VII SA/Wa 1038/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mirosława Kowalska, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Sędzia WSA Leszek Kamiński, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 listopada 2008 r. sprawy ze skargi J. S. na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2008 r. znak [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji ostatecznej I. skargę oddala, II. przyznaje ze środków budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na rzecz adwokata P. K. z Kancelarii Adwokackiej przy ul. [...], [...] w W., tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej kwotę 250 zł (dwieście pięćdziesiąt złotych) oraz kwotę 55 zł (pięćdziesiąt pięć złotych) tytułem 22% podatku od towarów i usług łącznie kwotę 305 zł (trzysta pięć złotych). Decyzją z dnia [...] kwietnia 2005 r. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w K. odmówił wznowienia postępowania na wniosek J. S. w sprawie zakończonej prawomocną decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] lutego 2004 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u J. S. W uzasadnieniu organ powołując się na treść art. 145 k.p.a. wskazał, że powołana przez J. S. przyczyna wznowieniowa nie stanowi żadnej z przesłanek wymienionych w powołanym przepisie. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w G. decyzją z dnia [...] lipca 2005r. nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że postępowanie w sprawie zostało zakończone prawomocną decyzją a organ wydając decyzję oparł się na orzeczeniach lekarskich trzech jednostek orzeczniczych oraz ich uzupełnieniach. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ podniósł, że wbrew twierdzeniom J. S. był pouczony, że orzeczenie Instytutu Medycyny Pracy w Ł. jako jednostki orzeczniczej drugiej instancji jest ostateczne. W związku z tym odwołanie się przez J. S. od tego orzeczenia do Ministra Zdrowia nie miało żadnego wpływu na postępowanie. Nadto organ odwoławczy podkreślił, iż J. S. był informowany o poczynaniach w sprawie, poddawany był badaniom lekarskim w odpowiednich jednostkach orzeczniczych oraz sam składał wyjaśnienia. J. S. wzniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku na decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2005r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z dnia 20.04.2006 r. w sprawie o sygn. III SA/Gd 553/05 oddalił skargę zainteresowanego. Następnie do Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Gdańsku wpłynął wniosek J. S. z dnia [...].10.2007 r. o uchylenie prawomocnej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] lipca 2005r. W swoim wniosku wskazał, iż powodem jego wystąpienia jest skierowanie na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej wystawione przez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej w K. oraz odmowa Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w G. przeprowadzenia ponownego postępowania diagnostyczno-orzeczniczego, z uwagi na zakończenie sprawy prawomocną decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. Po rozpatrzeniu wniosku J. S. o uchylenie prawomocnej decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. organ ten decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. na podstawie art. 154 k.p.a. - odmówił jej uchylenia. W uzasadnieniu Wojewódzki Inspektora Sanitarny w G. wskazał, że postępowanie w sprawie choroby zawodowej J. S. zostało zakończone prawomocną decyzją z dnia [...].02.2004 r. ( wydaną w trybie zwykłym) o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Z wniosku skarżącego toczyło się również postępowanie wznowieniowe zakończone decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r., który utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Sanitarnego w K. o odmowie wznowienia postępowania w sprawie zakończonej prawomocną decyzją Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...] lutego 2004 r. o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej u J. S. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w G. rozpatrując merytorycznie wniosek J. S. z dnia [...].10.2007 r. o uchylenie prawomocnej decyzji własnej z dnia [...] lipca 2005r., stwierdził między innymi, że skierowanie na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej u J. S. wystawione przez placówkę NZOZ w K. dotyczy podejrzenia tej samej choroby (zespół wibracyjny) oraz zawiera te same miejsca i okresy zatrudnienia (1973-1995) - czyli dane w oparciu o które została już wydana prawomocna decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. Tym samym w ocenie organu nie zaszły żadne inne okoliczności, które przemawiałyby za uwzględnieniem wniosku strony. Główny Inspektor Sanitarny decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 154 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu odwołania J. S. od decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].01.2008 r. odmawiającej uchylenia prawomocnej decyzji Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].02.2004 r. - utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu organ II instancji wskazał, że skierowanie na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej wystawione przez Niepubliczny Zakład Opieki Zdrowotnej w K. dotyczy podejrzenia schorzenia - zespołu wibracyjnego, które już było przedmiotem postępowania, jak również dotyczy tego samego okresu zatrudnienia. Natomiast zarzut dotyczący braku możliwości odwołania się od orzeczenia lekarskiego Instytutu Medycyny Pracy w Ł. z dnia [...].11.2003 r. i ponownego badania w innej placówce medycznej, został już rozpatrzony podczas postępowania zakończonego prawomocną decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. Ponadto w ocenie organu zainteresowany nie przedstawił żadnych nowych okoliczności, które przemawiałyby za uwzględnieniem jego wniosku. Mając na uwadze powyższe organ stwierdził, że nie zachodzą żadne przesłanki określone przepisem art. 154 Kodeksu postępowania administracyjnego, w szczególności za zmianą decyzji nie przemawia słuszny interes strony ani interes społeczny, organ nie znalazł również podstaw do uchylenia z urzędu decyzji Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].01. 2008 r. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] kwietnia 2008 r. wniósł J. S. Domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji, podniósł, że faktycznie znajduje się w stanie choroby zawodowej, zaś kolejne negatywne rozstrzygnięcia organów administracji uniemożliwiają stwierdzenie tej choroby i potwierdzają bezsilność obywatela w kontaktach z organami administracji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Sanitarny podtrzymał swoje argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji i wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje : Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. W świetle powołanego przepisu ustawy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżony akt z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, a więc prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych, mających wpływ na wynik sprawy wad w postępowaniu administracyjnym (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.). Zgodnie zaś z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w świetle powołanych kryteriów, skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Skarżący w swoim wniosku o wzruszenie ostatecznej decyzji w trybie art. 154 kpa jak i w skardze podnosił, że został błędnie pouczony o środkach odwoławczych przysługujących od orzeczenia wydanego przez Instytut Medycyny Pracy w Ł. Treść pism procesowych skarżącego wskazuje jednoznacznie, że żadne powoływane przez niego okoliczności nie stanowią przesłanek wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie art. 154 kpa. W gruncie rzeczy zarzuca bowiem organom inspekcji sanitarnej, że w wielu prowadzonych w tej sprawie postępowaniach dokonały błędnej oceny materiału dowodowego i wywodzi, że cierpi na chorobę zawodową. To przekonanie nie jest jednak podstawą wzruszenia ostatecznej decyzji w trybie art. 154 kpa w sprawie zakończonej decyzją ostateczną. Uznać zatem trzeba, że organy administracyjne zasadnie stwierdziły, że brak jest podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącego. Na podstawie art. 154 § 1 i 2 k.p.a. mogą być uchylane lub zmieniane decyzje ostateczne w rozumieniu art. 16 § 1 k.p.a. Przepis ten mógłby mieć zastosowanie także w przypadku, gdy jak było to w tej sprawie sąd administracyjny oddalił skargę na kwestionowaną obecnie decyzję. Zaskarżona decyzja została wydana w ramach jednego z postępowań nadzwyczajnych procedury administracyjnej, tj. postępowania o uchylenie lub zmianę decyzji ostatecznej unormowanego w art. 154 k.p.a. Oznacza to, iż obowiązkiem organów administracji publicznej było przeprowadzenie kontroli decyzji dotychczasowej jaką była decyzja Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].07.2005 r. o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w G. z dnia [...].02.2004 r. odmawiającą stwierdzenia choroby zawodowej. Podstawę prawną odmownego rozstrzygnięcia organów stanowił art. 154 § 1 k.p.a., zgodnie z którym decyzja ostateczna, na mocy której żadna ze stron nie nabyła prawa, może być w każdym czasie uchylona lub zmieniona przez organ administracji publicznej, który ją wydał, lub przez organ wyższego stopnia, jeżeli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Cytowany przepis ustanawia dwie przesłanki, które muszą wystąpić łącznie, ażeby można było wzruszyć decyzję ostateczną. Musi to być, po pierwsze decyzja, która nie tworzy praw nabytych dla żadnej ze stron postępowania, a po wtóre - za wzruszeniem tej decyzji muszą przemawiać względy interesu społecznego lub słuszny interes strony. Z użycia w przepisie spójnika "lub" wynika, iż wystarczą racje interesu społecznego bądź tylko wzgląd na słuszny interes strony, a może być też tak, że obydwa te interesy będą zaspokojone zmianą lub uchyleniem decyzji. Wymagania interesu społecznego lub słusznego (a więc kwalifikowanego) interesu strony muszą wynikać ze stanu faktycznego i prawnego sprawy. Przedkładając powyższe wywody na stan przedmiotowej sprawy Sąd doszedł do przekonania, iż zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Jak wyżej podkreślono przepis art. 154 § 1 k.p.a. ustanawia dwie przesłanki, które muszą wystąpić łącznie, ażeby można było wzruszyć decyzję ostateczną. W przypadku niniejszej sprawy została spełniona tylko jedna z wymaganych przesłanek, mianowicie nienabycia przez skarżącego żadnego prawa, na mocy decyzji, której uchylenia żądał, jako że akt ów miał charakter odmowny. Natomiast drugi warunek, jak prawidłowo wykazał organ - w postaci przemawiania za uchyleniem decyzji o odmowie stwierdze4nia choroby zawodowej - interesu społecznego lub słusznego interesu strony nie został spełniony. O uchyleniu decyzji ostatecznej, jeżeli nie przemawiały za tym okoliczności faktyczne i prawne sprawy, nie mógł zadecydować fakt niezadowolenia strony z treści tego rozstrzygnięcia. Uwzględnienie interesu strony, nie może stać w sprzeczności z prawem. Innymi słowy organ nie może wbrew ustalonym faktom, wynikającym z materiału dowodowego sprawy, jak również wbrew obowiązującemu prawu, orzec o uchyleniu decyzji ostatecznej, albowiem jego działanie byłoby niezgodne z prawem. Przesłanek, na podstawie których podjęto zaskarżone rozstrzygnięcie nie podważają również zarzuty skargi. Skarżący, poza wnioskiem o uchylenie kwestionowanej decyzji, w ogóle w swoich twierdzeniach nie odniósł się do prowadzonego przez organ postępowania w trybie art. 154 § 1 k.p.a. Przez całą treść skargi przewija się jedynie dowodzenie stwierdzenia, iż cierpi na chorobę zawodową. Zatem taka argumentacja skargi nie mogła w żadnej mierze odnieść skutku w postaci wyeliminowania decyzji z obrotu prawnego w tym postępowaniu. W całym toku postępowania administracyjnego Sąd nie dopatrzył się także uchybień, które byłby zobowiązany wziąć pod uwagę z urzędu. Należy podkreślić raz jeszcze, że w trybie art. 154 k.p.a. nie mogą być uchylane lub zmieniane tzw. decyzje związane, przy wydaniu których przepisy prawa nie pozwalają organom na swobodne uznanie. Przedmiotem postępowania prowadzonego na podstawie art. 154 k.p.a. jest ustalenie przesłanek do uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej, a zatem przesłanek, o jakich mowa w tymże przepisie nie zaś kolejne merytoryczne rozpatrzenie sprawy i kolejna kontrola merytoryczna decyzji ostatecznej. Samo poczucie krzywdy żywione przez skarżącego oraz rozczarowanie i żal wobec stanowiska jednostek orzeczniczych (służby zdrowia) nie może być traktowane jako słuszny interes strony w rozumieniu przepisu art. 154 § 1 k.p.a., a tym samym nie stanowiło przesłanki wzruszenia decyzji. Nie było nim również dążenie do innej oceny przez organ tego samego stanu faktycznego sprawy, który był już przedmiotem rozpoznania przez ten organ w postępowaniu zakończonym ostateczną decyzją. Strona nie wskazała przy tym na żadne inne okoliczności faktyczne i prawne, które stwarzałyby podstawy do uchylenia lub zmiany decyzji w myśl słusznego interesu w trybie cyt. wyżej przepisu. Tryb postępowania przewidziany w art. 154 k.p.a. służy organom administracji do usuwania takich decyzji ostatecznych, które organy te uważają za niecelowe bądź sprzeczne z zakreśloną linią postępowania w sprawach danego rodzaju. (wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 16 marca 2006 r. sygn. V SA/Wa 1952/05, LEX nr 202367). Mając na uwadze, że zarzuty skargi nie znajdują oparcia w przepisach prawa oraz, że Sąd nie dostrzegł takich naruszeń przepisów prawa procesowego lub materialnego, które mogłoby mieć wpływ na wynik sprawy – skargę należało oddalić. Z tych względów - na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji wyroku.