VII SA/Wa 1022/09

WyrokWSA w Warszawie2009-12-09

Skład orzekający: Tadeusz Nowak, Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Elżbieta Zielińska-Śpiewak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o wniesieniu sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych (budowy dwóch bram) może zostać wydana bez wszechstronnego wyjaśnienia stanu faktycznego i zebrania dowodów potwierdzających przesłanki określone w art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja Wojewody, utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta o sprzeciwie wobec zgłoszenia budowy bram, została uchylona z powodu naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 7, 77 i 107 § 3 k.p.a. Organy nie zebrały wystarczających dowodów, aby wykazać, że realizacja robót budowlanych może naruszać ustalenia planu miejscowego, spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, lub wprowadzić ograniczenia/uciążliwości dla terenów sąsiednich, co było podstawą do nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi E. L. na decyzję Wojewody, która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta o sprzeciwie wobec zgłoszenia budowy dwóch bram na działce skarżącej. Prezydent uznał, że budowa bram może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa i wprowadzić ograniczenia w korzystaniu z drogi dojazdowej. Wojewoda podtrzymał tę decyzję, wskazując na istnienie służebności gruntowej na działce skarżącej. Skarżąca zarzuciła, że jej działka nie ma statusu drogi dojazdowej dla innych właścicieli, a jej nieruchomość jest nadmiernie obciążana.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz stwierdził, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Przyznano również koszty nieopłaconej pomocy prawnej.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Tadeusz Nowak (spr.), , Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2009 r. sprawy ze skargi E. L. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] kwietnia 2009 r. znak [...] w przedmiocie wniesienia sprzeciwu do zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych I. uchyla zaskarżoną decyzję, II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata J. W. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...],[...], tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych). VII SA/Wa 1022/09 UZASADNIENIE Zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2009r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. Nr 98 z 2000 r. poz. 1071 ze zmianami) - po rozpatrzeniu odwołania E. L. i M. L. utrzymał w mocy decyzję Prezydenta [...] nr [...] z dnia [...].02.2008r. o wniesieniu sprzeciwu do zgłoszenia z dnia [...].02.2008r, złożonego przez P. E. L. w Delegaturze Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Urzędu [...] w [...], dot. budowy dwóch bram na działce nr ewid. [...] z obrębu [...] przy ulicy [...] w [...]. Jak wynika z akt sprawy Prezydent [...] wniósł sprzeciw do zgłoszenia E. L. o zamiarze budowy dwóch bram na działce nr ewid. [...] przy ulicy [...] z obrębu [...] w [...] i nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. Prezydent wskazał w uzasadnieniu, że wybudowanie ogrodzenia z bramami na powyższej działce w miejscu zaznaczonym na załączniku graficznym do zgłoszenia, spowoduje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia dla terenów sąsiednich oraz wprowadzi ograniczenia i uciążliwości z korzystania z drogi dojazdowej. W swym odwołaniu E. L. podniosła problem pozbawienia jej prawa do dysponowania nieruchomością poprzez ustanowienie na jej nieruchomości drogi dojazdowej do innych nieruchomości. Wojewoda [...] utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Prezydenta stwierdził, że w dziale III księgi wieczystej numer [...] wpisana jest nieodpłatna służebność gruntowa drogi koniecznej na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...], objętej księgą wieczystą numer [...], polegająca na prawie przejazdu i przechodu przez działkę nr [...] na warunkach opisanych w §5 umowy sprzedaży z dnia [...] października 1998r., zawartej przed not. H. B. –Ł. w [...] za rep. A nr [...] oraz nieodpłatna służebność gruntowa na rzecz [...] Zakładów Gazowniczych "Gazownia [...]" z siedzibą w [...], polegająca na posadowieniu przyłącza gazowego i punktu redukcyjno -pomiarowego, eksploatacji tych urządzeń, zapewnieniu do nich dostępu w celu wykonywania czynności związanych z remontem, eksploatacją, konserwacją gazociągu i przyłączeniem kolejnych odbiorców do gazociągu przebiegającego przez nieruchomość". W tej sytuacji, zdaniem Wojewody, całkowicie zasadny jest sprzeciw wniesiony przez organ I instancji w stosunku do wykonania robót ujętych w zgłoszeniu z dnia [...].02.2008r, tj. budowy dwóch bram na działce nr ewid. [...] przy ulicy [...]. Wojewoda wskazał, że niedopuszczalne jest, aby fakt zgłoszenia zamiaru budowy bram był dokonany tylko po to, "aby Urząd wypowiedział się w rzeczonej sprawie i jasno określił zgodnie z obowiązującym prawem status....nieruchomości", gdyż miałoby to ujemny skutek dla osób zmuszonych do korzystania z przedmiotowej drogi w celu dojazdu do własnych nieruchomości. W skardze skierowanej do Sądu E. L. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji stwierdzając, że nie neguje służebności gruntowej dla każdczesnego właściciela działki nr [...] jak również służebności na rzecz [...] Zakładów Gazowniczych "Gazownia [...]" z siedzibą w [...]. Nie godzi się jednak by z jej nieruchomości korzystali inny właściciele działek [...]. Podnosi, że jej działka nie ma statusu drogi dojazdowej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda podtrzymał swoje stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga E. L. zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżona decyzja nie zapadła po wszechstronnym wyjaśnieniu stanu faktycznego Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, stosując środki określone w ustawie. Na podstawie art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, rozstrzyga w granicach sprawy, kontrolując postępowanie oraz akty administracyjne wydane przez organy administracji publicznej i uwzględnia skargę na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a., jeśli stwierdzi naruszenia przepisów prawa materialnego, które miały wpływ na wynik sprawy lub też naruszenia przepisów postępowania, jeśli miały one istotny wpływ na wynik sprawy administracyjnej. Na wstępie zauważyć należy, że decyzja organu I instancji zapadła na podstawie art. 30 ust.7 pkt. 1 i 4 ustawy z dnia 07 lipca 1994 r. -Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003 r. Nr 207, poz.2016, z późn. zm.). Zgodnie ze wskazanym przepisem właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia lub wprowadzić utrwalić bądź zwiększyć ograniczenia lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Z uzasadnienia Prezydenta a w szczególności z uzasadnienia decyzji Wojewody, który szerzej odnosi się do zamierzeń strony skarżącej wynika, że zamierzenie może spowodować ograniczenia lub uciążliwości dla właścicieli działki sąsiedniej ozn. Nr [...]. Z uzasadnienia Wojewody nie wynika w oparciu, o jakie dowody organ poczynił te ustalenia, skoro strona podnosi, że nie neguje ona służebności gruntowej dla każdczesnego właściciela działki nr [...]jak również służebności na rzecz [...] Zakładów Gazowniczych "Gazownia [...]" z siedzibą w [...]. Nie godzi się jednak by z jej nieruchomości korzystali inny właściciele działek [...]. Podnosi, że jej działka nie ma statusu drogi dojazdowej. Stwierdzić wobec tego należy, iż ustalenia organu II instancji są dowolne, ponieważ nie zostały poparte żadnymi dowodami. Ani organ I instancji, jak to wyżej wskazano, ani organ odwoławczy nie dokonał żadnych ustaleń, co do tego czy przesłanki wskazane ww. przepisie będzie wymagało uzyskania pozwolenia na budowę. W szczególności w sprawie brak jakichkolwiek dowodów na to, że obiekt ten spowoduje zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, pogorszy stan środowiska lub, że jego realizacja może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (o ile plan zagospodarowania przestrzennego istniał w dacie wydania zaskarżonej decyzji). Dokonanie oceny możliwości wystąpienia w konkretnym przypadku jednej z tych przesłanek należy oczywiście do właściwego organu, co nie oznacza samo przez się dopuszczenia dowolności w podjęciu takiego rozstrzygnięcia. Organ musi wykazać, z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonych robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy lub ustalenia planu dające podstawę do przyjęcia prawdopodobieństwa ich wystąpienia. Nadmienić należy, że strona jest właścicielem działki , której nawet część nie jest przeznaczona pod drogę dojazdową. Bezsporne jest, że droga dojazdowa prowadząca do działki nr ew. [...] nie jest drogą publiczną w rozumieniu ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 z późn. zm), a jest drogą wewnętrzną. Nie ulega również wątpliwości, że kończy się ona na granicy tej działki. Przejazd przez działkę nr [...] ma prawnie zagwarantowaną właściciel działki sąsiedniej nr [...]. Pozostali właściciele działek położonych wzdłuż drogi wewnętrznej położonej po obu stronach działki nr [...] takich praw nie posiadają. Jeśli orzekające organy miały wątpliwości, co do sposobu i zakresu zgłoszonych robót budowlanych zobowiązane były w trybie art. 30 ust. 2 ustawy wezwać inwestora do uzupełnienia zgłoszenia o brakujące dokumenty, by ustalić czy zamierzone roboty budowlane odpowiadają wymogom prawa i mogą być realizowane. Skoro organy rozpatrujące sprawę nie dokonały niezbędnych ustaleń, co do tego czy zostały spełnione przesłanki z art. 30 ust. 7 ustawy - Prawo budowlane z 1994 r. to w ocenie Sądu zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem art. 7 k.p.a., art. 77 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. Wskazane naruszenie przepisów postępowania mogło mieć, w ocenie Sądu istotny wpływ na wynik sprawy. Jak wskazuje art. 80 kpa, tylko w przypadku zebrania przez organ i rozpatrzenia całości materiału dowodowego możliwa jest prawidłowa ocena konkretnej sprawy i prawidłowe rozstrzygnięcie o prawach strony. Organ rozpatrujący sprawę powinien więc rozpatrzyć wszystkie dowody zgromadzone i odzwierciedlone w aktach sprawy oraz powinien dowody te rozpatrzyć w ich wzajemnej łączności. Wszelkie niejasności jakie pojawiają się przy zestawieniu podstawy faktycznej decyzji ze zgromadzonym materiałem procesowym budzą wątpliwość, czy ustalenie podstawy faktycznej nastąpiło zgodnie z rzeczywistością. Powołane zasady postępowania administracyjnego (art. 7 i 77 kpa) oraz przepisy Działu II, rozdziału 4 Kodeksu postępowania administracyjnego, wymagają aby w toku postępowania, organy podejmowały wszelkie niezbędne kroki do wyjaśnienia i załatwienia sprawy i dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem, a także by z własnej inicjatywy przeprowadzały dowody służące ustaleniu stany faktycznego, Należy również zauważyć, iż zgodnie z art. 140 kpa organ odwoławczy tak samo, jak organ I instancji związany jest przepisami art. 7 kpa, art. 77 kpa, art. 80 kpa i art. 107 § 3 kpa, a dodatkowo jeśli w ocenie organu II instancji istnieją braki w materiale dowodowym zgromadzonym przez organ I instancji, to może on skorzystać z przepisu art. 136 kpa, dającego możliwość przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego. Ujawnione naruszenie przepisów prawa procesowego wyżej omówionych mające istotny wpływ na wynik sprawy powoduje uchylenie zaskarżonej decyzji organu II instancji z mocy art. 145 § 1 ust. 1 pkt c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153 poz. 1270).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.07.2026. · Źródło