VII SA/Wa 1011/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak, , Sędzia WSA Maria Tarnowska (spr.), Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska, Protokolant Spec. Monika Pietruszewska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 listopada 2014 r. sprawy ze skargi T. J. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki skargę oddala I. Stan sprawy 1. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2014 r. znak: [...]po rozpatrzeniu odwołania T. J. od decyzji z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...]wydanej przez [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakazującej T. J. rozbiórkę wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę - na działce nr [...], przy ul. [...]w [...] - bezodpływowego zbiornika na ścieki bytowe o wymiarach w rzucie ok. 1,50m x 1,50m i głębokości ok. 2-2,50m, wykonanego z pustaków betonowych, wyłożony folią z przykanalikiem odprowadzającym ścieki z lokalu mieszkalnego do w/w zbiornika, zlokalizowanego w bezpośredniej odległości od północnej ściany budynku – utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Decyzja zostało wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 kpa. 2. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego podał, że decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane nakazał T. J. rozbiórkę wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej - tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę - na działce nr [...], przy ul. [...] w [...] bezodpływowego zbiornika na ścieki bytowe o wymiarach w rzucie ok. 1,20m x 1,50m i głębokości ok. 2-2,50 m wykonanego z pustaków betonowych, wyłożonego folią z przykanalikiem odprowadzającym ścieki z lokalu mieszkalnego do w/w zbiornika. Inwestor T. J. wniósł odwołanie od w/w decyzji. 3. W uzasadnieniu decyzji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził, że zgodnie z art. 3 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409), bezodpływowy zbiornik na ścieki jest urządzeniem budowlanym zapewniającym możliwość użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem. Zbiornik taki wykonywany jednocześnie z budynkiem, z którym jest związany, nie wymaga odrębnej legalizacji, innej niż sam budynek. Jeżeli natomiast zbiornik jest wykonany po wzniesieniu budynku (co ma miejsce w niniejszej sprawie), któremu służy, nie staje się przez to budowlą, lecz nadal pozostaje urządzeniem budowlanym. Dla jego legalizacji zastosowanie będzie miał tryb naprawczy z art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe jeżeli ma być wybudowany na potrzeby istniejącego budynku i nie był objęty pozwoleniem na budowę tego budynku, wymaga pozwolenia na budowę, tak jak wszystkie inne obiekty budowlane i roboty budowlane nie wymienione w art. 29 ustawy Prawo budowlane. Podczas kontroli, przeprowadzonej w dniu 12 listopada 2012 r. przedstawiciele [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalili, że ścieki bytowe z budynku położonego przy ul. [...]w m. [...] (odprowadzane wcześniej na grunt, klif - postępowanie administracyjne [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego o znaku sprawy: [...]) są odprowadzane do zbiornika ziemnego, o wym. 1,20 x 1,50 m i głębokości ok. 2,00 m do 2,50 m, przykrytego od góry deskowaniem i folią, zlokalizowanego bezpośrednio przy północnej ścianie budynku mieszkalnego i w odległości 1,50m od okna do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Zbiornik ziemny, zgodnie z oświadczeniem inwestora:obudowany ścianą z pustaków i wyłożony folią, został wybudowany na przełomie marca i kwietnia 2009 r. Na wykonanie przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe z budynku położonego przy ul. [...]w m. [...], inwestor nie przedstawił pozwoleniu na budowę, co powoduje, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej. Postępowanie naprawcze (w ramach samowoli budowlanej), prowadzone w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, polega na nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Obudowanie ścian wykopu ziemnego pustakami i wyłożenie ścian i dna wykopu folią oraz przekrycie od góry deskowaniem i folią - nie spełnia § 35 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, z późn. zm.). Organ wskazał na fakt, że T. J. przedstawił fakturę nr [...]z dnia 30 listopada 2011 r. na wywóz nieczystości płynnych w ilości 4,5 m3 . Natomiast, pomimo zobowiązania T. J. oraz własnej deklaracji (odnotowano w protokóle z w/w kontroli) T. J. nie udokumentował zawarcia umowy na wywóz nieczystości oraz nie przedstawił dowodów (np. faktur) potwierdzających wywóz ścieków bytowych po dniu 30 listopada 2011 r. z przedmiotowego zbiornika. Do prawidłowego zastosowania unormowania zawartego w art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego konieczne jest ustalenie zakresu niezbędnych czynności lub robót budowlanych mających na celu doprowadzenie obiektu budowlanego do stanu zgodnego z prawem. W niniejszej sprawie, aby doprowadzić wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem, należałoby wykonać nowy zbiornik wypełniający normy § 35 i § 36 w/w rozporządzenia. Organ zaznaczył, budynek przeznaczony na pobyt ludzi, powinien mieć zapewnioną możliwość odprowadzenia ścieków bytowych np. do zbiornika bezodpływowego. Powyższy wymóg powinien być zrealizowany przez zainteresowanego zgodnie z przepisami technicznymi i w ramach wymaganych pozwoleń. Wymóg normy prawa, dotyczący wyposażenia budynku w urządzenie budowlane do gromadzenia ścieków, nie wyklucza likwidacji samowoli budowlanej wykonanej niezgodnie z przepisem technicznym. 4. Zdaniem Sądu, stan faktyczny przyjęty za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia nie budzi wątpliwości II. Zarzuty podniesione w skardze i stanowiska pozostałych stron 1. Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2014 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie złożył T. J.; zarzucając zaskarżonej decyzji naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie w sprawie przepisu art. 30 ustawy prawo budowlane z dnia 7 lipca 1994 r. (Dz. U. Nr 89, poz. 414) i § 26 ust. 1 i ust 3 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz.U. 2002 nr 75 poz.690). Zarzucono nadto nieprecyzyjne zbadanie sprawy przez organ. Strona skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz uchylenie poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji. 2. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. III. Podstawa prawna rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, co oznacza, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji orzekając w sprawie nie naruszyły prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 z późn. zm.), sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. 2. Zaskarżoną decyzją [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał T.J. rozbiórkę wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej - tj. bez wymaganego pozwolenia na budowę - na działce nr [...], przy ul[...]w [...] bezodpływowego zbiornika na ścieki bytowe. Wymieniona decyzja została wydana w trybie art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2013 r. poz. 1409, z późn. zm.), zwanej dalej prawo budowlane. W niniejszej sprawie okolicznością bezsporną jest że T. J. wybudował bezodpływowy zbiornik na ścieki bytowe oraz że zbiornik taki został wykonany bez pozwolenia na budowę. Zgodnie z art. 3 pkt 9 prawo budowlane przez urządzenie budowlane należy rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Związek urządzeń budowlanych z obiektem budowlanym, o jakim mowa w komentowanym przepisie, ma charakter funkcjonalny. Chodzi bowiem o zapewnienie właściwych warunków użytkowania obiektu budowlanego. Bezodpływowy zbiornik na ścieki bytowe jest urządzeniem budowlanym w rozumieniu art. 3 pkt 9 prawa budowlanego. Jeżeli zbiornik taki wykonany zostanie jednocześnie z budynkiem, jest jego częścią składową i nie wymaga odrębnego pozwolenia na budowę.Jeżeli natomiast zbiornik jest wykonany po wzniesieniu budynku, któremu służy, nie staje się przez to częścią budynku, lecz jest odrębnym urządzeniem budowlanym. Taki przypadek ma miejsce w niniejszej sprawie. Dla jego legalizacji zastosowanie będzie miał tryb naprawczy z art. 50-51 ustawy Prawo budowlane. Ponadto należy zaznaczyć, że zbiornik bezodpływowy na nieczystości ciekłe nie jest wymieniony w art. 29 ustawy Prawo budowlane, a to oznacza, że jeżeli ma być wybudowany na potrzeby istniejącego budynku i nie był objęty pozwoleniem na budowę tego budynku, wymaga pozwolenia na budowę. Na wykonanie przedmiotowego zbiornika na nieczystości ciekłe z budynku położonego przy ul. [...] w m. [...], inwestor nie przedstawił pozwoleniu na budowę, co powoduje, że przedmiotowe roboty budowlane zostały wykonane w warunkach samowoli budowlanej. Postępowanie naprawcze prowadzone w trybie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy Prawo budowlane, polega na nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania. Podczas kontroli, przeprowadzonej w dniu 12 listopada 2012 r. przedstawiciele [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego ustalili, że ścieki bytowe z budynku położonego przy ul. [...] w [...] są odprowadzane do zbiornika ziemnego, o wym. 1,20 x 1,50 m i głębokości ok. 2,00 do 2,50 m, przykrytego od góry deskowaniem i folią, zlokalizowanego bezpośrednio przy północnej ścianie budynku mieszkalnego i w odległości 1,50 m od okna do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi. Stosownie do treści § 35 i § 36 ust. 1 Rozporządzenia Ministra Infrastrukturyz dnia 12 kwietnia 2002 r.w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaćbudynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, z późn. zm.)zbiorniki bezodpływowe na nieczystości ciekłe, doły ustępów nieskanalizowanych oraz urządzenia kanalizacyjne i zbiorniki do usuwania i gromadzenia wydalin pochodzenia zwierzęcego powinny mieć dno i ściany nieprzepuszczalne, szczelne przekrycie z zamykanym otworem do usuwania nieczystości i odpowietrzenie wyprowadzone co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu.Odległość pokryw i wylotów wentylacji ze zbiorników bezodpływowych na nieczystości ciekłe, dołów ustępów nieskanalizowanych o liczbie miejsc nie większej niż 4 i podobnych urządzeń sanitarno-gospodarczych o pojemności do 10 m3 powinna wynosić co najmniej: 1) od okien i drzwi zewnętrznych do pomieszczeń przeznaczonych na pobyt ludzi oraz do magazynów produktów spożywczych - 15 m, 2) od granicy działki sąsiedniej, drogi (ulicy) lub ciągu pieszego - 7,5 m. Przekładając treść powyższego przepisu do ustaleń faktycznych, organ administracji słusznie zauważył, że obudowanie ścian wykopu ziemnego pustakami i wyłożenie ścian i dna wykopu folią oraz przekrycie od góry deskowaniem i folią nie spełnia § 35 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Jak już zaznaczono, postępowanie naprawcze w niniejszej sprawie powinno się toczyć na podstawie na art. 51 ustawy Prawo budowlane, jednakże, aby doprowadzić wykonane roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem, należałoby wykonać nowy zbiornik wypełniający normy § 35 i § 36 w/w rozporządzenia. Nakazy wymienione w treści art. 51 ust. 1 pkt 1 mogą być zastosowane, gdy nastąpiło niedające się usunąć naruszenie prawa i wykonane roboty budowlane nie mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem. Przykładem takiej sytuacji mogą być roboty budowlane, które nie spełniają określonych warunków lub norm, a w toku postępowania administracyjnego ustalono, że doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem nie jest możliwe w inny sposób niż przez rozebranie wykonanego obiektu lub jego części. Chodzi tu o urządzenia i obiekty które nie spełniają przepisów technicznych i niemożliwe jest ich doprowadzenie do stanu zgodnego z prawem. W przedmiotowej sprawie nie da się doprowadzić zbiornika do stanu zgodnego z prawem, tylko należy wykonać nowy zbiornik spełniający wymogi rozporządzenia. Słusznie więc organ orzekł o rozbiórce bezodpływowego zbiornika na nieczystości ciekłe. IV. Zdaniem Sądu postępowanie administracyjne zostało przeprowadzone wnikliwie, zgromadzony w sprawie materiał dowodowy oceniony został właściwie, a mające zastosowanie w sprawie przepisy zostały prawidłowo zinterpretowane. Sąd nie doszukał się naruszeń przepisów prawa materialnego czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonej decyzji. V. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270), orzekł jak w sentencji.