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania administracyjnego w sprawie samowoli budowlanej. Skarżący zarzucali, że inwestor wybudował budynek niezgodnie z pozwoleniem na budowę i decyzją o warunkach zabudowy, wznosząc dwa szamba i dwa studnie odwadniające zamiast jednego szamba, a także że organy nie przeprowadziły należytego postępowania wyjaśniającego, w tym oględzin z ich udziałem.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, a także stwierdzono, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Bogusław Moraczewski, , Sędzia WSA Wojciech Mazur, Sędzia WSA Bożena Więch - Baranowska (spr.), , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 grudnia 2005 r. sprawy ze skargi M. i I. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2005 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w ramach nadzoru budowlanego I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji nr [...] z dnia [...] grudnia 2004, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
VII SA/Wa 1011/05
UZASADNIENIE
Prezydent Miasta [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] grudnia 2003 roku na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust.4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane zatwierdził projekt budowlany i udzielił D.D. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego, jednorodzinnego, wolnostojącego i szamba szczelnego na działce nr ew. [...] położonej przy Ł. w W.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż przedłożony przez inwestora projekt budowlany jest zgodny z warunkami decyzji nr [...] z dnia [...] września 2003 roku o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu wydanej przez Prezydenta Miasta [...] oraz z ustaleniami miejscowego planu ogólnego zagospodarowania przestrzennego zatwierdzonego Uchwałą Rady Miasta [...] z dnia [...] września 1992 roku, jest kompletny i został sporządzony przez osobę posiadającą wymagane uprawienia budowlane. Nadto, inwestor wykazał prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i uzyskał zgodę współwłaścicieli nieruchomości na projektowaną inwestycję.
Następnie, po rozpatrzeniu wniosku inwestora złożonego 16 września 2004 roku Prezydent Miasta [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] września 2004 roku na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 36a – ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane zmienił wcześniej wydaną decyzję w części dotyczącej szamba szczelnego. Zatwierdził projekt budowlany zamienny i wydał dla K. i L. B. oraz E. B. pozwolenie na budowę szamba szczelnego na działce nr [...].
Po wszczęciu postępowania na wniosek właściciela sąsiedniej działki M.G. sygnalizującego wykonywanie inwestycji z odstępstwami od projektu budowlanego wydanego pozwolenia na budowę – Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] decyzją nr [...] wydaną dnia [...] grudnia 2004 roku na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie administracyjne.
W uzasadnieniu organ podniósł, iż inwestor wybudował obiekt budowlany na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, zgodnie z dokumentacją projektową.
Odwołanie od tej decyzji wniósł M.G. zarzucając, iż organ nie przeprowadził w sposób należyty postępowania wyjaśniającego m.in. nie przeprowadzono kontroli wykonanych robót, nadto, iż inwestor otrzymał pozwolenie budowę budynku jednorodzinnego wolnostojącego i jednego szamba a wybudował budynek składający się z: dwóch segmentów, dwóch szamb i dwóch studni odwadniających.
Odwołujący się podniósł, iż decyzja o pozwoleniu na budowę zezwalająca na budowę dwóch szamb jest niezgodna z decyzją o warunkach zabudowy.
Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] stycznia 2005 roku na podstawie
art. 138 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu organ odwoławczy podniósł, iż postępowanie wyjaśniające zostało przez organ pierwszej instancji przeprowadzone prawidłowo oraz, że odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego jakich dokonał inwestor
tj. wykonanie dodatkowej ścianki dzielącej wiatrołap wejściowy na dwie części z dwoma drzwiami wejściowymi zostały pozytywnie zaopiniowane przez autora projektu i należy uznać je za nieistotne.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wnieśli M. i I. G.. Wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji skarżący podnieśli, iż oględziny robót na których organ oparł swoje ustalenia zostały przeprowadzone niewłaściwie tj. nie dokonywano ustaleń i oględzin na terenie budowy, nie umożliwiono też udziału osobom zainteresowanym. Podnieśli, również, iż inwestor wybudował dom bliźniaczy składający się z dwóch segmentów a nie budynek jednorodzinny wolnostojący o którym mówiła decyzja o warunkach zabudowy.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej odrzucenie podniósł, iż będąca przedmiotem skargi decyzja nr [...] została doręczona stronie skarżącej w dniu 14 stycznia 2005 roku, czego dowodem jest zwrotne potwierdzenie odbioru. Jakkolwiek brak jest na nim odręcznego podpisu M. G., to jednak fakt umieszczenia serii i numeru jego dowodu osobistego wskazuje, iż przed doręczeniem decyzji jego tożsamość została zweryfikowana przez pracownika urzędu, a odręcznie napisane potwierdzenie odbioru wraz z datą 14 stycznia 2005 roku nie pozostawia wątpliwości, iż rozstrzygnięcie zostało doręczone w dacie napisanej przez odbierającego decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne kontrolują legalność zaskarżonych decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje wówczas, gdy Sąd stwierdzi, iż doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
W ocenie Sądu zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy a to art. 7, art. 10, art. 77, art. 79 i art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
W postępowaniu administracyjnym wydanie prawidłowej decyzji w każdym przypadku powinno poprzedzać dokładne ustalenie stanu faktycznego istotnego w sprawie stosownie do art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Ustaleń będących podstawą wydania kwestionowanych decyzji organ dokonał w wyniku przeprowadzonych w dniach 15 września 2004 roku i 27 października 2004 roku oględzin wykonywanych robót budowlanych bez udziału wnioskującego wszczęcie postępowania M.G. Wizje lokalne, których wynik miał podstawowe znaczenie w sprawie zostały więc przeprowadzone z naruszeniem
art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 79 Kodeksu postępowania administracyjnego. Przepisy te wymagają zapewnienia udziału stronie w każdym stadium postępowania (art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego), a także w przeprowadzanym dowodzie (art. 79 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego).
O terminie wizji lokalnej każda ze stron musi być powiadomiona co najmniej na siedem dni przed terminem w celu umożliwienia jej wzięcia udziału w tej czynności oraz przygotowania się do niej. W toku przeprowadzanej wizji strona ma prawo zadawać pytania i składać wyjaśnienia.
W niniejszej sprawie natomiast brak jest dowodu że skarżący został powiadomiony o terminach wizji, nie uczestniczył w nich, a nadto przeprowadzono wizje bez uwzględnienia i wyjaśnienia zarzutów skarżącego dotyczących wybudowania wbrew zapisom o pozwoleniu na budowę drugiego szamba i dwóch studni odwadniających.
W tej sytuacji okoliczności faktyczne ustalone w postępowaniu, w którym strona nie miała możliwości wzięcia udziału, nie mogą być uznane za udowodnione.
Należy zaznaczyć, iż obowiązek dokładnego ustalenia stanu faktycznego wynikający z art. 7 i art. 77 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, dotyczy również organu drugiej instancji, gdyż celem postępowania odwoławczego jest ponowne rozpatrzenie i rozstrzygnięcie sprawy administracyjnej, co oznacza, iż organ ma obowiązek nie tylko ocenić decyzję organu pierwszej instancji lecz także rozpoznać wszystkie żądania wniosku i zarzuty strony oraz ustosunkować się do nich w uzasadnieniu swojej decyzji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 sierpnia 1987 roku – sygnatura akt: IV SA 385/87).
W niniejszej sprawie organ odwoławczy nie wykonał tego obowiązku, nie odniósł się do zarzutów i argumentów odwołania – co jest oczywistym naruszeniem także art. 107 Kodeksu postępowania administracyjnego.
Nadto, nie można uznać, jak to uczyniły organy obu instancji, że postępowanie administracyjne dotyczące inwestycji realizowanej przez M.D. należy uznać za bezprzedmiotowe, także dlatego, iż jak wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanego dnia 26 stycznia 2005 roku w sprawie IV SA 4870/03 być może w dacie wydania pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji, poprzedzająca ją decyzja o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu nie miała przymiotu ostateczności.
W tej sytuacji organy dokonujące oceny legalności budowy, winny ocenić wszystkie okoliczności i wziąć pod uwagę wszystkie zgłaszane zarzuty.
Odnosząc się do wniosku organu o odrzucenie skargi z uwagi na przekroczenie terminu do jej wniesienia należy podnieść, iż zgodnie z art. 39 i art. 46 Kodeksu postępowania administracyjnego – organ administracji publicznej doręcza pisma za pokwitowaniem przez pocztę, swoich pracowników lub przez inne upoważnione osoby lub organy i fakt doręczenia jest potwierdzony przez odbierającego jego podpisem ze wskazaniem daty doręczenia, a w przypadku gdy odbierający uchyla się od potwierdzenia doręczenia lub nie może tego uczynić sam, doręczający sam stwierdza datę doręczenia i wskazuje osobę która odebrała pismo i przyczynę braku jej podpisu.
Ponieważ w niniejszej sprawie wymogi niezbędne dla uznania doręczenia w świetle wyżej wskazanych przepisów nie zostały spełnione, nie można uznać iż zaskarżona decyzja została skutecznie doręczona skarżącemu w dniu 14 stycznia 2005 roku.
Mając na względzie wskazane wcześniej uchybienia Sąd uznał, iż ze względu na ich charakter miały one wpływ na wynik rozstrzygnięcia i dlatego zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji podlega uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).
Rozstrzygnięcie w punkcie drugim wyroku oparto na przepisie art. 152 wyżej opisanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło