VII SA/Wa 1017/14

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Więch – Baranowska (spr.), Sędzia WSA Maria Tarnowska, Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska – Rzepecka, Protokolant Spec. Eliza Jędrasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 30 października 2014 r. sprawy ze skargi B. K. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2014 r. znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania administracyjnego skargę oddala Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem wydanym dnia [...] kwietnia 2014r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. z art. 144 kpa utrzymał w mocy postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru budowlanego z dnia [...] marca 2014r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postepowania administracyjnego. W uzasadnieniu postanowienia organ odwoławczy podał, że kontrolowanym postanowieniem z dnia [...] marca 2014 r., znak: [...][...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego odmówił wszczęcia na wniosek B. K. postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2009r. znak: [...], zatwierdzającej projekt budowlany zamienny opracowany przez arch. T. S. i udzielającej pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie hali targowej z obiektami towarzyszącymi zlokalizowanej na działkach nr ewid. [...] i [...] oraz w pasach dróg miejskich na działkach nr ewid. [...] i [...] przy ul. P. w P.. Z akt rozpatrywanej sprawy wynika, że B. K. jest głównym projektantem budynku hali targowej z obiektami towarzyszącymi, zlokalizowanego na działkach nr ewid. [...],[...],[...] i [...] przy ul. P. w P.. Z przepisów ustawy Prawo budowlane nie można wywieść, aby projektantowi budynku przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, w którym zapadła decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2009 r. Jak wyjaśnił Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 12 listopada 2009 r., sygn. akt VII s 1474/09. Projektant budynku, którego dotyczy postępowanie naprawcze nie ma interesu prawnego w zaskarżaniu rozstrzygnięć organu administracji dotyczących zaprojektowanego przez niego obiektu budowlanego. Przepis art. 17 Prawa budowlanego określający uczestników procesu budowlanego wymienia osoby, które swoim działaniem kształtują proces budowy, co nie oznacza, że uczestnicy procesu budowlanego są z mocy tego przepisu stronami postępowania administracyjnego. Tylko inwestor jest jedynym uczestnikiem procesu budowlanego, który jest stroną podstępowania administracyjnego zmierzającego do wydania pozwolenia budowę czy innych postępowań, dla których podstawę prawnomaterialną stanowią przepisy Prawa budowlanego. Projektowanie jak i sprawowanie nadzoru autorskiego stanowią samodzielną funkcję techniczną w budownictwie. Podstawowe obowiązki projektanta określa art. 20 ustawy, natomiast jego prawa art. 21 Prawa budowlanego. Przepisy te nie dają jednak projektantowi przymiotu strony postępowań administracyjnych, dotyczących w zaprojektowanego przez niego obiektu. Skargę na powyższe postanowienie do wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniósł B.K. zarzucając naruszenie 21 Prawa budowlanego, art. 1 ust. 4 ustawy Prawo autorskie oraz art. 32 ust. 2 Konstytucji RP. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył co następuje: Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ((tekst jedn.: Dz. U. z 2012 r. poz. 270), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Kontrola sądu polega na zbadaniu, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do rażącego naruszenia prawa dającego podstawę do stwierdzenia nieważności, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy oraz naruszenia przepisów postępowania administracyjnego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, zgodnie z dyspozycją art, 134 §1 p.p.s.a. Sąd administracyjny nie rozstrzyga, więc merytorycznie, lecz ocenia zgodność decyzji z przepisami prawa. Dokonując. w tak zakreślonych granicach, oceny zgodności z prawem zaskarżonego postanowienia Sąd stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Przedmiotem wniosku B. K. o wszczęcie postepowania w sprawie stwierdzenia nieważności była decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2009r. zatwierdzająca projekt budowlany zamienny i udzielająca pozwolenia na wznowienie robót budowlanych przy budowie hali targowej z obiektami towarzyszącymi przy ul. P. w P.. Postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji jest jednym z nadzwyczajnych trybów postępowania w administracji, a jego przesłanki wymienione są w art. 156 § 1 k.p.a. Zanim zostanie wszczęte to postępowanie na żądanie strony, należy ustalić, czy żądający jego wszczęcia jest stroną postępowania. O tym, kto może być uznany za stronę postępowania administracyjnego rozstrzyga art. 28 k.p.a., który stanowi, że "stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek." Zgodnie z zasadą postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji, ustalenie czy składający żądanie jest stroną, następuje w fazie wszczęcia postępowania. Ustalenie że żądanie zostało złożone przez jednostkę nie będącą stroną tego postępowania jest podstawą do podjęcia rozstrzygnięcia o odmowie wszczęcia postępowania (art. 61 a k.p.a.). W myśl orzecznictwa sądowego tylko przepis prawa materialnego, stanowiąc podstawę oceny interesu prawnego, stwarza dla określonego podmiotu legitymację procesową strony. O tym, czy interes będący treścią żądania określonego podmiotu o wszczęcie postępowania administracyjnego ma charakter prawny, czy faktyczny, decyduje treść obowiązujących w zakresie przedmiotu żądania przepisów. Art. 28 k.p.a. wiąże pojęcie strony z interesem prawnym lub prawnym obowiązkiem. Podmiot, dla którego z przepisów prawa materialnego nie wynikają żadne przymioty strony w świetle art. 28 k.p.a., nie jest więc legitymowany do żądania wszczęcia postępowania, czy też kwestionowania zapadłych w tym postępowaniu rozstrzygnięć. Z unormowania art. 28 k.p.a. nie wynika. aby projektantowi budynku przysługiwał przymiot strony w postępowaniu administracyjnym, w którym zapadła zaskarżona decyzja. Przymiotu takiego nie dają mu także przepisy prawa budowlanego (Dz. U. z 2006r., nr 156, poz. 1118). Projektant budynku, którego dotyczy postępowanie naprawcze nie ma bowiem interesu prawnego w zaskarżaniu rozstrzygnięć organu administracji dotyczących zaprojektowanego przez niego obiektu budowlanego. Powoływany przez skarżącego art. 17 Prawa budowlanego określa uczestników procesu budowlanego. Wyjaśnić tu należy skarżącemu, że powoływany przez niego art. 17 Prawa budowlanego określający uczestników, wymienia osoby, które swoim działaniem kształtują proces budowy, co nie oznacza, że uczestnicy procesu budowlanego są z mocy tego przepisu stronami postępowania administracyjnego. Tylko inwestor jest jedynym uczestnikiem procesu budowlanego, który jest stroną postępowania administracyjnego zmierzającego do wydania i pozwolenia na budowę czy innych postępowań, dla których podstawę prawnomaterialną stanowią przepisy prawa budowlanego (vide Prawo budowlane Komentarz C.H. Beck, Warszawa 2006, str. 254 i następne). Projektowanie jak i sprawowanie nadzoru a autorskiego samodzielną funkcję techniczną w budownictwie, a podstawowe obowiązki projektanta określa art. 20 ustawy, natomiast jego prawa – art. 21 Prawa budowlanego. Przepisy te nie dają projektantowi przymiotu strony postępowań administracyjnych, dotyczących zaprojektowanego przez niego obiektu. Z tych też względów prawidłowo przyjęły organy administracyjne w przedmiotowej sprawie, że projektant nie jest legitymowany do żądania wszczęcia postępowania administracyjnego, bądź kwestionowania wydanych rozstrzygnięć w postępowaniu dotyczącym zaprojektowanego przez niego obiektu. Realizacja autorskich praw osobistych do których należy między innymi prawo do niewzruszalności treści i formy utworu i jego rzetelnego wykorzystywania następuje w trybie powództwa o ochronę praw autorskich, a nie w trybie przepisów prawa budowlanego. W tej sytuacji w ocenie Sądu trafnie organy na podstawie art. 61 a § 1 k.p.a. odmówiły wszczęcia postepowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] lutego 2009r. Z powyższych względów Wojewódzki Sad administracyjny na p[odstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.