VII SA/Wa 1044/24

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący: sędzia WSA Tomasz Janeczko Sędziowie: sędzia WSA Bogusław Cieśla asesor WSA Szczepan Borowski (spr.) po rozpoznaniu w trybie uproszczonym w dniu 16 maja 2025 r. sprawy ze skargi M. M. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 6 lutego 2024 r. nr 125/24 w przedmiocie nakazu rozbiórki oddala skargę Zaskarżoną decyzją z 6 lutego 2024 r. Nr 125/24 Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego (dalej także jako: organ lub MWINB) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m.st. Warszawy (dalej jako organ pierwszej instancji lub PINB) z 26 sierpnia 2022 r. nakazującą M. M. (dalej także jako skarżący) rozbiórkę obiektu budowlanego - kiosku handlowego - usytuowanego na terenie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że sprawa dotycząca kiosku handlowego znajdującego się na terenie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. była już przedmiotem postępowania przed organami nadzoru budowlanego i sądami administracyjnymi. Na ostatnim etapie, MWINB postanowieniem z 28 lutego 2022 r. uchylił postanowienie PINB dla m.st. Warszawy z 29 listopada 2021 r., wstrzymujące prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie wymienionego obiektu budowlanego oraz nakładające na skarżącego obowiązek przedłożenia - w określonym terminie - wymienionych w nim dokumentów, w części dotyczącej terminu i wyznaczył nowy termin na ich przedłożenie, tj. 3 miesiące od dnia otrzymania przedmiotowego postanowienia. W pozostałej części postanowienie utrzymał w mocy. Postanowienie to poddane zostało kontroli sądowoadministracyjnej, w wyniku której WSA w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 907/22 oddalił skargę. Jeszcze przed prawomocnym zakończeniem postępowania w sprawie wstrzymania robót budowlanych i nakazania skarżącemu przedstawienia dokumentów PINB decyzją z 26 sierpnia 2022 r. nakazał rozbiórkę opisanego wyżej obiektu budowlanego. Od tej decyzji skarżący złożył odwołanie. MWINB postanowieniem z 2 listopada 2022 r. zawiesił z urzędu postępowanie odwoławcze do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi na postanowienie z dnia 28 lutego 2022 r. w przedmiocie wstrzymania robót budowlanych, a następnie w związku z uprawomocnieniem się wspomnianego wyroku WSA w Warszawie z 31 sierpnia 2022 r. podjął zawieszone postępowanie. Postanowieniem z 2 listopada 2022 r. organ zlecił przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego celem jednoznacznego ustalenia stanu faktycznego sprawy. W wykonaniu zlecenia w dniu 15 listopada 2023 r. przeprowadzono oględziny, w trakcie których ustalono, że kształt, gabaryty i usytuowanie spornego kiosku handlowego nie zmieniły się w stosunku do poczynionych uprzednio ustaleń. Do protokołu załączono inwentaryzację obiektu wraz z planem sytuacyjnym usytuowania go w terenie. MWINB wskazał, że jak wynika z dokonanych ustaleń faktycznych, na terenie wspomnianej nieruchomości znajduje się kiosk handlowy o wymiarach 3,1 m x 7 m (wymiar zewnętrzny). Obiekt stanowi kontener blaszany i posadowiony został na bloczkach betonowych. Wejście do kiosku znajduje się od ul. [...]. Przed wejściem wylane betonowe schodki z barierką. Wewnątrz obiektu podział ściankami działowymi na część "sklepowe - handlową", przedsionek wejścia służbowego tylnego oraz pomieszczenie gospodarcze. Kiosk zasilany jest w energię elektryczną. Ponadto zgodnie ze złożonym do protokołu z 6 kwietnia 2018 r. oświadczeniem Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]", sporny obiekt został postawiony w 2013 r. w miejscu uprzednio istniejącego kiosku drewnianego, na co wskazuje również porównanie zdjęć lotniczych dostępnych na portalu mapa.um.warszawa.pl z lat 2012 i 2013, na których widnieją zupełnie inne obiekty budowlane. Jak wynika z pisma Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu m.st. Warszawy z dnia 2 maja 2018 r., w archiwum tego podmiotu nie odnaleziono dokumentów dotyczących wydania decyzji o pozwoleniu na budowę lub przyjęcia zgłoszenia zamiaru budowy objętego postępowaniem kiosku handlowego. Ponadto zgodnie z pismem Biura Architektury i Planowania Przestrzennego Wydziału Ochrony Krajobrazu Miasta z dnia 23 lutego 2018 r., w prowadzonej przez ten organ bazie zawierającej wykaz wydanych pozwoleń na budowę brak jest wpisu potwierdzającego wydanie w latach 2010-2013 takiego dokumentu dla w/w obiektu. Z uwagi na powyższe organ uznał, że sporny kiosk handlowy zakwalifikować należy jako obiekt wymagający uzyskania pozwolenia na jego budowę. Obiekty kontenerowe są obiektami budowlanymi w rozumieniu art. 3 pkt. 1 i pkt 5 Prawa budowlanego i ich budowa nie wymaga pozwolenia na budowę, tylko wówczas, gdy są przeznaczone do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych i w celu ich wykonania. W przedmiotowej sprawie, w ocenie organu, kontener spełnia funkcję kiosku handlowego. W ocenie MWINB pawilony sprzedaży ulicznej stanowią tymczasowe obiekty budowlane, które w myśl art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 (obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania) wymagają co do zasady zgłoszenia. Niemniej jednak w przypadku, kiedy obiekt taki powstaje w warunkach samowoli budowlanej i jest usytuowany w tym samym miejscu dłużej niż 180 dni (sporny obiekt postawiony został w 2013 r.), zastosowanie do niego znajduje art. 48 Prawa budowlanego. Zdaniem organu, inwestor przed przystąpieniem do posadowienia obiektu kontenerowego winien uzyskać pozwolenie na budowę od organu administracji architektoniczno–budowlanej. Takie stanowisko zdaniem organu wynika z wiążących w niniejszej sprawie wyroków NSA (z 10 października 2020 r., sygn. akt II OSK 1633/20) oraz WSA w Warszawie (z 31 sierpnia 2022 r., sygn. akt VII SA/Wa 907/22). Odnosząc się do kwestii związanej z uprzednio istniejącym na miejscu spornego budynku drewnianym kioskiem, MWINB wskazał, że z materiału dowodowego zebranego przez organ pierwszej instancji wynika, że obiekt ten istniał najwcześniej w 2005 r. Mimo to organ zauważył, że dokumentacja zdjęciowa dostępna pod adresem mapa.um.warszawa.pl wskazuje, iż opisywany obiekt istniał na w/w działce już w latach 1990-1994, a więc przed wejściem w życie ustawy prawo budowlane z 1994 r. (te zaczęło obowiązywać od 1 stycznia 1995 r.). Również i ten obiekt stanowił samowolę budowlaną, co potwierdzono w piśmie Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu m.st. Warszawy z dnia 30 grudnia 2020 r., w którym wskazano, iż w archiwum tego podmiotu nie odnaleziono pozwolenia na budowę i zgłoszenia zamiaru budowy kiosku drewnianego istniejącego w miejscu posadowionego w 2013 r. kiosku handlowego typu kontenerowego, zlokalizowanego na części działki ewidencyjnej nr [...] przy ul. [...] w W. W ocenie MWINB w niniejszej sprawie doszło do tzw. ciągu samowoli budowlanej tj. po samowolnym wybudowaniu drewnianego kiosku (który istniał w latach 1990-1994), dokonano jego samowolnej wymiany (w roku 2013) na obiekt o tożsamym przeznaczeniu, ale o kontenerowej budowie pod rządami obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane. Mając na uwadze poczynione w sprawie ustalenia, ale również wiążące stanowisko WSA w Warszawie wyrażone we wspomnianym wyroku z 31 sierpnia 2022 r., zdaniem MWINB, organ pierwszej instancji, prawidłowo zastosował przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane i tryb określony w art. 48 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania. Organ zwrócił uwagę, że w sprawie zostało wydane postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych, a także nakazujące skarżącemu przedstawienie stosownych dokumentów umożliwiających legalizację samowoli budowlanej. Skarżący nie przedstawił wymaganych dokumentów w opisanym w decyzji terminie, a zatem, w ocenie organu, wypełniona została dyspozycja 48 ust. 4 Prawa budowlanego zobowiązująca organ do wydania nakazu rozbiórki przedmiotowego obiektu. Od tej decyzji skargę złożył M. M. wnosząc o jej uchylenie w całości. Zaskarżonej decyzji skarżący zarzucił naruszenie art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (obecnie: Dz.U. z 2024 r., poz. 572, dalej jako k.p.a.) poprzez niezebranie i nierozważenie całego materiału dowodowego, a w konsekwencji nie wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności sprawy, które to naruszenie miało istotny wpływ na wynik sprawy, bowiem skutkowało błędnym uznaniem że kiosk handlowy został ustawiony w ramach samowoli budowlanej, wbrew ustaleniom miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazał, że niniejsza sprawa była już przedmiotem orzeczeń zarówno Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie (sygn. akt VII SA/Wa 116/19) jak i Naczelnego Sądu Administracyjnego (sygn. akt II OSK 1633/20). Skarżący podał, że z uzasadnienia wyroku NSA niezbicie wynika jakie ustalenia faktyczne należało poczynić, by móc wydać decyzję w przedmiotowej sprawie. Istota sprawy sprowadza się do zasadności stwierdzenia, że organy nadzoru budowlanego wydając nakaz rozbiórki kiosku handlowego nie rozważyły kwestii dotyczących legalności zrealizowania uprzednio w tym miejscu drewnianego pawilonu handlowego. Skarżący wskazał na rozbieżności w kwestii ustalenia okresów istnienia kiosku drewnianego począwszy od lat 1990-1994, poprzez rok 2005 dochodząc do lat 2010-2013, nie wykazując zupełnie lat 1995-2005 jak również 2005-2009. Zdaniem skarżącego należało zlecić właściwym organom sprawdzenie okresu od roku 1990 do 2013 i w tym zakresie sprawdzić czy istniały pozwolenia na budowę kiosku. Powyższych czynności nie wykonano. MWINB w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2024 r., poz. 1267) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego. Oznacza to, że kontrola ta sprowadza się do zbadania, czy organ administracji wydając zaskarżony akt nie naruszył prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy. Ocena ta dokonywana jest, co do zasady, na podstawie materiału dowodowego zebranego w toku postępowania administracyjnego. Zaznaczyć należy, że zgodnie z art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej jako: p.p.s.a) sąd orzeka na podstawie akt sprawy. Stosownie zaś do art. 134 p.p.s.a., sąd badając legalność zaskarżonego aktu nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Rozpoznając sprawę w ramach wskazanych wyżej kryteriów Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Przedmiotem kontroli sądowej była decyzja MWINB utrzymująca w mocy decyzję PINB dla m.st. Warszawy nakazująca skarżącemu rozbiórkę obiektu budowlanego - kiosku handlowego - usytuowanego na terenie działki ewidencyjnej nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. Materialnoprawną podstawę zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2017 r. poz. 1332 ze zm., dalej także jako Prawo budowlane) w brzmieniu sprzed 19 września 2020 r., bowiem zgodnie z art. 25 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471), do spraw wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie tej ustawy (tj. przed 19 września 2020 r.), stosuje się przepisy w brzmieniu dotychczasowym. Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte 7 czerwca 2018 r. Zgodnie z treścią art. 48 Prawa budowlanego (obowiązującego w dacie wszczęcia postępowania): 1. Organ nadzoru budowlanego nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego: 1) bez wymaganego pozwolenia na budowę albo 2) bez wymaganego zgłoszenia dotyczącego budowy, o której mowa w art. 29 ust 1 pkt 1 a, 2b i 19a, albo pomimo wniesienia sprzeciwu do tego zgłoszenia. 2. Jeżeli budowa, o której mowa w ust 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem, organ nadzoru budowlanego wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych. Na postanowienie przysługuje zażalenie. 3. W postanowieniu, o którym mowa w ust 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie: 1) zaświadczenia wójta, burmistrza albo prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego; 2) dokumentów, o których mowa w art. 33 ust 2 pkt 1, 2 i 4 oraz ust 3; do projektu architektoniczno-budowlanego nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2. 4. W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1. Z przepisu tego wynika, że postępowanie zmierzające do likwidacji skutków samowoli budowlanej polegającej na budowie bez wymaganego pozwolenia na budowę obiektu budowlanego lub jego części jest podzielone na kilka etapów. Pierwszy to ustalenie, że obiekt budowlany był zrealizowany bez pozwolenia na budowę. Drugi etap to ocena organu czy obiekt można zalegalizować, tj. czy nie narusza przepisów o planowaniu przestrzennym (jego lokalizacja nie jest sprzeczna z prawem) i czy stan techniczny tego obiektu nie narusza obowiązujących przepisów w stopniu uniemożliwiającym doprowadzenie go do zgodności z nimi (por.m.in. wyrok NSA z 6 lutego 2025 r., sygn. akt II OSK 1351/22). Następnym etapem jest ustalenie wysokości opłaty legalizacyjnej (po spełnieniu wymagań nałożonych w ww. postanowieniu). Postępowanie kończy bądź zatwierdzenie projektu budowlanego, bądź nakaz rozbiórki obiektu. Zaznaczyć należy, że kwestie związane z ustaleniem czy określony obiekt budowlany stanowi samowolę budowlaną i czy istnieje możliwość jego legalizacji, a także ustalenie warunków tej legalizacji odbywa się na pierwszym i drugim etapie postępowania zmierzającego do likwidacji samowoli budowlanej. W rozpoznawanej sprawie PINB postanowieniem z 29 listopada 2021 r., działając na podstawie art. 48 ust. 2 i ust. 3 Prawa budowlanego wstrzymał prowadzenie robót budowlanych polegających na budowie obiektu budowlanego - kiosku handlowego - usytuowanego na terenie działki ewid. nr [...] obręb [...] przy ul. [...] w W. oraz nakładające na M. M. obowiązek przedłożenia - w terminie 3 miesięcy od dnia jego doręczenia - następujących dokumentów: 1) czterech egzemplarzy projektu budowlanego dot. ww. obiektu, zawierającego ocenę techniczną w zakresie zgodności wykonania robót budowlanych z przepisami techniczno - budowlanymi, 2) zaświadczenia Prezydenta m.st. Warszawy o zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, 3) oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Postanowienie te w zasadniczej części MWINB utrzymał w mocy postanowieniem z 28 lutego 2022 r. (zmienił jedynie termin do złożenia przez skarżącego dokumentów wymienionych w postanowieniu organu pierwszej instancji). Jak słusznie przyjął organ w niniejszej sprawie, kwestie związane z oceną legalności spornego kiosku handlowego oraz zasadnością wezwania skarżącego do przedstawienia dokumentów umożliwiających ewentualną jego legalizację zostały rozstrzygnięte ostatecznym postanowieniem MWINB z 28 lutego 2022 r., które na skutek wyroku tutejszego Sądu z 31 sierpnia 2022 r. oddalającego skargę (sygn. akt VII SA/Wa 907/22) stało się prawomocne. Słusznie również organ uznał, że rozpoznając sprawę związany jest wspomnianym wyrokiem WSA w Warszawie z 31 sierpnia 2022 r. oraz wyrokiem NSA z 13 października 2020 r. (sygn. akt II OSK 1633/20). Zgodnie z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie organy, których działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia, a także sądy, chyba że przepisy prawa uległy zmianie. Z kolei art. 170 p.p.s.a. stanowi, że orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. O ile związanie prawomocnym wyrokiem w myśl art. 153 p.p.s.a. materializuje się zasadniczo tylko w danej sprawie w znaczeniu formalnym to może odnosić się także do innych postępowań w zakresie, w jakim w wyroku tym rozstrzygnięta została określona kwestia prawna, która ma znaczenie dla rozstrzygnięcia w innej sprawie jako zagadnienie wstępne, czy też dalszy element kształtujący proces stosowania prawa przez sąd (art. 170 p.p.s.a.). Skoro moc wiążąca orzeczenia określona w art. 170 p.p.s.a. oznacza, że podmioty wymienione w tym przepisie muszą przyjmować, iż dana kwestia prawna kształtuje się tak, jak stwierdzono w prawomocnym orzeczeniu, to w kontrolowanym przez Sąd postępowaniu pojawiająca się ponownie w formie zarzutu kwestia nie może być odmiennie oceniona (por. wyrok NSA z 16 lipca 2024 r., sygn. akt II OSK 1603/23). Przenosząc powyższe na grunt rozpoznawanej sprawy należy stwierdzić, że organ pierwszej instancji prawidłowo zrealizował wytyczne zawarte w wyroku WSA w Warszawie z 16 października 2019 r. (sygn. akt VII SA/Wa 116/19) oraz w wyroku NSA z 13 października 2020 r. (sygn. akt II OSK 1633/20) oddalającego skargę kasacyjną, w zakresie ustalenia, czy kiosk drewniany istniejący uprzednio w miejscu posadowionego w 2013 r. obiektu będącego przedmiotem postępowania administracyjnego, został wybudowany legalnie. Z akt sprawy wynika, że PINB podjął szeroko zakrojone działania w celu uzyskania informacji o ewentualnym pozwoleniu na budowę spornego kiosku drewnianego. Z informacji uzyskanych przez organ pierwszej instancji, a w szczególności z pisma Wydziału Architektury i Budownictwa dla Dzielnicy [...] Urzędu m.st. Warszawy z dnia 30 grudnia 2020 r., wynika, iż w archiwum tego podmiotu nie odnaleziono pozwolenia na budowę i zgłoszenia zamiaru budowy kiosku drewnianego istniejącego w miejscu posadowionego w 2013 r. kiosku handlowego typu kontenerowego, zlokalizowanego na części działki ewidencyjnej nr [...] przy ul. [...] w W. Z pisma tego oraz pozostałych dokumentów zebranych w sprawie wynika, wbrew twierdzeniom skarżącego, że obiekt stanowił samowolę budowlaną od początku swojego istnienia, a zatem również w latach dziewięćdziesiątych ubiegłego wieku. Zarówno w powołanym wyroku NSA, ale w szczególności w wyroku WSA w Warszawie z 31 sierpnia 2022 r. (sygn. akt VII SA/Wa 907/22) przesądzono, że sporny kiosk stanowi samowolę budowlaną. Wobec tego zarzuty skarżącego przedstawione w skardze stanowiącej przedmiot niniejszego postępowania sądowego, w części kwestionującej ustalenia organów w odniesieniu do legalności spornego kiosku handlowego, nie mogły przynieść oczekiwanego skutku albowiem jak wspomniano Sąd na mocy art. 153 i art. 170 p.p.s.a. związany jest stanowiskiem zajętym przez sądy administracyjne obu instancji w powołanych orzeczeniach o samowolnym wybudowaniu spornego obiektu i prawidłowości zastosowania trybu przewidzianego w art. 48 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dacie wszczęcia postępowania. Zaznaczyć jednocześnie należy, że MWINB przed wydaniem zaskarżonej decyzji zlecił przeprowadzenie uzupełniającego postępowania dowodowego w celu ustalenia aktualnego stanu faktycznego związanego z posadowieniem spornego obiektu. Jak wynika z akt sprawy w dniu 15 listopada 2023 r. PINB przeprowadził oględziny, w trakcie których ustalono, że kształt, gabaryty i usytuowanie spornego kiosku handlowego nie zmieniły się w stosunku do poczynionych uprzednio ustaleń. Stąd też brak było podstaw i możliwości do odstąpienia od poglądu wyrażonego w prawomocnych wyrokach sądów administracyjnych wydanych w sprawie legalności kiosku handlowego przy ul. [...] w W. Skoro zatem kwestia samowolnego wybudowania spornego kiosku handlowego została przesądzona w prawomocnych wyrokach sądów administracyjnych obu instancji i stwierdzono zgodność z prawem postanowienia PINB o wstrzymaniu robót budowalnych, na podstawie art. 48 ust. 2 Prawa budowlanego i nakazania skarżącemu przedstawienia w wyznaczonym terminie: czterech egzemplarzy projektu budowlanego dot. ww. obiektu, zawierającego ocenę techniczną w zakresie zgodności wykonania robót budowlanych z przepisami techniczno - budowlanymi, zaświadczenia Prezydenta m.st. Warszawy o zgodności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego oraz oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, to w niniejszej sprawie przedmiotem kontroli pozostała kwestia, czy skarżący owe obowiązki w wyznaczonym przez MWINB terminie wykonał. Zgodnie bowiem z art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego w przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust. 3, stosuje się przepis ust. 1 (nakaz rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego bez pozwolenia na budowę). Z przepisu tego wynika, że stwierdzenie tej okoliczności w sytuacji zasadności nakazania przedłożenia żądanych dokumentów powoduje, że organ nie dysponuje już sferą uznaniowości i wydaje decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części (por. wyrok NSA z 10 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 1059/21). W niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że do wybudowania spornego obiektu doszło bez wymaganego pozwolenia na budowę, co jak wspomniano, zostało przesądzone w prawomocnych wyrokach sądów administracyjnych, zaś z akt sprawy wynika, że skarżący w terminie wyznaczonym w postanowieniu Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 lutego 2022 r. nie przedstawił dokumentów umożliwiających legalizację spornego kiosku handlowego. Wobec powyższego PINB nie miał możliwości wydania decyzji innej niż decyzja o rozbiórce, do tego bowiem był zobowiązany przepisem ustawy (art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego), który nie daje w tym zakresie organowi nadzoru budowlanego innych alternatyw. Kontrolując prawidłowość decyzji podjętej na podstawie art. 48 ust. 1 i 4 p.b. sąd administracyjny sprawdza jedynie, czy zostały spełnione przesłanki wynikające z tych unormowań, tj. czy mający podlegać rozbiórce obiekt jest obiektem budowlanym, o jakim mowa w art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego oraz czy obowiązki, o których mowa w ust. 3 art. 48 powołanej ustawy faktycznie nie zostały spełnione w terminie (wyrok NSA z 19 lutego 2025 r., sygn. akt II OSK 1632/22). W ocenie Sądu nie ulega wątpliwości, że sporny kiosk jest obiektem o którym mowa w art. 48 ust. 1 ustawy. Jak bowiem stwierdził WSA w Warszawie w prawomocnym wyroku w sprawie o sygn. akt VII SA/Wa 907/22 "pawilony sprzedaży ulicznej, a takim jest przedmiotowy kiosk, stanowiące tymczasowe obiekty budowlane, wymagają co do zasady jedynie zgłoszenia co wynika z treści art. 29 ust. 1 pkt 12 w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 1 (obowiązujących w dacie wszczęcia postępowania). W przypadku, kiedy obiekt taki powstaje w warunkach samowoli budowlanej i jest usytuowany w tym samym miejscu dłużej niż 180 dni (sporny obiekt postawiony został w 2013 r.), zastosowanie do niego znajduje art. 48 Prawa budowlanego. Ówczesny jego inwestor przed przystąpieniem do posadowienia obiektu kontenerowego winien zatem uzyskać pozwolenie na budowę od organu administracji architektoniczno - budowlanej. Zgodnie bowiem z art. 28 ust. 1 Prawa budowlanego roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31". Nie ulega również wątpliwości, że skarżący nie spełnił w terminie warunków umożliwiających mu legalizację stwierdzonej samowoli budowlanej. Z tych też względów, zdaniem Sądu, organy nakazując skarżącemu rozbiórkę spornego kiosku prawidłowo zastosowały art. 48 ust. 4 Prawa budowlanego. W ocenie Sądu organy, działając w warunkach związania prawomocnymi wyrokami sądów administracyjnych, nie naruszyły przepisów postępowania, w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy, w tym wskazanych w skardze art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. Zdaniem Sądu organy prawidłowo zebrały a następnie rozpatrzyły cały materiał dowodowy, który był wystarczający do ustalenia stanu faktycznego i rozstrzygnięcia sprawy. Na podstawie prawidłowo ustalonego stanu faktycznego organ trafnie dokonał jego subsumpcji do mających zastosowanie w sprawie przepisów prawa materialnego. Zaskarżona decyzja nie nosi cech dowolności, wydano ją po ustaleniu i ocenie wszystkich okoliczności istotnych dla sposobu rozpatrzenia sprawy podając przy tym przesłanki, jakimi kierował się organ. Odmienna ocena przez skarżącego zgromadzonych w sprawie dowodów, nie prowadzi do uznania za skuteczny zarzutu naruszenia art. 80 k.p.a. Wbrew twierdzeniom skarżącego organy poczyniły ustalenia na okoliczność wymiany kiosku drewnianego na kiosk kontenerowy i wyjaśniły wpływ tej okoliczności na treść nakazu rozbiórki prawidłowo stwierdzając, że "w niniejszej sprawie doszło do tzw. ciągu samowoli budowlanej tj. po samowolnym wybudowaniu drewnianego kiosku (który istniał w latach 1990-1994), dokonano jego samowolnej wymiany (w roku 2013) na obiekt o tożsamym przeznaczeniu, ale o kontenerowej budowie pod rządami obecnie obowiązującej ustawy Prawo budowlane". Jak wspomniano wyżej z akt sprawy, ale również z uzasadnienia decyzji wynika, że sporny kiosk istniał również w latach 1995-2012 i również w tym okresie nie została wydana decyzja zezwalająca na jego budowę. Mając na uwadze powyższe, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę.