VII SA/Wa 1011/16
WyrokWSA w Warszawie2017-04-11
Skład orzekający: Mariola Kowalska, Tadeusz Nowak, Grzegorz Rudnicki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nośnik reklamowy o wysokości przekraczającej 6 metrów, ale z informacją wizualną o wymiarach 3x6 metrów, stanowi naruszenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a w konsekwencji czy jego rozbiórka jest uzasadniona?Ratio decidendi
Sąd uznał, że zaskarżona decyzja o nakazie rozbiórki nośnika reklamowego została wydana z naruszeniem prawa. Stwierdził, że nośnik reklamowy nie narusza ustaleń miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, ponieważ ograniczenie wysokości do 6 metrów dotyczy informacji wizualnej, a nie samego nośnika, który został zdefiniowany odrębnie. W związku z tym, brak było podstaw do odstąpienia od możliwości legalizacji obiektu.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego. Organ pierwszej instancji uznał, że nośnik został wybudowany bez wymaganego pozwolenia na budowę i jest niezgodny z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał tę decyzję w mocy. Spółka C. Sp. z o.o. wniosła skargę do sądu, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną interpretację miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji i zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz C. Sp. z o.o. zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mariola Kowalska, Sędziowie sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), sędzia WSA Grzegorz Rudnicki, Protokolant ref. Katarzyna Dawejnis, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2017 r. sprawy ze skargi C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji; II. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz C. Sp. z o.o. z siedzibą w W. kwotę 997 zł (dziewięćset dziewięćdziesiąt siedem złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2016 r. Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r.- Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2016 r., poz. 23) dalej k.p.a. oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r., poz. 290) dalej Prawo budowlane po rozpatrzeniu odwołania C. Sp. z o.o. z siedzibą w W., reprezentowanej przez adw. E. S. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2016r., znak: [...], nakazującą C.Sp. z o.o. z siedzibą w W. całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego, całkowitej wysokości ok. 7,6 m w postaci tablicy reklamowej (obecny nr identyfikacyjny 16103), o wymiarach ok. 3,0 m x 6,0 m, zamontowanej na słupie stalowym, połączonym z fundamentem betonowym, posadowionym na gruncie, wybudowanego przy ul. [...] w W., na działce nr ew. [...] z obr. [...].
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nakazał rozbiórkę ww. wolnostojącego nośnika reklamowego na podstawie art. 48 ust. 1 i art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego.
W ocenie organu I instancji w/w nośnik będący przedmiotem postępowania to wolnostojące, trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, stanowiące budowlę, czyli techniczno- użytkową całość, o której mowa w art. 3 pkt 1 pkt b Prawa budowlanego. Realizacja tego rodzaju nośnika nie mieści się w pojęciu "instalowania tablic i urządzeń reklamowych", na które zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 6 Prawa budowlanego nie jest wymagane pozwolenie na budowę. Instalacja może dotyczyć robót budowlanych, polegających na umocowaniu jakiegoś elementu do istniejącej konstrukcji, ustawienia niewielkich rozmiarów urządzenia na istniejącym obiekcie - robót o małym stopniu technicznego skomplikowania. Dokonane przez organ nadzoru budowlanego ustalenia wskazują na obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę, o które inwestor nie wystąpił we właściwym organie administracji architektoniczno - budowlanej. Jak wynika z akt sprawy, decyzją Nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. wydaną z up. Prezydenta [...] zatwierdzono "projekt budowlany dwóch planszy reklamowych typu billboard, (...), oraz udzielono pozwolenia na wykonanie robót budowlanych polegających na budowie w/w obiektów budowlanych. W trakcie analizy projektu budowlanego, będącego załącznikiem w/w decyzji, stwierdzono, że planowana inwestycja przewidywała realizacje wolnostojącego nośnika reklamowego z dwoma tablicami zamontowanymi równolegle o wymiarach 4,0 x 3,0 m zamontowanych w fundamencie betonowym o wymiarach 1,2 x 2,70,95, częściowo zagłębionego w gruncie.
Natomiast zrealizowany nośnik reklamowy, w chwili obecnej, posiada podświetlaną jednostronną tablicę ekspozycyjną o wymiarach ok. 6,00 x 3,00m, zamontowaną na słupie stalowym, połączonym z fundamentem betonowym, posadowionym na gruncie. Inna jest także lokalizacja nośnika reklamowego. W świetle powyższego art. 50 – 51 Prawa budowalnego nie znajduje zastosowania w przedmiotowej sprawie, bowiem wydane pozwolenie na budowę dotyczyło innego nośnika reklamowego. Na marginesie można wspomnieć, że na jednej działce nr ew. [...] w obr. [...] znajduje się obecnie minimum 11 wolnostojących nośników reklamowych.
Wobec powyższego należy stwierdzić, że przedmiotowy nośnik reklamowy został wybudowany w ramach samowoli budowlanej dlatego w sprawie znajdzie zastosowanie przepis art. 48 Prawa budowlanego.
Organ pierwszej instancji stwierdził również, ż inwestycja jest niezgodna z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, a lokalizacja nośnika nie spełnia wymogów określonych w przepisach planu miejscowego.
W/w nośnik reklamowy został usytuowany na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]", zatwierdzonego uchwałą Rady [...] Nr [...] z dnia [...] października 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]" – dalej: "Miejscowy Plan". W § 5 ust. 2 pkt 5 ustalono ograniczenie wysokości reklam wolnostojących maksymalnie do 6 m nad poziom terenu. Ponadto § 5 ust. 2 pkt 4 ustalono m.in. odległość minimalną nośników reklamowych o powierzchni reklamowej od 8 do 18m2 od innych nośników, tablic i słupów ogłoszeniowych, która powinna wynosić 50 m, przy czym odległość ta może być zmniejszona "o 50% w przypadku zorganizowanych grup w zespołach o jednakowej wielkości i formie, będących przedmiotem jednego postępowania administracyjnego w celu uzyskania pozwolenia na budowę." W dniu 27 października 2015 r. ustalono, że nośnik reklamowy, będący przedmiotem niniejszego postępowania, usytuowany jest w odległości ok. 23,6m od innego nośnika reklamowego.
Z uwagi na niezgodność inwestycji z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, zgodnie z art. 48 ust 1 Prawa budowlanego – organ nakazał rozbiórkę obiektu budowalnego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę bez przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego przewidzianego w ust. 2 art. 48 Prawa budowlanego.
Po rozpatrzeniu odwołania C.Sp. z o.o., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2016 r. utrzymał w mocy w/w decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2016 r., Nr [...].
W ocenie organu odwoławczego wobec niezgodności inwestycji z postanowieniami Miejscowego Planu w przedmiotowej sprawie nie zachodzi wyjątek określony w art. 48 ust. 2 w/w ustawy więc właściwy organ zobligowany był do nakazania rozbiórki obiektu budowlanego. Ponadto organy nadzoru budowlanego nie tylko są uprawnione, ale zobowiązane do podejmowania z urzędu wszelkich czynności zmierzających do wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy, a tym również do dokonania interpretacji przepisów planistycznych i stosowanych analiz parametrów legalizacyjnych inwestycji.
Odnosząc się do zarzutów odwołania, tutejszy organ uważa, że nie zasługują one na uwzględnienie i pozostają bez wpływu na treść rozstrzygnięcia. Organ powiatowy podjął wszelkie czynności zmierzające do uzyskania pełnego materiału dowodowego, a następnie dokonał jego oceny, a ustalenia znalazły odzwierciedlenie w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] Nr [...] z dnia 1 marca 2016 r. wniosła C.Sp. z o.o.. Zaskarżonej decyzji zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, w szczególności naruszenie:
- art. 6, 7, 8, 9, 10 § 1, 11, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a. oraz art. 15 k.p.a., m.in. przez: błędne ustalenie stanu faktycznego sprawy, brak wyjaśnienia możliwości legalizacji robót budowlanych, wadliwe wskazanie wymiarów nośnika i jego usytuowania, naruszenie obowiązku działania na podstawie przepisów prawa, niewyjaśnienie zarzutów Skarżącego, pominięcie wniosku Skarżącego złożonego w odwołaniu, oraz przez naruszenie obowiązku przeprowadzenia postępowania odwoławczego z zachowaniem zasad obowiązujących w postępowaniu pierwszoinstancyjnym.
- uchwały Nr [...] Rady [...] z dnia [...] października 2011 r. w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]";
- art. 51 ust. 7 i art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego przez niezastosowanie tych przepisów;
- art. 48 i art. 49 Prawa budowlanego przez błędne zastosowanie tych przepisów pomimo, że inwestor robót budowlanych uzyskał pozwolenie na budowę;
- art. 81 i art. 81a ust. 2 Prawa budowlanego przez przyjęcie za podstawę decyzji ustaleń nieprawidłowo sporządzonego Protokołu kontroli z dnia 12 lutego 2015 r. (Protokół Nr – [...]) - jedyną osobą uczestniczącą w tej kontroli był przedstawiciel organu nadzoru budowlanego;
- art. 11 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne i przepisów Rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego - przez ich niezastosowanie;
- przepisów Rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla przyrządów pomiarowych - przez ich niezastosowanie;
- art. 4 Prawa budowlanego przez naruszenie zasady wolności budowlanej.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga jest zasadna, albowiem zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa.
Kontroli legalności w niniejszej sprawie poddano decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] nr [...] z dnia [...] stycznia 2016r., znak: [...], nakazującą C.Sp. z o.o. z siedzibą w W. całkowitą rozbiórkę wolnostojącego nośnika reklamowego.
Kontrolowane postępowanie administracyjne odbywało się w trybie i na warunkach przewidzianych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2016 r. Nr poz. 290). Nie budzi zastrzeżeń sądu okoliczność, że wykonane roboty budowlane, zgodnie z zasadą wyrażoną w art. 28 ust. 1 ustawy Prawo budowlanego, należało podjąć dopiero po uzyskaniu pozwolenia na budowę. Sąd podzielił stanowisko organu I i II instancji, że opisywany nośnik reklamowy to wolnostojące trwale związane z gruntem urządzenie reklamowe, o którym mowa w art. 3 pkt 3 Prawa budowlanego. Zatem zdaniem Sądu na realizację przedmiotowej budowli jaką jest nośnik reklamowy wymagane było pozwolenie na budowę.
W aktach sprawy znajduje się dokumentacja dotycząca pozwolenia na budowę, w tym decyzja nr [...] z dnia [...] sierpnia 1997 r. Z treści tej decyzji wynika, że Prezydent [...] zatwierdził inwestorowi projekt budowlany 2 plansz reklamowych typu billboard i udzielił pozwolenia na wykonanie robót budowanych polegających na budowie w/w obiektów budowlanych. Pozwolenie to dotyczyło nośników reklamowych o wysokości 5,4 m od poziomu gruntu i tablicy o wymiarach 4,0 x 3,0 m. Zgodzić się należy z organem, że sporny nośnik reklamowy posiada inne parametry aniżeli te określone w ww. decyzji z dnia [...] sierpnia 1997 r. Zasadnie zatem uznał organ, że inwestor nie dysponuje decyzją o pozwoleniu na budowę spornego nośnika.
Materialnoprawną podstawą zaskarżonej decyzji był art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którym właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego (1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo (2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. Przepisy art. 48-49 Prawa budowlanego przewidują możliwość legalizacji obiektu budowlanego wybudowanego w warunkach samowoli budowlanej, przy czym konieczne jest przy tym łączne spełnienie warunków: budowa jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem - inwestor przedkłada stosowne dokumenty, o których mowa w art. 48 ust. 3, i uiszczona zostaje opłata legalizacyjna. Niespełnienie któregokolwiek z powyższych warunków skutkuje nakazem rozbiórki samowolnie zrealizowanego obiektu budowlanego.
Bezspornym jest, że przedmiotowy nośnik reklamowy usytuowany jest na terenie objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego przyjętego uchwałą Rady [...] z dnia [...] października 2011 r., nr [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego terenu "[...]" – dalej: "Miejscowy Plan".
Uchwała ta w § 2 punkt 21 i punkt 25 określa następujące definicje: "2.1 Ilekroć w dalszych przepisach uchwały jest mowa o: (...) pkt 21) reklamie – należy przez to rozumieć informację wizualną o towarach, usługach, imprezach umieszczoną na nośniku reklamy; (...) pkt 25) nośnika reklamy – należy przez to rozumieć obiekt – konstrukcję, na której umieszczona jest reklama, w tym tablica, słup ogłoszeniowy, ściana;". Natomiast w § 5 ust 2 pkt 5 Miejscowego Planu jest zapis: "ustala się ograniczenie wysokości reklam wolnostojących maksymalnie do 6 m nad poziom terenu".
Ze względu na definicję pojęcia "reklamy", wskazaną w § 2 punkt 21 Miejscowego Planu, wysokość do 6 m nad poziom terenu dotyczy informacji wizualnej o towarach, usługach, imprezach umieszczonej na nośniku reklamy, a nie wysokości nośnika reklamowego, który został zdefiniowany w § 2 punkt 25 Miejscowego Planu.
Według ustaleń faktycznych zaskarżonej decyzji, wymiary reklamy (w rozumieniu § 2 punkt 21 Miejscowego Planu) to "ok. 3,0 x 6,0".
W tym stanie sprawy, Sąd stwierdził, że przedmiotowy nośnik reklamowy nie narusza ustaleń Miejscowego Planu, w szczególności nie narusza przepisów wskazanych w zaskarżonej decyzji.
W konsekwencji oba kontrolowane rozstrzygnięcia należało uznać za wadliwe.
W tych okolicznościach w ocenie sądu organ odwoławczy błędnie utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji uznając, iż brak jest możliwości legalizacji przedmiotowego nośnika reklamowego i odstępując od umożliwienia inwestorowi przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego na podstawie art. 48 Prawa budowlanego.
Z tych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718), orzekł jak w sentencji. O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 i art. 205 § 2 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło