VII SA/Wa 1035/12

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Daria Gawlak - Nowakowska, , Sędzia WSA Małgorzata Jarecka (spr.), Sędzia WSA Izabela Ostrowska, Protokolant st. ref. Anna Tomaszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2012 r. sprawy ze skargi H. A. i L. A. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia [...] lutego 2012 r. znak [...] w przedmiocie zezwolenia na realizację inwestycji drogowej skargę oddala. Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w O. w dniu [...] stycznia 2011 r., złożyła wniosek o wydanie decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie połączenia drogi ekspresowej S[...] z istniejącą drogą krajową nr [...], dla zadania: "Budowa drogi ekspresowej nr [...] na odcinku O. - N. wraz obwodnicą O., w ciągu drogi krajowej nr [...]. Jednocześnie inwestor wystąpił o nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Wojewoda [...], działając na podstawie art. 11 a ust. 1, art. 11 f ust. 1, art. 12 ust. 1, 2, 3 i 4, 4c, 4d, 4e i 6, art. 16 ust. 2, art. 17 ust. 1 i 3, art. 20 ust. 3, art. 23 oraz art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194 ze zm.) dalej: specustawa drogowa, decyzją z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] udzielił zezwolenia na realizację tej inwestycji wskazując działki na których będzie ona zrealizowana. Decyzji tej Wojewoda nadał rygor natychmiastowej wykonalności, który zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi i uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych. Cała inwestycja zlokalizowana jest na terenie województwa [...] w gminach O. i N.. Zgodnie z art. 12 ust. 4a specustawy drogowej, odszkodowanie za przejęte z mocy prawa nieruchomości, zostanie ustalone w odrębnej decyzji. Wojewoda wskazał, że załączony do wniosku projekt budowlany jest zgodny z ustaleniami decyzji Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w O. z dnia [...] września 2007 r., znak: [...] o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia oraz posiada niezbędne uzgodnienia i opinie przewidziane ustawą o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych - art. 11 d ust 1 pkt 8 oraz Prawo budowlane - art. 35 ust.1. Nadanie decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności Wojewoda uzasadnił rangą inwestycji, która służy zabezpieczeniu ważnego interesu społecznego, polegającego na terminowym rozpoczęciu i zakończeniu budowy tak ważnej dla województwa [...] inwestycji o znaczeniu krajowym, która jednocześnie winna być zrealizowana i udostępniona dla ruchu przed Mistrzostwami Europy w piłce nożnej w 2012 r. Organ podkreślił, że Inwestycja objęta była umową z dnia 29 maja 2009 r. jako projekt przewidziany do współfinansowania z Programu Operacyjnego Infrastruktura i Środowisko. Warunkiem otrzymania dofinansowania, było przygotowanie i realizacja inwestycji w uzgodnionych w powyższej umowie terminach i zakończenie inwestycji w 2012 roku. Biorąc pod uwagę czas konieczny na realizację przedmiotowej inwestycji, konieczne było więc, w celu dochowania założonego terminu zakończenia budowy, jej jak najszybsze rozpoczęcie. Otrzymanie decyzji umożliwiło kontynuowanie dalszych działań, a przede wszystkim wprowadzenie wykonawcy na teren budowy. Uzyskanie decyzji z rygorem natychmiastowej wykonalności ułatwiło przede wszystkim pozyskanie nieruchomości, co w przypadku inwestycji liniowych stanowi najczęstszą przyczynę opóźnień w realizacji inwestycji. Jednocześnie wojewoda wskazał, że zgodnie z art. 18 ust. 1 e pkt 3 specustawy w przypadku, w którym dotychczasowy właściciel, użytkownik wieczysty nieruchomości objętej przedmiotową decyzją wyda tę nieruchomość lub wyda nieruchomość i opróżni lokal oraz inne pomieszczenie niezwłocznie lecz nie później niż w terminie 30 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wydaniu decyzji - wysokość odszkodowania powiększa się o kwotę równą 5% wartości nieruchomości lub prawa użytkowania Od powyższej decyzji odwołanie do Ministra Infrastruktury, za pośrednictwem organu pierwszej instancji, wnieśli: I. J., P. R. oraz H. A. i Ł. A.. I. J. w odwołaniu zaskarżyła decyzję Wojewody w części dotyczącej działki o nr ewid. [...] (obr. [...]), w stosunku do której orzeczono o ograniczonym sposobie korzystania. Skarżąca poinformowała, iż na ww. działce znajduje się dom, do którego prowadzi droga dojazdowa. W jej ocenie wybudowanie gazociągu na stanowiącej jej własność nieruchomości uniemożliwi dalsze korzystanie z niej w sposób zgodny z przeznaczeniem, gdyż od ubiegłego roku nie jest ona już działką rolną lecz rolną z możliwością zabudowy. Wobec tego skarżąca wniosła o ominięcie należącej do niej nieruchomości, bądź o nabycie jej w części, na której zlokalizowana ma być inwestycja lub o jej wydzierżawienie (zgodnie z art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami) i wyznaczenie strefy ochronnej. Ewentualnie odwołująca się wniosła o zmianę projektu inwestycji i przeniesienie rurociągu na krawędź działki jak najbliżej drogi. Skarżąca poinformowała nadto, iż już raz została wywłaszczona w związku z budową drogi ekspresowej S[...] na odcinku O. - N., wobec czego zmuszona była wybudować nowy dom, obok którego w związku z przedmiotową inwestycją przeprowadzony ma zostać gazociąg. P. R. w odwołaniu zaskarżył decyzję Wojewody [...] w całości zarzucając, iż została wydana z rażącym naruszeniem prawa i godzi w przysługujące mu prawo własności. Ponadto skarżący zarzucił, iż postępowanie organu pierwszej instancji było prowadzone w sposób naruszający podstawowe prawa strony do podjęcia obrony, z uwagi na brak doręczenia decyzji oraz uniemożliwienie przejrzenia dokumentacji, co w jego ocenie uzasadnia uchylenie decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Z uwagi na brak możliwości zapoznania się z aktami przedmiotowej sprawy skarżący zastrzegł sobie możliwość przedstawienia dalszych zarzutów i twierdzeń dotyczących decyzji Wojewody W.-M. w terminie późniejszym. H. A. i Ł. A. w odwołaniu poinformowali, iż działki o nr ewid. [...] i [...], które zostały objęte planowaną inwestycją w planie zagospodarowania przestrzennego przeznaczone są pod zabudowę usługowo- handlową, związaną z obsługą trasy komunikacyjnej. W ocenie skarżących, przeprowadzenie przez te nieruchomości rury gazowej pozbawi je waloru inwestycyjnego, z uwagi na brak możliwości zabudowy oraz konieczność zapewnienia stałej obsługi gazociągu. Odwołujący się zarzucili ponadto, iż w zawiadomieniu o wydaniu zaskarżonej decyzji nie zawarto informacji o planowanym poprowadzeniu przez ich nieruchomości rurociągu gazowego. O powyższym dowiedzieli się dopiero po zapoznaniu się z aktami sprawy. Zdaniem skarżących decyzja Wojewody [...] pozbawiła ich prawa do decydowania o ich własności, gdyż usytuowanie gazociągu na należących do nich działkach uniemożliwia realizację planowanych przez nich zamierzeń inwestycyjnych. Skarżący zarzucili również, że zaskarżona decyzja pozbawiona jest podstaw prawnych, gdyż w ramach inwestycji polegającej na budowie drogi przewidziano również poprowadzenie rurociągu gazowego wysokiego ciśnienia. Zdaniem skarżących zajęcie pod planowaną inwestycję części należących do nich nieruchomości o powierzchni 2,4139 ha winno skutkować wykupieniem przez Skarb Państwa obu działek w całości, za zaproponowaną przez nich cenę, gdyż w związku z położeniem rury gazowej stracą one znaczenie gospodarcze. Decyzją z dnia [...] lutego 2012 r., znak: [...], Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, po rozpatrzeniu ww. odwołań, uchylił w sentencji zaskarżonej decyzji, zapis dotyczący nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, który zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi oraz uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych. W tym zakresie Minister orzekł, poprzez ustalenie w miejsce uchylenia nowego zapisu, w którym określił termin wydania nieruchomości na 120 dni od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna. Jednocześnie nadał decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, który zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości, uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi oraz uprawnia do rozpoczęcia robót budowlanych. W pozostałej części Minister utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia wskazał, że zaskarżona decyzja Wojewody nie zawierała określenia terminu wydania nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren inwestycji. Wojewoda, po uwzględnieniu wniosku inwestora, na podstawie art. 17 ust. 1 specustawy drogowej nadał zaskarżonej decyzji rygor natychmiastowej wykonalności, który w myśl ust. ww. artykułu zobowiązuje do niezwłocznego wydania nieruchomości oraz uprawnia do faktycznego objęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi i rozpoczęcia robót budowlanych. Minister stwierdził jednak, że użycie w art. 16 ust. 2 specustawy sformułowania "decyzja (...) określa (...)" oznacza, iż wskazanie terminu, o którym mowa w tym przepisie jest obligatoryjne. Wobec powyższego w ocenie organu odwoławczego obowiązek zamieszczenia w sentencji decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zapisów w przedmiocie określenia terminu wydania nieruchomości istnieje niezależnie od faktu nadania temu rozstrzygnięciu rygoru natychmiastowej wykonalności. Minister stwierdził, iż uzyskanie przez omawianą decyzję waloru ostateczności skutkuje ustaniem rygoru natychmiastowej wykonalności, wobec czego wykonanie tej decyzji wynika z faktu jej ostateczności, a nie przymiotu natychmiastowej wykonalności. W przedmiotowej sprawie, w przypadku nieobjęcia nieruchomości w posiadanie przez właściwego zarządcę drogi do dnia, w którym decyzja o zezwoleniu na realizację przedmiotowej inwestycji drogowej stała się ostateczna, zastosowanie znajdzie termin określony w niniejszej decyzji zgodnie z art. 16 ust. 2 specustawy. W związku w powyższym Minister, działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w punkcie I niniejszej decyzji uchylił w sentencji zaskarżonej decyzji znajdujący się na stronie 1 w części oznaczonej punktem A zapis dotyczący obowiązków i uprawnień wynikających z nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, orzekając w tym zakresie o ustaleniu, w miejscu uchylenia, zapisu: "Działając na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003 r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 193, poz. 1194, z późn. zm.), określam termin wydania nieruchomości na 120 dni od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna". Organ odwoławczy dokonując powyższych rozstrzygnięć uznał, że nie naruszają one zasady dwuinstancyjności postępowania, o której mowa w art. 15 kpa, ponieważ zasadniczym rozstrzygnięciem decyzji Wojewody [...] było ustalenie przebiegu linii rozgraniczających teren inwestycji, zatwierdzenie podziału nieruchomości i projektu budowlanego, a te pozostają zgodne z wnioskiem inwestora oraz z decyzją organu pierwszej instancji. Badając zgodność z prawem pozostałej części zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy stwierdził, że czyni ona zadość innym wymogom ustawy oraz, że brak było podstaw do zakwestionowania decyzji poza częścią uchyloną i ustaloną w punkcie 1 sentencji niniejszej decyzji. Ze względu na podniesione przez skarżących zarzuty dotyczące istnienia możliwości zmiany lokalizacji urządzeń sieci uzbrojenia terenu związanych z przedmiotową inwestycją w trakcie niniejszego postępowania odwoławczego Minister wezwał inwestora do ustosunkowania się do zagadnień poruszonych przez odwołujące się strony. W odpowiedzi na wezwanie inwestor pisemnie ustosunkował się do zarzutów skarżących stwierdzając, że jego zdaniem dopełniono wszystkich wymogów formalnych i technicznych podczas projektowania przedmiotowej inwestycji i zmiana lokalizacji przebiegu drogi, czy usytuowania urządzeń infrastruktury drogowej nie jest możliwa. Powyższe stanowisko inwestora Minister przesłał skarżącym informując o prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, jednakże skarżący z tego uprawnienia nie skorzystali. Odnosząc się do zawartego w odwołaniu I. J. wniosku o poprowadzenie gazociągu w sposób omijający należącą do niej działkę, w stosunku do której ograniczono sposób korzystania, Minister wskazał, powołując się na orzeczenia WSA i NSA, że organy administracji architektoniczno-budowlanej pełnią w procesie inwestycyjnym funkcję organu, który jest zobowiązany wyłącznie do wydania decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej, a nie jest uprawniony do wyznaczania i korygowania trasy inwestycji drogowej, ani do zmiany proponowanych we wniosku rozwiązań projektowych. Odnosząc się natomiast do wniosku o wydzierżawienie, na podstawie art. 124 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651, ze zm.) dalej "u.g.n.", części należącej do niej nieruchomości, w stosunku do której ograniczono sposób korzystania, organ odwoławczy wskazał, że stosownie do treści art. 23 specustawy w sprawach nieuregulowanych w rozdziale 3 zatytułowanym "Nabywanie nieruchomości pod drogi" stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wobec powyższego, w przypadku nieruchomości skarżącej zastosowanie może znaleźć przepis art. 128 ust. 4 infine ustawy o gospodarce nieruchomościami, w myśl którego, jeżeli wskutek zdarzeń, o których mowa w art. 120 i 124-126, zmniejszy się wartość nieruchomości, właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu, bądź osobie której przysługuje w stosunku do nieruchomości ograniczone prawo rzeczowe, przysługuje odszkodowanie w kwocie odpowiadającej temu zmniejszeniu. Rozpatrując podniesiony w odwołaniu P. R. zarzut wydania decyzji organu pierwszej instancji z rażącym naruszeniem prawa, gdyż godzi ona we własność skarżącego, Minister wskazał, iż prawo własności, pomimo zapewnienia mu przez ustawodawcę szczególnej ochrony, doznaje w obowiązującym systemie prawnym pewnych ograniczeń. Przepis art. 64 ust. 3 Konstytucji RP dopuszcza ograniczenia prawa własności w drodze ustawy w zakresie, w jakim nie narusza ona istoty prawa własności. Stosowanie przewidzianych w powyższym unormowaniu regulacji ograniczających prawo własności przewidują m.in. przepisy specustawy określające (w rozdziale 3 zatytułowanym "Nabywanie nieruchomości pod drogi") tryb przejścia prawa własności nieruchomości przeznaczonych pod planowaną inwestycję drogową na rzecz Skarbu Państwa (w odniesieniu do dróg krajowych), jak również ustawy o gospodarce nieruchomościami, która w rozdziale 5 zatytułowanym "Odszkodowania za wywłaszczone nieruchomości" określa m.in. tryb ustalanie odszkodowania za szkody powstałe w nieruchomości co do których ograniczono w drodze decyzji sposób korzystania z uwagi na konieczność przebudowy istniejącej sieci infrastruktury technicznej, jak również za zmniejszenie wartości nieruchomości spowodowane tymi działaniami. Jednocześnie Minister wskazał, że przepisy ustawy nie przewidują doręczania decyzji indywidualnie każdej stronie postępowania. Stosownie bowiem do treści art. 11 f ust. 3 specustawy, wojewoda w odniesieniu do dróg krajowych i wojewódzkich doręcza decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej jedynie wnioskodawcy. Pozostałe strony postępowania zawiadamiane są o jej wydaniu w drodze obwieszczeń w urzędzie wojewódzkim oraz w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, na stronach internetowych tych gmin, a także w prasie lokalnej. Minister stwierdził, że strony w sprawie mogły zapoznać się z aktami sprawy w toku postępowania, przez cały okres jego trwania. Jak już wskazano powyżej, o miejscu, w którym strony lub ich pełnomocnicy mogą zapoznać się z dokumentacją organ pierwszej instancji poinformował w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z dnia 25 stycznia 2011 r., wysłanym dotychczasowym właścicielom lub użytkownikom wieczystym na adres wskazany w katastrze nieruchomości, jak również w treści obwieszczenia opublikowanego w urzędzie wojewódzkim, w urzędach gmin właściwych ze względu na przebieg drogi, jak i w prasie lokalnej. W odniesieniu do przedstawionego w odwołaniu H. A. i Ł. A. zarzutu wydania decyzji Wojewody bez podstawy prawnej z uwagi na fakt, iż przewiduje ona nie tylko budowę drogi, lecz również gazociągu, Minister wyjaśnił, iż zgodnie z art. 11 f ust. 1 pkt 8 e specustawy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w razie potrzeby również ustalenia dotyczące obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. Wobec powyższego, z uwagi na występujące kolizje pomiędzy siecią gazową wysokiego ciśnienia a planowaną drogą S[...], konieczne stało się dokonanie przebudowy istniejącej infrastruktury technicznej. Odnosząc się do wniosku skarżących o orzeczenie o przejęciu na rzecz Skarbu Państwa należących do nich nieruchomości w całości, Organ odwoławczy wskazał, iż działki te nie zostały objęte liniami rozgraniczającymi teren inwestycji, gdyż ich trwałe zajęcie nie jest konieczne dla realizacji przedmiotowego przedsięwzięcia. Skoro zatem przyjęty w dokumentacji projektowej zakres inwestycji przewiduje jedynie czasowe zajęcie działek o nr [...] i [...] (obr. [...][...]) uzasadnione koniecznością przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu, prawnie niedopuszczalne byłoby wydanie rozstrzygnięcia o przejęciu tych nieruchomości na własność Skarbu Państwa. Mając na względzie powyższe organ odwoławczy stwierdził, że zarówno wniosek inwestora, postępowanie przeprowadzone przez organ pierwszej instancji, jak i zaskarżona decyzja Wojewody, poza częścią uchyloną niniejszą decyzją, nie naruszają prawa, a zarzuty zawarte w odwołaniach nie zasługują na uwzględnienie, w związku z powyższym orzeczono jak w sentencji. Skargę od decyzji Ministra złożyli H. A. i Ł. A.. Skarżący zaskarżyli ją w całości i wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji, wstrzymanie jej wykonania oraz o zasądzenie kosztów. Zaskarżonej decyzji zarzucili: 1. naruszenie art.16 ust. 2 w zw. z art.138 § 1 pkt 2 kpa i art.17 ust.1 specustawy drogowej poprzez określenie terminu 120-to dniowego na wydanie nieruchomości bez obowiązku ustalenia wykupu nieruchomości od skarżących lub też bez ustalenia niezbędnych opłat za naruszenie ich własności. 2. Art. 11 f ust.1 specustawy poprzez stwierdzenie, że kontrolowana przez Ministra decyzja Wojewody [...] z dnia [...] marca 2011 r. zawiera niezbędne elementy określone w tym przepisie, choć prawidłowa analiza akt postępowania prowadzi do odmiennego wniosku, gdyż przebieg planowanej inwestycji nie został ustalony prawidłowo wobec nieuwzględnienia ważnych interesów skarżących, dla których należąca do nich nieruchomość w wyniku usytuowania gazociągu straci jakiekolwiek znaczenie i powinna w związku tą inwestycją zostać wywłaszczona na zasadach ogólnie przyjętych w cywilizowanych krajach. 3. Art. 28 prawa budowlanego i art. 28 kpa w związku z art. 35 ust. 4 prawa budowlanego poprzez niedopuszczenie skarżących jako strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, 4. Art. 126 ust.4, art. 128 ust.4 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez nieuwzględnienie wniosku skarżących o wykupienie nieruchomości lub przyznanie odszkodowania za utratę wartości nieruchomości, 5. Art.11f ust.1 pkt 8e specustawy poprzez przyjęcie, że budowa nowego gazociągu wysokiego ciśnienia jest li tylko dokonaniem przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu, Skarżący wskazali także brak odniesienia się w zaskarżonej decyzji do wniosków i zarzutów stawianych we wcześniejszych pismach skarżących, zwłaszcza wobec stwierdzeń, że na ich nieruchomości dokonać ma się jedynie przebudowa istniejącej sieci, a w rzeczywistości, omijając prawo, dokonuje się budowy nowego gazociągu wysokiego ciśnienia, co jak już podkreślali, znacznie zmniejsza wartość ich nieruchomości. Wskazali także wadliwe ustalenie Ministra o rzekomo czasowym zajęciu ich nieruchomości pod planowaną inwestycję, choć w rzeczywistości położenie gazociągu zmienia trwale i całkowicie funkcjonalność oraz wartość należącej do nich nieruchomości, co powinno skutkować jej wykupieniem lub zapłatą stosownego odszkodowania. W odpowiedzi na skargę Minister wniósł o oddalenie skargi podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Organ odnosząc się do zarzutu skarżących przedstawionego w pkt. 1 skargi stwierdził, iż obowiązek określenia w decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej terminu wydania nieruchomości objętych liniami rozgraniczającymi teren inwestycji wynika z przepisów prawa art. 16 ust. 2 specustawy. Wobec niezasadnego odstąpienia od wywiązania się z powyższego obowiązku przez Wojewodę Warmińsko-Mazurskiego, organ odwoławczy, działając na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 2 kpa, w drodze decyzji merytoryczno-reformacyjnej, ustalił omawiany termin. Ponadto Minister podkreślił, że organ orzekający w przedmiotowej sprawie nie ma obowiązku zamieszczenia w rozstrzygnięciu ustaleń dotyczących wykupu nieruchomości od skarżących i ustalenia opłat za naruszenie własności. Ustosunkowując się do pozostałych zarzutów zawartych w skardze organ stwierdził, iż nie wskazują one na nowe okoliczności, które nie byłyby uwzględnione w przedmiotowym postępowaniu, lecz stanowią jedynie polemikę z argumentacją organu drugiej instancji przedstawioną w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuję: Stosownie do dyspozycji art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem. Natomiast zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270, ze zm.) dalej: p.p.s.a. sąd uchyla decyzję jedynie w sytuacji gdy stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Dodatkowo należy przypomnieć, że zgodnie z treścią art. 31 ust. 2 specustawy drogowej w przypadku uwzględnienia skargi na decyzję o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności sąd administracyjny po upływie 14 dni od dnia rozpoczęcia budowy drogi może stwierdzić jedynie, że decyzja narusza prawo z przyczyn wyszczególnionych w art. 145 lub 156 kpa. Mając na względzie powyższe unormowania Sąd uznał, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu, który uzasadniałby wyeliminowanie jej z obrotu prawnego. Na wstępie wskazać należy, że kontrolowaną decyzją organ rozstrzygał wiele kwestii związanych z realizacją opisanej w decyzji inwestycji pn. "budowa drogi ekspresowej nr [...] na odcinku O. - N. wraz z obwodnicą O., w ciągu drogi krajowej nr [...]" Skarżący w odwołaniu, a następnie w skardze podnieśli zarzuty, co do części decyzji obejmującej nieruchomości, których są właścicielem, to jest co do działek nr ew. [...] i [...] obręb [...][...], podnosząc przede wszystkim, że zgodnie z planowaną inwestycją, przez działki te ma przebiegać gazociąg wysokiego napięcia, który pozbawi je waloru inwestycyjnego. Działki te, zgodnie z planem zagospodarowania przestrzennego, były przeznaczone pod zabudowę usługowo - handlową. W konsekwencji Sąd oceniał zaskarżoną decyzję udzielającą pozwolenia na rozbudowę drogi, w zakresie rozstrzygnięcia odnoszącego się do ww. nieruchomości uznając, że Skarżący nie posiadają interesu prawnego w kwestionowaniu decyzji w tej części, która nie przebiega przez ich nieruchomości. Kontrolując zaskarżoną decyzję w omawianym zakresie wskazać należy w pierwszej kolejności, że podstawą prawną jej wydania były przepisy specustawy drogowej. Art. 11i tej ustawy stanowi, że w sprawach dotyczących zezwolenia na realizację inwestycji drogowej nieuregulowanych w niniejszej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm.) dalej "pr. bud". Zgodnie z treścią art. 35 ust. 4 tego prawa w zw. z art. 11i specustawy drogowej w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Zgodnie z art. 35 ust. 1 specustawy, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego właściwy organ sprawdza m.in. 1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska; 2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi; 3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, 4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane. W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. W rozpatrywanej sprawie inwestor - Generalna Dyrekcja Dróg Krajowych i Autostrad Oddział w O. ubiegając się o wydanie decyzji zezwalającej na realizację inwestycji drogowej (dalej: "GDDKiA") złożył wszystkie dokumenty wymienione w art. 11 d ustawy, w tym także określenie zmian w dotychczasowej infrastrukturze zagospodarowania terenu. Zaskarżona decyzja czyni także zadość art. 11f ust. 1 specustawy, zawiera bowiem wszystkie niezbędne elementy określone w tym przepisie. Decyzja zawiera wymagania dotyczące powiązania drogi z innymi drogami publicznymi, określenie linii rozgraniczających teren inwestycji, mapę w odpowiedniej skali przedstawiającą proponowany przebieg drogi z zaznaczeniem terenu niezbędnego dla obiektów budowlanych oraz istniejące uzbrojenie terenu, stanowiące integralną część decyzji. Decyzja zawiera także zatwierdzenie projektu podziału nieruchomości wraz z odpowiednimi mapami stanowiącymi załącznik nr 1 do decyzji oraz ustala obowiązek dokonania przebudowy istniejących sieci uzbrojenia terenu, a także ogranicza czasowe korzystanie z nieruchomości ,na których wykonywane będą prace związane z przebudową infrastruktury (punkt B decyzji). Nakłada także na władających przedmiotowymi nieruchomościami obowiązek ich udostępnienia w terminie określonym w harmonogramie robót budowlanych. Zgodnie z art. 11 f ust. 1 pkt 8 lit. e. g. i h. specustawy zezwala na wykonanie tych robót. Wskazuje także, że na inwestorze zgodnie z art. 124 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego. Nadto właściciel lub użytkownik wieczysty takiej nieruchomości obowiązany jest udostępniać nieruchomość właścicielowi urządzeń w celu wykonania czynności związanych z ich eksploatacją. Wśród działek wymienionych w punkcie B dotyczącym lokalizacji inwestycji wymienia się w podpunkcie 2) jako działki o ograniczonym sposobie korzystania w związku z przebudową dróg innych kategorii i istniejącej sieci uzbrojenia terenu, działki należące do skarżących o nr ew. [...] i [...] w obrębie [...][...]. Jak wynika z uzasadnienia decyzji ograniczenie korzystania z tych nieruchomości jest związane z koniecznością przebudowy gazociągu wysokiego ciśnienia. Przypomnieć należy, że Skarżący zarzucają zaskarżonej decyzji przede wszystkim niedokonanie wywłaszczenia należących do nich działek, skoro te utracą swoją użyteczność jako działki przeznaczone pod inwestycje handlowo- gospodarcze. Ustosunkowując się do tego zarzutu Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wskazał, że działki te nie zostały objęte liniami rozgraniczającymi inwestycji, albowiem ich trwałe zajęcie dla przedmiotowego przedsięwzięcia nie jest konieczne. A skoro tak, to słusznie stwierdził, że prawnie niedopuszczalne byłoby przejęcie ich na własność Skarbu Państwa. Wskazać należy, że zgodnie z art. 12 specustawy decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji zatwierdza podział nieruchomości, a linie rozgraniczające teren ustalone decyzją o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej stanowią linie podziału nieruchomości. Jak wynika z art. 11f ust. 1 pkt 6 specustawy, decyzja o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej zawiera w szczególności oznaczenie nieruchomości lub ich części, według katastru nieruchomości, które stają się własnością Skarbu Państwa lub właściwej jednostki samorządu terytorialnego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem organ wydający decyzję winien rozważyć zasadność zakresu wywłaszczenia w kontekście realizacji celów ustawy. Winien on zatem przede wszystkim ustalić czy podlegające wywłaszczeniu nieruchomości są zgodnie z projektem przeznaczone pod realizację inwestycji drogowej, a także mieć na względzie, że prawo własności jest dobrem chronionym w art. 21 ust. 1 i art. 64 Konstytucji. Wywłaszczenie jest dopuszczalne tylko na cele publiczne i za słusznym odszkodowaniem. W rozpatrywanej sprawie jak słusznie stwierdził organ, przebieg planowanej inwestycji, nie uzasadniał dokonania wywłaszczenia działek należących do Skarżących. Wskazać natomiast należy, że zgodnie z art. 23 specustawy w sprawach nieuregulowanych w ustawie w rozdziale 3, zatytułowanym "nabywanie nieruchomości pod drogi" stosuje się przepisy ustawy o gospodarce nieruchomościami. W tej ustawie zatem należy poszukiwać przepisów regulujących sytuację nieruchomości, których wartość ulega zmniejszeniu na skutek realizacji inwestycji drogowej. Zgodnie przepisami tej ustawy właścicielom i użytkownikom nieruchomości, co do których orzeczono obowiązek każdorazowego ich udostępnienia po zrealizowaniu przebudowy inwestycji infrastrukturalnej, przysługują roszczenia określone w art. 124 ust. 4 i 5 ustawy o gospodarce nieruchomościami Przepis art. 124 ust. 4 u.g.n. wskazuje, że na osobie lub jednostce organizacyjnej występującej o zezwolenie ciąży obowiązek przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego, niezwłocznie po założeniu lub przeprowadzeniu ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego jest niemożliwe albo powoduje nadmierne trudności lub koszty, stosuje się odpowiednio przepis art. 128 ust. 4. Ten z kolei stanowi, że odszkodowanie powinno odpowiadać wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy się wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadającą temu zmniejszeniu. Przepis ustępu 5 art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami reguluje kwestie roszczeń w sytuacji, gdy założenie lub przeprowadzenie ciągów, przewodów i urządzeń, o których mowa w ust. 1, uniemożliwia właścicielowi albo użytkownikowi wieczystemu dalsze prawidłowe korzystanie z nieruchomości w sposób dotychczasowy albo w sposób zgodny z jej dotychczasowym przeznaczeniem. W takiej sytuacji właściciel lub użytkownik wieczysty może żądać, aby odpowiednio starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, lub występujący z wnioskiem o zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, nabył od niego na rzecz Skarbu Państwa, w drodze umowy, własność albo użytkowanie wieczyste nieruchomości. Jest oczywistym, iż rozstrzygnięcie w przedmiocie odszkodowania lub żądanie nabycia własności nieruchomości może zapaść dopiero po realizacji inwestycji, albowiem dopiero wówczas możliwe jest ustalenie czy doszło do powstania szkody i w jakiej wysokości. A zatem nie można powyższego domagać się w decyzji udzielającej dopiero pozwolenia na realizację inwestycji drogowej. Tym samym zarzut Skarżących naruszenia art. 126 ust. 4 i art. 128 ust. 4 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez nieuwzględnienie wniosku Skarżących o wykupienie nieruchomości lub przyznanie odszkodowania należy uznać w tym postępowaniu za nieuzasadniony. (Należy nadmienić, iż wskazany w art. 126 u.g.n. nie może mieć w ogóle zastosowania w sprawie, albowiem dotyczy sytuacji czasowego zajęcia nieruchomości w przypadku siły wyższej lub nagłej potrzeby zapobieżenia powstaniu znacznej szkody.) Żądanie Skarżących wywłaszczenia nieruchomości, w sytuacji, gdy są one jedynie czasowo niezbędne w celu przebudowy infrastruktury należy uznać za nieuzasadnione. Nie znajduje także uznania zarzut naruszenia art. 11 f ust. 1 specustawy, z którego Strona wywodzi, iż nieprawidłowo ustalono przebieg inwestycji, albowiem nie uwzględniono ważnych interesów Skarżących, dla których należąca do nich nieruchomość w wyniku usytuowania gazociągu straci jakiekolwiek znaczenie. Zasadnie jednak organ wskazuje, iż w razie spełnienia wymagań określonych w art. 35 ust.1 pr.bud. oraz w art. 32 ust. 4 pr.bud. (co miało miejsce w sprawie) właściwy organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę. Interes Skarżących, polegający na zmniejszeniu wartości nieruchomości, nie może stanowić przeszkody dla wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej Jako kolejny zarzut wiążący się z przebudową infrastruktury Skarżący podnoszą zarzut naruszenia art. 11f ust.1 pkt 8e specustawy poprzez przyjęcie, że budowa nowego gazociągu wysokiego ciśnienia jest "li tylko przebudową istniejącej sieci uzbrojenia terenu". Zarzut ten nie jest zasadny. Zgodnie z art. 11f ust. 8 e decyzja o realizacji inwestycji drogowej zawiera w razie potrzeby ustalenia dotyczące obowiązku dokonania przebudowy istniejącej sieci uzbrojenia terenu. Jest faktem, iż użyte przez ustawodawcę określenie "przebudowa" jest sformułowaniem nieostrym. Poszukując definicji tego pojęcia można by odwołać się do art. 3 pkt 7a ustawy Prawo budowlane, który wskazuje, że należy przez to rozumieć wykonywanie robót budowlanych, w wyniku których następuje zmiana parametrów użytkowych lub technicznych istniejącego obiektu budowlanego, z wyjątkiem charakterystycznych parametrów, jak: kubatura, powierzchnia zabudowy, wysokość, długość, szerokość bądź liczba kondygnacji; w przypadku dróg są dopuszczalne zmiany charakterystycznych parametrów w zakresie niewymagającym zmiany granic pasa drogowego. Specustawa nie zawiera odrębnej definicji tego pojęcia, jednak zważywszy na jego sens w kontekście ustawy, jest oczywistym, iż przebudowa infrastruktury wiąże się także z jej przesunięciem w inne miejsce. Skarżąca zarzuca, że w sprawie w istocie nie dojdzie do przebudowy gazociągu, lecz do budowy gazociągu o zupełnie nowych parametrach. Z dołączonej do akt dokumentacji wynika, że istniejące gazociągi to gazociągi wysokiego ciśnienia DN 80 PN6, 3MPa, DN125 PN 6,3 MPa i DN200 PN6,3 MPa eksploatowane przez [...] Spółkę Gazownictwa Sp. z o.o. Oddział Gazowniczy w O. - str. 8 Projektu Budowlanego - GAZ - wysokie ciśnienie. Projektowane gazociągi jak wynika z k. 11 wyżej wskazanego projektu pozostają gazociągami wysokiego ciśnienia, o ciśnieniu gazu 6,3 Megapascala. Jak wynika z pisma [...] [...] S.A. z dnia [...] czerwca 2011 r., lokalizacja gazociągu na działkach Skarżących jest niezbędna z uwagi na warunki techniczne, jakie musi spełniać gazociąg. W ocenie Sądu, w świetle dokumentów zgromadzonych w aktach sprawy zarzut Skarżących, iż zaskarżona decyzja prowadzi do wybudowania nowej inwestycji jaką jest gazociąg wysokiego ciśnienia, którego wcześniej na terenie realizacji inwestycji nie było, nie może być uznany za zasadny. Nie jest zasadny także zarzut naruszenia przez organ art. 28 pr.bud, art. 28 k p a. w zw. z art. 35 ust. 4 pr.bud. poprzez niedopuszczenie Skarżących jako Strony postępowania w sprawie. Niewątpliwie Skarżący są stroną postępowania i biorą czynny udział w sprawie, o czym świadczy także zakończone przed tutejszym Sądem postępowanie wszczęte na skutek ich Skargi. Organ odwoławczy prawidłowo wyjaśnił, że postępowanie w sprawie wydania decyzji o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej rządzi się innymi zasadami, niż postępowanie prowadzone w oparciu o przepisy kodeks postępowania administracyjnego. W sprawach tego rodzaju, zgodnie z art. 11 f ust. 3 specustawy, decyzję o zezwoleniu doręcza się jedynie wnioskodawcy, pozostałe strony postępowania zawiadamiane są o jej wydaniu w drodze obwieszczeń, co miało miejsce w rozpatrywanej sprawie, co może wywoływać wrażenie, iż inne niż wnioskodawca strony są marginalizowane. Takie postępowanie ma przyzwolenie w ustawie, która jak wiadomo służy przyspieszeniu realizacji inwestycji drogowych. Nie znajduje uzasadnienia zarzut naruszenia art. 16 ust. 2 w zw. z art. 138 § 1 pkt 2 k p a. i art. 17 ust. 1 specustawy poprzez określenie 120-dniowego terminu do wydania nieruchomości od skarżących, bez ustalenia stosownych opłat za naruszenie ich własności. Organ drugiej instancji uchylił decyzję organu I instancji w części i określił dodatkowo termin wydania nieruchomości na 120 dni , od dnia w którym decyzja ta stała się ostateczna. Rozstrzygnięcie to jest zasadne i ma oparcie w treści art. 16 ust. 2 specustawy. Rygor ma to znaczenie, że nie trzeba z rozpoczęciem robót czekać 120 dni. Jeżeli zostanie wydana decyzja, której nadano rygor natychmiastowej wykonalności, to rygor nie upada . Rygor upada tylko wówczas, gdy organ II - ej instancji uchyla decyzję organu I -ej instancji i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania. Podnieść jednak należy, że w sprawie w zakresie, w jakim dotyczy ona sytuacji Skarżącej określenie obowiązku wydania nieruchomości w terminie 120 dni nie ma znaczenia. Rozstrzygnięcie to dotyczy bowiem nieruchomości, które podlegają wywłaszczeniu. Nieruchomości Skarżących temu obowiązkowi nie podlegają. Skarżący mają obowiązek udostępnienia przedmiotowych nieruchomości, zgodnie z zapisem pkt 8 decyzji w terminie określonym harmonogramem robót budowlanych. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.