VII SA/Wa 1047/07

WyrokWSA w Warszawie2008-04-10

Skład orzekający: Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, Bogusław Cieśla, Dariusz Turek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać przedłożenie projektu budowlanego zamiennego w sytuacji istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu budowlanego, jeśli obiekt jako całość spełnia wymogi warunków technicznych i bezpieczeństwa konstrukcji?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy nadzoru budowlanego prawidłowo zastosowały art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, nakładając na inwestora obowiązek przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Mimo istotnych odstępstw od zatwierdzonego projektu, obiekt jako całość spełnia wymogi warunków technicznych, norm i bezpieczeństwa konstrukcji, co umożliwia legalizację poprzez procedurę naprawczą, a nie nakaz rozbiórki.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowoli budowlanej polegającej na istotnych odstępstwach od zatwierdzonego projektu budowlanego przy budowie budynku mieszkalnego. Inwestor dokonał szeregu zmian, m.in. w zakresie wysokości budynku, konstrukcji dachu, usytuowania otworów i układu pomieszczeń. Skarżący sąsiedzi domagali się rozbiórki budynku, podnosząc zarzuty dotyczące zacieniania działki, niezgodności z projektem i naruszenia przepisów przeciwpożarowych. Organy nadzoru budowlanego, po wielokrotnych postępowaniach i kontrolach, nakazały przedłożenie projektu budowlanego zamiennego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Wilczewska-Rzepecka, , Sędzia WSA Bogusław Cieśla (spr.), Asesor WSA Dariusz Turek, Protokolant Agnieszka Ciszek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi E. i L. W. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w przedmiocie nakazu przedłożenia projektu budowlanego zamiennego skargę oddala Prezydent Miasta R. decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 1992r., na podstawie art. 21 ust. 3 i art. 29 ust. 4 ustawy z dnia 24 października 1974r. udzielił J. i S. małż. M. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego bliźniaczego przy ul. C. [...] w R. Na wniosek L. W. właściciela działki sąsiedniej Prezydent Miasta R. przeprowadził w dniu [...] stycznia 1996r. w ramach nadzoru budowlanego oględziny podczas których ustalono, że w trakcie budowy inwestor dokonał zmian w stosunku do projektu technicznego budynku przez wykonanie w ścianie szczytowej drzwi wejściowych z nadprożem i zbrojeniem daszka oraz trzech okien. W tym czasie budynek wykonany był w stanie surowym zamkniętym. Postanowieniem Nr [...] z dnia [...] stycznia 1996r. Prezydent Miasta R. na podstawie art. 50 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane wstrzymał prowadzenie robót budowlanych, a następnie decyzją Nr [...] z dnia [...] marca 1996r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy nakazał inwestorowi doprowadzić budynek do stanu zgodnego z prawem i warunkami pozwolenia na budowę przez zamurowanie otworu drzwiowego wykonanego w ścianie szczytowej budynku od strony posesji przy ul. C. [...], usunięciu prętów zbrojeniowych osadzonych w ścianie nad w/w otworem drzwiowym, wykonaniu otworu drzwiowego w ścianie frontowej z nadprożem. Termin wykonania prac organ ustalił na dzień [...] maja 1996r. Decyzja powyższa została przez inwestora wykonana, co wynikało z notatki służbowej Inspektora Wydziału Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 1998r. Decyzją z dnia [...] listopada 2000r. na podstawie art. 81 ust.2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane oraz art.155 k.p.a. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił za zgodą stron decyzję ostateczną z dnia [...] marca 1996r. nr [...]. Następnie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2001 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt.2 i ust. 4 oraz art.81 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane nakazał inwestorowi przedłożyć inwentaryzację architektoniczno-budowlaną wraz z oceną stanu technicznego budynku w terminie do dnia [...] marca 2001r. W uzasadnieniu organ podał, że w toku postępowania dokonano oględzin w dniu [...] marca 2000r. i w dniu [...] grudnia 2000r. które wykazały, że inwestor odstąpił od warunków pozwolenia i zatwierdzonej dokumentacji technicznej w ten sposób, że nie wykonał zewnętrznych schodów do budynku i drzwi wejściowych (elewacja wschodnia) ), nie wykonał płyt balkonowych na parterze i piętrze budynku ( elewacja wschodnia i zachodnia) dodatkowo wykonał 4 otwory okienne na strychu, wewnątrz obiektu zmienił konstrukcję klatki schodowej oraz usytuowanie ścianek działowych, zmienił kształt dachu oraz konstrukcję więźby dachowej, w wyniku czego, spadki dachu zostały skierowane ze strony północnej i południowej na stronę wschodnią i zachodnią działki, jak również zwiększona została o ok. 1,5m wysokość budynku w stosunku do zatwierdzonego projektu. Z uwagi na brak rzędnych dachu w zatwierdzonym projekcie technicznym budynku, powyższe ustalono, porównując wysokość budynku w szczycie (zmierzoną podczas oględzin) z wysokością zmierzoną na rysunku elewacji w skali 1:100. Organ I instancji ustosunkował się również do zarzutów właścicieli sąsiedniej posesji E. i L. W. stwierdzając, iż nie jest właściwy do rozpatrzenia kwestii zacieniania działki sąsiedniej bowiem przepisy ustawy jak i warunków technicznych w zakresie ograniczenia dopływu światła dziennego odnoszą się do budynków, a nie do upraw gruntowych czy też terenu. Organ stwierdził, że zarzut podwyższenia budynku z 8,15 m na 12 m w kalenicy, jak i niezgodność jego lokalizacji z projektem nie potwierdził się, bowiem zatwierdzony projekt budowlany określał jedynie rzędną stropu nad I piętrem (na 8,15 m nad terenem) nie zawierał zaś rzędnej kalenicy, która została określona dopiero podczas oględzin. Nadto wskazał, że rzeczywista szerokość budynku wynosi 7,0 m i jest zgodna z projektem. Odległość budynku od granicy działki skarżących, mierzona na oględzinach wynosiła odpowiednio 2,75m i 3,1m, a zatem działka w rzeczywistości jest węższa niż określono w projekcie. Z podkładu geodezyjnego załączonego do inwentaryzacji wynikało, że budynek został wybudowany w odległości ok. 13m od ogrodzenia frontowego, zatem zarzut przesunięcia budynku o 3m w głąb działki jaki podnosili skarżący, nie został potwierdzony. Jednocześnie organ I instancji stwierdził, że przedłożona przez inwestora w dniu [...] listopada 2000r. inwentaryzacja architektoniczno–budowlana wraz z oceną stanu technicznego przedmiotowego budynku jest niekompletna bowiem załączony podkład geodezyjny jest nieaktualny, brak jest usytuowania obiektu w stosunku do faktycznych granic działki oraz rzędnych na rysunkach i braki te wymagają uzupełnienia. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002r., po rozpatrzeniu odwołania E. i L. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2001r. nakazującej inwestorowi, przedłożenie inwentaryzacji architektoniczno – budowlanej wraz z oceną stanu technicznego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce przy ul. C. [...] w R. - uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji podał, iż zaskarżone rozstrzygnięcie zostało podjęte bez wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy a ustalenia co do istotnych odstępstw opisane w decyzji Nr [...], a potem w decyzji Nr [...] są odmienne. Zdaniem organu odwoławczego nałożenie przez organ I instancji na inwestora obowiązku przedłożenia inwentaryzacji architektoniczno - budowlanej wraz z oceną stanu technicznego nie odpowiada brzmieniu art. 51 ust 1 pkt. 2 Prawa budowlanego i nie spowoduje, że obiekt zostanie doprowadzony do stanu zgodnego z prawem. Inwentaryzacja pozwoli jedynie na dostarczenie środków dowodowych do oceny stanu wykonanych robót. Z tych względów zdaniem organu odwoławczego należało ponownie przeprowadzić postępowanie które miało wyjaśnić, czy i w jaki sposób obiekt można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem w myśl art. 51 ust. 1 pkt. 2 Prawa budowlanego. Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 105 § 1 kpa decyzją Nr [...] z dnia [...] października 2002r. umorzył postępowanie. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, iż oględziny budynku mieszkalnego dokonane w dniach [...] marca 2000r. i [...] grudnia 2000r. wykazały, że inwestor odstąpił od warunków pozwolenia i zatwierdzonej dokumentacji technicznej w sposób, który został opisany w decyzji nr [...] z dnia [...] stycznia 2001r. Ustalił, że budynek został podwyższony w najwyższym punkcie o około 1,5 metra w stosunku do zatwierdzonego projektu. Zarzut przesunięcia budynku o 3m w głąb działki nie znalazł potwierdzenia, bowiem z podkładu geodezyjnego załączonego do inwentaryzacji wynikało, że budynek został wybudowany w odległości 13m od ogrodzenia frontowego, Natomiast zarzut skarżących dotyczący pozbawienia lub ograniczenia dopływu światła dziennego do ich działki nie był brany pod uwagę, bowiem przepisy Prawa budowlanego nie odnoszą się do zacieniania działek sąsiednich tylko pomieszczeń mieszkalnych w budynkach. Wykresy "linijki słońca" przedłożone przez skarżących nie są wiarygodnym dowodem z uwagi na granicę cienia wykazaną na wykresach, która jest granicą domniemaną, a także z uwagi na brak określenia w projekcie budowlanym całkowitej wysokości budynku. Wprawdzie inwestor realizując budynek odstąpił od projektu budowlanego w zakresie konstrukcji dachu lecz obecnie obiekt spełnia wymogi warunków technicznych, jakimi powinny odpowiadać budynki oraz ich usytuowanie, norm oraz bezpieczeństwa konstrukcji i wobec tego rozstrzyganie na podstawie art. 51 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane organ uznał za niezasadne. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania E. i L. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego umarzającej postępowanie w sprawie budowy budynku mieszkalnego, decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2003r. na podstawie art. 138§1 pkt 1 k.p.a. utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W uzasadnieniu decyzji podał, iż bezspornym w sprawie jest fakt, że inwestor dokonał odstępstw od decyzji o pozwoleniu na budowę w ten sposób, iż nie wykonał zewnętrznych schodów do budynku i drzwi wejściowych (elewacja wschodnia), nie wykonał płyt balkonowych na parterze i piętrze budynku (elewacja wschodnia i zachodnia), wewnątrz obiektu zmienił konstrukcję klatki schodowej oraz usytuowanie ścianek działowych, wykonał dodatkowo 4 otwory okienne na strychu, zmienił wysokość ostatniej kondygnacji, zmienił kształt dachu oraz konstrukcję więźby dachowej. Ustalił też, że budynek został podwyższony w najwyższym punkcie o 1,5m w stosunku do zatwierdzonego projektu. Organ odwoławczy przyznał, że wybudowany obiekt faktycznie zacienia około 42% sąsiedniej działki lecz spełnia wymogi rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia [...] grudnia 1994r. w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Wobec faktu, że inwestor posiadał decyzję o pozwoleniu na budowę brak było podstaw do wydania decyzji o nakazie rozbiórki w trybie art. 48 Prawa budowlanego. Z przedłożonej inwentaryzacji wynikało, iż obiekt spełnia wymogi warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, norm oraz bezpieczeństwa konstrukcji. Wobec tych ustaleń także organ odwoławczy uznał, że brak było podstaw do wydawania na podstawie art. 51 ust. 1 pkt.2 Prawa budowlanego z 7 lipca 1994r. nakazów mających na celu doprowadzenie budynku do stanu zgodnego z prawem. Skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2003r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wnieśli E. i L. małż. W. domagając się uchylenia zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że nie wykonano pomiarów na gruncie i nie ustalono rzeczywistego usytuowania budynku. Tymczasem inwestor podwyższył cały budynek i jego całkowita wysokość do kalenicy dachu wynosi 12m. Samowolnie zamienił kształtu dachu tak, że ściana budynku inwestora od strony działki skarżących została podwyższona i ją dodatkowo zaciemnia. Dach budynku jest obniżony o 10-15cm od budynku sąsiedniego i jest dachem rozprzestrzeniającym ogień. Ponadto przedmiotowy budynek ma powierzchnią 350m, i przekracza dopuszczalny procent powierzchni działki zajętej pod budowę. Skarżący domagali się wydania decyzji o rozbiórce budynku. Po rozpoznaniu skargi E. i L. W. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia z dnia 26 października 2004r. sygn. akt 7/IVSA 1586/03, stwierdził nieważność decyzji organów nadzoru budowlanego I i II instancji. W uzasadnieniu wyroku Sąd Administracyjny wskazał, że w decyzji Nr [...] z dnia [...] czerwca 2002r [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylając zaskarżoną decyzję i przekazując sprawę do ponownego rozpatrzenia dał organowi I instancji wskazówki z których wynikało w jakim kierunku powinno być prowadzone postępowanie dowodowe i jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. W tej sytuacji obowiązkiem organu I instancji było ponowne przeprowadzenie postępowania celem wyjaśnienia czy i w jaki sposób obiekt można doprowadzić do stanu zgodnego z prawem w myśl art. 51 ust 1 pkt 2 Prawa budowlanego. Organ I instancji wbrew wytycznym organu odwoławczego przy ponownym rozpatrzeniu sprawy nie przeprowadził w ogóle uzupełniającego postępowania dowodowego lekceważąc wskazówki organu odwoławczego. Decyzję o umorzeniu postępowania oparł na tym samym materiale dowodowym, który zebrał przed wydaniem decyzji Nr [...] z dnia [...] stycznia 2001r. nakazującej przedłożenie inwentaryzacji architektoniczno-budowlanej wraz z oceną stanu technicznego budynku. Stanowiło to rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, to jest art. 7 kpa, art. 77 kpa i art. 105 kpa. W sytuacji w której istniały podstawy do merytorycznego rozpatrzenia sprawy umorzenie postępowania rażąco naruszało wskazane przepisy. Także organ odwoławczy nie rozstrzygnął sprawy i żądań skarżących, którzy przedłożyli organowi II instancji pismo Komendy Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej z dnia [...] stycznia 2003r, z którego wynikało, iż dach budynku inwestora jest obniżony od sąsiedniego dachu i jest dachem rozprzestrzeniającym ogień. Komenda Miejska Państwowej Straży Pożarnej w swoim piśmie wskazała na naruszenie § 235 pkt 1 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. W tych okolicznościach Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Po wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2004r. sygn. akt 7/IVSA 1586/03 i ponownym rozpatrzeniu sprawy realizacji budynku mieszkalnego na terenie posesji przy ul. C. [...] w R., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. decyzją z dnia [...] listopada 2005 r. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207 z 2003r., poz. 2016 z poź. zm.), nakazał S. i J. M. przedłożyć projekt budowlany zamienny, uwzględniający zmiany dokonane w trakcie realizacji budynku mieszkalnego oraz projekt zagospodarowania działki sporządzony na aktualnym podkładzie geodezyjnym, opracowany i zweryfikowany przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane. Termin przedłożenia opracowania organ ustalił do dnia [...] lutego 2006r. zaznaczając, że w razie potrzeby dokumentacja (w 4 egzemplarzach) powinna zawierać projekt robót koniecznych do doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z przepisami. W uzasadnieniu swojej decyzji Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że zgodnie z wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2004r. stwierdzającym nieważność decyzji organów obu instancji wydanych w sprawie realizacji budynku mieszkalnego przy ul. C. [...] w R. z odstępstwami od zatwierdzonego projektu, ponownie przeprowadził postępowanie wyjaśniające. W jego toku ustalił, w oparciu o oględziny przedmiotowego budynku dokonane w dniach [...].03.2000r. i [...].12.2000r. oraz w dniu [...].09.2005r., że inwestor J. M. realizując budynek mieszkalny odstąpił od warunków pozwolenia i zatwierdzonej dokumentacji technicznej w następujący sposób: - nie wykonał zewnętrznych schodów do budynku i drzwi wejściowych (elewacja wschodnia) ), - nie wykonał płyt balkonowych na parterze i piętrze budynku ( elewacja wschodnia i zachodnia), - zmienił konstrukcję klatki schodowej oraz usytuowanie ścianek działowych wewnątrz obiektu, - wykonał dodatkowo 4 otwory okienne na strychu ;wysokość ostatniej kondygnacji wynosi 2,99m licząc od wierzchu stropu do belki kalenicowej, - zmienił kształt dachu oraz konstrukcję więźby dachowej: spadki dachu zostały zmienione z kierunku północ - południe ( na sąsiednie działki) na kierunek wschód - zachód ( na stronę własnej działki), - w ścianie szczytowej budynku na wysokości poddasza wykonał 2 otwory wentylacyjne o wym .15cmx20cm, - wysokość budynku w kalenicy wynosi 11,28m od poziomu terenu; budynek zrealizowany jako 1/2 bliźniaka jest niższy o ok. 11 cm od sąsiedniego budynku zlokalizowanego przy ul. C. [...] , - dach budynku kryty płytami z eternitu falistego , - budynek usytuowany został w odległości 12,75m od istniejącego ogrodzenia od strony ulicy C. Analizując ponownie zgromadzony materiał dowodowy organ stwierdził, że zatwierdzony projekt budowlany nie określa rzędnej kalenicy, określa jedynie rzędną stropu nad 1 piętrem na 8,15 m nad terenem. Z porównania pomiaru wysokości budynku, zmierzonej elewacji północnej budynku z zatwierdzonego projektu, wynoszącej 9,90m ( pomiar wykonany linijką ) i pomiarów własnych dokonanych na oględzinach w dniu [...].09.2005r. przy udziale stron wynika, że budynek został podwyższony w najwyższym punkcie o ok. 1,48m w stosunku do projektu. Pozwolenie na budowę budynku zostało wydane w oparciu o plan ogólny zagospodarowania przestrzennego R. zatwierdzony uchwałą Nr [...] w R. z [...].11.1982r. Ustalenia tego planu nie zawierały rzędnych kalenicy projektowanych budynków. W planie zagospodarowania działki do pozwolenia na budowę, budynek małżonków M. został usytuowany w odległości 12 m od istniejącego ogrodzenia frontowego, natomiast rzeczywista odległość tego budynku w terenie wynosi 12,75m od tego ogrodzenia (pomiar dokonany podczas oględzin ). Rzeczywista szerokość budynku wynosi 7,09m, co jest zgodne z projektem (projekt przewidywał szerokość budynku na 7,00m). W tym stanie faktycznym zarzut strony skarżącej, o usytuowaniu przedmiotowego budynku niezgodnie z pozwoleniem budowlanym został oceniony jako bezzasadny. Odnosząc się do odległości od granicy organ stwierdził, że budynek usytuowany został w odległości 5,6m od starego budynku mieszkalnego małżonków W., znajdującego się na sąsiedniej nieruchomości a istniejące poprzednio stare drewniane ogrodzenie usytuowane pomiędzy posesjami zostało rozebrane. Inwestor realizując budynek odstąpił w sposób istotny od projektu budowlanego dokonując zmiany kształtu i konstrukcji dachu, w wyniku czego jego spadki zostały skierowane ze strony północ- południe( na sąsiednie działki) na stronę wschód -zachód ( na stronę własnej działki). Pozostałe zmiany stwierdzone podczas trzykrotnych oględzin w terenie i opisane wyżej, nie stanowiły zdaniem organu istotnych odstępstw od projektu i w obecnym stanie obiekt spełnia wymogi warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, norm oraz bezpieczeństwa konstrukcji. Wskazano w szczególności, że budynek spełnia wymogi §13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (DZ. U. Nr 75, poz.690 ze zm.) w zakresie zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych w budynku sąsiadów W. Odległość budynku od będącego w budowie budynku małżonków W. wynosi 11,35m, licząc od ściany szczytowej budynku małżonków M. do najbliżej usytuowanej ściany szczytowej tego budynku, natomiast wyliczona na podstawie w/wym przepisu wysokość przesłaniania dla tych budynków wynosi 12,65m , i jest większa od wysokości budynku przesłaniającego (M.). Wobec tego zarzut braku dopływu światła dziennego do pomieszczeń małż. W. został oceniony jako niezasadny. Organ przyznał, że budynek powoduje zacienianie starego budynku mieszkalnego skarżących, jednakże budynek ten, w zatwierdzonym planie zagospodarowania działki do pozwolenia na budowę nowego budynku mieszkalnego W. ( będącego w budowie ) jest przewidziany do rozbiórki i winien być rozebrany przed zgłoszeniem do użytkowania budynku objętego tym pozwoleniem. Ponadto w toku postępowania inwestor przedłożył organowi w dniu [...].07.2005r. opinię rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych z dnia [...].10.2004r., z której wynikało, że przedmiotowy budynek spełnia wymogi obowiązujących przepisów przeciwpożarowych w zakresie lokalizacji, zaś pokrycie dachu określone zostało jako nierozprzestrzeniające ogień. W tym stanie rzeczy organ widząc możliwość usunięcia skutków samowoli budowlanej zastosował art. 51 ust. 1 pkt. 3 Prawa budowlanego. Stosownie do treści tegoż przepisu wydał decyzję nakładającą obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych. Odwołanie od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. z dnia [...] listopada 2005 r. wnieśli E. i L. małż. W., wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu odwołania podnieśli, że nie zgadzają się na nałożenie na inwestorów obowiązku sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych gdyż nie doprowadzi to budynku do stanu zgodnego prawem. Wskazali, iż toczy się postępowanie w sądzie cywilnym o ustalenie granicy i rozgraniczenie obu nieruchomości. Zakwestionowali ustalenia organu w zakresie wielkości odstępstw o projektu budowlanego oraz prawidłowość dokonanych w toku oględzin pomiarów. Zdaniem skarżących organ I instancji nie uwzględnił, iż inwestor nielegalnie podwyższył cały budynek, jego całkowita wysokość do kalenicy dachu wynosi 12m. a posadowiony został w odległości mniejszej niż 3 m od granicy. Inwestor zmienił kształtu dachu co spowodowało, że ściana przedmiotowego budynku od strony działki skarżących została podwyższona i dodatkowo zacienia ich nieruchomość. Dach sąsiadów (z płyt azbestowych) jest dachem rozprzestrzeniającym ogień. Budynek ma cztery kondygnacje a powinien mieć dwie, jego powierzchnia wynosi 350m, co przekracza dopuszczalną wielkość powierzchni działki zajętej pod budowę.. Budynek inwestorów negatywnie oddziałuje na nieruchomość i zdrowie sąsiadów. Skarżący domagali się wydania decyzji o rozbiórce. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2007r. na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez E. i L. W. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R. Nr [...] z dnia [...].11.2005r. nakazującej inwestorom – S. i J. M. przedłożenie projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany dokonane w trakcie realizacji budynku mieszkalnego usytuowanego przy ul. C. [...] w R., a także przedłożenie projektu zagospodarowania działki, sporządzonego na aktualnym podkładzie geodezyjnym utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w R. przeprowadzając ponownie postępowanie wyjaśniające dokonał w dniu [...].09.2005r. oględzin budynku mieszalnego zrealizowanego na terenie posesji przy ul. C. [...] w R., w wyniku których stwierdzono, że małżonkowie M. realizując budynek mieszkalny odstąpili od warunków pozwolenia na budowę i zatwierdzonej dokumentacji technicznej poprzez: -niewykonanie drzwi wejściowych i schodów zewnętrznych do budynku (elewacja wschodnia); -niewykonanie płyt balkonowych na parterze i piętrze budynku (elewacja wschodnia i zachodnia); -zmianę konstrukcji klatki schodowej oraz rozmieszczenia ścianek działowych (wnętrze budynku); -wykonanie czterech dodatkowych otworów okiennych na strychu; -zmianę kształtu dachu oraz konstrukcji więźby dachowej (spadki dachu zostały zmienione z kierunku północ-południe na kierunek wschód-zachód); -wykonanie dwóch otworów wentylacyjnych wymiarach 15 cm x 20 cm w ścianie szczytowej budynku na wysokości poddasza; -zrealizowanie budynku, którego wysokość w kalenicy wynosi 11,28 m od poziomu terenu (przedmiotowy budynek jest niższy o ok. 11 cm od budynku sąsiedniego zlokalizowanego na posesji przy ul. C. [...]); -pokrycie dachu budynku płytami z eternitu falistego; -usytuowanie budynku w odległości 12,27 m od istniejącego ogrodzenia od strony ul. C. Organ odwoławczy uznał ze zasadne ustalenia organu I instancji, iż pozwolenie na budowę niniejszego budynku mieszkalnego zostało wydane w oparciu o plan ogólny zagospodarowania przestrzennego Miasta R., które nie zawierały rzędnych kalenicy projektowanych budynków, dlatego też projekt budowlany nie mógł określać rzędnej kalenicy (określał on jedynie rzędną stropu nad 1 piętrem - 8,15 m nad terenem). Według planu zagospodarowania działki budynek małżonków M. został usytuowany w odległości 12,0 m od istniejącego ogrodzenia frontowego, natomiast jego rzeczywista odległości w terenie wynosi 12,75 m od tego ogrodzenia. Projekt przewidywał, że szerokość spornego budynku wynosić będzie 7,00 m, jego rzeczywista szerokość to 7,09 m., czego nie można uznać za istotne odstępstwo od projektu budowlanego. Podzielając opinię Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w R., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, że przedmiotowy budynek spełnia wymogi § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie w zakresie zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych w budynku małżonków W. Na zgodność z warunkami technicznymi wskazała również opinia rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych z dnia [...].10.2004r. W tych okolicznościach organ II instancji uznał, że decyzja organu pierwszej instancji wydana w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane jest prawidłowa, zaś argumenty podniesione przez stronę w odwołaniu nie mają wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia. Aby doprowadzić inwestycję do stanu zgodnego z przepisami prawa budowlanego organ pierwszej instancji zasadnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego omawianego budynku. Prowadzone w ten sposób postępowanie naprawcze ma służyć wykluczeniu uchybień, jakie powstały podczas budowy przedmiotowego obiektu i doprowadzić go do stanu zgodnego z obowiązującymi przepisami. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2007r. wnieśli E. i L. małż. W. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji i podtrzymując zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji. W uzasadnieniu skargi podnieśli, że nałożony obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z wykonanych robót budowlanych nie doprowadzi budynku do stanu zgodnego prawem. Nie wykonano bowiem pomiarów na gruncie i nie ustalono rzeczywistego usytuowania budynku. Organ I instancji nie uwzględnił, iż inwestor nielegalnie podwyższył cały budynek i jego całkowita wysokość do kalenicy dachu wynosi 12m. Samowolna zamiana kształtu dachu spowodowała, że ściana budynku inwestora od strony działki skarżących została podwyższona i ją dodatkowo zaciemnia. Skarżący podnoszą również, iż sprzecznie ze stanem faktycznym przyjął organ I instancji, że wysokość budynku w kalenicy wynosi 11,30 m i jest równa wysokości sąsiedniego budynku, podczas gdy z pisma Komendy Miejskiej Straży pożarnej w R. wynika, iż dach budynku jest obniżony o 10-15cm od budynku sąsiedniego i jest dachem rozprzestrzeniającym ogień. Ponadto przedmiotowy budynek ma powierzchnię 350m, co przekracza dopuszczalną wielkość powierzchni działki zajętej pod budowę. Budynek inwestorów poprzez zacienianie oraz pokrycie płytami azbestowymi ujemnie oddziałuje na nieruchomość i zdrowie sąsiadów. Skarżący domagali się decyzji o rozbiórce budynku. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd administracyjny kontroluje legalność rozstrzygnięcia zapadłego w postępowaniu administracyjnym z punktu widzenia jego zgodności z prawem materialnym i przepisami prawa procesowego obowiązującymi w dacie jego wydania. Biorą pod uwagę powyższe kryteria skarga jest niezasadna. W niniejszej sprawie organy nadzoru budowlanego miały za zadanie ustalenie po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego czy poprzez niewątpliwe odstąpienie przez inwestora od zatwierdzonego projektu budowlanego oraz decyzji o pozwoleniu na budowę nastąpiło dające się usunąć naruszenie prawa. Jeśli ustalenia takie dałyby wynik negatywny to organ mógłby wydać decyzję nakazującą rozbiórkę tej części obiektu która została zrealizowana w sposób niezgodny z projektem bądź też inną decyzję, która przywracałaby stan zgodny z prawem. Zdaniem Sądu słusznie organy nadzoru budowlanego uznały, że w przedmiotowym stanie faktycznym możliwe jest doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem i tym samym zasadnie organ nałożył obowiązek sporządzenia i przedstawienia projektu budowlanego zamiennego a w razie potrzeby także wykonania określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, o czym stanowi art. 51 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. Nr 207 z 2003r., poz. 2016 z poź. zm.), wskazany jak podstawa materialnoprawna decyzji organu I instancji. Realizując przedmiotowy budynek na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę Prezydenta Miasta R. Nr [...] z [...] kwietnia 1992r. i zatwierdzonego projektu budowlanego, inwestor dokonał szeregu odstępstw od tegoż projektu, które zostały opisane w decyzjach. W ocenie Sądu, odstępstwa te nie wykluczają możliwości doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Aby doprowadzić tę inwestycję do stanu zgodnego z przepisami prawa budowlanego organ pierwszej instancji zasadnie nałożył na inwestora obowiązek przedstawienia projektu budowlanego zamiennego omawianego budynku. Prowadzone w ten sposób postępowanie naprawcze ma służyć wykluczeniu uchybień, jakie powstały podczas budowy obiektu i doprowadzić go do stanu zgodnego z przepisami. Mając na względzie powyższe należy stwierdzić, że organ pierwszej instancji właściwie podjął decyzję na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego o nałożeniu obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego obiektu zrealizowanego z istotnymi odstępstwami od pozwolenia na budowę, a w konsekwencji zasadnym było utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji Nr [...] z dnia [...] listopada 2005 r. przez organ odwoławczy. W obecnym stanie obiekt spełnia wymogi określone przepisami warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, norm oraz bezpieczeństwa konstrukcji. Wprawdzie inwestor zmienił wysokość ostatniej kondygnacji co spowodowało, że budynek został podwyższony w stosunku do zatwierdzonego projektu, zmienił (nieznacznie) szerokość budynku jak również kształt dachu oraz konstrukcję więźby dachowej, zmienił konstrukcję klatki schodowej i usytuowanie ścianek działowych (oraz innych odstępstw), tym niemniej odstępstwa te nie są przeszkodą do prowadzenia procedury legalizacyjnej - bowiem obiekt jako całość nie narusza wymogów określonych w warunkach technicznych, w sposób który uniemożliwiałby jego legalizację. Nade wszystko przedmiotowy budynek spełnia wymogi § 13 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2002r. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w zakresie zapewnienia naturalnego oświetlenia pomieszczeń mieszkalnych w budynku małżonków W. Bowiem fakt zacienia znacznej powierzchni działki sąsiedniej nie powoduje naruszenia norm technicznych odnoszących się do zacieniania pomieszczeń mieszkalnych w budynku. Istnieje również opinia rzeczoznawcy ds. zabezpieczeń przeciwpożarowych z dnia [...] października 2004r., która potwierdza, że przedmiotowy budynek spełnia wymogi obowiązujących przepisów przeciwpożarowych, zaś pokrycie dachu określone zostało jako nierozprzestrzeniające ogień. Wskazać również należy że decyzja ta nie kończy postępowania a od dalszego wykonania nałożonego obowiązku oraz wyników sporządzonego opracowania zależeć będzie kolejna decyzja organu nadzoru budowlanego. W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) skargę - jako bezzasadną – oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 27.07.2026. · Źródło