VII SA/Wa 1021/13
PostanowienieWSA w Warszawie2013-08-07
Skład orzekający: Katarzyna Pakuła - Getka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna posiadająca oszczędności w wysokości 30.000,00 złotych może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie adwokata z urzędu w postępowaniu administracyjnym?Ratio decidendi
Osoba fizyczna posiadająca znaczne oszczędności pieniężne w wysokości 30.000,00 złotych nie kwalifikuje się do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Posiadanie takich środków majątkowych jest negatywną przesłanką przyznania prawa pomocy, ponieważ umożliwia samodzielne ponoszenie kosztów postępowania.Stan faktyczny
M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Wnioskodawca wskazał, że utrzymuje się z zasiłku chorobowego i posiada oszczędności w wysokości 30.000,00 złotych. Po wezwaniu do uzupełnienia wniosku, przedstawił szczegółowe dane dotyczące dochodów i wydatków rodziny. Sąd uznał, że posiadane oszczędności wykluczają przyznanie prawa pomocy.Rozstrzygnięcie
Odmówiono M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy - Katarzyna Pakuła -Getka Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 sierpnia 2013 r. po rozpoznaniu wniosku M. W. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi M. W. na czynność Zastępcy Rzecznika Praw Pacjenta z dnia [...] lutego 2013 r. znak: [...] postanawia: odmówić M. W. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym dotyczącym zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
W dniu 12 czerwca 2013 r. do Sądu wpłynął na uzupełnionym formularzu PPF wniosek o przyznanie prawa pomocy M. W., w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
We wniosku wskazał, że gospodarstwo domowe prowadzi z żoną i dwójką dzieci. Podał, że wspólnie z rodziną utrzymują się z zasiłku chorobowego przyznanego do 2 lipca 2013 r. w wysokości 2.300,00 złotych miesięcznie.
Wnioskodawca oświadczył, że posiada oszczędności pieniężne w wysokości 30.000,00 złotych, które pozostały po zwolnieniu z pracy. Wskazał, że pieniądze te są sukcesywnie wykorzystywane na opłacenie rachunków oraz bieżące potrzeby.
W związku z niewystarczającymi danymi do rozpoznania złożonego wniosku zarządzeniem z dnia 28 czerwca 2013 r. wezwano wnioskodawcę do złożenia dodatkowych wyjaśnień dotyczących nadesłanego wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez podanie:
- jakie ponosi miesięczne koszty związane z utrzymaniem mieszkania (gaz, opłaty za energię, telefon, czynsz itp.) należało je wyszczególnić i podać ich wysokość,
- orientacyjnej miesięcznej wysokości kosztów bieżących potrzeb życia codziennego, tj. zakup żywności, leków, odzieży, środków chemicznych, itp.,
- czy małżonka uzyskuje dochody, jeśli tak, należało podać z jakiego tytułu i w jakiej wysokości lub czy jest osobą bezrobotną, jeśli tak, czy ma przyznany zasiłek dla bezrobotnych, należało podać od kiedy i w jakiej wysokości,
- czy otrzymuje świadczenie z opieki społecznej, jeśli tak w jakiej wysokości, czy też pobiera nadal zasiłek chorobowy,
- czy uzyskuje pomoc ze strony rodziny lub innych osób, organizacji społecznych lub państwowych, jeśli tak, należało podać od kogo, w jakiej wysokości lub formie,
Powyższe należało wykonać w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma, pod rygorem, rozpoznania wniosku w oparciu o posiadania dokumenty.
W dniu 17 lipca 2013 r. do Sądu wpłynęły wyjaśnienia wnioskodawcy na powyższe.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo
o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże , że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata lub radcy prawnego jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a.)
Przyjętą regułą jest, iż obowiązkiem stron jest ponoszenie kosztów związanych z udziałem w postępowaniu. Tylko w wyjątkowych przypadkach może być przyznane na wniosek strony prawo pomocy polegające na zwolnieniu z kosztów sądowych bądź ustanowieniu pełnomocnika z urzędu.
Zaznaczyć należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do wypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście obiektywnie niemożliwe. Jeżeli natomiast strona ma jakiekolwiek, środki majątkowe, a w szczególności zaś posiada zgromadzone oszczędności pieniężne, to powinna partycypować w kosztach związanych z prowadzeniem postępowania sądowego.
Powołany wyżej przepis wskazuje, że inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki pozytywne dla uwzględnienia wniosku spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
W niniejszej sprawie oceniono na podstawie przedstawionych danych w formularzu wniosku PPF oraz w piśmie wyjaśniającym z dnia 17 lipca 2013 r., że wnioskodawca nie kwalifikuje się do zwolnienia z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata.
Z podanych danych w formularzu oraz piśmie z dnia 17 lipca 2013 r. wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe z żoną i dwójką dzieci. Obecnie wnioskodawca z rodziną utrzymuje się z dochodów w wysokości 1.860,00 złotych. Na kwotę tą składa się renta wnioskodawcy w wysokości 1.350,00 złotych oraz zasiłek z opieki społecznej w wysokości 530,00 złotych.
Wnioskodawca oświadczył, że posiada oszczędności pieniężne w wysokości 30.000,00 złotych, które pozostały po zwolnieniu z pracy. Wskazał, że pieniądze te są sukcesywnie wykorzystywane na opłacenie rachunków oraz bieżące potrzeby.
Wnioskodawca wyszczególnił, że ponosi następujące koszty tj. opłatę za mieszkanie w wysokości 550,00 złotych, opłatę za prąd w wysokości 273,00 złotych, opłatę za gaz w wysokości 230,00 złotych, opłatę za telefon 100,00 złotych, polisę ubezpieczeniową 80,00 złotych, bilety miesięczne dla dzieci 150,00 złotych, obiady w szkole dla syna 100,00 złotych. Wskazał, że na zakup żywności przeznaczają około 1.500,00-2.000,00 złotych miesięcznie. Dodał także, iż musi ponieść koszy związane z utrzymaniem dzieci i wyprawką do szkoły tj. zakupem książek, butów, ubrań. Nadto, ponosi także koszty na leczenie własne i członków rodziny, dojazdy do szpitali około 100-200 złotych miesięcznie. Zaznaczył, że małżonka jest w ciąży i w związku z tym ponosi także wydatki na zakup lekarstw w wysokości około 100-200 złotych miesięcznie. Wnioskodawca oświadczył, że żadnych innych dochodów ani pomocy nie otrzymują.
Biorąc pod uwagę powyższe wskazać należy, iż skarżący wprawdzie obecnie utrzymuje się wraz z trzyosobową rodziną z uzyskiwanej renty w wysokości 1.350,00 złotych oraz zasiłku z opieki społecznej w wysokości 530,00 złotych, łącznie 1.880,00 złotych, jednakże posiada znaczne oszczędności pieniężne w wysokości 30.000,00 złotych. Posiadanie oszczędności pieniężnych w zasadzie wyklucza obecnie przyznanie wnioskodawcy prawa pomocy.
Reasumując stwierdzić należy, że skarżący posiadając środki majątkowe w wysokości 30.000 złotych jest w stanie samodzielnie ponosić koszty sądowe w niniejszej sprawie oraz ustanowić adwokata z wyboru.
Aktualna linia orzecznictwa sądów administracyjnych w zakresie prawa pomocy uznaje fakt posiadania zgromadzonych oszczędności za negatywną przesłankę przyznania tego prawa.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 p.p.s.a, orzeczono jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło