VII SA/Wa 1011/06

WyrokWSA w Warszawie2006-10-05

Skład orzekający: Izabela Ostrowska, Jolanta Zdanowicz, Mariola Kowalska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego ma podstawy prawne do wydania nakazu rozbiórki ściany oddzielenia przeciwpożarowego, która została wybudowana na podstawie ostatecznej decyzji, a następnie utrzymanej w mocy przez instancje odwoławcze i potwierdzonej przez NSA, nawet jeśli skarżący podnoszą zarzuty o jej niezgodności z prawem i sfałszowaniu dokumentacji?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że zaskarżona decyzja odmawiająca nakazu rozbiórki ściany oddzielenia przeciwpożarowego nie narusza prawa. Ściana została wybudowana na podstawie ostatecznej decyzji, która nie została wyeliminowana z obrotu prawnego, a jej realizacja nie może być traktowana jako samowola budowlana. Kwestie sporów granicznych należą do kompetencji sądów powszechnych, a nie organów nadzoru budowlanego.
Stan faktyczny
Skarżący domagali się nakazu rozbiórki ściany oddzielenia przeciwpożarowego, twierdząc, że została ona wybudowana niezgodnie z prawem i z naruszeniem ich interesów. Organy nadzoru budowlanego dwukrotnie odmawiały wydania nakazu rozbiórki, wskazując, że ściana została zrealizowana na podstawie ostatecznej decyzji, a ewentualne spory graniczne należą do kompetencji sądów powszechnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Izabela Ostrowska (spr.), , Sędzia WSA Jolanta Zdanowicz, Sędzia WSA Mariola Kowalska, Protokolant Monika Sosna-Parcheta, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 października 2006 r. sprawy ze skargi I. K. i J. G. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2006 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania nakazu rozbiórki skargę oddala. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w S. decyzją nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, odmówił rozbiórki ściany oddzielenia przeciwpożarowego wraz z częścią rozbiórki obiektu obejmującą dwie ściany boczne na odcinkach 3-4m od granicy działki I. K. i J. G., która to ściana oddzielenia przeciwpożarowego objęta jest postępowaniem administracyjnym prowadzonym pod numerem sprawy znak: [...]. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2001 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał E. P. i T. K. oraz G. i W. G. wykonanie robót budowlanych polegających na wybudowaniu w budynku gospodarczym brakującej ściany, spełniającej wymaganie określone w § 270 ust. 1 rozporządzenia Ministra Administracji, Gospodarki terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Powyższa decyzja w toku postępowania odwoławczego została utrzymana w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...], a jej legalność potwierdził Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 czerwca 2002 r. Wobec ustalenia, że roboty budowlane prowadzono w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w decyzji nr [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] września 2002 r., nakazał inwestorom i właścicielom budowanej ściany oddzielenia przeciwpożarowego wykonanie oceny technicznej wykonywanych robót budowlanych. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] kwietnia 2003 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skarg W. G., J. G. oraz T. K., wzrokiem z dnia 26 października 2004 r. (sygn. Akt 7/IV SA 1833-1834/03) uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. W toku ponownego rozpatrzenia sprawy organ przeprowadził w dniu [...] lipca 2005 r. wizję lokalną na działce nr ewid. [...], podczas której stwierdzono, że budowa spornej ściany została zakończona. Ścianę wykonano z bloczka betonowego grubości 25cm, jako wypełnienie dwóch pól miedzy trzema słupami zbudowanymi z pojedynczej cegły silikatowej. Ściana została wyprowadzona od 30cm ponad połać dachową i zakończona obróbką blacharską. Według W. G. granica działki przebiega po licu zewnętrznym ściany, na dowód czego załączył kopię protokołu przebiegu granic sporządzonego przez uprawnionego geodetę. Zdaniem organu nie zachodzą okoliczności wskazane w uzasadnieniu wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, tj. przeprowadzenie postępowania dowodowego w trybie art. 81c Prawa budowlanego. Jednocześnie organ wskazał, iż skarżący w pismach z dnia [...].08.2005 r., [...].10.2005 r. oraz w wniosku z dnia [...].11.2005 r. domagali się wydania nakazu rozbiórki ściany oddzielenia przeciwpożarowego wraz z częścią ścian bocznych, tak aby nowa ściana szczytowa obiektu znajdowała się w odległości 3-4m od granicy działki. Organ nadzoru budowlanego wyjaśnił, iż kwestie ewentualnych sporów granicznych należą do kompetencji sadów powszechnych, zaś sprawa krat, które znajdowały się uprzednio w miejscu zbudowanej ściany, została rozstrzygnięta ostateczna decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] stycznia 2004 r. w przedmiocie umorzenia postępowania. W ocenie organu brak jest podstaw do orzeczenia rozbiórki przedmiotowej ściany oddzielenia przeciwpożarowego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt kpa, po rozpatrzeniu odwołania I. K.i J. G., utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy podzielił ocenę stanu faktycznego i prawnego zaprezentowaną w uzasadnieniu organu I instancji, podkreślając brak podstaw prawnych do nakazania właścicielom budynku gospodarczego przy ul. Ś. w S. dokonania rozbiórki przedmiotowej ściany, bowiem jej wybudowanie jest wynikiem wykonania obowiązku nałożonego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] lutego 2001 r. oraz decyzji z dnia [...] lipca 2003 r. nr [...]. Organ II instancji przywołał stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. akt IV SA 1399/96 wyrok z dnia 18.06.1998 r.), zgodnie z którym inwestora, który prowadził roboty budowlane na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, która następnie została wyeliminowana z obrotu prawnego, nie można traktować jako osobę dopuszczającą się samowoli budowlanej. Skargę na powyższą decyzję wnieśli I. K.i J. G., twierdząc iż zaskarżone rozstrzygnięcie nie odpowiada ich żądaniom, których celem jest doprowadzenie ściany przeciwpożarowej do stanu zgodnego z prawem budowlanym. Zdaniem skarżących dokumentacja projektowa zatwierdzona przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. została świadomie sfałszowana i narusza interes osób trzecich. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia naruszenia prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu. W sprawie niniejszej tego rodzaju wady i uchybienia nie nastąpiły. Zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji stanowią w istocie rozstrzygnięcie załatwiające sprawę zgłoszonego przez skarżących (wbrew twierdzeniom skargi) żądania nakazania rozbiórki przedmiotowej ściany zawartego w pismach z dnia [...].10.2005 r. i [...].11.2005 r. Analizując treść zapadłego rozstrzygnięcia należy ponownie podkreślić, iż przedmiotowa ściana została zrealizowana na podstawie ostatecznej decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...] z dnia [...] lutego 2001 r. utrzymaną w mocy decyzją organu odwoławczego nr [...] i pozytywnie zweryfikowanej przez Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12.06.2002 r. Wszelkie akcje skarżących mające na celu wyeliminowanie tej decyzji z obrotu prawnego nie przyniosły zamierzonego skutku. Jak zostało to wskazane w uzasadnieniu wyroku Sądu z dnia 26.10.2004 r. sygn. akt 7/IV SA 1833-1834/03, a ocena ta wiąże zarówno organy rozpoznające sprawę, jak i Sąd – wykonanie obowiązku wynikającego z decyzji nr [...], nie wymaga uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, a jego zrealizowanie nie może być potraktowane jako samowola budowlana. Należy także podzielić stanowisko organu odwoławczego oparte na wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2003 r. (sygn. akt IV SA 2771/02) stwierdzające, iż "z faktu zabudowy nieruchomości przed jej formalnym podziałem, wynikają istotne konsekwencje w sferze prawa budowlanego, a w szczególności do obiektów wybudowanych na tej nieruchomości nie mogą mieć odniesienia normy odległościowe". Z tego też względu nie mogło zostać uwzględnione przez organy żądanie nakazania rozbiórki przedmiotowej ściany oddzielenia przeciwpożarowego i odsunięcie jej 3-4m od granicy skarżących. W ocenie Sądu zaskarżona decyzja nie kończy jednak postępowania organów nadzoru budowlanego prowadzonego w sprawie doprowadzenia robót budowlanych przy budowie ściany, prowadzonych z odstępstwami od warunków wynikających z decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nr [...], do stanu zgodnego z prawem, w tym warunkami technicznymi. Rozstrzygnięcie o odmowie nakazania rozbiórki potwierdza jedynie możliwość doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, a więc brak przesłanki z art. 51 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego. Natomiast postępowanie, którego przedmiotem była decyzja [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2003 r. nr [...] oraz poprzedzająca ją decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w S. nr [...] z dnia [...] września 2002 r. uchylona następnie wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2004 r., winno być kontynuowane zgodnie z wytycznymi wynikającymi tego wyroku. Nadal bowiem organ nadzoru budowlanego nie zajął merytorycznego stanowiska w oparciu o art. 51 Prawa budowlanego, czy konieczne jest jeszcze dokonanie jakiś czynności zmierzających do doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, czy też ten stan został już osiągnięty, a dalsze kontynuowanie postępowania stało się bezprzedmiotowe. Z tych wszystkich względów należy uznać, iż zaskarżona decyzja prawa nie narusza, zwłaszcza, iż jak słusznie podkreśliły organy, kwestie sporów granicznych, braku wznowienia granicy i błędu protokołu granicznego nie leżą w kompetencji organów nadzoru budowlanego, a jedynie sądów powszechnych. W tym stanie rzeczy skoro zarzuty skargi nie odniosły zamierzonego skutku, należało skargę oddalić na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło