VII SA/Wa 1029/04

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Wojciech Mazur (spr.), Sędziowie ( NSA, As. WSA Bogusław Moraczewski, Mariola Kowalska, , Protokolant Anna Mężyńska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 maja 2005 r. sprawy ze skargi M. T. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych czynności I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z [...].11.2002 roku nr [...], II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżącego M. T. kwotę 500 zł ( pięćset złotych ) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją Nr [...] z dnia [...].11.2002r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, ust. 4 ustawy z dnia 07.07.1994r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2000r. Nr 106, poz. 1126 - tekst jedn. z późn. zm.) nakazał M. T. wykonanie następujących czynności w celu doprowadzenia wykonanego zjazdu z drogi gminnej do działki nr [...] położonej w M. gm. G. do stanu zgodnego z prawem, tj : 1) inwentaryzacji technicznej wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych, 2) ekspertyzy potwierdzającej przydatność zjazdu do użytkowania, 3) aktualnej zgody zarządcy drogi gminnej na wykonany zjazd (w obecnej formie). Powyższą dokumentację należało przedłożyć do Powiatowego Inspektoratu Nadzoru Budowlanego w G. do dnia 15 lutego 2003r. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. T. W uzasadnieniu podniósł, że dziwi go zapis zawarty w uzasadnieniu decyzji, że wykonał przedmiotowy zjazd bez wymaganego pozwolenia na budowę mimo, że w dniu 10 listopada 2002 r. złożył w tej materii stosowne wyjaśnienia, których organ nadzoru budowlanego nie wziął pod uwagę. Dodał, że na wniosek złożony w Urzędzie Gminy G. otrzymał w dniu 05.08.2002r. zgodę Wójta na poszerzenie wjazdu z drogi gminnej oznaczonej nr [...] do posesji w M. - dz. Nr [...] przez dołożenie 1 szt. przepustu rurowego. Powyższa zgoda nie zawierała pouczenia o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę, na wykonanie robót budowlanych, związanych z poszerzeniem zjazdu. Skarżący podniósł, że zgodę Wójta Gminy G. na poszerzenie zjazdu potraktował jako ostateczną ponieważ nie było informacji o konieczności uzyskania dodatkowej zgody. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...].05.2004r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14.06.1960r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust 2 Prawa budowlanego uchylił zaskarżoną decyzję w całości i nakazał M. T. przedłożenie następujących dokumentów : inwentaryzacji budowlanej i geodezyjnej, oceny technicznej potwierdzającej przydatność zjazdu do użytkowania, aktualnej zgody zarządcy drogi gminnej na wykonany zjazd. W/w czynności należało wykonać i przedstawić w terminie 2 miesięcy, od daty doręczenia niniejszej decyzji do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że organ I instancji słusznie nakazał doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z obowiązującym prawem, jednakże w ocenie organu odwoławczego w zamian: obowiązku wykonania inwentaryzacji technicznej wraz z oceną techniczną wykonanych robót budowlanych i ekspertyzy potwierdzającej przydatność zjazdu do użytkowania należy wykonać inwentaryzację budowlaną i geodezyjną, ocenę techniczną potwierdzającą przydatność zjazdu do użytkowania oraz uzyskać aktualną zgodę zarządcy drogi gminnej na wykonany zjazd. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie za pośrednictwem organu wniósł M. T. Skarżący podniósł, że organ odwoławczy nie wyjaśnił wszystkich istotnych kwestii a zwłaszcza nie wziął pod uwagę dokumentów znajdujących się w aktach sprawy. Nieprawidłowe są ustalenia organów, iż działka skarżącego nr [...] nie ma dostępu do drogi gminnej (działka nr [...]), gdy tymczasem zjazd do drogi istniał od 1960r. i pod koniec lat dziewięćdziesiątych został rozkopany podczas modernizacji drogi. Na poszerzenie zjazdu skarżący otrzymał zgodę Wójta gminy G. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej uwzględnienie i uchylenie zaskarżonej decyzji ze względu na podstawę jej wydania która powinna wskazywać konkretne czynności mające na celu doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem a nie jedynie ograniczać się do nakazania inwestorowi przedłożenia określonej dokumentacji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Skarga jest zasadna. Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 z póz. zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Nadto na mocy art. 135 tej ustawy Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia. Sąd, zatem rozpoznając sprawę może i powinien usunąć z obrotu nie tylko akt administracyjny objęty skargą, ale też decyzje czy postanowienia pozostające w takim związku z zaskarżonym aktem, iż ingerencja w dostrzeżone wadliwości istniejące w tych aktach jest w ocenie Sądu niezbędna. Badając pod tym kątem zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego nakładając na inwestora obowiązek przedstawienia określonych dokumentów rażąco naruszyły przepis art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Przede wszystkim należy podnieść, poza rozważaniem zasadności przedłożenia przez inwestora określonych dokumentów, że forma w jakiej organ zażądał przedstawienia dokumentów nie znajduje uzasadnienia w art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Nałożenie na inwestora obowiązku dostarczenia określonych dokumentów powinno odbywać się na podstawie art. 81 c Prawa budowlanego w drodze postanowienia, a nie w drodze decyzji w oparciu o art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego, który to przepis ma zupełnie inne przeznaczenie. Forma decyzji w postępowaniu administracyjnym jest zarezerwowana dla rozstrzygnięcia sprawy co do istoty. Wynika to z brzmienia art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego. Natomiast forma postanowienia, zgodnie z art. 123 § 2 k.p.a. zarezerwowana jest dla rozstrzygnięcia poszczególnych kwestii wynikłych w toku postępowania. W rozpatrywanej sprawie nie ma wątpliwości, że nałożenie na inwestora obowiązku przedłożenia określonych dokumentów nie jest rozstrzygnięciem co do istoty. Żądanie przedstawienia określonych dokumentów ma na celu rozszerzenie materiału dowodowego, jest więc postanowieniem o charakterze dowodowym. Dopiero o tak zgromadzony materiał dowodowy organ będzie rozstrzygał merytorycznie - co do istoty sprawy. Należy zwrócić uwagę na to, że w przepisie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, mowa jest o nałożeniu obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem. Nałożenie obowiązku przedstawienia określonych dokumentów (inwentaryzacja budowlana, inwentaryzacja geodezyjna, ocena techniczna) nie jest nałożeniem obowiązku wykonania określonych czynności w rozumieniu powyższego przepisu. Dokumenty typu inwentaryzacja geodezyjna, budowlana czy ocena techniczna są odzwierciedleniem istniejącego stanu faktycznego. Oznacza to, że samo ich przedłożenie nie może doprowadzić wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Dopiero nałożenie obowiązku wykonania określonych czynności może doprowadzić roboty budowlane do stanu zgodnego z prawem. Zaznaczyć należy, że na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 - Prawa budowlanego organ może wydać decyzję tylko jednokrotnie i nakładając w tym trybie obowiązek przedstawienia określonych dokumentów zamyka sobie możliwość rozstrzygnięcia w przyszłości sprawy co do jej istoty, w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Sądu zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji wydane zostały z rażącym naruszeniem art. 51 ust. 1 pkt 2 – Prawa budowlanego, co stanowi przesłankę z art. 156 § 1 pkt. 2 k.p.a. do stwierdzenia nieważności decyzji. Z tego też względu, na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30.08.2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzeczono jak w pkt. I sentencji wyroku. W związku z uwzględnieniem skargi przez Sąd na podstawie art. 152 wyżej powołanej ustawy orzeczono jak w pkt. II wyroku, natomiast o kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 ww. ustawy.