VII SA/Wa 1022/19

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krystyna Tomaszewska (spr.), Sędzia WSA Tomasz Janeczko, Sędzia WSA Mirosław Montowski, Protokolant starszy sekr. sąd. Sylwia Rosińska - Czaykowska, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 października 2019 r. sprawy ze skargi R. z siedzibą w D. na decyzję Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] stycznia 2019 r. znak [...] w przedmiocie stwierdzenia naruszenia przepisów rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego oddala skargę Przedmiotem skargi R. z siedzibą w D., I. (dalej: skarżący) jest decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego (dalej: Prezes ULC) z dnia [...] stycznia 2019 r., znak [...], wydana w sprawie stwierdzenia naruszenia przez przewoźnika przepisów rozporządzenia w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych: 10 kwietnia 2018 r. M. R., reprezentowana przez pełnomocnika, złożyła do Prezesa ULC skargę na opóźniony lot linii R. na trasie W. – T., żądając wypłaty odszkodowania. Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego Prezes ULC wydał, na podstawie art. 205a ust. 1, art. 205b ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 209b ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 3 lipca 2002 roku Prawo lotnicze (t.j. Dz. U. z 2018r., poz. 1183, dalej: Prawo lotnicze) w związku z art. 104 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2018 r. poz. 2096, dalej: k.p.a.), w związku z art. 7 ust. 1 lit. b, art. 8 ust. 1, art. 9 ust. 1 i ust. 2, art. 14 ust. 2 w zw. z art. 6 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, uchylającego rozporządzenie nr 295/91 (Dz. U. UE L 46 z 17.2.2004, dalej: rozporządzenie), opisaną na wstępie decyzję, którą: 1. stwierdził naruszenie przez przewoźnika R. art. 7 ust. 1 lit b rozporządzenia poprzez zaniedbanie obowiązku wypłaty pasażerce odszkodowania w wysokości 400 EUR, w związku z opóźnionym lotem nr [...], planowanego do wykonania na dzień [...] stycznia 2018 r. na trasie W. – T., 2. ustalił obowiązek usunięcia ww. nieprawidłowości w ciągu 14 dni od dnia uprawomocnienia się decyzji, 3. nałożył na przewoźnika lotniczego R. karę pieniężną za naruszenie postanowień rozporządzenia w wysokości 1000 złotych. W uzasadnieniu organ wskazał, że 27 kwietnia 2018 r. wpłynęła do Urzędu Lotnictwa Cywilnego skarga złożona przez ww. pasażerkę, dotycząca naruszenia przez R. przepisów rozporządzenia poprzez niewywiązanie się z obowiązków ciążących na nim w wypadku opóźnienia lotu z [...] stycznia 2018 r. nr [...] na trasie W. ([...]) – T. ([...]). Pismami z 27 czerwca 2018 r. Prezes Urzędu zawiadomił strony o wszczęciu postępowania w niniejszej sprawie, jak również wezwał przewoźnika do złożenia wyjaśnień. Przewoźnik nie wypowiedział się w sprawie i nie nadesłał wyjaśnień. Odległość z W. do T., mierzona metodą trasy po ortodromie, wynosi 1732 km. Organ wskazał, że stosownie do treści art. 6 rozporządzenia, w przypadku opóźnienia lotu, jeżeli obsługujący przewoźnik lotniczy ma uzasadnione powody, by przewidywać, że lot będzie opóźniony w stosunku do planowego startu o trzy lub więcej godzin w przypadku wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości pomiędzy 1500 a 3500 kilometrów, pasażerowie otrzymują od obsługującego przewoźnika lotniczego pomoc określoną w art. 9 ust. 1 lit. a i art. 9 ust. 2, oraz, gdy oczekiwany w sposób uzasadniony czas odlotu nastąpi co najmniej dzień po terminie poprzednio zapowiedzianego odlotu, pomoc określoną w art. 9 ust. 1 lit. b i c, oraz gdy opóźnienie wynosi co najmniej pięć godzin, pomoc określoną w art. 8 ust. 1 lit. a. W każdym przypadku, pomoc jest oferowana w ramach odpowiednich limitów czasowych. Stosownie zaś do art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia w przypadku odwołania się do niniejszego artykułu pasażerowie otrzymują odszkodowanie w wysokości 400 EUR w przypadku wszystkich lotów wewnątrzwspólnotowych dłuższych niż 1500 kilometrów i wszystkich innych lotów o długości od 1500 do 3500 kilometrów. Organ powołał się na wyrok Trybunału (czwarta izba) z 19 listopada 2009 r. w sprawach połączonych C-402/07 i C-432/07 w postępowaniach [...] (C-402/07), oraz [...] przeciwko [...] SA (C-432/07), zgodnie z którym możliwość powołania się na "nadzwyczajne okoliczności" pozwalające przewoźnikom lotniczym uwolnić się od zapłaty odszkodowania ustanowionego w art. 7 rozporządzenia jest przewidziana wyłącznie w art. 5 ust. 3 rozporządzenia, który dotyczy odwołania lotu, motyw piętnasty rozporządzenia wskazuje jednak, że to uzasadnienie może również znaleźć zastosowanie, gdy decyzja kierownictwa lotów w stosunku do danego samolotu spowodowała danego dnia powstanie dużego opóźnienia lub przełożenie lotu na następny dzień. Skoro pojęcie dużego opóźnienia jest użyte w kontekście nadzwyczajnych okoliczności, należy uznać, że ustawodawca również powiązał je z prawem do odszkodowania. Wobec powyższego nie można z góry zakładać, że pasażerowie opóźnionych lotów są pozbawieni prawa do odszkodowania i dla potrzeb przyznania tego prawa nie mogą być traktowani jak pasażerowie odwołanych lotów. W tych okolicznościach należy stwierdzić, że pasażerowie lotów opóźnionych mogą powoływać się na prawo do odszkodowania przewidziane w art. 7 rozporządzenia, jeżeli z powodu tych lotów poniosą stratę czasu wynoszącą co najmniej trzy godziny, czyli jeżeli przybędą do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu. Pasażerka na podstawie potwierdzonej rezerwacji miała [...] stycznia 2018 r. odbyć podróż na trasie W. – T. lotem o oznaczeniu [...]. Lot ten został opóźniony w przylocie o ponad 3 godziny. Przewoźnik nie wypowiedział się w sprawie i nie nadesłał wyjaśnień. Obsługujący przewoźnik lotniczy nie jest zobowiązany do wypłaty rekompensaty przewidzianej w art. 7, jeżeli może dowieść, że opóźnienie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków zaś ciężar dowodu tego czy i kiedy pasażerowie zostali poinformowani o odwołaniu lotu spoczywa na obsługującym przewoźniku lotniczym. Wobec powyższego, Prezes ULC stwierdził, że w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia, gdyż przewoźnik nie udowodnił, że w przedmiotowej sprawie miała miejsce nadzwyczajna okoliczność, uzasadniająca opóźnienie lotu. Stosownie do treści art. 8 ust. 1 rozporządzenia, w przypadku opóźnienia lotu pasażerowie mają prawo wyboru zwrotu w terminie siedmiu dni, za pomocą środków przewidzianych w art. 7 ust. 3, pełnego kosztu biletu po cenie za jaką został kupiony, za część lub części nie odbytej podróży oraz za część lub części już odbyte, jeżeli lot nie służy już dłużej jakiemukolwiek celowi związanemu z pierwotnym planem podróży pasażera, wraz z, gdy jest to odpowiednie, lotem powrotnym do pierwszego miejsca odlotu, w najwcześniejszym możliwym terminie. Stosownie do art. 6 ust. 1 lit. a iii rozporządzenia uprawnienie powyższe przysługuje pasażerom, gdy opóźnienie lotu wynosi co najmniej pięć godzin. W przedmiotowej sprawie, jak wynika ze skargi, opóźnienie wyniosło poniżej 5 godzin, a więc pasażerce nie przysługiwało prawo do rezygnacji z rejsu oraz pełny zwrot kosztu niewykorzystanego biletu. Wobec czego Prezes ULC stwierdził brak naruszenia tego przepisu. Stosownie do treści art. 9 rozporządzenia w przypadku odwołania lotu pasażerowie otrzymują bezpłatnie posiłki oraz napoje w ilościach adekwatnych do czasu oczekiwania, zakwaterowanie w hotelu w przypadku gdy występuje konieczność pobytu przez jedną albo więcej nocy, lub gdy zachodzi konieczność pobytu dłuższego niż planowany przez pasażera, transport pomiędzy lotniskiem a miejscem zakwaterowania (hotelem lub innym). Ponadto, pasażerom bezpłatnie przysługują dwie rozmowy telefoniczne, dwa dalekopisy, dwie przesyłki faksowe lub e-mailowe. W odniesieniu do realizacji obowiązków wynikających z art. 9 rozporządzenia trzeba zauważyć, że z treści skargi nie wynika, aby przewoźnik nie zapewnił pasażerce stosownej pomocy podczas oczekiwania opóźniony rejs. Wobec powyższego Prezes ULC stwierdził brak naruszenia przepisu art. 9 ust. 2 rozporządzenia. Stosownie do treści art. 14 rozporządzenia w przypadku odwołania lotu obsługujący przewoźnik lotniczy dba o to, aby w punkcie odpraw pasażerów była umieszczona w miejscu widocznym dla pasażerów czytelna informacja zawierająca następujący tekst: "Jeżeli odmówiono Państwu przyjęcia na pokład lub Państwa lot został odwołany lub opóźniony o co najmniej dwie godziny, możecie Państwo poprosić obsługę na stanowisku odpraw lub w punkcie przyjęć pasażerów na pokład samolotu o tekst określający przysługujące Państwu prawa, w szczególności w odniesieniu do odszkodowania i należnej Państwu pomocy". Obsługujący przewoźnik lotniczy, który odmawia przyjęcia na pokład lub odwołuje lot wręcza każdemu pasażerowi, którego to dotyczy pisemną informację o przepisach na temat odszkodowania i pomocy zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Wręcza również odpowiednią informację każdemu pasażerowi dotkniętemu opóźnieniem o co najmniej dwie godziny. Pasażer otrzymuje również pisemną informację o sposobach skontaktowania się z wyznaczonym organem krajowym, o którym mowa w art. 16. W odniesieniu do realizacji obowiązku poinformowania pasażerów o przysługujących im prawach określonego w art. 14 rozporządzenia, organ zauważył, iż z treści skargi nie wynika, aby przewoźnik nie poinformował pasażerki o przysługujących jej prawach. Wobec powyższego Prezes ULC stwierdził brak naruszenia art. 14 rozporządzenia względem pasażerki. W myśl art. 209b ust. 1 Prawa lotniczego kto działa z naruszeniem obowiązków lub warunków wynikających z przepisów rozporządzeń, o których mowa w art. 205a ust. 1, lub nie wykonuje albo nienależycie wykonuje zobowiązania wynikające z przepisów tych rozporządzeń, podlega karze pieniężnej w wysokości określonej w załączniku nr 2 do ustawy. Zgodnie z pkt 1.5 załącznika nr 2 do ustawy, za naruszenie obowiązku, o którym mowa w art. 7 rozporządzenia Prezes ULC nakłada karę w wysokości od 1000 do 2500 zł. Z uwagi na okoliczność, że niewypłacenie pasażerce odszkodowania spowodowało, iż prawa pasażera zostały naruszone, zasadnym, w ocenie organu, było nałożenie na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 1000 zł za naruszenie obowiązku określonego w ust. 1 pkt. 5 załącznika nr 2 do Prawa lotniczego w stosunku do pasażerki. W ocenie Prezesa Urzędu ULC w przedmiotowej sprawie doszło do naruszenia przepisów prawa, gdyż pasażerka do dnia wydania niniejszej decyzji nie otrzymała od przewoźnika odszkodowania za opóźnienie lotu. Organ podkreślił, że wysokość nałożonej kary jest proporcjonalna do stwierdzonego naruszenia oraz ma charakter prewencyjny. Skargę na wyżej opisane rozstrzygnięcie wniósł R., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, zarzucając naruszenie: - art. 7, art. 77 § 1 k.p.a. poprzez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie w szczególności poprzez pominięcie wyjaśnień złożonych przez przewoźnika lotniczego stanowiących potwierdzenie wypłaty na rzecz pasażerki odszkodowania zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia, a w konsekwencji stwierdzenie naruszenia przez przewoźnika lotniczego naruszenia art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Skarżący wniósł o przeprowadzenie na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. dowodu uzupełniającego z dokumentu, tj. potwierdzenia przelewu bankowego w wysokości 1.655,60 zł (stanowiącą równowartość 400 EUR) na rzecz pasażerki M. R., potwierdzającego spełnienie obowiązku wypłaty odszkodowania zgodnie z art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia przez przewoźnika lotniczego na rzecz pasażera. Do skargi dołączony został wydruk, z którego wynika, iż przelewu dokonano 19 grudnia 2018 r. Skarżący podkreślił, że drogą elektroniczną poinformował Prezesa ULC o wypłacie odszkodowania, którą to okoliczność organ pominął. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczas prezentowaną argumentację, a także wskazując, że informację o wypłacie odszkodowania przewoźnik przekazał dopiero 15 marca 2019 r., na co załączył dowód w postaci wydruku wiadomości przesłanej pocztą elektroniczną. Ponadto podkreślił, że dopiero po wszczęciu postępowania w sprawie przewoźnik rozpoczął procedurę wypłaty odszkodowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Sąd administracyjny, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych kontroluje jedynie legalność zaskarżonej decyzji, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje wówczas, gdy Sąd stwierdzi, że doszło do naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przy czym ocena tego naruszenia następuje w świetle prawa obowiązującego w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Ponadto od dnia wejścia w życie Traktatu akcesyjnego z dnia 16 kwietnia 2003 r. (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864) na mocy, którego Polska stała się członkiem Unii Europejskiej, kontrola sądu administracyjnego obejmuje również zgodność rozstrzygnięć organów administracji publicznej z prawem wspólnotowym rozumianym jako całokształt dorobku prawnego Wspólnoty Europejskiej, w tym zasad ogólnych prawa wspólnotowego, interpretowanych oraz stosowanych w sposób jednolity na całym obszarze Unii Europejskiej. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie bowiem kontrolowana decyzja Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego z dnia [...] stycznia 2019 r., znak [...] nie narusza prawa. Zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. c) rozporządzenia nr 261/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 11 lutego 2004 r. ustanawiającego wspólne zasady odszkodowania i pomocy dla pasażerów w przypadku odmowy przyjęcia na pokład albo odwołania lub dużego opóźnienia lotów, w przypadku odwołania lotu obsługujący przewoźnik lotniczy powinien wypłacić pasażerowi odszkodowanie na zasadach określonych w art. 7 ww. rozporządzenia w kwocie zależnej od długości trasy przelotu. Okoliczności wyłączające odpowiedzialność odszkodowawczą przewoźnika określone zostały w art. 5 ust. 1 lit. c) pkt i, ii, iii oraz art. 5 ust. 3 ww. rozporządzenia. Artykuł 5 ust. 3 stanowi, że obsługujący przewoźnik nie lotniczy nie jest zobowiązany do wypłaty rekompensaty przewidzianej w art. 7, jeżeli może dowieść, że odwołanie lotu jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków. W punkcie 14 Preambuły ww. rozporządzenia wskazano, że zobowiązania przewoźników lotniczych powinny być ograniczone lub ich odpowiedzialność wyłączona w przypadku gdy zdarzenie jest spowodowane zaistnieniem nadzwyczajnych okoliczności, których nie można było uniknąć pomimo podjęcia wszelkich racjonalnych środków. Okoliczności te mogą, w szczególności, zaistnieć w przypadku destabilizacji politycznej, warunków meteorologicznych uniemożliwiających dany lot, zagrożenia bezpieczeństwa, nieoczekiwanych wad mogących wpłynąć na bezpieczeństwo lotu oraz strajków mających wpływ na działalność przewoźnika. W niniejszej sprawie M. R. miała potwierdzoną rezerwację na lot o oznaczeniu [...], który miał odbyć się w dniu [...] stycznia 2018 r. na trasie W. ([...]) – T. ([...]).[...] i był obsługiwany przez przewoźnika R. z siedzibą w D. Lot ten został opóźniony w przylocie o ponad 3 godziny. Przewoźnik nie złożył w sprawie żadnych wyjaśnień i nie udowodnił, że w przedmiotowej sprawie miała miejsce nadzwyczajna okoliczność, uzasadniająca opóźnienie lotu. Również do dnia wniesienia skargi przez pasażerkę tj. do dnia 27 kwietnia 2018 r. przewoźnik lotniczy nie dokonał wypłaty odszkodowania na rzecz M. R. Z akt sprawy ( wydruk wiadomości z poczty elektronicznej z dnia 15 marca 2019 r ) wynika, że dopiero po zakończeniu postępowania administracyjnego przewoźnik lotniczy pismem z dnia 15 marca 2019 r poinformował Prezesa Urzędu, że w dniu 19 grudnia 2018 r., dokonał wypłaty na rzecz M. R. zryczałtowanego odszkodowania w wysokości 1.655,60 zł, stanowiącej równowartość 400 euro. Następnie na etapie złożenia skargi do WSA przewoźnik lotniczy przedłożył potwierdzenie dokonania przelewu, z którego wynika, iż w dniu 19 grudnia 2018 r. dokonał wypłaty na rzecz M. R. odszkodowania nadto przewoźnik wniósł o przeprowadzenie dowodu z tego dokumentu. Z akt przedmiotowej sprawy jednoznacznie zatem wynika, iż dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego, przewoźnik lotniczy rozpoczął procedurę wypłaty na rzecz pasażera odszkodowania w wysokości określonej w art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia (WE ) nr 261/2004. W niniejszej sprawie nie budzi również wątpliwości, iż przewoźnik nie wykazał w toku postępowania, że opóźnienie skarżonego lotu zostało spowodowane okolicznością nadzwyczajną. W ocenie Sądu ustalony stan faktyczny nie budzi wątpliwości i wbrew zarzutom skarżącego przewoźnika nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, tj. art. 7 i art. 77 kpa. Prezes ULC wszelkie okoliczności istotne dla rozstrzygnięcia sprawy ustalił w sposób prawidłowy dokonując wszechstronnej oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego. Ocena zgromadzonego materiału w sprawie nie jest dowolna, a zastosowanie i wykładnia przepisów rozporządzenia (WE) nr 261/2004 jest prawidłowa. Z oświadczenia złożonego przez przewoźnika po zakończeniu postępowania administracyjnego wynika, że przewoźnik lotniczy po wszczęciu postępowania administracyjnego, wypłacił stronie skarżącej w dniu 19 grudnia 2018 r., odszkodowanie przysługujące jej na podstawie art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia (WE) nr 261/2004. Sąd nie dopuścił dowodu z załączonego do skargi potwierdzenia przelewu wypłaty odszkodowania na rzecz M. R. dokonanego w dniu 19 grudnia 2018 r. Zdaniem Sądu wypłata odszkodowania określonego w art. 7 rozporządzenia (WE) nr 261/2004 na rzecz pasażera już po wniesieniu skargi do Prezesa ULC pozostaje bez wpływu na wynik sprawy. Okoliczność uiszczenia odszkodowania na rzecz pasażera w toku postępowania administracyjnego tj. po wniesieniu skargi pasażera do ULC, nie ma żadnego znaczenia prawnego, skoro uiszczenie tego odszkodowania w toku postępowania prowadzonego przez Prezesa Urzędu potwierdza uznanie przez przewoźnika swojego zobowiązania wynikającego z art. 7 rozporządzenia, które powstało już w chwili gdy doszło do opóźnienia lotu (por, wyrok NSA z dnia 2 sierpnia 2016 roku, 1 OSK 155/16 oraz wyrok NSA z 30 grudnia 2016 r.. sygn. akt I OSK 2221/15). W wyroku z dnia 2 sierpnia 2016 roku, I OSK 155/16 Naczelny Sąd Administracyjny dokonując wykładni przepisów rozporządzenia oraz ustawy Prawo lotnicze wskazał, że "obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego powstaje (...) w chwili, gdy doszło do opóźnienia lotu polegającego na przybyciu pasażerów do ich miejsca docelowego co najmniej trzy godziny po pierwotnie przewidzianej przez przewoźnika lotniczego godzinie przylotu". Jak zostało podniesione przez NSA, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego rozpatruje skargę na przewoźnika lotniczego dopiero po uprzednim wyczerpaniu przez skarżącego postępowania reklamacyjnego przed tym przewoźnikiem, o którym to postępowaniu mowa w art. 205b ust. 4 ustawy Prawo lotnicze. Z kolei przedmiotem skargi jest naruszenie rozporządzenia, co wynika z art. 16 ust. 2 rozporządzenia. Jak dalej stwierdzono, skuteczność uwzględnienia reklamacji przez przewoźnika oraz skuteczność rozstrzygnięcia skargi przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego na korzyść pasażera jest zależne od ustalenia, czy przewoźnik lotniczy był zobowiązany do uiszczenia odszkodowania określonego w art. 7 ust. 1 rozporządzenia, w związku z czym, jak stwierdza NSA, zobowiązanie to powstaje w chwili zaistnienia zdarzenia, o którym mowa w przepisach rozporządzenia, z którym związano obowiązek wypłaty odszkodowania przez przewoźnika lotniczego, a nie w chwili rozpatrywania reklamacji lub skargi. Co więcej, brak literalnego określenia terminu wypłaty odszkodowania w przepisach ustawy Prawo lotnicze nie oznacza bowiem braku normatywnego określenia tego terminu, który wynika z samej konstrukcji jego dochodzenia przez pasażera. Złożenie skargi przez pasażera do Prezesa Urzędu jest bowiem konsekwencją dotychczasowego braku realizacji zobowiązania przez przewoźnika lotniczego i właśnie ten brak stanowi naruszenie przez przewoźnika przepisów rozporządzenia. W przedmiotowej sprawie nie budzi wątpliwości, iż pasażerka skierowała skutecznie do przewoźnika lotniczego reklamację, ale do czasu wszczęcia postępowania administracyjnego przez Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego, przewoźnik lotniczy nie spełnił ciążącego na nim obowiązku. Decyzja o wypłacie odszkodowania podjęta została dopiero po wszczęciu postępowania administracyjnego toczącego się przed Prezesem Urzędu, co w świetle wykładni prawa dokonanej w wyroku NSA z dnia 2 sierpnia 2016 roku nie ma znaczenia dla sprawy. Jednocześnie należy zauważyć, iż przewoźnik lotniczy nie wykazał by opóźnienie skarżonego lotu nastąpiło z powodu okoliczności nadzwyczajnych w rozumieniu przepisów rozporządzenia i aby podjął wszelkie racjonalne środki, by zapobiec jego opóźnieniu. Mając na uwadze powyższe, Prezes Urzędu Lotnictwa Cywilnego w sposób prawidłowy stwierdził naruszenie art. 7 ust. 1 lit. b rozporządzenia. Skoro zaś w niniejszym postępowaniu zostało stwierdzone, iż przewoźnik zaniedbał obowiązku wypłaty odszkodowania względem pasażera skarżonego lotu, będącego stroną postępowania, Prezes Urzędu był zobowiązany do nałożenia na przewoźnika lotniczego kary administracyjnej. Dlatego bezzasadny jest zarzut przewoźnika dotyczący naruszenia przez Prezesa Urzędu przepisów art. 205b Prawa lotniczego. W związku z powyższym, nie dopatrując się naruszenia prawa materialnego i procesowego, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił. ----------------------- 9